दधीच-शाप-हेतु-वर्णनम् / The Cause of Dadhīca’s Curse (Explaining Viṣṇu’s Role at Dakṣa’s Sacrifice)

Verse 1

सूत उवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तस्य विधेरमितधीमतः । पप्रच्छ नारदः प्रीत्या विस्मितस्तं द्विजोत्तमः

ສູຕະ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄຳນັ້ນຂອງ ວິທີ (ພຣະພຣະຫມາ) ຜູ້ມີປັນຍາຫາຂອບເຂດບໍ່ໄດ້ ແລ້ວ, ນາຣະດະ ຜູ້ເປັນດວິຊະອຸດຕະມະ ກໍຍິນດີແລະພິສມິດ ແລ້ວຖາມທ່ານດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ।

Verse 2

नारद उवाच । शिवं विहाय दक्षस्य सुरैर्यज्ञं हरिर्गतः । हेतुना केन तद् ब्रूहि यत्रावज्ञाऽ भवत्ततः

ນາຣະດະ ກ່າວວ່າ: “ລະເວັ້ນພຣະສິວະໄວ້ ຮະຣິ (ວິສນຸ) ໄດ້ໄປຍັງພິທີຍັດຍະຂອງ ດັກສະ ພ້ອມກັບເທວະທັງຫຼາຍ. ຂໍຈົ່ງບອກຂ້ອຍ—ເພາະເຫດໃດຈຶ່ງໄປທີ່ນັ້ນ ບ່ອນທີ່ການດູໝິ່ນພຣະສິວະໄດ້ເກີດຂຶ້ນ?”

Verse 3

जानाति किं स शंभुं नो हरिः प्रलयविक्रमम् । रणं कथं च कृतवान् तद्गणैरबुधो यथा

ຮະຣິ (ວິສນຸ) ຈະຮູ້ຈັກ ພຣະສັມພູ ຜູ້ມີອານຸພາບດັ່ງພະລັງແຫ່ງປຣະລະຍະທີ່ປິດຈັກກະວານ ໄດ້ແນວໃດ? ແລະເຂົາຈະຮົບກັບຄະນະຂອງພຣະສິວະ ດັ່ງຄົນບໍ່ຮູ້ເຫດຜົນ ໄດ້ແນວໃດ?

Verse 4

एष मे संशयो भूयांस्तं छिंधि करुणानिधे । चरितं ब्रूहि शंभोस्तु चित्तोत्साहकरं प्रभो

ຄວາມສົງໄສອັນໃຫຍ່ນີ້ເກີດຂຶ້ນໃນຂ້າພະເຈົ້າ—ຂໍພຣະອົງຕັດມັນໃຫ້ຂາດ ໂອ ຄັງແຫ່ງຄວາມເມດຕາ. ໂອ ພຣະເຈົ້າ, ຂໍຈົ່ງເລົ່າພຣະຈະຣິດອັນສັກສິດຂອງພຣະສັມພູ ທີ່ຍົກໃຈແລະເພີ່ມພະລັງໃຫ້ດວງໃຈ.

Verse 5

ब्रह्मोवाच । द्विजवर्य शृणु प्रीत्या चरितं शशिमौलिनः । यत्पृच्छते कुर्वतश्च सर्वसंशयहारकम्

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງຜູ້ປະເສີດ ຈົ່ງຟັງດ້ວຍຄວາມເລື່ອມໃສ ປະຫວັດອັນສັກສິດຂອງພຣະສິວະ ຜູ້ມີຈັນທຣາເປັນມົກກຸດ. ມັນຈະກຳຈັດຄວາມສົງໄສທັງປວງ ທັງໃນສິ່ງທີ່ເຈົ້າຖາມ ແລະໃນສິ່ງທີ່ເຈົ້າກຳລັງກະທຳ»។

Verse 6

दधीचस्य मुनेः शापाद्भ्रष्टज्ञानो हरिः पुरा । सामरो दक्षयज्ञं वै गतः क्षुवसहायकृत्

ໃນການກ່ອນ ເນື່ອງຈາກຄຳສາບຂອງມຸນີ ດະທີຈິ, ຮະຣິ (ພຣະວິສະນຸ) ກໍເສຍປັນຍາແຫ່ງການພິຈາລະນາອັນຖືກຕ້ອງ. ພ້ອມດ້ວຍເທວະທັງຫຼາຍ ພຣະອົງໄດ້ໄປຍັງພິທີຍັດຍະຂອງທັກສະ ໂດຍໃຫ້ກະສັດກສຸວະເປັນຜູ້ຊ່ວຍເຫຼືອ.

Verse 7

नारद उवाच । किमर्थं शप्तवान्विष्णुं दधीचो मुनिसत्तमः । कोपाकारः कृतस्तस्य हरिणा तत्सहायिना

ນາຣະດະກ່າວວ່າ: «ເພາະເຫດໃດ ມຸນີຜູ້ປະເສີດ ດະທີຈິ ຈຶ່ງສາບພຣະວິສະນຸ? ແລະເພາະເຫດໃດ ຮະຣິ ພ້ອມດ້ວຍຜູ້ຮ່ວມຊ່ວຍ ຈຶ່ງສະແດງອາການໂກດຕໍ່ທ່ານນັ້ນ?»

Verse 8

ब्रह्मोवाच । समुत्पन्नो महातेजा राजा क्षुव इति स्मृतः । अभून्मित्रं दधीचस्य मुनीन्द्रस्य महाप्रभोः

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: «ມີກະສັດຜູ້ມີຣັດສະມີອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເກີດຂຶ້ນ ຜູ້ຖືກຈື່ຈຳດ້ວຍນາມວ່າ ກສຸວະ. ທ່ານໄດ້ເປັນມິດຂອງມຸນີອິນທຣະ ດະທີຈະ ຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໃນບັນດາລິສີ.»

