Jīva–Ātman Inquiry; Kṣetrajña Doctrine; Karma-based Varṇa; Four Āśramas and Sannyāsa Discipline

Verse 1

भरद्वाज उवाच । यदि प्राणपतिर्वायुर्वायुरेव विचेष्टते । श्वसित्याभाषते चैव ततो जीवो निरर्थकः ॥ १ ॥

ພະຣະດວາຊາກ່າວວ່າ: ຖ້າວາຍຸ (ລົມຊີວິດ) ເປັນເຈົ້າແຫ່ງປຣານ ແລະມີແຕ່ວາຍຸເທົ່ານັ້ນທີ່ເຄື່ອນໄຫວ ທັງຫາຍໃຈ ແລະການເວົ້າ ເຊັ່ນນັ້ນ ຈີວະ (jīva) ກໍຈະກາຍເປັນສິ່ງບໍ່ມີຄວາມໝາຍເປັນອິດສະຫຼະ।

Verse 2

य ऊष्मभाव आग्नेयो वह्निनैवोपलभ्यते । अग्निर्जरयते चैतत्तदा जीवो निरर्थकः ॥ २ ॥

ສະພາບຄວາມຮ້ອນອັນມີທາດໄຟ ຮູ້ໄດ້ກໍໂດຍໄຟນັ້ນເອງ. ແລະເມື່ອໄຟນັ້ນກິນກອນ ແລະເຮັດໃຫ້ກາຍນີ້ແກ່ຊະລາ ແລ້ວຈີວະ—ຖ້າຖືວ່າເປັນແຕ່ຄວາມຮ້ອນ-ຊີວິດ—ກໍຈະບໍ່ມີຄວາມໝາຍເປັນຕົວຕົນ।

Verse 3

जंतोः प्रम्नियमाणस्य जीवो नैवोपलभ्यते । वायुरेव जहात्येनमूष्मभावश्च नश्यति ॥ ३ ॥

ເມື່ອສັດມີຊີວິດຖືກຄວາມຕາຍນຳໄປ ກໍບໍ່ປາກົດເຫັນ ‘ຈີວະ’ ແຕ່ຢ່າງໃດ; ມີແຕ່ລົມຊີວິດເທົ່ານັ້ນທີ່ຈາກໄປ ແລະຄວາມອົບອຸ່ນໃນກາຍກໍດັບຫາຍ।

Verse 4

यदि वाथुमयो जीवः संश्लेषो यदि वायुना । वायुमंजलवत्पश्येद्गच्छेत्सह मरुद्गुणैः ॥ ४ ॥

ຖ້າຈີວະເປັນລົມລ້ວນໆ ຫຼືເປັນແຕ່ການປະສົມກັນດ້ວຍລົມ ແລ້ວ ມັນຄວນຈະເຫັນໄດ້ເຫມືອນກຸ່ມລົມ ແລະຄວນເຄື່ອນໄປພ້ອມກັບຄຸນລັກສະນະຂອງລົມ (ມະຣຸດ) ນັ້ນເອງ।

Verse 5

संश्लेषो यदि वा तेन यदि तस्मात्प्रणश्यति । महार्णवविमुक्तत्वादन्यत्सलिलभाजनम् ॥ ५ ॥

ຈະຢູ່ຕິດຕໍ່ກັບມັນ ຫຼືຈະພິນາດເນື່ອງຈາກມັນກໍຕາມ—ເມື່ອພົ້ນຈາກມະຫາສະມຸດແລ້ວ ມັນກາຍເປັນອື່ນ ເຫຼືອແຕ່ພາຊະນະນ້ຳເທົ່ານັ້ນ।

Verse 6

कृपे वा सलिलं दद्यात्प्रदीपं वा हुताशने । क्षिप्रं प्रविश्य नश्येत यथा नश्यत्यसौ तथा ॥ ६ ॥

