मुनिप्रश्नवर्णनम् (Description of the Sages’ Questions)

Verse 1

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां प्रथमखंडे सृष्ट्युपाख्याने मुनिप्रश्नवर्णनो नाम प्रथमोऽध्यायः

ດັ່ງນີ້ໃນ «ສຣີ ຊິວະມະຫາປຸຣານະ» ໃນພາກທີສອງ ຄື «ຣຸດຣະສັມຫິຕາ» ໃນຂັນທີໜຶ່ງ ພາກເລື່ອງການສ້າງ ນີ້ແມ່ນບົດທີໜຶ່ງ ຊື່ວ່າ «ການພັນລະນາຄໍາຖາມຂອງພວກມຸນີ»។

Verse 2

वन्दे शिवन्तम्प्रकृतेरनादिम्प्रशान्तमेकम्पुरुषोत्तमं हि । स्वमायया कृत्स्नमिदं हि सृष्ट्वा नभोवदन्तर्बहिरास्थितो यः

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍນົບນ້ອມແດ່ພຣະຊິວະຜູ້ເປັນມົງຄຸນ—ຜູ້ບໍ່ມີຈຸດເລີ່ມ ແມ່ນກ່ອນແມ່ນປຣະກຣິຕິ, ສະງົບສະຫງົບຢ່າງສົມບູນ, ເປັນພຣະບຸຣຸດສູງສຸດອົງດຽວ. ພຣະອົງສ້າງສັບພະຈັກກະວານນີ້ດ້ວຍມາຍາຂອງພຣະອົງ ແລະສະຖິດຢູ່ທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກສັດທັງປວງ ເຫມືອນອາກາດທີ່ແຜ່ຊຶມທົ່ວໄປ.

Verse 3

वन्देतरस्थं निजगूढरूपं शिवंस्वतस्स्रष्टुमिदम्विचष्टे । जगन्ति नित्यम्परितो भ्रमंति यत्सन्निधौ चुम्बकलोहवत्तम्

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍນົບນ້ອມແດ່ພຣະຊິວະ—ຜູ້ຢູ່ເຫນືອກວ່າທຸກສິ່ງ, ຮູບທີ່ແທ້ຂອງພຣະອົງຖືກເຊື່ອງໄວ້; ໂດຍສະພາບຂອງພຣະອົງເອງ ພຣະອົງປາດຖະໜາໃຫ້ການສ້າງນີ້ປະກົດ. ໂລກທັງຫຼາຍໝຸນວຽນຢູ່ຮອບພຣະອົງເປັນນິດ ເພາະພຽງແຕ່ຄວາມສະຖິດໃກ້ຂອງພຣະອົງ ເຫມືອນເຫຼັກຖືກແມ່ເຫຼັກດຶງດູດ.

Verse 4

व्यास उवाच । जगतः पितरं शम्भुञ्जगतो मातरं शिवाम् । तत्पुत्रश्च गणाधीशन्नत्वैतद्वर्णयामहे

ວຽາສະ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ນົບນ້ອມແດ່ພຣະສັມພູ—ພໍ່ແຫ່ງຈັກກະວານ—ແດ່ພຣະຊິວາ—ແມ່ແຫ່ງຈັກກະວານ—ແລະແດ່ພຣະຄະນາທິຊະ ບຸດຂອງພຣະອົງທັງສອງ ຜູ້ເປັນຈອມແຫ່ງຄະນະທັງຫຼາຍ, ບັດນີ້ພວກເຮົາຈະພັນລະນາເລື່ອງອັນສັກສິດນີ້.

