Sarga 34

Verse 1

ततः कमलपत्राक्षः श्यामो निरुपमो महान्।उवाच राम स्तं सूतं पितुराख्याहि मामिति।।।।

ແລ້ວພຣະຣາມ ຜູ້ມີນັຍນາດຸດໃບບົວ ຜິວຄ່ຳດັ່ງເມກ ຍິ່ງໃຫຍ່ແລະຫາຜູ້ເທົ່າບໍ່ໄດ້ ຈຶ່ງຕຣັດກັບສາຣະຖີວ່າ “ຈົ່ງໄປທູນພຣະບິດາຂອງເຮົາເຖີດ ວ່າເຮົາໄດ້ມາຮອດແລ້ວ”

Verse 2

स रामप्रेषितः क्षिप्रं सन्तापकलुषेन्द्रियः।प्रविश्य नृपतिं सूतो निश्वसन्तं ददर्श ह ।।।।

ສຸມັນຕຣະສາຣະຖີ ຜູ້ຖືກພຣະຣາມາສົ່ງມາ—ອິນທຣີຍະຖືກຄວາມໂສກປົກຄຸມ—ໄດ້ເຂົ້າໄປໂດຍໄວ ແລ້ວເຫັນພຣະຣາຊາກຳລັງຖອນພຣະທັຍເລິກໆ

Verse 3

उपरक्तमिवादित्यं भस्मच्छन्नमिवानलम्।तटाकमिव निस्तोयमपश्यज्जगतीपतिम्।।।।

ລາວເຫັນພຣະອົງເຈົ້າແຫ່ງແຜ່ນດິນ (ທະສະຣະຖະ) ໝອງມົວລົງ—ດັ່ງດວງອາທິດຖືກຄຣາສ, ດັ່ງໄຟຖືກຂີ້ເຖົ່າກົດທັບ, ດັ່ງສະນ້ຳທີ່ແຫ້ງໄຮ້ນ້ຳ

Verse 4

आलोक्य तु महाप्राज्ञः परमाकुलचेतसम्।राममेवानुशोचन्तं सूतः प्राञ्जलिरासदत्।।।।

ເມື່ອສາຣະຖີຜູ້ມີປັນຍາຍິ່ງ ເຫັນພຣະຣາມາກຳລັງໂສກເສົ້າ ໃຈວຸ້ນວາຍຢ່າງຫນັກ ກໍເຂົ້າໄປຫາ ພ້ອມປະນົມມື.

Verse 5

तं वर्धयित्वा राजानं पूर्वं सूतो जयाशिषा।भयविक्लबया वाचा मन्दया श्लक्ष्णमब्रवीत्।।।।

ກ່ອນອື່ນ ສາຣະຖີໄດ້ຖວາຍພອນໄຊຊະນະແດ່ພຣະຣາຊາ; ແລ້ວຈຶ່ງດ້ວຍສຽງສັ່ນເພາະຄວາມຢ້ານ ເວົ້າຢ່າງແຜ່ວເບົາ ອ່ອນໂຍນ ແລະສຸພາບ

Verse 6

अयं स पुरुषव्याघ्रो द्वारि तिष्ठति ते सुतः।ब्राह्मणेभ्यो धनं दत्वा सर्वञ्चैवोपजीविनाम्।।।।

ພຣະໂອຣສຂອງພຣະອົງນັ້ນ—ພຣະຣາມ ຜູ້ເປັນເສືອໃນຫມູ່ມະນຸດ—ຢືນຢູ່ທີ່ປະຕູ. ພຣະອົງໄດ້ຖວາຍທຣັບສິນທັງປວງເປັນທານແກ່ພຣາຫມັນ ແລະແກ່ຜູ້ທີ່ພຶ່ງພາອາໄສທັງຫມົດ

Verse 7

स त्वा पश्यतु भद्रं ते रामस्सत्यपराक्रमः।सर्वान् सुहृद आपृच्छ्य त्वामिदानीं दिदृक्षते।।1.34.7।।

ຂໍໃຫ້ເປັນມົງຄຸນແກ່ທ່ານ; ພຣະຣາມ ຜູ້ມີວິຣະພາບອັນຕັ້ງຢູ່ໃນສັດຈະ ປາຖະໜາໃຫ້ທ່ານປະທານການເຂົ້າເຝົ້າ; ຫຼັງຈາກລາມິດສະຫາຍທັງປວງແລ້ວ ບັດນີ້ພຣະອົງປາຖະໜາຈະໄດ້ເຫັນທ່ານ

Verse 8

गमिष्यति महारण्यं तं पश्य जगतीपते।वृतं राजगुणै स्सर्वैरादित्यमिव रश्मिभिः।।।।

ໂອ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງໂລກ ຂໍຈົ່ງທອດພຣະເນດເບິ່ງພຣະອົງນັ້ນ—ຜູ້ປະດັບພ້ອມດ້ວຍຄຸນທຳແຫ່ງກະສັດທັງປວງ ດຸດດັ່ງພຣະອາທິດທີ່ຖືກລ້ອມດ້ວຍລັດສະມີ—ບັດນີ້ກຳລັງຈະເດີນທາງໄປສູ່ປ່າໃຫຍ່

