Home›Narada Purana›Purva Bhaga›First Quarter›Adhyaya 3›Shloka 82
←Previous Verse
Next Verse→

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 82

Devanagari script

स एव धाता त्रिपुरान्तकश्च स एव देवासुरयज्ञरुपः । स एवब्रह्माण्डमिदं ततोऽन्यन्न किंचिदस्ति व्यतिरिक्तरुपम् ॥ ८२ ॥

Transliteration

sa eva dhātā tripurāntakaśca sa eva devāsurayajñarupaḥ | sa evabrahmāṇḍamidaṃ tato'nyanna kiṃcidasti vyatiriktarupam || 82 ||

Translation

ພຣະອົງແຕ່ຜູ້ດຽວແມ່ນຜູ້ສ້າງ (ທາຕາ); ພຣະອົງແຕ່ຜູ້ດຽວແມ່ນຜູ້ທໍາລາຍຕຣິປຸຣະ; ພຣະອົງແຕ່ຜູ້ດຽວແມ່ນຮູບແຫ່ງຍັດຍາຂອງເທວະແລະອະສຸຣະ. ພຣະອົງແຕ່ຜູ້ດຽວແມ່ນພຣະພຣະຫມານະດານນີ້ທັງໝົດ; ນອກຈາກພຣະອົງ ບໍ່ມີສິ່ງໃດເປັນຮູບແຍກຕ່າງຫາກເລີຍ.

Word by Word
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
एवindeed/alone
एव:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
धाताcreator/sustainer
धाता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootधातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
त्रिपुरान्तकःdestroyer of Tripura
त्रिपुरान्तकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रिपुर + अन्तक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘त्रिपुरस्य अन्तकः’ (destroyer of Tripura)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
एवindeed
एव:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय
देवासुरयज्ञरूपःthe very form of the gods’-and-asuras’ sacrifice
देवासुरयज्ञरूपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव + असुर + यज्ञ + रूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (determinative): ‘देवासुरयज्ञस्य रूपः’ / ‘देव-असुर-यज्ञ-रूपः’ (having the form of the sacrifice involving gods and asuras)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
एवindeed
एव:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय
ब्रह्माण्डम्the universe (cosmic egg)
ब्रह्माण्डम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्माण्ड (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘ब्रह्मणः अण्डम्’ (cosmic egg)
इदम्this
इदम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; निर्देश (demonstrative)
ततःfrom that/than that
ततः:
Hetu/Apādāna-bodhaka (हेतु/अपादानबोधक)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अपादानार्थ/तुलनार्थ (from that/therefore/than that)
अन्यत्anything else
अन्यत्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नnot
न:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
किंचित्anything whatsoever
किंचित्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अनिश्चितार्थ (indefinite: anything)
अस्तिexists
अस्ति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
व्यतिरिक्त रूपम्a distinct/separate form
व्यतिरिक्त रूपम्:
Karta-viśeṣaṇa (कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootव्यतिरिक्त (कृदन्त; वि+अति+रिच् धातु) + रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘रूपम्’ with विशेषण ‘व्यतिरिक्त’ (separate/distinct)
Speaker

Sanatkumara (teaching Narada in a non-dual, all-pervasive vision of the Supreme)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities
D
Dhata
T
Tripurantaka
D
Deva
A
Asura
Y
Yajna
B
Brahmanda

FAQs

It teaches an all-inclusive vision of the Supreme: the Creator, the cosmic functions, and the entire universe are not separate from Him—nothing exists independently of the Divine.

By declaring that even yajña is His very form, it redirects devotion from mere external acts to God-centered worship—seeing every sacred act and every aspect of the world as belonging to and pervaded by the Supreme.

The verse frames yajña as divine in essence, reinforcing the Vedanga-linked discipline of correct ritual orientation (Kalpa) while emphasizing its inner purpose: offering and recognition of the Supreme rather than ritualism alone.

←Previous Verse
Next Verse→