Verse 9

चिरात्तपःप्रसंगाद्वै वादः क्षुवदधीचयोः । महानर्थकरः ख्यातस्त्रिलोकेष्वभवत्पुरा

ໃນອະດີດອັນດົນນານ ເນື່ອງຈາກການຫມົກມຸ່ນໃນຕະປະຢ່າງຍາວນານ ຈຶ່ງເກີດການໂຕ້ຖຽງລະຫວ່າງ ກສຸວາ ແລະ ພຣະມຸນີ ດະທີຈະ. ການບາດໝາງນັ້ນໄດ້ໂດງດັງໃນສາມໂລກ ວ່າເປັນເຫດໃຫ້ເກີດຄວາມພິນາດອັນໃຫຍ່.

Verse 10

तत्र त्रिवर्णतः श्रेष्ठो विप्र एव न संशयः । इति प्राह दधीचो हि शिवभक्तस्तु वेदवित्

ໃນກໍລະນີນັ້ນ ໃນບັນດາວັນນະສາມ ພຣາຫມັນເທົ່ານັ້ນເປັນຜູ້ສູງສຸດ—ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສ. ດະທີຈິ ຜູ້ຮູ້ເວດ ແລະເປັນຜູ້ພັກດີຕໍ່ພຣະສິວະ ໄດ້ກ່າວໄວ້ດັ່ງນີ້.

Verse 11

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य दधीचस्य महामुने । क्षुवः प्राहेति नृपतिः श्रीमदेन विमोहितः

ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍາຂອງມະຫາມຸນີ ດະທີຈິ ແລ້ວ, ກະສັດ ກະຊຸວະ ຜູ້ຖືກຫຼົງໄຫຼໂດຍສິລິສົມບັດແຫ່ງໂລກ ແລະຄວາມຍິ່ງຍໍ ໄດ້ກ່າວດັ່ງນີ້.

Verse 12

क्षुव उवाच । अष्टानां लोकपालानां वपुर्धारयते नृपः । तस्मान्नृपो वरिष्ठो हि वर्णाश्रमपतिः प्रभुः

ກະຊຸວະ ກ່າວວ່າ: «ກະສັດເປັນຜູ້ຖືຮ່າງແຫ່ງອໍານາດຂອງຜູ້ພິທັກໂລກທັງແປດ. ດັ່ງນັ້ນ ກະສັດຈຶ່ງເປັນຜູ້ສູງສຸດແທ້ ເປັນເຈົ້ານາຍຜູ້ມີອໍານາດ ຜູ້ຄ້ຳຈຸນແລະປົກຄອງລະບຽບວັນນະ-ອາສຣະມະ»

Verse 13

सर्वदेवमयोराजा श्रुति प्राहेति तत्परा । महती देवता या सा सोहमेव ततो मुने

ສຣຸຕິກ່າວປະກາດວ່າ ກະສັດຜູ້ເປັນຮູບແຫ່ງເທວະທັງປວງ ມຸ່ງໝັ້ນຕໍ່ສັດຈະອັນສູງສຸດນັ້ນ. ແລະເທວະອັນຍິ່ງໃຫຍ່ນັ້ນ—ບໍ່ວ່າພຣະນາງ/ພຣະອົງເປັນໃຜ—ກໍແມ່ນ «ຂ້າພະເຈົ້ານີ້ແຫຼະແມ່ນພຣະອົງ (ສິວະ)» ໂອ ມຸນີ.

Verse 14

तस्माद्विप्राद्वरो राजा च्यवनेय विचार्यताम् । नावमंतव्य एवातः पूज्योऽहं सर्वथा त्वया

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ບຸດແຫ່ງຈະວະນະ (Cyavana) ຈົ່ງພິຈາລະນາໃຫ້ດີ: ແມ່ນແຕ່ກະສັດກໍຍັງຕ່ຳກວ່າພຣາຫມັນ (brāhmaṇa). ດັ່ງນັ້ນ ຢ່າໄດ້ດູໝິ່ນຂ້ອຍ; ໃນທຸກປະການ ເຈົ້າຄວນເຄົາລົບບູຊາຂ້ອຍ।

Verse 15

ब्रह्मोवाच । श्रुत्वा तथा मतं तस्य क्षुवस्य मुनिसत्तमः । श्रुतिस्मृतिविरुद्धं तं चुकोपातीव भार्गवः

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຍິນຄວາມເຫັນຂອງ ກສຸວາ ແລ້ວ ພຣະມຸນີຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ພາຣຄະວະ ໂກດຢ່າງຫນັກ ເພາະມັນຂັດກັບ ສຣຸຕິ ແລະ ສມຣິຕິ.

Verse 16

अथ क्रुद्धो महातेजा गौरवाच्चात्मनो मुने । अताडयत्क्षुवं मूर्ध्नि दधीचो वाममुष्टितः

ແລ້ວແຕ່ນັ້ນ ໂອ ພຣະມຸນີ, ດະທີຈະ ຜູ້ສ່ອງສະຫວ່າງດ້ວຍຕະປະເຕຊະອັນໃຫຍ່ ໄດ້ໂກດຂຶ້ນ; ແລະເນື່ອງຈາກກຽດສັກສີຂອງຕົນ ຈຶ່ງຕີ ກສຸວາ ທີ່ສີສະ ດ້ວຍກຳປັ້ນຊ້າຍ.

Verse 17

वज्रेण तं च चिच्छेद दधीचं ताडितः क्षुवः । जगर्जातीव संक्रुद्धो ब्रह्मांडाधिपतिः कुधीः

ກສຸວາ ຜູ້ຖືກຕີ ໄດ້ໃຊ້ ວັຊຣະ ຟັນຜ່າ ດະທີຈະ ໃຫ້ແຕກຂາດ. ແລ້ວເຈົ້າແຫ່ງພຣະພົບຈັກກະວານ ຜູ້ມີປັນຍາຖືກຄວາມໂກດບັງ ກໍຄຳຮ້ອງຄືຄວາມໂກດກ້າ.