Verse 9

स सत्यवादी धर्मात्मा गाम्भीर्यात्सागरोपमः।आकाश इव निष्पङ्को नरेन्द्रः प्रत्युवाच तम्।।।।

ພຣະຣາຊາພຣະອົງນັ້ນ—ຜູ້ກ່າວສັດຈະ ມີທຳເປັນດວງໃຈ ລຶກດຸດດັ່ງມະຫາສະໝຸດ ແລະບໍລິສຸດດຸດດັ່ງຟ້າ—ໄດ້ຕອບກັບເຂົາ

Verse 10

सुमंन्त्रानय मे दारान् ये केचिदिह मामकाः।दारैः परिवृतस्सर्वैर्द्रष्टुमिच्छामि धार्मिकम्।।।।

(ພຣະຣາຊາຕຣັດວ່າ) “ສຸມັນຕຣາ ຈົ່ງໄປນຳເອົາພຣະມະເຫສີຂອງເຮົາທັງຫມົດທີ່ຢູ່ນີ້ມາ; ເມື່ອມີພຣະມະເຫສີທັງປວງລ້ອມຮອບ ເຮົາປາຖະໜາຈະໄດ້ເຫັນພຣະຣາມຜູ້ຕັ້ງມັ່ນໃນທັມມະ”

Verse 11

सोऽन्तःपुरमतीत्यैव स्त्रियस्ता वाक्यमब्रवीत्।आर्याह्वयति वो राजा गम्यतां तत्र मा चिरम्।।।।

ສຸມັນຕຣາເຂົ້າຂ້າມໄປຍັງພຣະຣາຊວັງຊັ້ນໃນ ແລ້ວກ່າວແກ່ນາງທັງຫມົດວ່າ “ທ່ານນາງຜູ້ຄວນເຄົາລົບ ພຣະຣາຊາຊົງເອີ້ນພວກທ່ານ; ຈົ່ງໄປທີ່ນັ້ນ ຢ່າຊັກຊ້າ”

Verse 12

एवमुक्ताः स्त्रिय स्सर्वाः सुमन्त्रेण नृपाज्ञया।प्रचक्रमु स्तद्भवनं भर्तुराज्ञाय शासनम्।।।।

ເມື່ອນາງທັງປວງໄດ້ຟັງຄຳຂອງສຸມັນຕຣາ ຕາມພຣະບັນຊາຂອງພຣະຣາຊາ ທຸກນາງເຂົ້າໃຈພຣະອາຊາຂອງສວາມີ ແລ້ວຈຶ່ງອອກເດີນໄປສູ່ພຣະຣາຊວັງນັ້ນ

Verse 13

अर्धसप्तशतास्तास्तु प्रमदास्ताम्रलोचनाः।कौसल्यां परिवार्याथ शनैर्जग्मुर्धृतव्रताः।।।।

ຕໍ່ມາ ນາງທັງຫມົດນັ້ນມີຈຳນວນສາມຮ້ອຍຫ້າສິບ ດວງຕາແດງຊ້ຳເນື່ອງຈາກໂສກາ ຍຶດຫມັ້ນໃນປະຕິຍານ ແລະເດີນຢ່າງຊ້າໆ ໂດຍລ້ອມຮອບພຣະນາງເກົາສັນລະຍາ

Verse 14

आगतेषु च दारेषु समवेक्ष्य महीपतिः।उवाच राजा तं सूतं सुमन्त्राऽनय मे सुतम्।।।।

ເມື່ອບັນດາພຣະມະເຫສີໄດ້ເສດັດມາຮອດແລ້ວ ພຣະຣາຊາຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງແຜ່ນດິນ ໄດ້ທອດພຣະເນດເບິ່ງ ແລ້ວຕຣັດກັບສາຣະຖີວ່າ “ສຸມັນຕຣະ ຈົ່ງນຳລູກຊາຍຂອງເຮົາເຂົ້າມາ”

Verse 15

स सूतो राममादाय लक्ष्मणं मैथिलीं तदा।जगामाभिमुखस्तूर्णं सकाशं जगतीपतेः।।।।

ແລ້ວສາຣະຖີນັ້ນໄດ້ນຳພຣະຣາມາພ້ອມດ້ວຍພຣະລັກສະມະນະ ແລະນາງໄມຖິລີ (ສີຕາ) ໄປດ້ວຍ ແລ້ວຮີບຮ້ອນມຸ່ງໜ້າໄປສູ່ພຣະສຳນັກຂອງພຣະຣາຊາ ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງໂລກ

Verse 16

स राजा पुत्रमायान्तं दृष्ट्वा दूरात्कृताञ्जलिम्।उत्पपातासनात्तूर्णमार्त स्त्रीजनसंवृतः।।।।

ພຣະຣາຊາເຫັນລູກຊາຍເດີນມາແຕ່ໄກ ດ້ວຍມືປະນົມ; ພຣະອົງຜູ້ຖືກຄວາມໂສກກະທົບ ແລະຖືກຫ້ອມລ້ອມໂດຍນາງໃນ ກໍລຸກຂຶ້ນຈາກພຣະອາສນະຢ່າງຮີບດ່ວນ