Verse 5

एकदा मुनयस्सर्वे नैमिषारण्य वासिनः । पप्रच्छुर्वरया भक्त्या सूतन्ते शौनकादयः

ຄັ້ງໜຶ່ງ ບັນດາມຸນີທັງປວງຜູ້ພຳນັກຢູ່ໃນໄນມິສາຣັນຍະ—ຊອນະກະ ແລະຜູ້ອື່ນໆ—ໄດ້ທູນຖາມທ່ານ ໂອ ສູຕະ ດ້ວຍພັກຕິອັນປະເສີດ।

Verse 6

ऋषय ऊचुः । विद्येश्वरसंहितायाः श्रुता सा सत्कथा शुभा । साध्यसाधनखंडा ख्या रम्याद्या भक्तवत्सला

ບັນດາລືສີກ່າວວ່າ: “ພວກເຮົາໄດ້ຟັງແລ້ວເຖິງຄຳເລົ່າທຳມະອັນມົງຄຸນ ແລະບໍລິສຸດ ຂອງ ‘ວິດເຢສະວະຣະ-ສັມຫິຕາ’ ທີ່ຂື້ນຊື່ວ່າເປັນພາກວ່າດ້ວຍເປົ້າໝາຍທາງວິນຍານ ແລະວິທີບັນລຸ. ມັນງາມນ່າຊົມຕັ້ງແຕ່ຕົ້ນ ແລະເປັນຜູ້ເມດຕາຕໍ່ຜູ້ມີພັກຕິ.”

Verse 7

सूत सूत महाभाग चिरञ्जीव सुखी भव । यच्छ्रावयसि नस्तात शांकरीं परमां कथाम्

ໂອ ສູຕະ, ສູຕະ ຜູ້ມີບຸນຍິ່ງ! ຂໍໃຫ້ທ່ານມີອາຍຸຍືນ ແລະມີຄວາມສຸກ, ໂອ ລູກທີ່ຮັກ; ເພາະທ່ານກໍາລັງເຮັດໃຫ້ພວກເຮົາໄດ້ຟັງພຣະຄຳເລົ່າອັນສູງສຸດແຫ່ງພຣະສິວະ (ຊາງກະຣີ).

Verse 8

पिबन्तस्त्वन्मुखाम्भोजच्युतं ज्ञानामृतम्वयम् । अवितृप्ताः पुनः किंचित्प्रष्टुमिच्छामहेऽनघ

ພວກເຮົາກໍາລັງດື່ມນ້ໍາອະມຣິດແຫ່ງປັນຍາ ທີ່ໄຫຼອອກຈາກດອກບົວແຫ່ງພຣະໂອດຂອງທ່ານ; ແຕ່ກໍຍັງບໍ່ອິ່ມ. ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີບາບ, ພວກເຮົາຍັງປາດຖະນາຈະຖາມອີກນ້ອຍໜຶ່ງ.

Verse 9

व्यासप्रसादात्सर्वज्ञो प्राप्तोऽसि कृतकृत्यताम् । नाज्ञातम्विद्यते किंचिद्भूतं भब्यं भवच्च यत्

ດ້ວຍພຣະກະລຸນາຂອງພຣະວະຍາສະ ທ່ານໄດ້ເປັນຜູ້ຮູ້ທຸກຢ່າງ ແລະບັນລຸສະພາບຂອງຜູ້ທີ່ພາລະກິດສໍາເລັດແລ້ວ. ສໍາລັບທ່ານ ບໍ່ມີສິ່ງໃດທີ່ບໍ່ຮູ້—ທັງອະດີດ ອະນາຄົດ ແລະປັດຈຸບັນ.

Verse 10

गुरोर्व्यासस्य सद्भक्त्या समासाद्य कृपां पराम् । सर्वं ज्ञातं विशेषेण सर्वं सार्थं कृतं जनुः

ດ້ວຍຄວາມສັດຊື່ໃນພັກຕິຕໍ່ຄູອາຈານພຣະວະຍາສະ ໄດ້ເຂົ້າເຖິງພຣະກະລຸນາອັນສູງສຸດຂອງທ່ານ; ດັ່ງນັ້ນ ທຸກສິ່ງຖືກຮູ້ແຈ້ງຢ່າງພິເສດ ແລະການເກີດເປັນມະນຸດນີ້ກໍໄດ້ຖືກເຮັດໃຫ້ມີຄວາມໝາຍສົມບູນ.