Verse 18

पपात भूमौ निहतो तेन वज्रेण भार्गवः । शुक्रं सस्मार क्षुवकृद्भार्गवस्य कुलंधरः

ພາຣຄະວະ ຖືກວັຊຣະນັ້ນຟັນລົງ ກໍລົ້ມລົງສູ່ພື້ນດິນ. ແລ້ວ ກຸລັນທະຣະ ຜູ້ນຳຄວາມພິນາດມາແກ່ສາຍພົງພາຣຄະວະ ໄດ້ລະລຶກເຖິງ ສຸກຣະ ແລະເຊີນອັນເຊີນ.

Verse 19

शुक्रोथ संधयामास ताडितं च क्षुवेन तु । योगी दधीचस्य तदा देहमागत्य सद्रुतम्

ແລ້ວ ສຸກຣະໄດ້ຟື້ນຟູທັນທີ ສິ່ງທີ່ຖືກຄະສຸວຸຕີດຕີໃຫ້ພັງ. ໃນເວລານັ້ນເອງ ໂຍຄີ ດະທີຈະ ກໍໄດ້ມາຮອດຢ່າງວ່ອງໄວ ໃນກາຍຂອງຕົນ.

Verse 20

संधाय पूर्ववद्देहं दधीचस्याह भार्गवः । शिवभक्ताग्रणीर्भृत्यं जयविद्याप्रवर्तकः

ເມື່ອຟື້ນຟູກາຍຂອງ ດະທີຈະ ໃຫ້ກັບຄືນເຫມືອນເກົ່າ ພາຣຄະວະ ໄດ້ກ່າວວ່າ: «ທ່ານນີ້ແມ່ນຜູ້ນໍາໜ້າໃນຫມູ່ຜູ້ພັກດີຕໍ່ພຣະສິວະ, ເປັນຜູ້ຮັບໃຊ້ຊື່ສັດ, ແລະເປັນຜູ້ເລີ່ມຕົ້ນວິທະຍາແຫ່ງໄຊຊະນະ»។

Verse 21

शुक्र उवाच । दधीच तात संपूज्य शिवं सर्वेश्वरं प्रभुम् । महामृत्युंजयं मंत्रं श्रौतमग्र्यं वदामि ते

ສຸກຣະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ລູກຮັກ ດະທີຈະ, ເມື່ອໄດ້ບູຊາພຣະສິວະ—ພຣະເຈົ້າສູງສຸດ ແລະຈອມເຈົ້າແຫ່ງທຸກສິ່ງ—ແລ້ວ ບັດນີ້ຂ້າພະເຈົ້າຈະປະກາດໃຫ້ເຈົ້າຟັງ ມະຫາມຣິຕຍຸນຊະຍະມັນຕຣະ ອັນເປັນມັນຕຣະເວດິກ(ສຣົຕ) ທີ່ສູງສຸດ»។

Verse 22

त्र्यम्बकं यजामहे त्रैलोक्यं पितरं प्रभुम् । त्रिमंडलस्य पितरं त्रिगुणस्य महेश्वरम्

ພວກເຮົາບູຊາ ຕຣຽມບະກະ ພຣະອົງຜູ້ມີສາມຕາ; ພຣະບິດາ ແລະຈອມເຈົ້າແຫ່ງສາມໂລກ. ພຣະບິດາແຫ່ງສາມມົນດົນ ແລະມະເຫສະວະຣະ ຜູ້ຄອບຄອງສາມຄຸນ (ກຸນະ) ທັງປວງ.

Verse 23

त्रितत्त्वस्य त्रिवह्नेश्च त्रिधाभूतस्य सर्वतः । त्रिदिवस्य त्रिबाहोश्च त्रिधाभूतस्य सर्वतः

ພຣະອົງເປັນເຈົ້າແຫ່ງສາມຕັດຕະວະ ແລະສາມໄຟບູຊາອັນສັກສິດ; ພຣະອົງປາກົດເປັນສາມພາກໃນທຸກທາງ. ພຣະອົງເປັນເຈົ້າແຫ່ງສາມສະຫວັນ ແລະເປັນຜູ້ມີສາມແຂນ; ທົ່ວທຸກສະຖານ ພຣະອົງປາກົດເປັນສາມພາກແທ້ໆ.

Verse 24

त्रिदेवस्य महादेवस्सुगंधि पुष्टिवर्द्धनम् । सर्वभूतेषु सर्वत्र त्रिगुणेषु कृतौ यथा

ພຣະມະຫາເທວະ ຜູ້ເປັນອົງສູງສຸດໃນບັນດາເທວະທັງສາມ ມີຄວາມຫອມອັນສິດທິ ແລະເປັນຜູ້ເພີ່ມພູນການຫຼ້ຽງຊີວິດແລະຄວາມຜາສຸກ. ພຣະອົງສະຖິດຢູ່ທົ່ວໄປໃນສັດທັງປວງ ທຸກສະຖານທີ່ ແລະຢູ່ໃນສາມຄຸນ (ຕຣິກຸນ) ດັ່ງທີ່ພຣະອົງຖືກສະຖາປະນາໃນສິ່ງສ້າງທີ່ປາກົດ.