Verse 17

सोऽभिदुद्राव वेगेन रामं दृष्ट्वा विशाम्पतिः।तमसंप्राप्य दुःखार्तः पपात भुवि मूर्छितः।।।।

ເມື່ອເຫັນພຣະຣາມາ ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງມະນຸດທັງຫຼາຍກໍຮີບຮ້ອນວິ່ງເຂົ້າໄປ; ແຕ່ຍັງບໍ່ທັນຮອດ ພຣະຣາຊາຜູ້ຖືກຄວາມທຸກໂສກບີບຄັ້ນ ກໍລົ້ມລົງສູ່ພື້ນດິນ ໝົດສະຕິ

Verse 18

तं रामोऽभ्यपतत् क्षिप्रं लक्ष्मणश्च महारथः।विसंज्ञमिव दुःखेन सशोकं नृपतिं तदा।।।।

ໃນຂະນະນັ້ນ ພຣະຣາມ ແລະ ພຣະລັກສະມະນະ ມະຫາຣະຖີ ໄດ້ຮີບຮ້ອນເຂົ້າໄປຫາພຣະຣາຊາ ຜູ້ຖືກຄວາມໂສກທຸກຂົ່ມທັບ ດັ່ງຄົນສິ້ນສະຕິ.

Verse 19

स्त्रीसहस्रनिनादश्च संजज्ञे राजवेश्मनि।हा हा रामेति सहसा भूषणध्वनिमूर्छितः।।।।

ທັນໃດນັ້ນ ໃນພຣະຣາຊວັງ ກໍເກີດສຽງຮ້ອງໄຫ້ຂອງນາງສະຕຣີນັບພັນ “ອ້າຍ ອ້າຍ ພຣະຣາມ!” ປົນກັບສຽງກະທົບກັນອື້ອຶງຂອງເຄື່ອງປະດັບ.

Verse 20

तं परिष्वज्य बाहुभ्यां तावुभौ रामलक्ष्मणौ।पर्यंङ्के सीतया सार्धं रुदन्तः समवेशयन्।।।।

ແລ້ວພຣະຣາມ ແລະ ພຣະລັກສະມະນະ ທັງສອງ ໄດ້ໂອບກອດພຣະອົງດ້ວຍແຂນທັງສອງ; ມີນາງສີດາຢູ່ຄຽງຂ້າງ ແລະພາກັນຮ້ອງໄຫ້ ພ້ອມປະຄອງໃຫ້ພຣະຣາຊາປະທັບເທິງຕຽງ.

Verse 21

अथ रामो मुहूर्तेन लब्धसंज्ञं महीपतिम्।उवाच प्राञ्जलिर्भूत्वा शोकार्णवपरिप्लुतम्।।।।

ຕໍ່ມາ ເມື່ອຜ່ານໄປພຽງຊົ່ວຄາວ ພຣະຣາຊາຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງປະຖະພີ ໄດ້ຟື້ນສະຕິຄືນ ພຣະຣາມຍືນປະນົມມື ແລ້ວກ່າວທູນ ແມ່ນແຕ່ພຣະອົງຍັງຈົມຢູ່ໃນມະຫາສະມຸດແຫ່ງຄວາມໂສກ.

Verse 22

आपृच्छे त्वां महाराज सर्वेषामीश्वरोऽसि नः।प्रस्थितं दण्डकारण्यं पश्य त्वं कुशलेन माम्।।।।

ຂໍກາບທູນ ພຣະມະຫາຣາຊາ ຂ້າພະອົງຂໍອະນຸຍາດ ເນື່ອງຈາກພຣະອົງເປັນອົງອະທິປະຕີຂອງພວກເຮົາທັງປວງ. ຂ້າພະອົງຈະອອກເດີນທາງໄປປ່າທັນຑະກະ; ຂໍພຣະອົງທອດພຣະເນດເບິ່ງຂ້າພະອົງຍາມຈາກໄປ ດ້ວຍພຣະຫົວໃຈສະຫງົບ ແລະເປັນມົງຄຸນ.

Verse 23

लक्ष्मणं चानुजानीहि सीता चान्वेति मां वनम्।कारणैर्बहुभि स्तथ्यैर्वार्यमाणौ न चेच्छतः।।।।

ຂໍພຣະອົງໂປດປະທານອະນຸຍາດແກ່ພຣະລັກສະມະນະດ້ວຍ ແລະພຣະນາງສີຕາກໍຍືນຍັນຈະຕາມຂ້າພະເຈົ້າເຂົ້າປ່າ. ແມ່ນວ່າຂ້າພະເຈົ້າພະຍາຍາມຫ້າມດ້ວຍເຫດຜົນອັນຈິງ ແລະສົມຄວນຫຼາຍປະການ ແຕ່ທັງສອງກໍບໍ່ຍອມຢູ່ຂ້າງຫຼັງ

Verse 24

अनुजानीहि सर्वान्नः शोकमुत्सृज्य मानद।लक्ष्मणं मां च सीतां च प्रजापतिरिव प्रजाः।।।।