ຖ້າເທນ້ຳລົງໃນບໍ່ ຫຼືນຳຕະເກີຍໄປວາງໃນໄຟ ມັນຈະເຂົ້າໄປຢ່າງໄວ ແລະຖືກທຳລາຍ; ດັ່ງນັ້ນ ສິ່ງນັ້ນກໍພິນາດເຊັ່ນກັນ।

Verse 7

पंचधारणके ह्यस्मिञ्छरीरे जीवितं कृतम् । येषामन्यतराभावाञ्चतुर्णां नास्ति संशयः ॥ ७ ॥

ຊີວິດໃນກາຍນີ້ຖືກຕັ້ງຢູ່ເທິງຫຼັກຄ້ຳຈຸນ 5 ປະການ. ໃນນັ້ນ ຖ້າຂາດອັນໃດອັນໜຶ່ງໃນ 4 ປະການ ກໍບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສວ່າຊີວິດຈະດຳລົງບໍ່ໄດ້।

Verse 8

नश्यंत्यापो ह्यनाहाराद्वायुरुच्छ्वासनिग्रहात् । नश्यते कोष्टभेदार्थमग्रिर्नश्यत्यभोजनात् ॥ ८ ॥

ທາດນ້ຳຍ່ອມຫຼຸດລົງເນື່ອງຈາກການອົດອາຫານ; ລົມຊີວິດຖືກກົດຂັງໂດຍການກັ້ນລົມຫາຍໃຈ. ເພື່ອການຊຳລະ ທາງໃນກາຍຖືກເປີດທະລຸ; ແລະໄຟຍ່ອຍອາຫານດັບລົງເນື່ອງຈາກບໍ່ກິນ.

Verse 9

व्याधित्रणपरिक्लेशैर्मेदिनी चैव शीर्यते । पीडितेऽन्यतरे ह्येषां संघातो याति पंचताम् ॥ ९ ॥

ໂດຍຄວາມທຸກທໍລະມານຈາກໂລກໄພ, ບາດເຈັບ, ແລະຄວາມລຳບາກ ກາຍນີ້ຍ່ອມເສື່ອມສະລາຍແທ້. ເມື່ອອັນໃດອັນໜຶ່ງໃນນັ້ນຖືກກະທົບຢ່າງໜັກ ກອງປະກອບນີ້ກໍແຕກສະລາຍ ກັບຄືນສູ່ສະພາບທາດ 5.

Verse 10

तस्मिन्पंचत्वमापन्ने जीवः किमनुधावति । किं खेदयति वा जीवः किं श्रृणोति ब्रवीति च ॥ १० ॥

ເມື່ອກາຍນັ້ນເຖິງສະພາບທາດຫ້າ ຄືຄວາມຕາຍແລ້ວ ຈີວະຈະໄລ່ຕາມຫຍັງ? ຈີວະຈະໂສກເສົ້າຫຍັງ? ຈີວະຈະໄດ້ຍິນຫຍັງ ແລະຈະເວົ້າຫຍັງໄດ້ອີກ?

Verse 11

एषा गौः परलोकस्थं तारयिष्यतिमामिति । यो दत्त्वा म्रियते जंतुः सा गौः कं तारयिष्यति ॥ ११ ॥

ຄິດວ່າ “ງົວນີ້ຈະຊ່ວຍຂ້ອຍໃນໂລກໜ້າ” ຄົນໜຶ່ງຈຶ່ງຖວາຍງົວ ແລ້ວກໍຕາຍ; ແຕ່ຖ້າຕາຍທັນທີຫຼັງຖວາຍ ງົວນັ້ນຈະຊ່ວຍໃຜໃຫ້ພົ້ນ?

Verse 12

गौश्चप्रतिग्रहीता च दाता चैव समं यदा । इहैव विलयं यांति कुतस्तेषां समागमः ॥ १२ ॥

ເມື່ອງົວ, ຜູ້ຮັບທານ, ແລະຜູ້ໃຫ້ທານ ມາພົບກັນພ້ອມເວລາດຽວ ພວກເຂົາກໍສູນສະລາຍຢູ່ນີ້ເອງ; ແລ້ວຈະມີການ “ພົບພາອັນມົງຄຸນ” ຫຼືຜົນດີໃດໄດ້ແນວໃດ?

