Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 46, Shloka 26

शरबन्धनम् (The Binding by Arrows) / Indrajit’s Illusory Assault and the Vanaras’ Consolation

Devanagari script

विनेदुश्चमहानादान् सर्वेतेजलदोपमाः ।।6.46.26।।हतोरामइतिज्ञात्वारावणिंसमपूजयन् ।

Transliteration

vineduś ca mahānādān sarve te jaladopamāḥ | hato rāma iti jñātvā rāvaṇiṃ samapūjayan || 6.46.26 ||

Translation

ພວກເຂົາທັງໝົດດຸດດັ່ງກ້ອນເມກ ພາກັນຮ້ອງຄຳຮາມດັງສະນັ່ນ; ເມື່ອເຊື່ອວ່າ “ພຣະຣາມາຖືກສັງຫານແລ້ວ” ກໍພາກັນຍົກຍ້ອງນັບຖື ຣາວະນິ ບຸດແຫ່ງຣາວະນາ ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ

Word by Word

• विनेदुः: resounded/roared
• विनेदुः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नि-नद् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; वि-उपसर्ग

• च: and
• च: Sambandha/Connector (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय

• महानादान्: great roars
• महानादान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: महा + नाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारयः (महान्तः नादाः)

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ते इत्यस्य विशेषणम्

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• जलदोपमाः: cloud-like
• जलदोपमाः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: जलद + उपम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; उपमान-तत्पुरुषः (जलदानाम् उपमाः)

• हतः: killed
• हतः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: हन् (धातु)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; रामः इत्यस्य विशेषणम्

• रामः: Rama
• रामः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• इति: thus/that
• इति: Sambandha/Quotation marker (इति)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/वाक्य-समाप्ति-सूचक-अव्यय (quotative particle)

• ज्ञात्वा: having learned
• ज्ञात्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: ज्ञा (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय, ‘having known’

• रावणिम्: Rāvaṇa's son
• रावणिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: रावणि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• समपूजयन्: honoured/worshipped
• समपूजयन्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-पूज् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

Context

The Rakshasas thundering like rain clouds, roaring aloud thinking 'Rama is killed' by Ravana's son offered prayers.

Characters & Entities

• Rākṣasas
• Rāma
• Indrajit

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

The verse warns against mistaking appearance for truth (satya): collective celebration built on a false belief reveals how adharma thrives on delusion and premature certainty.

What is the narrative situation?

The rākṣasas roar in celebration and honour Indrajit, convinced that Rāma has been killed.

Which character virtue is emphasized?

The implied virtue is discernment (viveka): the epic suggests that righteous judgment requires सत्य (truth) rather than rumor-driven triumphalism.