Verse 11

इदानीं कथय प्राज्ञ शिवरूपमनुत्तमम् । दिव्यानि वै चरित्राणि शिवयोरप्यशेषतः

ບັດນີ້ ໂອ ຜູ້ຮູ້ປັນຍາ, ຈົ່ງເລົ່າເຖິງຮູບອັນສູງສຸດຫາທຽບບໍ່ໄດ້ຂອງພຣະສິວະ; ແລະຈົ່ງບອກເລື່ອງກິດຈະກໍາອັນທິບຂອງທັງສອງ—ສິວະ ແລະ ສັກຕິຂອງພຣະອົງ—ໃຫ້ຄົບຖ້ວນ ບໍ່ໃຫ້ຂາດຕົກ.

Verse 12

अगुणो गुणतां याति कथं लोके महेश्वरः । शिवतत्त्वं वयं सर्वे न जानीमो विचारतः

ພຣະມະເຫສະວະຣະ ຜູ້ຢູ່ເຫນືອກຸນະທັງປວງ ເປັນແນວໃດຈຶ່ງຖືກເວົ້າໃນໂລກນີ້ວ່າມີຄຸນລັກສະນະ? ພວກເຮົາທັງຫມົດ ເມື່ອພິຈາລະນາແລ້ວ ກໍຍັງບໍ່ເຂົ້າໃຈຕັດຕະວະແຫ່ງພຣະສິວະຢ່າງແທ້ຈິງ।

Verse 13

सृष्टेः पूर्वं कथं शंभुस्स्वरूपेणावतिष्ठते । सृष्टिमध्ये स हि कथं क्रीडन्संवर्त्तते प्रभुः

ກ່ອນການສ້າງສັນ ພຣະສັມພູ ສະຖິດຢູ່ໃນສະວະຣູບອັນແທ້ຂອງພຣະອົງແນວໃດ? ແລະໃນທ່າມກາງການສ້າງສັນ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້ານັ້ນ ຂະນະທີ່ຫຼິ້ນລີລາທິບ ຈຶ່ງກໍ່ໃຫ້ເກີດການລະລາຍ (ສັມວັດຕະ) ໄດ້ແນວໃດ?

Verse 14

तदन्ते च कथन्देवस्स तिष्ठति महेश्वरः । कथम्प्रसन्नतां याति शंकरो लोकशंकरः

ແລ້ວໃນທ້າຍສຸດ ພຣະເທວະນັ້ນ—ພຣະມະເຫສະວະຣະ ພຣະມະຫາເທວະ—ສະຖິດຢູ່ແນວໃດ? ແລະພຣະສັງກະຣະ ຜູ້ເກື້ອກູນແກ່ໂລກທັງປວງ ຈຶ່ງເຂົ້າສູ່ຄວາມໂປຣດປານ ແລະປະທານພຣະກະຣຸນາແນວໃດ?

Verse 15

स प्रसन्नो महेशानः किं प्रयच्छति सत्फलम् । स्वभक्तेभ्यः परेभ्यश्च तत्सर्वं कथयस्व नः

ເມື່ອພຣະມະເຫສານະ (ພຣະສິວະ) ໂປຣດປານ ພຣະອົງປະທານຜົນອັນແທ້ ແລະເປັນມົງຄຸນອັນໃດ? ທັງແກ່ຜູ້ພັກດີຂອງພຣະອົງ ແລະແກ່ຜູ້ອື່ນດ້ວຍ—ຂໍຈົ່ງເລົ່າໃຫ້ພວກເຮົາຟັງທັງໝົດເຖີດ।

Verse 16

सद्यः प्रसन्नो भगवान्भवतीत्यनुशश्रुम । भक्तप्रयासं स महान्न पश्यति दयापरः

ພວກເຮົາໄດ້ຍິນວ່າ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ ພະພະວານ (ພຣະສິວະ) ຈະພໍພຣະໄທທັນທີ ເມື່ອຜູ້ມີພັກຕິເຂົ້າໄປພຶງພາ. ພຣະອົງຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ເຕັມໄປດ້ວຍເມດຕາ ບໍ່ໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ຄວາມເຫນື່ອຍຍາກຂອງຜູ້ບູຊາເລີຍ.

