Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 12

बाणासुरस्य शङ्करस्तुतिः तथा युद्धयाचनम् | Bāṇāsura’s Praise of Śiva and Petition for Battle

Devanagari script

सनत्कुमार उवाच । तच्छ्रुत्वा कुपितो रुद्रस्त्वट्टहासं महाद्भुतम् । कृत्वाऽब्रवीन्महामन्युर्भक्तबाधाऽपहारकः

Transliteration

sanatkumāra uvāca | tacchrutvā kupito rudrastvaṭṭahāsaṃ mahādbhutam | kṛtvā'bravīnmahāmanyurbhaktabādhā'pahārakaḥ

Translation

ສະນັດກຸມານກ່າວວ່າ: ເມື່ອຮູດຣະໄດ້ຍິນດັ່ງນັ້ນ ພຣະອົງກໍໂກດກະຫນັກ. ແລ້ວພຣະອົງຫົວເຮາະດັ່ງຟ້າຮ້ອງອັນອັດສະຈັນ ແລະກ່າວຖ້ອຍຄຳ—ຜູ້ທີ່ດ້ວຍພຣະພິໂຣດອັນໃຫຍ່ ຊຳລະທຸກຂ໌ທີ່ຖືກກະທຳແກ່ຜູ້ພັກດີຂອງພຣະອົງ.

Word by Word

• सनत्कुमारः: Sanatkumāra
• सनत्कुमारः: Karta (कर्ता/वक्ता)
• Type: Noun
• Root: सनत्कुमार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—सनत् + कुमार (कर्मधारय)

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• तत्: that (statement/thing)
• तत्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Kriya (पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त्वान्त (Absolutive/Gerund)

• कुपितः: angered
• कुपितः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: कुपित (कृदन्त-प्रातिपदिक; कुप्/कुप्य् + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (to रुद्रः)

• रुद्रः: Rudra
• रुद्रः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: रुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• त्वट्-हासम्: (his) loud/boisterous laugh
• त्वट्-हासम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: त्वट् + हास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—त्वट्-हास (षष्ठी/तत्पुरुष: 'त्वटः हासः')

• महत्-अद्भुतम्: very wonderful
• महत्-अद्भुतम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: महत् + अद्भुत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—महदद्भुत (कर्मधारय); विशेषण (to हासम्)

• कृत्वा: having done (having made)
• कृत्वा: Kriya (पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त (Absolutive/Gerund)

• अब्रवीत्: spoke
• अब्रवीत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• महा-मन्युः: the greatly wrathful one
• महा-मन्युः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महा + मन्यु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—महामन्यु (कर्मधारय)

• भक्त-बाधा-अपहारकः: remover of devotees' afflictions
• भक्त-बाधा-अपहारकः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भक्त + बाधा + अपहारक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—भक्तबाधापहारक (तत्पुरुष: 'भक्तानां बाधायाः अपहारकः')

Speaker

Sanatkumara

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Bhairava

Shakti Dimension

Role: liberating

Characters & Entities

• Shiva
• Rudra
• Sanatkumara

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It portrays Rudra as the immediate protector of bhaktas: His divine “wrath” is not mere anger but a dharmic force that destroys the causes of devotees’ suffering and restores cosmic order.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

The verse highlights Saguna Shiva—Rudra who acts, speaks, and intervenes in history. Linga-worship similarly approaches the transcendent Lord through a manifest form that grants protection and grace to devotees.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

A practical takeaway is bhakti with japa of the Pañcākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”) and remembrance of Shiva as “bhakta-bādhā-apahārakaḥ,” seeking removal of inner obstacles (fear, anger, bondage).