Verse 13

विहगैरुपभुक्तस्य शैलाग्रात्पतितस्य च । अग्निना चोपयुक्तस्य कुतः संजीवनं पुनः ॥ १३ ॥

ຜູ້ທີ່ຖືກນົກກິນແລ້ວ, ຜູ້ທີ່ຕົກຈາກຍອດພູ, ແລະຜູ້ທີ່ຖືກໄຟເຜົາກິນແລ້ວ ຈະມີຊີວິດຄືນມາອີກໄດ້ແນວໃດ?

Verse 14

छिन्नस्य यदि वृक्षस्य न मूलं प्रतिरोहति । जीवन्यस्य प्रवर्तंते मृतः क्व पुनरेष्यति ॥ १४ ॥

ຖ້າຕົ້ນໄມ້ຖືກຕັດແລ້ວ ຮາກບໍ່ງອກຄືນອີກ, ກິດຈະກໍາຂອງສັດມີຊີວິດກໍດໍາເນີນໄປໄດ້ແຕ່ເທົ່າທີ່ຍັງມີຊີວິດ; ເມື່ອຕາຍແລ້ວ ຈະກັບຄືນມາໄດ້ແນວໃດ?

Verse 15

जीवमात्रं पुरा सृष्टं यदेतत्परिवर्तते । मृताः प्रणश्यंति बीजाद्बीजं प्रणश्यति ॥ १५ ॥

ໃນການເລີ່ມຕົ້ນ ມີແຕ່ສັດມີຊີວິດທີ່ມີຮ່າງກາຍເທົ່ານັ້ນຖືກສ້າງ; ແລະກະບວນການຂອງໂລກນີ້ກໍຫມຸນວຽນບໍ່ຢຸດ. ຜູ້ຕາຍກໍສູນໄປ ແມ່ນແຕ່ເມັດພັນ—ແມ່ນວ່າໃຫ້ເກີດເມັດພັນ—ກໍພິນາດ.

Verse 16

इति मे संशयो ब्रह्मन्हृदये परिधावति । त निवर्तय सर्वज्ञ यतस्त्वामाश्रितो ह्यहम् ॥ १६ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພຣະພຣະຫມັນ, ຄວາມສົງໄສນີ້ກໍວິ່ງວຽນຢູ່ໃນໃຈຂ້ອຍບໍ່ຢຸດ. ຂໍທ່ານຜູ້ຮູ້ທຸກສິ່ງ ຈົ່ງດັບມັນເສຍ, ເພາະຂ້ອຍໄດ້ພຶ່ງພາແລະຂໍລີ້ໄພໃນທ່ານແທ້.

Verse 17

सनंदन उवाच । एवं पृष्टस्तदानेन स भृगर्ब्रह्मणः सुतः । पुनराहु मुनिश्रेष्ट तत्संदेहनिवृत्तये ॥ १७ ॥

ສະນັນດະນະ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອຖືກຖາມເຊັ່ນນັ້ນໃນເວລານັ້ນ ບຸດຂອງພຣະພຣິກຸ ຜູ້ເກີດຈາກພຣະພຣະຫມາ ກໍໄດ້ກ່າວອີກຄັ້ງ, ໂອ ມຸນີຜູ້ປະເສີດ, ເພື່ອດັບຄວາມສົງໄສນັ້ນ.