Verse 25

इन्द्रियेषु तथान्येषु देवेषु च गणेषु च । पुष्पे सुगंधिवत्सूरस्सुगंधिममरेश्वरः

ໃນອິນທຣີຍະທັງຫຼາຍ ແລະໃນສັດອື່ນໆ ທັງໃນໝູ່ເທວະ ແລະໃນໝູ່ຄະນະ ພຣະອົງກໍສະຖິດຢູ່. ດັ່ງກິ່ນຫອມສະຖິດໃນດອກໄມ້ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງອະມະຣະ ຜູ້ສະຫວ່າງໄສ ສະຖິດເປັນກິ່ນຫອມອັນລະອຽດໃນສັບພະສິ່ງທັງປວງ.

Verse 26

पुष्टिश्च प्रकृतेर्यस्मात्पुरुषाद्वै द्विजोत्तम । महदादिविशेषांतविकल्पश्चापि सुव्रत

ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງຜູ້ປະເສີດ, ເນື່ອງຈາກການວິວັດແລະການຫຼ້ຽງດູຂອງປຣະກຣິຕິ ເກີດຈາກປຸຣຸສະ, ດັ່ງນັ້ນຄວາມແຕກຕ່າງທັງປວງ—ເລີ່ມຈາກມະຫັດ (ປັນຍາຈັກກະວານ) ແລະສິ້ນສຸດທີ່ອົງປະກອບຈຳເພາະ—ກໍເກີດຂຶ້ນເປັນລຳດັບອັນແຈ້ງຊັດ, ໂອ ຜູ້ມີວັດຕະອັນສູງສົ່ງ.

Verse 27

विष्णोः पितामहस्यापि मुनीनां च महामुने । इन्द्रियस्य च देवानां तस्माद्वै पुष्टिवर्द्धनः

ໂອ ມະຫາມຸນີ, ແມ່ນແຕ່ສຳລັບພຣະວິສນຸ ແລະສຳລັບພຣະປິຕາມະຫະ (ພຣະພຣະຫມາ) ຕະຫຼອດຈົນເຖິງພວກລຶສີ ແລະພວກເທວະພ້ອມອິນທຣີຍະຂອງເຂົາ, ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນຜູ້ເພີ່ມພູນການຫຼ້ຽງດູແລະພະລັງ. ດັ່ງນັ້ນ ພຣະອົງແທ້ໆແມ່ນຜູ້ເພີ່ມພູນຄວາມຜາສຸກແກ່ທຸກຜູ້ທຸກນາມ.

Verse 28

तं देवममृतं रुद्रं कर्मणा तपसापि वा । स्वाध्यायेन च योगेन ध्यानेन च प्रजापते

ໂອ ປຣະຊາປະຕິ, ພຣະຣຸດຣະຜູ້ເປັນເທວະ ແລະອະມະຕະນັ້ນ ຄວນເຂົ້າໄປຫາແລະຮູ້ແຈ້ງ ໂດຍກຳມະອັນສັກສິດ, ໂດຍຕະປະ, ໂດຍສະວາດະຍາຍ (ການສຶກສາພຣະເວດດ້ວຍຕົນ), ໂດຍໂຍຄະ, ແລະໂດຍທະຍານ (ສະມາທິ).

Verse 29

सत्येनान्येन सूक्ष्माग्रान्मृत्युपाशाद्भवः स्वयम् । वंधमोक्षकरो यस्मादुर्वारुकमिव प्रभुः

ດ້ວຍຄວາມຈິງ ແລະດ້ວຍວິທີອັນລະອຽດພາຍໃນດ້ວຍ ພຣະພະວະ (ພຣະສິວະ) ດ້ວຍພຣະອົງເອງ ປົດປ່ອຍສັດຜູ້ມີກາຍອອກຈາກບ່ວງບາດແຫ່ງຄວາມຕາຍ; ເພາະພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້ານັ້ນເປັນຜູ້ປະທານທັງການຜູກມັດແລະການຫຼຸດພົ້ນ ເຫມືອນໝາກແຕງສຸກທີ່ຂາດອອກຈາກເຄືອໄດ້ໂດຍງ່າຍດາຍ।

Verse 30

मृतसंजीवनीमन्त्रो मम सर्वोत्तमः स्मृतः । एवं जपपरः प्रीत्या नियमेन शिवं स्मरन्

«ມັນຕຣາ ‘ມຣິຕະສັນຊີວະນີ’ ຖືກຈື່ຈໍາວ່າເປັນມັນຕຣາອັນຍອດຢ່າງສູງສຸດຂອງຂ້າ. ດັ່ງນັ້ນ ດ້ວຍຄວາມປິຕິແລະຄວາມເຄົາລົບ ຈົ່ງອຸທິດໃຈໃນການສວດຊໍ້າ ຮັກສາວິໄນໃຫ້ຖືກຕ້ອງ ແລະລະລຶກພຣະສິວະ»।

Verse 31

जप्त्वा हुत्वाभिमंत्र्यैव जलं पिब दिवानिशम् । शिवस्य सन्निधौ ध्यात्वा नास्ति मृत्युभयं क्वचित्

ເມື່ອໄດ້ສະດຸດມົນ (ຈະປະ) ແລະບູຊາໄຟ (ໂຮມ) ແລ້ວ ຈົ່ງອະພິມັນຕະນ້ຳດ້ວຍມົນ ແລະດື່ມນ້ຳນັ້ນທັງກາງວັນກາງຄືນ. ເມື່ອພິຈາລະນາຢູ່ໃນສານນິທິຂອງພຣະສິວະ ຄວາມຢ້ານຕາຍບໍ່ມີເລີຍ.