Verse 17

ब्रह्माविष्णुर्महेशश्च त्रयो देवाश्शिवांगजाः । महेशस्तत्र पूर्णांशस्स्वयमेव शिवोऽपरः

ພຣະພຣະຫມາ, ພຣະວິສະນຸ, ແລະ ພຣະມະເຫສະ—ທັງສາມເປັນເທວະທີ່ເກີດຈາກອົງພຣະສິວະ. ແຕ່ໃນບັນດານັ້ນ ພຣະມະເຫສະແມ່ນການປາກົດເຕັມສ່ວນ; ແທ້ຈິງແລ້ວ ພຣະອົງຄືພຣະສິວະເອງ ບໍ່ແຕກຕ່າງຈາກພຣະອົງ.

Verse 18

तस्याविर्भावमाख्याहि चरितानि विशेषतः । उमाविर्भावमाख्याहि तद्विवाहं तथा प्रभो

“ຂໍພຣະອົງ ຈົ່ງເລົ່າຢ່າງລະອຽດເຖິງການປາກົດອັນທິບພະຍະຂອງພຣະອົງ ແລະພຣະຈະລິດອັນສັກສິດ. ຈົ່ງເລົ່າດ້ວຍເຖິງການປາກົດຂອງ ອຸມາ ແລະເລື່ອງການອະພິເສກຂອງພຣະທັງສອງ, ຂໍພຣະອົງ.”

Verse 19

तद्गार्हस्थ्यं विशेषेण तथा लीलाः परा अपि । एतत्सर्वं तदन्यच्च कथनीयं त्वयाऽनघ

ຈົ່ງອະທິບາຍໂດຍພິເສດເຖິງຊີວິດແຫ່ງຄອບຄົວຂອງພຣະອົງ ແລະລີລາອັນສູງສຸດອັນທິບພະຍະດ້ວຍ. ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ, ທັງໝົດນີ້ ແລະສິ່ງອື່ນໆທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ຄວນໄດ້ຮັບການເລົ່າໂດຍທ່ານ.

Verse 20

व्यास उवाच । इति पृष्टस्तदा तैस्तु सूतो हर्षसमन्वितः । स्मृत्वा शंभुपदांभोजम्प्रत्युवाच मुनीश्वरान्

ວຍາສະກ່າວວ່າ: ເມື່ອຖືກຖາມດັ່ງນັ້ນ ສູຕະຜູ້ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມປິຕິ ໄດ້ລະລຶກເຖິງພຣະບາດດັ່ງດອກບົວຂອງ ຊຳພູ (ພຣະສິວະ) ແລ້ວຈຶ່ງຕອບກັບບັນດາມຸນີຜູ້ເປັນເຈົ້າເຫຼົ່ານັ້ນ.

Verse 21

सूत उवाच । सम्यक्पृष्टं भवद्भिश्च धन्या यूयं मुनीश्वराः । सदाशिवकथायां वो यज्जाता नैष्ठिकी मतिः

ສູຕະ ກ່າວວ່າ: “ຄຳຖາມຂອງພວກທ່ານຖືກຕ້ອງຢ່າງຍິ່ງ; ໂອ ບັນດາມຸນີຜູ້ປະເສີດ, ພວກທ່ານເປັນຜູ້ມີບຸນ, ເພາະໃນພວກທ່ານໄດ້ເກີດຈິດຕັ້ງໝັ້ນ ແລະ ໃຈດຽວ ຕໍ່ກະຖາອັນສັກສິດຂອງ ສະດາຊິວະ.”