Verse 18

भृगुरुवाच । न प्राणाः सन्ति जीवस्य दत्तस्य च कृतस्य च । याति देहांतरं प्राणी शरीरं तु विशीर्यते ॥ १८ ॥

ພຣະພຣິກຸ ກ່າວວ່າ: ລົມຫາຍໃຈຊີວິດບໍ່ແມ່ນຕົວຕົນແທ້ຂອງຈີວະ; ແລະກໍບໍ່ແມ່ນສິ່ງທີ່ “ໃຫ້” ຫຼື “ເຮັດ” (ບຸນແລະກຳ) ເຊັ່ນກັນ. ສັດມີຊີວິດຍ້າຍໄປສູ່ຮ່າງກາຍອື່ນ, ແຕ່ຮ່າງກາຍນີ້ກໍແຕກສະລາຍແລະພິນາດ.

Verse 19

न शरीराश्रितो जीवस्तस्मिन्नष्टे प्रणश्यति । समिधामग्निदग्धानां यथाग्रिर्द्दश्यते तथा ॥ १९ ॥

ຈີວະບໍ່ໄດ້ພຶ່ງພາຮ່າງກາຍ; ເມື່ອຮ່າງກາຍຖືກທຳລາຍ ມັນບໍ່ພິນາດ. ເຫມືອນໄຟທີ່ຍັງຖືກເຫັນໃນຟືນ ແມ່ນແຕ່ຫຼັງຈາກຖືກໄຟເຜົາແລ້ວ, ດັ່ງນັ້ນເອງ ອັດຕາຖືກເຂົ້າໃຈວ່າດຳລົງຢູ່ເກີນການພັງທະລາຍຂອງຮ່າງກາຍ.

Verse 20

भरद्वाज उवाच । अग्नेर्यथा तस्य नाशात्तद्विनाशो न विद्यते । इन्धनस्योपयोगांते स वाग्निर्नोपलभ्यते ॥ २० ॥

ພຣະຣິສີ ພະຣະດວາຊ ກ່າວວ່າ: ເຫມືອນໄຟທີ່ປາກົດເປັນແປວໄຟ ເມື່ອດັບລົງ ບໍ່ໄດ້ໝາຍວ່າ “ທາດໄຟ” ຖືກທໍາລາຍ; ແລະເມື່ອເຊື້ອໄຟຖືກໃຊ້ຈົນໝົດ ກໍບໍ່ອາດເຫັນໄຟນັ້ນອີກ—ດັ່ງນັ້ນ ສັດຈະທຳຍັງຄົງຢູ່ ແມ່ນແຕ່ຮູບປາກົດຈະຫາຍໄປກໍຕາມ।

Verse 21

नश्यतीत्येव जानामि शांतमग्निमनिन्धनम् । गतिर्यस्य प्रमाणं वा संस्थानं वा न विद्यते ॥ २१ ॥

ຂ້ອຍຮູ້ແຕ່ວ່າ “ມັນດັບລົງ” ເທົ່ານັ້ນ—ເຫມືອນໄຟທີ່ສະຫງົບ ເມື່ອບໍ່ມີເຊື້ອໄຟເຫຼືອ. ເພາະມັນບໍ່ມີທາງເຄື່ອນໄຫວ, ບໍ່ມີຂອບເຂດໃຫ້ວັດ, ແລະບໍ່ມີຮູບຮ່າງທີ່ແນ່ນອນ।

Verse 22

भृगुरुवाच । समिधामुपयोगांते स चाग्निर्नोपलभ्यते । नश्यतीत्येव जानामि शांतमग्निमनिंधनम् ॥ २२ ॥

ພຣະຣິສີ ພຣຶກຸ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄມ້ເຊື້ອໄຟຖືກໃຊ້ຈົນໝົດ ໄຟນັ້ນກໍບໍ່ອາດພົບໄດ້ອີກ. ຂ້ອຍເຂົ້າໃຈວ່າມັນ “ດັບສູນ” —ເປັນໄຟທີ່ສະຫງົບ ໂດຍບໍ່ມີເຊື້ອໄຟຕໍ່ໄປ।

Verse 23

गतिर्यस्य प्रमाणं वा संस्थानं वा न विद्यते । समिधामुपयोगांते यथाग्निर्नोपलभ्यते ॥ २३ ॥