ໂອ ຜູ້ປະທານກຽດສັກສີ ຂໍໃຫ້ພຣະອົງວາງຄວາມໂສກເສົ້າໄວ້ ແລ້ວໂປດປະທານອະນຸຍາດແກ່ພວກເຮົາທັງໝົດ—ແກ່ພຣະລັກສະມະນະ ແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະແກ່ພຣະນາງສີຕາ—ດັ່ງພຣະປຣະຊາປະຕິປະທານອະນຸຍາດແກ່ສັດທັງປວງ

Verse 25

प्रतीक्षमाणमव्यग्रमनुज्ञां जगतीपतेः।उवाच राजा सम्प्रेक्ष्य वनवासाय राघवम्।।।।

ເມື່ອພຣະອົງເຫັນພຣະຣາຆະວະຢືນຢ່າງສະຫງົບ ຄອຍຮັບອະນຸຍາດຈາກພຣະຣາຊາ—ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງແຜ່ນດິນ—ເພື່ອອອກໄປດຳລົງຊີວິດໃນປ່າ ພຣະຣາຊາຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງໂລກຈຶ່ງຕຣັດ

Verse 26

अहं राघव कैकेय्या वरदानेन मोहितः।अयोध्यायास्त्वमेवाद्य भव राजा निगृह्य माम्।।।।

“ໂອ ພຣະຣາຆະວະ ຂ້າພະເຈົ້າຖືກນາງໄກເກຍີຫຼອກລວງດ້ວຍການປະທານພອນ. ຈົ່ງຢັບຢັ້ງຂ້າພະເຈົ້າ ແລະວັນນີ້ພຣະອົງເອງຈົ່ງເປັນພຣະຣາຊາແຫ່ງອະໂຍທະຍາ”

Verse 27

एवमुक्तो नृपतिना रामो धर्मभृतां वरः।प्रत्युवाचाञ्जलिं कृत्वा पितरं वाक्यकोविदः।।।।

ເມື່ອຖືກພະມະຫາກະສັດຕັດດັ່ງນັ້ນ ພະຣາມ—ຜູ້ເລີດໃນຫມູ່ຜູ້ທຳຮັກສາທຳ ແລະຊຳນານວາຈາ—ໄດ້ປະນົມມືທູນຕອບພຣະບິດາ.

Verse 28

भवान्वर्ष सहस्राय पृथिव्या नृपते पतिः।अहं त्वरण्येवत्स्यामि न मे कार्यं त्वयाऽनृतम्।।।।

ໂອ ພະຣາຊາ ພະອົງຈົ່ງດຳລົງເປັນເຈົ້າແຫ່ງແຜ່ນດິນນີ້ຕະຫຼອດພັນປີ. ສ່ວນຂ້າພະອົງຈະຢູ່ໃນປ່າ; ເພື່ອຂ້າພະອົງ ຂໍພະອົງຢ່າໄດ້ກະທຳອະສັດເລີຍ.

Verse 29

नव पञ्च च वर्षाणि वनवासे विहृत्य ते।पुनःपादौ ग्रहीष्यामि प्रतिज्ञान्ते नराधिप।।।।

ໂອ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງມະນຸດ ຫຼັງຈາກຂ້າພະອົງຢູ່ປ່າຄົບເກົ້າປີແລະຫ້າປີ—ລວມເປັນສິບສີ່ປີ—ໃຫ້ສັດຕະປະຕິຍາສຳເລັດແລ້ວ ຂ້າພະອົງຈະກັບຄືນ ແລະຈັບພຣະບາດຂອງພະອົງອີກຄັ້ງ.

Verse 30

रुदन्नार्तः प्रियं पुत्रं सत्यपाशेन संयतः।कैकेय्या चोद्यमानस्तु मिथो राजा तमब्रवीत्।।।।

ພະຣາຊາຮ້ອງໄຫ້ດ້ວຍຄວາມທຸກລຳບາກ ຖືກບ່ວງແຫ່ງສັດຈະຜູກມັດ ແລະຖືກໄກເກຍອີຍຸຍົງ ຈຶ່ງຕັດກັບພຣະໂອຣົດຜູ້ເປັນທີ່ຮັກ ດ້ວຍຖ້ອຍຄຳອັນອຶດອັດ.

Verse 31

श्रेयसे वृद्धये तात पुनरागमनाय च।गच्छस्वारिष्टमव्यग्रः पन्थानमकुतोभयम्।।।।

ເພື່ອຄວາມສຸກສະຫວັດດີ ແລະຄວາມເຈີຣິນຂອງເຈົ້າ ລູກເອີຍ ພ້ອມທັງເພື່ອການກັບຄືນຂອງເຈົ້າ ຈົ່ງໄປເຖີດ; ຂໍໃຫ້ເສັ້ນທາງຂອງເຈົ້າເປັນມງຄົນ ບໍ່ວຸ່ນວາຍ ແລະປອດໄພຈາກຄວາມຢ້ານກົວທຸກທິດ.

