Shloka 11

Devanagari script

श्रुत्वा ते वचनं सर्वे समायान्ति द्विजातय:।सर्वदेशेषु चागच्छन् वर्जयित्वा महोदयम्।।1.59.11।।

Transliteration

śrutvā te vacanaṃ sarve samāyānti dvijātayaḥ |

sarvadeśeṣu cāgacchan varjayitvā mahodayam ||

Translation

ເມື່ອໄດ້ຍິນຂ່າວສານຂອງທ່ານແລ້ວ ດວິຊະ (ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ) ທັງປວງກໍກຳລັງມາ; ພວກເຂົາມາຮອດຈາກທຸກຖິ່ນທຸກແດນ—ເວັ້ນແຕ່ມະໂຫທະຍະ

Word by Word

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: पूर्वकाल-क्रिया
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund)

• ते: that/your
• ते: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; 'वचनम्' इत्यस्य विशेषण (your/that)

• वचनम्: message
• वचनम्: कर्म (Karma)
• Type: Noun
• Root: वचन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: कर्ता (Karta)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन

• समायान्ति: are coming together
• समायान्ति: क्रिया (verb)
• Type: Verb
• Root: सम्-आ-या (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• द्वि-जातयः: the twice-born (Brahmins)
• द्वि-जातयः: कर्ता (Karta)
• Type: Noun
• Root: द्वि (संख्या-प्रातिपदिक) + जाति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; द्विगु-समासः (द्वौ जन्मनी यस्य) = 'twice-born'

• सर्व-देशेषु: in/from all regions
• सर्व-देशेषु: अधिकरण (Adhikaraṇa)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + देश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, बहुवचन; समासः कर्मधारय/तत्पुरुष-भावः (सर्वेषु देशेषु)

• च: and
• च: समुच्चय
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय

• आगच्छन्: came/arrived
• आगच्छन्: क्रिया (verb)
• Type: Verb
• Root: आ-गम् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद (पाठानुसारं 'आगच्छन्' = 'आगच्छन्/आगच्छन्' as finite imperfect poetic form)

• वर्जयित्वा: excluding
• वर्जयित्वा: पूर्वकाल-क्रिया
• Type: Verb
• Root: वर्ज् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund); 'having excluded'

• महोदयम्: Mahodaya (a person/place)
• महोदयम्: कर्म (object of exclusion)
• Type: Noun
• Root: महोदय (प्रातिपदिक; proper noun/epithet)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

Context

Having heard your words, all brahmins except Mahodaya have arrived from all countries.

Characters & Entities

• dvijātis (twice-born)
• Mahodaya

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma in ritual life depends on collective participation and truthful coordination; the verse also notes conscientious exception-reporting (who did not come).

What is the narrative situation?

The disciples inform Viśvāmitra that the invited brahmins have assembled from many lands, with one notable exception.

Which character virtue is emphasized?

Reliability and clarity in communication—an essential virtue for maintaining order in sacred undertakings.