Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 67

Devanagari script

अस्याधीनमिदं सर्वं द्रव्यरत्नमशेषतः । उत्कर्षार्द्धं तु मे दद्यात्तत्र गत्वेति वा न वा

Transliteration

asyādhīnamidaṃ sarvaṃ dravyaratnamaśeṣataḥ | utkarṣārddhaṃ tu me dadyāttatra gatveti vā na vā

Translation

“ຊັບສິນແລະຮັດຕະນະທັງໝົດນີ້ ບໍ່ເຫຼືອສັກຢ່າງ ຢູ່ໃນອຳນາດຂອງເຂົາ. ເມື່ອໄປຮອດທີ່ນັ້ນ ເຂົາຈະໃຫ້ກຳໄລເຄິ່ງໜຶ່ງແກ່ເຮົາແທ້ບໍ—ຫຼືຈະບໍ່ໃຫ້?”

Word by Word

• अस्य: of him
• अस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम

• अधीनम्: dependent (on)
• अधीनम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अधीन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (आश्रित/वशवर्ती)

• इदम्: this
• इदम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• सर्वम्: all
• सर्वम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

• द्रव्यरत्नम्: wealth and jewels
• द्रव्यरत्नम्: Karta (Apposition/समानााधिकरण)
• Type: Noun
• Root: द्रव्य (प्रातिपदिक) + रत्न (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (द्रव्यं च रत्नं च)

• अशेषतः: entirely, without remainder
• अशेषतः: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: अशेष (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (तसिल्-प्रत्ययान्त), क्रियाविशेषण

• उत्कर्षार्द्धम्: half of the gain/profit
• उत्कर्षार्द्धम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: उत्कर्ष (प्रातिपदिक) + अर्द्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (उत्कर्षस्य अर्द्धम्)

• तु: but/indeed
• तु: Sambandha (Discourse particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle)

• मे: to me
• मे: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन; सर्वनाम

• दद्यात्: should give
• दद्यात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय, देशवाचक क्रियाविशेषण

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वकाले क्रिया

• इति: thus
• इति: Sambandha (Quotative/इति)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय, वाक्यसमाप्ति/उद्धरणसूचक

• वा: or
• वा: Sambandha (Disjunction/विकल्प)
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)
• Form: अव्यय, विकल्पार्थक (disjunctive)

• न: not
• न: Sambandha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय, निषेध (negation)

• वा: or
• वा: Sambandha (Disjunction/विकल्प)
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)
• Form: अव्यय, विकल्पार्थक

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator in Revā Khaṇḍa context)

Visual Art Cues

Scene: Sahadeva’s imagined scales of profit: his gaze shifts from sleeping companion to glittering jewels; thought-bubbles implied by composition—wealth dominating the frame.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Suspicion fueled by greed corrodes friendship and dharma; inner doubt becomes the pretext for outward sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No named tīrtha appears in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.