Verse 32

न हि सत्यात्मनस्तात धर्माभिमनस स्तव।विनिवर्तयितुं बुद्धिः शक्यते रघुनन्दन।।।।

ລູກເອີຍ—ເຈົ້າມີຕົນເປັນສັດຈະ ແລະໃຈຕັ້ງມັ່ນໃນທຳມະ; ໂອ ຣະຄຸນັນທະນະ ຄວາມຕັ້ງໃຈຂອງເຈົ້າບໍ່ງ່າຍຈະໃຫ້ຫັນກັບໄດ້

Verse 33

अद्य त्विदानीं रजनीं पुत्र मा गच्छ सर्वथा।एकाहदर्शनेनापि साधु तावच्चराम्यहम्।।।।

ແຕ່ມື້ນີ້—ຄືນນີ້ເລີຍ ລູກເອີຍ—ຢ່າໄປເລີຍ. ຖ້າແມ່ໄດ້ເຫັນເຈົ້າອີກແມ່ນແຕ່ວັນດຽວ ແມ່ກໍຈະອົດທົນຢູ່ຕໍ່ໄດ້ອີກນ້ອຍໜຶ່ງດ້ວຍຄວາມສະຫງົບ

Verse 34

मातरं मां च सम्पश्यन् वसेमामद्य शर्वरीम्।तर्पित स्सर्वकामैस्त्वं श्वः काले साधयिष्यसि।।।।।

ຢູ່ຄ້າງຄືນນີ້ເຖີດ ເພື່ອໄດ້ເຫັນແມ່ແລະຂ້າ. ເມື່ອຄວາມປາຖະໜາທັງປວງຂອງພວກເຮົາໄດ້ອີ່ມເຕັມແລ້ວ ມື້ອື່ນໃນເວລາອັນຄວນ ເຈົ້າຈຶ່ງຄ່ອຍອອກເດີນທາງ

Verse 35

दुष्करं क्रियते पुत्र सर्वथा राघव त्वया।मत्प्रियार्थं प्रियांस्त्यक्त्वा यद्यासि विजनं वनम्।।।।

ລູກເອີຍ ໂອ ຣາຄະວະ—ເຈົ້າກຳລັງກະທຳການອັນຫຍຸ້ງຍາກຢ່າງຫຼວງ: ເພາະຂ້າ ເຈົ້າລະທິ້ງຜູ້ຮັກທັງຫຼາຍ ແລ້ວໄປສູ່ປ່າອັນໂດດດ່ຽວ

Verse 36

न चैतन्मे प्रियं पुत्र शपे सत्येन राघव।छन्नया चलितस्त्वस्मि स्त्रिया छन्नाग्निकल्पया।।।।

ເລື່ອງນີ້ບໍ່ເປັນທີ່ພໍໃຈແກ່ຂ້າ ລູກເອີຍ—ຂ້າຂໍສາບານດ້ວຍສັດຈະ ໂອ ຣາຄະວະ. ຂ້າຖືກຫຼອກລວງໂດຍຍິງຜູ້ປິດບັງເຈດຈຳນົງ ດັ່ງໄຟທີ່ຊ່ອນຢູ່ໃຕ້ຂີ້ເຖົ່າ

Verse 37

वञ्चना या तु लब्धा मे तां त्वं निस्तर्तुमिच्छसि।अनया वृत्तसादिन्या कैकेय्याऽभिप्रचोदितः।।.।।

ການຫລອກລວງທີ່ຕົກມາເຖິງຂ້ານີ້ ເຈົ້າປາຖະໜາຈະຂ້າມພົ້ນ; ໂດຍຖືກໄກເກຍີ ຜູ້ທຳລາຍທຳມະ ແລະຈາຣີດວົງຕະກູນ ຍຸຍົງ.

Verse 38

न चैतदाश्चर्यतमं यत्तज्येष्ठस्सुतो मम।अपानृतकथं पुत्र पितरं कर्तुमिच्छसि।।।।

ແລະນີ້ກໍບໍ່ແມ່ນສິ່ງນ່າພິສວົງທີ່ສຸດເລີຍ ທີ່ເຈົ້າ—ລູກຊາຍຄົນໃຫຍ່ຂອງຂ້າ, ໂອ້ລູກ—ປາຖະໜາຈະເຮັດໃຫ້ພໍ່ເປັນຜູ້ທີ່ວາຈາບໍ່ເປັນເທັດ.

Verse 39

अथ रामस्तथा श्रुत्वा पितुरार्तस्य भाषितम्।लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा दीनो वचनमब्रवीत्।।।।

ແລ້ວພຣະຣາມາ ໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄຳຂອງພຣະບິດາຜູ້ທຸກທ້ອນນັ້ນ ຈຶ່ງກ່າວດ້ວຍໃຈເສົ້າ ໂດຍມີພຣະລັກສະມະນະ ອະນຸຊາ ຢູ່ເຄີຍຂ້າງ.

Verse 40

प्राप्स्यामि यानद्य गुणान्को मे श्वस्तान् प्रदास्यति।अपक्रमणमेवातः सर्वकामैरहं वृणे।।।।

ບຸນກຸສົນໃດທີ່ຂ້າຈະໄດ້ໃນມື້ນີ້—ມື້ອື່ນໃຜຈະປະທານໃຫ້ຂ້າ? ດັ່ງນັ້ນຂ້າຈຶ່ງເລືອກການຈາກໄປເອງ ປ່ອຍວາງຄວາມປາຖະໜາທັງປວງ.