ພຣະສັດຈະອັນສູງສຸດນັ້ນ ບໍ່ມີທາງເຄື່ອນໄຫວ, ບໍ່ມີຫຼັກຖານໃຫ້ວັດ, ແລະບໍ່ມີຮູບຮ່າງກໍານົດ; ເຫມືອນໄຟທີ່ບໍ່ອາດພົບໄດ້ ເມື່ອໄມ້ເຊື້ອໄຟຖືກໃຊ້ຈົນໝົດ।

Verse 24

आकाशानुगतत्वाद्धि दुर्ग्राह्यो हि निराश्रयः । तथा शरीरसंत्यागे जीवो ह्याकाशवत्स्थितः ॥ २४ ॥

ເນື່ອງຈາກມັນສອດຄ່ອງກັບສະພາບຂອງອາກາດ (ākāśa) ຈຶ່ງຈັບຕ້ອງໄດ້ຍາກ ແລະບໍ່ມີທີ່ພຶ່ງພາທາງວັດຖຸ. ເຊັ່ນດຽວກັນ ເມື່ອລະທິ້ງຮ່າງກາຍ ຊີວະ (jīva) ຍັງຕັ້ງຢູ່ດັ່ງອາກາດ।

Verse 25

न नश्यते सुसूक्ष्मत्वाद्यथा ज्योतिर्न संशयः । प्राणान्धारयते ह्यग्निः स जीव उपधार्यताम् ॥ २५ ॥

ເນື່ອງຈາກມັນລະອຽດຢ່າງຍິ່ງ ຈຶ່ງບໍ່ສູນສະລາຍ—ເຫມືອນແສງສະຫວ່າງທີ່ບໍ່ສູນ; ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ. ເພາະໄຟແທ້ໆເປັນຜູ້ຄ້ຳຈຸນລົມຊີວິດ (ປຣານ) ດັ່ງນັ້ນຈົ່ງເຂົ້າໃຈວ່ານັ້ນແມ່ນ ຊີວະ (jīva) ຜູ້ສະຖິດໃນກາຍ.

Verse 26

वायुसंधारणो ह्यग्निर्नश्यत्युच्छ्वासनिग्रहात् । तस्मिन्नष्टे शरीराग्नौ ततो देहमचेतनम् ॥ २६ ॥

ໄຟໃນກາຍ (ໄຟຍ່ອຍ) ຖືກຄ້ຳຈຸນໂດຍລົມຊີວິດ; ແຕ່ມັນຖືກທຳລາຍເມື່ອບັງຄັບກັ້ນລົມຫາຍໃຈອອກ. ເມື່ອໄຟໃນກາຍນັ້ນດັບ ກາຍກໍເປັນອະຈິດ ບໍ່ຮູ້ສຶກ.

Verse 27

पतितं याति भूमित्वमयनं तस्य हि क्षितिः । जगमानां हि सर्वेषां स्थावराणां तथैव च ॥ २७ ॥

ສິ່ງໃດຕົກລົງ ສິ່ງນັ້ນຍ່ອມໄປເປັນ ‘ດິນ’—ເພາະພື້ນດິນ (ກະສິຕິ) ແມ່ນທີ່ພັກພິງຂອງມັນ. ດັ່ງນີ້ແກ່ສັດທີ່ເຄື່ອນໄຫວທັງປວງ ແລະແກ່ສິ່ງຢືນຢູ່ບໍ່ເຄື່ອນໄຫວດ້ວຍ.

Verse 28

आकाशं पवनोऽन्वेति ज्योतिस्तमनुगच्छति । तेषां त्रयाणामेकत्वाद्वयं भूमौ प्रतिष्टितम् ॥ २८ ॥

ລົມຕາມອາກາດ ແລະໄຟກໍຕາມລົມນັ້ນ. ເນື່ອງຈາກສາມຢ່າງນີ້ເປັນອັນດຽວທີ່ສຳພັນກັນ ຄູ່ທີ່ເຫຼືອ (ນ້ຳ ແລະ ດິນ) ຈຶ່ງຖືກສະຖາປະນາໃຫ້ໝັ້ນຄົງໃນພື້ນດິນເປັນຖານຮອງ.