Verse 32

कृत्वा न्यासादिकं सर्वं संपूज्य विधिवच्छिवम् । संविधायेदं निर्व्यग्रश्शंकरं भक्तवत्सलम्

ເມື່ອໄດ້ເຮັດພິທີເບື້ອງຕົ້ນທັງໝົດ ເຊັ່ນ ນະຍາສະ ແລະອື່ນໆ ແລ້ວ ໄດ້ບູຊາພຣະສິວະຕາມພິທີກຳນົດຢ່າງຖືກຕ້ອງ; ຈາກນັ້ນ ດ້ວຍໃຈບໍ່ວຸ່ນວາຍ ຈົ່ງປະຕິບັດວຣະຕະນີ້ ໂດຍຍຶດພຣະສັງກະຣະ ຜູ້ເມດຕາຕໍ່ຜູ້ພັກດີ ເປັນສູນກາງ.

Verse 33

ध्यानमस्य प्रवक्ष्यामि यथा ध्यात्वा जपन्मनुम् । सिद्ध मन्त्रो भवेद्धीमान् यावच्छंभुप्रभावतः

ບັດນີ້ ຂ້ອຍຈະກ່າວຖຶງການພິຈາລະນາ (ທຽນ) ສຳລັບມົນນີ້. ເມື່ອພິຈາລະນາຕາມນີ້ ແລ້ວຈຶ່ງສະດຸດມົນ, ຜູ້ມີປັນຍາຈະໄດ້ມົນສຳເລັດຜົນ—ຕາມພຣະກະລຸນາ ແລະອຳນາດຂອງພຣະສັມພູ (ພຣະສິວະ).

Verse 34

हस्तांभोजयुगस्थकुंभयुगलादुद्धृत्यतोयं शिरस्सिंचंतं करयोर्युगेन दधतं स्वांकेभकुंभौ करौ । अक्षस्रङ्मृगहस्तमंबुजगतं मूर्द्धस्थचन्द्रस्रवत्पीयूषार्द्रतनुं भजे सगिरिजं त्र्यक्षं च मृत्युंजयम्

ຂ້າພະເຈົ້ານະມັດສະການພຣະມຣິຕຍຸນຊະຍະ ພຣະສິວະຜູ້ມີສາມຕາ ພ້ອມດ້ວຍພຣະຄິຣິຈາ: ດ້ວຍມືຄູ່ດັ່ງດອກບົວ ພຣະອົງຍົກຄູ່ໝໍ້ນ້ຳ ແລ້ວລາດນ້ຳລົງເທິງພຣະເສົາຂອງພຣະອົງ; ດ້ວຍອີກຄູ່ມື ຖືໝໍ້ທີ່ວາງຢູ່ເທິງພຣະເພົາ. ພຣະອົງຖືມາລາ ແລະ ພວງດອກໄມ້ ພ້ອມຖືກວາງ (ກວາງ) ປະທັບນັ່ງເທິງດອກບົວ; ພຣະວິກາຍຊຸ່ມຊື່ນດ້ວຍນ້ຳອະມຣິຕະທີ່ໄຫຼຈາກຈັນທຣາເທິງພຣະເສົາ.

Verse 35

ब्रह्मोवाच । उपदिश्येति शुक्रः स्वं दधीचिं मुनिसत्तमम् । स्वस्थानमगमत्तात संस्मरञ् शंकरं प्रभुम्

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຊີ້ນຳສັ່ງສອນສິດຂອງຕົນ—ດະທີຈິ ມຸນີຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດ—ແລ້ວ, ໂອ້ຜູ້ເປັນທີ່ຮັກ, ສຸກຣະໄດ້ກັບໄປຍັງຖິ່ນພຳນັກຂອງຕົນ, ພ້ອມທັງລະລຶກເຖິງພຣະສັງກະຣະ ພຣະເຈົ້າຜູ້ເປັນອົງອະທິປະໄຕ.

Verse 36

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा दधीचो हि महामुनिः । वनं जगाम तपसे महाप्रीत्या शिवं स्मरन्

ເມື່ອໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄໍານັ້ນ ມະຫາມຸນີ ດະທີຈິ ໄດ້ລະລຶກພຣະສິວະດ້ວຍຄວາມປິຕິຍິ່ງ ແລ້ວເຂົ້າປ່າເພື່ອບໍາເນັດຕະປະສະຍາ।

Verse 37

तत्र गत्वा विधानेन महामृत्युंजयाभिधम् । तं मनुं प्रजपन् प्रीत्या तपस्तेपे शिवं स्मरन्

ເມື່ອໄປຮອດທີ່ນັ້ນແລ້ວ ຕາມພິທີທີ່ກໍານົດ ທ່ານໄດ້ບໍາເນັດຕະປະສະຍາ ພ້ອມທັງສະດຸດສະດອງມະນະຕຣາ “ມະຫາມຣິຕຍຸນຊະຍະ” ດ້ວຍຄວາມປິຕິ ແລະລະລຶກພຣະສິວະຢູ່ເສມອ।

Verse 38

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीयसतीखंडे क्षुवदधीचवादवर्णनं नामाष्टत्रिंशोऽध्यायः

ດັ່ງນີ້ແລ້ວ ໃນ “ສຣີ ສິວະມະຫາປຸຣານະ” ໃນພາກທີສອງ ຄື ຣຸດຣະສັມຫິຕາ, ພາຍໃນ ສະຕີຂັນດະ ທີສອງ, ບົດທີສາມສິບແປດ ຊື່ວ່າ “ການບັນຍາຍການສົນທະນາລະຫວ່າງ ກສຸວະ ແລະ ດະທີຈິ” ກໍສິ້ນສຸດລົງເທົ່ານີ້.