Verse 41

इयं सराष्ट्रा सजना धनधान्यसमाकुला।मया विसृष्टा वसुधा भरताय प्रदीयताम्।।।।

ຂໍໃຫ້ແຜ່ນດິນນີ້—ພ້ອມທັງອານາຈັກ ປະຊາຊົນ ແລະຄວາມອຸດົມດ້ວຍຊັບສິນກັບເຂົ້າຂອງ—ຈົ່ງມອບໃຫ້ພຣະພະຣະຕ ເພາະຂ້າໄດ້ລະວາງມັນແລ້ວ

Verse 42

वनवासकृता बुद्धिर्न च मेऽद्य चलिष्यति।यस्तुष्टेन वरो दत्तः कैकेय्यै वरद त्वया।।।।दीयतां निखिलेनैव सत्यस्त्वं भव पार्थिव।

ຄວາມຕັ້ງໃຈເຂົ້າຢູ່ປ່າຂອງຂ້າ ມື້ນີ້ຈະບໍ່ຫວັ່ນໄຫວເລີຍ. ຂ້າແຕ່ພຣະຣາຊາ ຜູ້ປະທານພອນ—ພອນທີ່ພຣະອົງປະທານໃຫ້ແກ່ໄກເກຍີ ໃນຍາມພໍພຣະໄທ ຂໍໃຫ້ສຳເລັດຄົບຖ້ວນ; ຂໍໃຫ້ພຣະອົງຊື່ສັດຕໍ່ພຣະວາຈາ ໂອ ຜູ້ຄອງແຜ່ນດິນ

Verse 43

अहं निदेशं भवतो यथोक्तमनुपालयन्।।।।चतुर्दश समा वत्स्ये वने वनचरैस्सह।

ຂ້າຈະນອບນ້ອມປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງພຣະອົງ ດັ່ງທີ່ຕຣັດໄວ້ທຸກປະການ; ຂ້າຈະຢູ່ໃນປ່າສິບສີ່ປີ ດຳລົງຊີວິດກັບບັນດາຜູ້ອາໄສໃນພົງໄພ

Verse 44

मा विमर्शो वसुमती भरताय प्रदीयताम्।।।।न हि मे काङ्क्षितं राज्यं सुखमात्मनि वा प्रियम्।यथानिदेशं कर्तुं वै तवैव रघुनन्दन।।।।

ຢ່າໄດ້ຄິດຫຼາຍເລີຍ; ຂໍໃຫ້ມອບອຳນາດເຫນືອແຜ່ນດິນໃຫ້ພຣະພະຣະຕ. ຂ້າບໍ່ປາຖະໜາລາຊະສົມບັດ ແລະບໍ່ໃຝ່ຫາຄວາມສຸກສ່ວນຕົວ; ໂອ ຣະຄຸນັນທະນະ ຄວາມທີ່ຮັກຍິ່ງຂອງຂ້າ ມີແຕ່ການປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງພຣະອົງ ດັ່ງທີ່ຊົງກຳນົດໄວ້ເທົ່ານັ້ນ

Verse 45

मा विमर्शो वसुमती भरताय प्रदीयताम्।।2.34.44।।न हि मे काङ्क्षितं राज्यं सुखमात्मनि वा प्रियम्।यथानिदेशं कर्तुं वै तवैव रघुनन्दन।।2.34.45।।

ຢ່າໄດ້ຄິດຫຼາຍເລີຍ; ຂໍໃຫ້ມອບອຳນາດເຫນືອແຜ່ນດິນໃຫ້ພຣະພະຣະຕ. ຂ້າບໍ່ປາຖະໜາລາຊະສົມບັດ ແລະບໍ່ໃຝ່ຫາຄວາມສຸກສ່ວນຕົວ; ໂອ ຣະຄຸນັນທະນະ ຄວາມທີ່ຮັກຍິ່ງຂອງຂ້າ ມີແຕ່ການປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງພຣະອົງ ດັ່ງທີ່ຊົງກຳນົດໄວ້ເທົ່ານັ້ນ

Verse 46

अपगच्छतु ते दु:खं माभूर्बाष्पपरिप्लुतः।न हि क्षुभ्यति दुर्धर्षः समुद्रः सरितां पतिः।।।।

ຂໍໃຫ້ຄວາມໂສກຂອງທ່ານຈົ່ງຈາກໄປ ຢ່າໃຫ້ນ້ຳຕາຖ້ວມທ່ວມເລີຍ। ມະຫາສະໝຸດອັນບໍ່ອາດຖືກກະທົບ—ເຈົ້າແຫ່ງສາຍນ້ຳທັງປວງ—ບໍ່ຫວັ່ນໄຫວດອກ

Verse 47

नैवाहं राज्यमिच्छामि न सुखं न च मेदिनीम्।नैव सर्वानिमान् कामा न्नस्वर्गं नैव जीवितम्।।।।

ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ປາຖະນາອານາຈັກ ບໍ່ປາຖະນາຄວາມສຸກສະບາຍ ແມ່ນແຕ່ອຳນາດເຫນືອແຜ່ນດິນກໍບໍ່ປາຖະນາ। ບໍ່ປາຖະນາກາມທັງປວງ ບໍ່ປາຖະນາສະຫວັນ ແມ່ນແຕ່ຊີວິດນີ້ກໍບໍ່ປາຖະນາ