Verse 22

सदाशिवकथाप्रश्नः पुरुषांस्त्रीन्पुनाति हि । वक्तारं पृच्छकं श्रोतॄञ्जाह्नवीसलिलं यथा

ແທ້ຈິງແລ້ວ, ການຖາມເຖິງກະຖາອັນສັກສິດຂອງ ສະດາຊິວະ ຊຳລະຄົນສາມພວກ—ຊາຍຍິງກໍດີ—ຄື ຜູ້ເວົ້າ, ຜູ້ຖາມ, ແລະ ຜູ້ຟັງ; ເຫມືອນນ້ຳແຫ່ງ ຈາຫນະວີ (ຄົງຄາ) ຊຳລະໃຫ້ບໍລິສຸດ.

Verse 23

शंभोर्गुणानुवादात्को विरज्येत पुमान्द्विजाः । विना पशुघ्नं त्रिविधजनानन्दकरात्सदा

ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ, ຜູ້ໃດຈະຫັນໜີຈາກການສັນລະເສີນຄຸນຂອງ ສຳພູ (Śambhu) ໄດ້? ເພາະນອກຈາກ ປະສຸຄນະ (Paśughna) ຜູ້ທຳລາຍພັນທະແຫ່ງຄວາມເປັນສັດ ແລະ ຜູ້ໃຫ້ຄວາມປິຕິແກ່ສັດທັງສາມພວກຢູ່ເສມອ, ບໍ່ມີໃຜອື່ນທີ່ຈະປະທານຄວາມຍິນດີໄດ້ທຸກເວລາ.

Verse 24

गीयमानो वितृष्णैश्च भवरोगौषधोऽपि हि । मनःश्रोत्राभिरामश्च यत्तस्सर्वार्थदस्स वै

ເມື່ອຖືກຂັບຮ້ອງໂດຍຜູ້ປາສະຈາກຕັນຫາ, ມັນເປັນຢາຮັກສາໂລກແຫ່ງການເກີດເປັນໃນໂລກ (ສັງສາຣ). ເພາະມັນຊື່ນບານທັງໃຈແລະຫູ, ມັນຈຶ່ງປະທານເປົ້າໝາຍອັນຄວນໄດ້ທັງປວງ.

Verse 25

कथयामि यथाबुद्धि भवत्प्रश्नानुसारतः । शिवलीलां प्रयत्नेन द्विजास्तां शृणुतादरात्

ຂ້າພະເຈົ້າຈະເລົ່າຕາມປັນຍາທີ່ມີ ໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບຄໍາຖາມຂອງທ່ານ ເຖິງລີລາອັນທິບຂອງພຣະສິວະ. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ດວິຊະມຸນີທັງຫຼາຍ ຈົ່ງຟັງດ້ວຍຄວາມພາກພຽນ ແລະດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ.

Verse 26

भवद्भिः पृच्छ्यते यद्वत्तत्तथा नारदेन वै । पृष्टं पित्रे प्रेरितेन हरिणा शिवरूपिणा

ດັ່ງທີ່ພວກເຈົ້າກໍາລັງຖາມຢູ່ໃນບັດນີ້, ນາຣະດະກໍໄດ້ຖາມເຊັ່ນດຽວກັນແທ້—ໂດຍຖືກພໍ່ຂອງລາວຊັກນໍາ—ຕໍ່ຮະຣິ ຜູ້ຮັບຮູບເປັນພຣະສິວະ.