Verse 39

अथ शंभुः प्रसन्नात्मा तज्जपाद्भक्तवत्सलः । आविर्बभूव पुरतस्तस्य प्रीत्या महामुने

ແລ້ວພຣະສັມພູ ຜູ້ມີພຣະຫົວໃຈປິຕິ ແລະຮັກຜູ້ພັກດີ ເພາະອຳນາດແຫ່ງການຈະປະນັ້ນ ຈຶ່ງປາກົດຕໍ່ໜ້າເຂົາ ດ້ວຍຄວາມຮັກ ໂອ ມະຫາມຸນີ।

Verse 40

तं दृष्ट्वा स्वप्रभुं शंभुं स मुमोद मुनीश्वरः । प्रणम्य विधिवद्भक्त्या तुष्टाव सुकृतांजलिः

ເມື່ອເຫັນພຣະສັມພູ ຜູ້ເປັນພຣະເຈົ້າຂອງຕົນ ມຸນີຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ກໍປິຕິຍິນດີ. ລາວກໍກົ່ມກາບຕາມພິທີ ດ້ວຍຄວາມພັກດີ ແລະປະນົມມືຢ່າງຄວນຄາລະວະ ແລ້ວສັນລະເສີນພຣະອົງ.

Verse 41

अथ प्रीत्या शिवस्तात प्रसन्नश्च्यावनिं मुने । वरं ब्रूहीति स प्राह सुप्रसन्नेन चेतसा

ແລ້ວດ້ວຍຄວາມຮັກ ພຣະສິວະກໍພໍພຣະໄທ. ໂອ ມຸນີ, ພຣະອົງກ່າວກັບ ຈະຍາວະນິ ດ້ວຍຈິດທີ່ສະຫງົບຢ່າງຍິ່ງວ່າ: “ຈົ່ງເວົ້າ—ເລືອກພອນເຖີດ.”

Verse 42

तच्छुत्वा शंभुवचनं दधीचो भक्तसत्तमः । सांजलिर्नतकः प्राह शंकरं भक्तवत्सलम्

ເມື່ອໄດ້ຍິນພຣະວາຈາຂອງພຣະສັມພູ ດະທີຈະ ຜູ້ເປັນຍອດແຫ່ງຜູ້ພັກດີ ກໍກົ່ມກາບດ້ວຍມືປະນົມ ແລ້ວກ່າວຕໍ່ ພຣະສັງກະຣະ ຜູ້ຮັກຜູ້ພັກດີເສມອ.

Verse 43

दधीच उवाच । देवदेव महादेव मह्यं देहि वरत्रयम् । वज्रास्थित्वादवध्यत्वमदीनत्वं हि सर्वतः

ດະທີຈະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ເທວະແຫ່ງເທວະ, ໂອ ມະຫາເທວະ (ພຣະສິວະ), ຂໍຈົ່ງປະທານພອນສາມປະການແກ່ຂ້ອຍ: ຂໍໃຫ້ກະດູກຂອງຂ້ອຍແຂງດັ່ງ ວັດຊຣະ (ສາຍຟ້າ), ຂໍໃຫ້ຂ້ອຍບໍ່ອາດຖືກທໍາຮ້າຍໄດ້, ແລະຂໍໃຫ້ຂ້ອຍບໍ່ຕົກຢູ່ໃນຄວາມທຸກຂ໌ ຫຼື ຄວາມອ່ອນແອໃນທຸກທາງ»។

Verse 44

ब्रह्मोवाच । तदुक्तवचनं श्रुत्वा प्रसन्नः परमेश्वरः । वरत्रयं ददौ तस्मै दधीचाय तथास्त्विति

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ເມື່ອຊົງຟັງຖ້ອຍຄໍານັ້ນ ພຣະປະເມສະວະຣະ (ພຣະສິວະ) ຊົງເມດຕາ ແລະປະທານພອນ 3 ປະການແກ່ລະສີ ດະທີຈະ ພ້ອມຕຣັດວ່າ «ຈົ່ງເປັນໄປຕາມນັ້ນ»។

Verse 45

वरत्रयं शिवात्प्राप्य सानंदश्च महामुनिः । क्षुवस्थानं जगामाशु वेदमार्गे प्रतिष्ठितः

ໄດ້ຮັບພອນອັນສັກສິດ 3 ປະການຈາກພຣະສິວະແລ້ວ ມະຫາມຸນີນັ້ນເຕັມໄປດ້ວຍອານັນທະ ແລະຮີບໄປຫາຖິ່ນພໍານັກຂອງກະສຸວາ ໂດຍຕັ້ງມັ່ນໃນທາງແຫ່ງເວດະ।

Verse 46

ब्रह्मोवाच । प्राप्यावध्यत्वमुग्रात्स वज्रास्थित्वमदीनताम् । अताडयच्च राजेन्द्रं पादमूलेन मूर्द्धनि

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຮັບຈາກພຣະອົງຜູ້ດຸຮ້າຍນັ້ນ ຄວາມບໍ່ອາດຖືກຂ້າ, ກາຍແຂງດັ່ງວັດຊະຣະ, ແລະຄວາມກ້າຫານບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ ເຂົາກໍຕີຈອມກະສັດທີ່ສີສະດ້ວຍຝາຕີນຂອງຕົນ।

Verse 47

क्षुवो दधीचं वज्रेण जघानोरस्यथो नृपः । क्रोधं कृत्वा विशेषेण विष्णुगौरवगर्वितः

ໂອ ພຣະຣາຊາ! ຕໍ່ມາ ກະສຸວາ ຜູ້ພອງດ້ວຍຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງພຣະວິສນຸ ໄດ້ໂກດຂຶ້ນຢ່າງຫນັກ ແລະໃຊ້ວັດຊະຣະຟາດອົງອົກຂອງລະສີ ດະທີຈະ।

Verse 48

नाभून्नाशाय तद्वज्रं दधीचस्य महात्मनः । प्रभावात्परमेशस्य धातृपुत्रो विसिस्मिये

ວັດຊະຣະນັ້ນ ທີ່ເກີດຈາກມະຫາອາດຕະມາ ດະທີຈິ ບໍ່ໄດ້ນຳໄປສູ່ການທຳລາຍ—ເພາະອຳນາດອັນລົ້ນເຫຼືອຂອງ ພຣະປະເມສະວະຣະ (ພຣະສິວະ). ເຫັນແລ້ວ ບຸດຂອງທາຕຣະ (ພຣະຜູ້ສ້າງ) ກໍພິສົມພິສັຍຢ່າງຫຼາຍ.