Verse 48

त्वामहं सत्यमिच्छामि नानृतं पुरुषर्षभ।प्रत्यक्षं तव सत्येन सुकृतेन च ते शपे।।।।

ໂອ ບຸລຸດຜູ້ປະເສີດ! ຂ້າພະເຈົ້າປາຖະນາໃຫ້ທ່ານຢືນຢັນໃນສັດຈະ ບໍ່ໃຫ້ເອີ້ນຫາຄວາມມຸສາ। ຕໍ່ໜ້າທ່ານນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍສາບານດ້ວຍສັດຈະເອງ ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສັ່ງສົມ

Verse 49

न च शक्यं मया तात स्थातुं क्षणमपि प्रभो।स शोकं धारयस्वेमं न हि मेऽस्ति विपर्ययः।।।।

ໂອ ພໍ່ເອີຍ ໂອ ພຣະຜູ້ເປັນນາຍ! ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ອາດຢູ່ນີ້ໄດ້ແມ່ນແຕ່ຊົ່ວຂະນະດຽວ। ຂໍໃຫ້ທ່ານກັ້ນຄວາມໂສກນີ້ໄວ້ ເພາະຄວາມຕັ້ງໃຈຂອງຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ມີວັນກັບຄືນ

Verse 50

अर्थितो ह्यस्मि कैकेय्या वनं गच्छेति राघव।मया चोक्तं व्रजामीति तत्सत्यमनुपालये।।।।

ໂອ ຣາຆະວະ, ໄກເກຍີໄດ້ຂໍຂ້າພະເຈົ້າແທ້ໆວ່າ ‘ຈົ່ງໄປປ່າ’ ແລະຂ້າພະເຈົ້າກໍໄດ້ກ່າວແລ້ວວ່າ ‘ຂ້າພະເຈົ້າຈະໄປ’ ດັ່ງນັ້ນຂ້າພະເຈົ້າຈະຮັກສາສັດຈະນັ້ນ—ວາຈາສັດທີ່ໄດ້ປະຕິຍານໄວ້

Verse 51

मा चोत्कण्ठां कृथा देव वने रंस्यामहे वयम्।प्रशान्तहरिणाकीर्णे नानाशकुनिनादिते।।।।

ຂ້າແຕ່ພຣະອົງດຸດເທວະ ຢ່າຊົມເສົ້າຫຼືກະວົນກະວາຍເລີຍ; ພວກເຮົາຈະພົບຄວາມສຸກໃນປ່າ—ສະງົບສຸກ ເຕັມໄປດ້ວຍກວາງ ແລະກ້ອງກັງວານດ້ວຍສຽງນົກນານາຊະນິດ

Verse 52

पिता हि दैवतं तात देवतानामपि स्मृतम्।तस्माद्दैवतमित्येव करिष्यामि पितुर्वचः।।।।

ໂອ ຕາຕະ ບິດານັ້ນຖືກກ່າວວ່າເປັນເທວະ—ແມ່ນແຕ່ສໍາລັບເທວະທັງຫຼາຍ. ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈະນັບຖືບິດາເປັນເທວະຂອງຕົນ ແລະຈະປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງບິດາ

Verse 53

चतुर्दशसु वर्षेषु गतेषु नरसत्तम।पुनर्द्रक्ष्यसि मां प्राप्तं सन्तापोऽयं विमुच्यताम्।।।।

ໂອ ຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດໃນມະນຸດ ເມື່ອສິບສີ່ປີຜ່ານໄປ ທ່ານຈະໄດ້ເຫັນຂ້າພະເຈົ້າກັບຄືນມາອີກ; ຂໍໃຫ້ວາງຄວາມໂສກນີ້ເສຍ

Verse 54

येन संस्तम्भनीयोऽयं सर्वो बाष्पगलो जनः।स त्वं पुरुषशार्दूल किमर्थं विक्रियां गतः।।।।

ໂອ ເສືອໃນມະນຸດ ທ່ານແມ່ນຜູ້ທີ່ຄວນປະຄອງໃຫ້ປະຊາຊົນທັງປວງ—ຜູ້ທີ່ຄໍອຸດຕັນດ້ວຍນ້ຳຕາ—ໃຫ້ມັ່ນຄົງ; ແຕ່ເປັນຫຍັງທ່ານຈຶ່ງກາຍເປັນຢ່າງນີ້

Verse 55

पुरं च राष्ट्रं च मही च केवलामया निसृष्टा भरताय दीयताम्।अहं निदेशं भवतोऽनुपालयन्वनं गमिष्यामि चिराय सेवितुम्।।।।

ຂໍໃຫ້ນະຄອນນີ້ ອານາຈັກນີ້ ແມ່ນແຕ່ແຜ່ນດິນທັງປວງທີ່ຂ້າພະເຈົ້າສະລະ ຈົ່ງມອບໃຫ້ພຣະພະຣະຕະ (Bharata). ຂ້າພະເຈົ້າຈະນອບນ້ອມປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງທ່ານ ແລະຈະໄປສູ່ປ່າເພື່ອພຳນັກຢູ່ຮັບໃຊ້ເປັນເວລາຍາວນານ