Verse 27

ब्रह्मा श्रुत्वा सुतवचश्शिवभक्तः प्रसन्नधीः । जगौ शिवयशः प्रीत्या हर्षयन्मुनिसत्तमम्

ເມື່ອພຣະພຣະຫມາໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄໍາຂອງບຸດ, ພຣະອົງເປັນຜູ້ອຸທິດແດ່ພຣະສິວະ ແລະມີຈິດໃສສະຫງົບ, ຈຶ່ງຂັບຮ້ອງດ້ວຍຄວາມປິຕິຮັກ ຖວາຍຍົກຍ້ອງກຽດຕິຄຸນຂອງພຣະສິວະ ໃຫ້ມຸນິຜູ້ປະເສີດນັ້ນຊື່ນບານ.

Verse 28

व्यास । सूतोक्तमिति तद्वाक्यमाकर्ण्य द्विजसत्तमाः । पप्रच्छुस्तत्सुसंवादं कुतूहलसमन्विताः

ພຣະວຽສາກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄໍາທີ່ກ່າວວ່າເປັນຄໍາຂອງສູຕະ ບັນດາດວິຊະສັດຕະມະຜູ້ປະເສີດ ມີຄວາມຢາກຮູ້ຢ່າງແຮງ ຈຶ່ງຖາມຕໍ່ ໃຫ້ສົນທະນາອັນດີແລະມົງຄຸນນັ້ນເປີດເຜີຍອອກມາ।

Verse 29

ऋषय ऊचुः । सूत सूत महाभाग शैवोत्तम महामते । श्रुत्वा तव वचो रम्यं चेतो नस्सकुतूहलम्

ບັນດາລະສີກ່າວວ່າ: “ໂອ ສູຕະ, ໂອ ສູຕະ ຜູ້ມີບຸນຫຼາຍ, ຜູ້ເປັນສາຍວະອັນຍອດ, ຜູ້ມີປັນຍາໃຫຍ່! ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍາອັນພິໄພຂອງທ່ານ ໃຈຂອງພວກເຮົາກໍເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຢາກຮູ້.”

Verse 30

कदा बभूव सुखकृद्विधिनारदयोर्महान् । संवादो यत्र गिरिशसु लीला भवमोचिनी

ສົນທະນາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ອັນນໍາຄວາມສຸກມາໃຫ້ ລະຫວ່າງ ວິທິ (ພຣະພຣະຫມາ) ແລະ ນາຣະດະ ເກີດຂຶ້ນເມື່ອໃດ—ທີ່ນັ້ນໄດ້ກ່າວເຖິງລີລາທິພະອັນປົດປ່ອຍຂອງ ກິຣີຊະ (ພຣະສິວະ) ຈອມເຂົາ?

Verse 31

विधिनारदसंवादपूर्वकं शांकरं यशः । ब्रूहि नस्तात तत्प्रीत्या तत्तत्प्रश्नानुसारतः

ໂອ ຜູ້ຮັກເອີຍ ຂໍໃຫ້ເຈົ້າເລົ່າໃຫ້ພວກເຮົາຟັງດ້ວຍຄວາມເມດຕາ ກ່ຽວກັບພຣະກຽດຕິຂອງ ພຣະສັງກະຣະ ດັ່ງທີ່ຖືກກ່າວໄວ້ໃນສົນທະນາລະຫວ່າງ ພຣະພຣະຫມາ (ຜູ້ຈັດລະບຽບ) ແລະ ນາຣະດະ ໂດຍຕອບຕາມຄໍາຖາມຂອງພວກເຮົາທຸກປະເດັນ.

Verse 32

इत्याकर्ण्य वचस्तेषां मुनीनां भावितात्मनाम् । सूतः प्रोवाच सुप्रीतस्तत्संवादानुसारतः

ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍາຂອງບັນດາລະສີຜູ້ມີຈິດໃຈຝຶກຝົນແລະຕັ້ງມັ່ນແລ້ວ, ສູຕະຜູ້ປິຕິຍິນດີຢ່າງຫຼາຍ ກໍໄດ້ກ່າວຕາມລໍາດັບຂອງສົນທະນານັ້ນ.