Verse 49

दृष्ट्वाप्यवध्यत्वमदीनतां च वज्रस्य चात्यंतपरप्रभावम् । क्षुवो दधीचस्य मुनीश्वरस्य विसिस्मिये चेतसि धातृपुत्रः

ແມ່ນແຕ່ໄດ້ເຫັນຄວາມບໍ່ອາດຖືກຂ້າໄດ້ ແລະຄວາມບໍ່ຫວັ່ນໄຫວຂອງມຸນີເຈົ້າ ດະທີຈິ, ພ້ອມທັງອຳນາດອັນລົ້ນເຫຼືອຢ່າງສຸດຂອງວັດຊະຣະ, ບຸດຂອງທາຕຣະກໍຍັງຕື່ນຕະລຶງໃນໃຈຢ່າງລຶກຊຶ້ງ.

Verse 50

आराधयामास हरिं मुकुन्दमिन्द्रानुजं काननमाशु गत्वा । प्रपन्नपालश्च पराजितो हि दधीचमृत्युंजयसेवकेन

ເຂົາໄດ້ໄປເຂົ້າປ່າຢ່າງວ່ອງໄວ ແລະບູຊາພຣະຫຣິ—ມຸກຸນດະ ນ້ອງຊາຍຂອງອິນດຣະ. ແຕ່ແມ່ນແທ້ “ຜູ້ຄຸ້ມຄອງຜູ້ພຶ່ງພາ” ນັ້ນກໍຖືກເອົາຊະນະໂດຍຜູ້ຮັບໃຊ້ຂອງມຣິຕຍຸຍັນຊະຍະ ຄື ດະທີຈິ—ເພື່ອສະແດງວ່າພຣະກະລຸນາຂອງພຣະສິວະສູງສຸດເຫນືອທີ່ພຶ່ງອື່ນໃດ.

Verse 51

पूजया तस्य सन्तुष्टो भगवान् मधुसूदनः । प्रददौ दर्शनं तस्मै दिव्यं वै गरुडध्वजः

ດ້ວຍການບູຊານັ້ນ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ ມະທຸສູດະນະ—ຜູ້ມີທຸງກະຣຸດ—ພໍພຣະໄທ ແລະປະທານດາຣະຊັນອັນທິບພະແກ່ຜູ້ນັ້ນ.

Verse 52

दिव्येन दर्शनेनैव दृष्ट्वा देवं जनार्दनम् । तुष्टाव वाग्भिरिष्टाभिः प्रणम्य गरुडध्वजम्

ດ້ວຍນິມິດທິບພະດິວະ ເຂົາໄດ້ເຫັນພຣະຈະນາຣະດະນະ; ແລ້ວກໍກົ້ມກາບພຣະຜູ້ມີທຸງກະຣຸດ ແລະສັນລະເສີນພຣະເທວະນັ້ນດ້ວຍຖ້ອຍຄໍາອັນຮັກແລະສົມຄວນ।

Verse 53

सम्पूज्य चैवं त्रिदशेश्वराद्यैः स्तुतं देवमजेयमीशम् । विज्ञापयामास निरीक्ष्य भक्त्या जनार्दनाय प्रणिपत्य मूर्ध्ना

ດັ່ງນັ້ນ ຫຼັງຈາກໄດ້ບູຊາພຣະເຈົ້າຜູ້ບໍ່ອາດຊະນະໄດ້ ຜູ້ເປັນອີສະວະຣະ ແລະຖືກສັນລະເສີນໂດຍອິນທຣະ ແລະຫົວໜ້າເທວະອື່ນໆ, ລາວໄດ້ເບິ່ງດ້ວຍພັກຕິ ແລະກົ້ມຫົວລົງ ກ່ອນຈະທູນຂໍຄວາມປາຖະໜາຂອງຕົນແດ່ ຈະນາຣະດະນະ (ວິສນຸ)।

Verse 54

राजोवाच । भगवन् ब्राह्मणः कश्चिद्दधीच इति विश्रुतः । धर्मवेत्ता विनीतात्मा सखा मम पुराभवत्

ກະສັດກ່າວວ່າ: «ໂອ ທ່ານຜູ້ນ່າເຄົາລົບ, ມີພຣາຫມັນຜູ້ໜຶ່ງມີຊື່ສຽງວ່າ ດະທີຈ (Dadhīca). ທ່ານເປັນຜູ້ຮູ້ທຳມະ, ຈິດໃຈອ່ອນນ້ອມ, ແລະໃນອະດີດເຄີຍເປັນມິດຂອງຂ້າ»។

Verse 55

अवध्यस्सर्वदा सर्वैश्शंकरस्य प्रभावतः । तमाराध्य महादेवं मृत्युंजयमनामयम्

ດ້ວຍພະລັງອຳນາດຂອງ ສັງກະຣະ (Śaṅkara) ຜູ້ຄົນຍ່ອມເປັນຜູ້ບໍ່ຖືກທຳຮ້າຍໄດ້ຕະຫຼອດ. ດັ່ງນັ້ນ ຈົ່ງນະມັດສະການບູຊາ ພຣະມະຫາເທວ—ມຣິຕຍຸນຊະຍະ (Mṛtyuñjaya) ຜູ້ຊະນະຄວາມຕາຍ—ຜູ້ປາສະຈາກທຸກພະຍາດ.