Verse 56

मया निसृष्टां भरतो महीमिमांसशैलषण्डां सपुरां सकाननाम्।शिवां सुसीमामनुशास्तु केवलंत्वया यदुक्तं नृपते तथास्तु तत्।।।।

ຂໍໃຫ້ພຣະພະຣະຕະພຽງຜູ້ດຽວ ປົກຄອງແຜ່ນດິນອັນເປັນມົງຄຸນນີ້ ທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະລະແລ້ວ—ພ້ອມດ້ວຍເຂົາພູ ເມືອງ ແລະປ່າໄມ້ ມີແດນແດງກຳນົດດີ. ຂ້າແຕ່ພຣະຣາຊາ ຂໍໃຫ້ເປັນໄປຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເທີດ

Verse 57

न मे तथा पार्थिव धीयते मनोमहत्सु कामेषु न चात्मनःप्रिये।यथा निदेशे तव शिष्टसम्मतेव्यपैतु दुःखं तव मत्कृतेऽनघ।।।।

ຂ້າແຕ່ພຣະຣາຊາ ໃຈຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ພົບຄວາມພໍໃຈເທົ່າກັບການປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງພຣະອົງ—ອັນບັນດາຜູ້ຮູ້ທັມຍອມຮັບ—ຍິ່ງກວ່າຄວາມສຸກອັນໃຫຍ່ ຫຼືສິ່ງທີ່ຮັກຂອງຕົນ. ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ ຂໍໃຫ້ຄວາມໂສກຂອງພຣະອົງເນື່ອງຈາກຂ້າພະເຈົ້າ ຈາງຫາຍໄປ

Verse 58

तदद्य नैवानघ राज्यमव्ययंन सर्वकामान्न सुखं न मैथिलीम्।न जीवितं त्वामनृतेन योजयन्वृणीय सत्यं व्रतमस्तु ते तथा।।।।

ດັ່ງນັ້ນໃນບັດນີ້ ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ເລືອກອານາຈັກອັນຍືນຍົງ ບໍ່ເລືອກຄວາມປາດຖະນາທັງປວງ ບໍ່ເລືອກຄວາມສຸກ ແມ່ນແຕ່ນາງໄມຖິລີ—ກະທັ້ງຊີວິດ—ຖ້າຈະຕ້ອງຜູກພຣະອົງໄວ້ກັບຄວາມເທັດ. ຂ້າພະເຈົ້າເລືອກແຕ່ໃຫ້ວຣະຕະ/ສັດຈະປະຕິຍານຂອງພຣະອົງ ຕັ້ງຢູ່ເປັນຈິງຕາມທີ່ຕຣັດໄວ້

Verse 59

फलानि मूलानि च भक्षयन्वनेगिरींश्च पश्यन् सरितस्सरांसि च।वनं प्रविश्यैव विचित्रपादपम्सुखी भविष्यामि तवास्तु निर्वृतिः।।।।

ໃນປ່າ ຂ້າພະເຈົ້າຈະກິນໝາກໄມ້ແລະຫົວຮາກ ແລະຈ້ອງເບິ່ງເຂົາພູ ແມ່ນ້ຳ ແລະຫນອງບຶງ—ເມື່ອເຂົ້າສູ່ປ່າທີ່ມີໄມ້ນານາພັນ—ຂ້າພະເຈົ້າຈະຢູ່ຢ່າງຜາສຸກ. ຂໍໃຫ້ພຣະອົງມີຄວາມສະງົບສັນຕິ

Verse 60

एवं स राजा व्यसनाभिपन्नःशोकेन दुःखेन च ताम्यमानः।आलिङ्ग्य पुत्रं सुविनष्टसंज्ञोमोहं गतो नैव चिचेष्ट किंञ्चित्।।।।

ດັ່ງນັ້ນ ພະຣາຊາຜູ້ຖືກເຄາະຮ້າຍຄອບງໍາ ອ່ອນແອດ້ວຍໂສກແລະທຸກຂ໌ ໄດ້ກອດພຣະໂອຣສ; ແລ້ວສູນສະຕິ ຈົມລົງໃນຄວາມມືດມົນ ບໍ່ໄຫວຕົວແມ່ນແຕ່ນ້ອຍ

Verse 61

देव्यस्तत स्संरुरुदुस्समेतास्तां वर्जयित्वा नरदेवपत्नीम्।रुदन् सुमन्त्रोऽऽपि जगाम मूर्छांहाहाकृतं तत्र बभूव सर्वम्।।।।

ຕໍ່ມາ ພຣະມະເຫສີທັງຫຼາຍໄດ້ມາຊຸມນຸມກັນ—ເວັ້ນໄວ້ແຕ່ພຣະຊາຍາຂອງນຣເທວະ (ໄກເກຍີ) ໃຫ້ຢູ່ຕ່າງຫາກ—ແລ້ວຮ້ອງໄຫ້ຄຳຄວນດັງລັ່ນ. ສຸມັນຕຣະກໍຮ້ອງໄຫ້ຈົນສະຕິດັບ; ທົ່ວທຸກແຫ່ງມີແຕ່ສຽງ “ອະນິຈຈາ! ອະນິຈຈາ!”