Verse 56

सावज्ञं वामपादेन मम मूर्ध्नि सदस्यपि । ताडयामास वेगेन स दधीचो महातपाः

ແມ່ນແຕ່ນັ່ງຢູ່ໃນສະພາ ດະທີຈ ມະຫາຕະປະ (ນັກບຳເນັດໃຫຍ່) ກໍໄດ້ໃຊ້ຕີນຊ້າຍດ້ວຍຄວາມດູໝິ່ນ ຟາດລົງໃສ່ສະຫົວຂອງຂ້າຢ່າງວ່ອງໄວ.

Verse 57

उवाच तं च गर्वेण न बिभेमीति सर्वतः । मृत्युंजयाप्त सुवरो गर्वितो ह्यतुलं हरिः

ລາວເວົ້າກັບເຂົາດ້ວຍຄວາມຍິ່ງຍະໂສວ່າ: «ຈາກທິດໃດກໍຕາມ ຂ້າບໍ່ຢ້ານ». ເມື່ອໄດ້ຮັບພອນແຫ່ງການຊະນະຄວາມຕາຍແລ້ວ, ຮະຣິ (Hari) ຜູ້ຫາທຽບບໍ່ໄດ້ ກໍກາຍເປັນຜູ້ຫຍິ່ງຍະໂສຢ່າງຫຼາຍ.

Verse 58

ब्रह्मोवाच । अथ ज्ञात्वा दधीचस्य ह्यवध्यत्वं महात्मनः । सस्मारास्य महेशस्य प्रभावमतुलं हरिः

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ຕໍ່ມາ ເມື່ອຮູ້ວ່າ ດະທີຈະ ມະຫາອາດຕະມາ ເປັນຜູ້ບໍ່ອາດຖືກທໍາລາຍໄດ້ ຮະຣິ (ວິສນຸ) ຈຶ່ງລະລຶກເຖິງພະລັງ ແລະພຣະຣາສະມີອັນຫາທຽບບໍ່ໄດ້ຂອງມະເຫສະ (ພຣະສິວະ).

Verse 59

एवं स्मृत्वा हरिः प्राह क्षुवं विधिसुतं द्रुतम् । विप्राणां नास्ति राजेन्द्र भयमण्वपि कुत्रचित्

ເມື່ອລະລຶກຄິດດັ່ງນັ້ນ ພຣະຫຣິ (ວິສນຸ) ຈຶ່ງເວົ້າຢ່າງວ່ອງໄວກັບ ກະຊຸວະ ບຸດຂອງ ພຣະວິທີ (ພຣະພຣະຫມາ) ວ່າ: «ໂອ ກະສັດຜູ້ປະເສີດ ສໍາລັບພຣາຫມະນ ບໍ່ມີຄວາມຢ້ານກົວແມ່ນແຕ່ນ້ອຍ ຢູ່ໃສກໍຕາມ»।

Verse 60

विशेषाद्रुद्रभक्तानां भयं नास्ति च भूपते । दुःखं करोति विप्रस्य शापार्थं ससुरस्य मे

ໂອ ພຣະມະຫາກະສັດ, ໂດຍພິເສດແລ້ວ ຜູ້ມີພັກດີຕໍ່ ຣຸດຣະ (ພຣະສິວະ) ບໍ່ມີຄວາມຢ້ານກົວເລີຍ. ແຕ່ພຣາຫມະນຜູ້ນີ້ກໍາລັງຖືກເຮັດໃຫ້ທຸກຂ໌—ເພື່ອໃຫ້ເກີດຄໍາສາບແຊ່ງຕໍ່ພໍ່ເຂີຍຂອງຂ້ອຍ।

Verse 61

भविता तस्य शापेन दक्षयज्ञे सुरेश्वरात् । विनाशो मम राजेन्द्र पुनरुत्थानमेव च

ໂອ ກະສັດຜູ້ປະເສີດ, ໂດຍຄໍາສາບແຊ່ງຂອງເຂົາ ໃນພິທີຍັດຍະຂອງ ດັກຊະ ຈະມີການທໍາລາຍຂ້ອຍໂດຍພຣະເຈົ້າແຫ່ງເທວະທັງຫຼາຍ; ແຕ່ກໍຈະມີການຟື້ນຄືນຂອງຂ້ອຍອີກດ້ວຍ।

Verse 62

तस्मात्समेत्य राजेन्द्र सर्वयज्ञो न भूयते । करोमि यत्नं राजेन्द्र दधीचविजयाय ते

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ກະສັດແຫ່ງກະສັດ, ແມ່ນແຕ່ໄດ້ຊຸມນຸມສິ່ງຈໍາເປັນທັງປວງແລ້ວ ກໍບໍ່ອາດໃຫ້ພິທີຍັດຍະສໍາເລັດຄົບຖ້ວນໄດ້. ເພາະສະນັ້ນ ໂອ ກະສັດຜູ້ປະເສີດ, ຂ້ອຍຈະພະຍາຍາມເພື່ອໃຫ້ທ່ານໄດ້ຊະນະເໜືອ ດະທີຈະ.

Verse 63

श्रुत्वा वाक्यं क्षुवः प्राह तथास्त्विति हरेर्नृपः । तस्थौ तत्रैव तत्प्रीत्या तत्कामोत्सुकमानसः

ເມື່ອໄດ້ຍິນຄຳນັ້ນ ກະສັດ ກະສຸວະ (Kṣuva) ຜູ້ມີຄວາມເລື່ອມໃສໃນ ຮະຣິ (Hari) ກໍຕອບວ່າ: «ໃຫ້ເປັນໄປຕາມນັ້ນ». ດ້ວຍໃຈຍິນດີ ລາວຢືນຢູ່ທີ່ນັ້ນເອງ ໃຈມຸ່ງຫວັງຕໍ່ການສຳເລັດແຫ່ງຈຸດປະສົງນັ້ນ.