Verse 29

यत्र खं तत्र पवनस्तत्राग्निर्यत्र मारुतः । अमूर्तयस्ते विज्ञेया मूर्तिमंतः शरीरिणः ॥ २९ ॥

ບ່ອນໃດມີອາກາດ ບ່ອນນັ້ນມີລົມ; ບ່ອນໃດມີລົມ ບ່ອນນັ້ນມີໄຟ. ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ຄວນຮູ້ວ່າເປັນອະມູດ (ບໍ່ມີຮູບ), ແຕ່ສັດຜູ້ມີກາຍຍ່ອມມີຮູບຮ່າງ.

Verse 30

भरद्वाज उवाच । यद्यग्निमारुतौ भूमिः खमापश्च शरीरिषु । जीवः किंलक्षणस्तत्रेत्येतदाचक्ष्व मेऽनघ ॥ ३० ॥

ພຣະຣິສີ ພະຣະດວາຊ ກ່າວວ່າ: «ຖ້າໃນສັດຜູ້ມີກາຍ ມີດິນ ນ້ຳ ອາກາດ ແລະມີໄຟກັບລົມຢູ່ ແລ້ວ ຈີວະ (jīva) ມີລັກສະນະກຳນົດຢ່າງໃດ? ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີບາບ ຂໍໃຫ້ອະທິບາຍໃຫ້ຂ້ອຍ»។

Verse 31

पंचात्मके पञ्चरतौ पञ्चविज्ञानसंज्ञके । शरीरे प्राणिनां जीवं वेत्तुभिच्छामि यादृशम् ॥ ३१ ॥

ໃນກາຍຂອງສັດມີຊີວິດນີ້—ມີລັກສະນະເປັນຫ້າສ່ວນ, ຍິນດີໃນອາຣົມຫ້າ, ແລະເອີ້ນວ່າ “ວິຊະຍາຫ້າ”—ຂ້ອຍປາຖະນາຈະຮູ້ວ່າ ຈີວະ (jīva) ເປັນແນວໃດ।

Verse 32

मांसशोणितसंघाते मेदःस्नाय्वस्थिसंचये । भिद्यमाने शरीरे तु जीवो नैवोपलभ्यते ॥ ३२ ॥

ໃນກາຍນີ້—ເປັນການຮວບຮວມຂອງເນື້ອແລະເລືອດ, ເປັນກອງໄຂມັນ, ເສັ້ນເນື້ອ ແລະກະດູກ—ແມ່ນແມ່ນຈະຜ່າເປີດກວດເບິ່ງ ກໍບໍ່ພົບຈີວະ (jīva) ເລີຍ।

Verse 33

यद्यजीवशरीरं तु पञ्चभूतसमन्वितम् । शरीरे मानसे दुःख कस्तां वेदयते रुजम् ॥ ३३ ॥

ຖ້າກາຍນີ້ແທ້ຈິງແມ່ນບໍ່ຮູ້ສຶກ ແລະປະກອບດ້ວຍມະຫາພູດຫ້າ, ເມື່ອຄວາມໂສກເກີດຂຶ້ນໃນກາຍແລະໃນໃຈ—ໃຜແທ້ທີ່ຮູ້ສຶກເຈັບປວດນັ້ນ?

Verse 34

श्रृणोति कथितं जीवः कर्णाभ्यांन श्रृणोति तत् । महर्षे मनसि व्यग्रे तस्माज्जीवो निरर्थकः ॥ ३४ ॥

ຈີວະໄດ້ຍິນຄຳທີ່ເວົ້າ ແຕ່ບໍ່ໄດ້ຍິນດ້ວຍຫູຢ່າງແທ້ຈິງ. ໂອ ມະຫາຣິສີ, ເມື່ອໃຈວຸ້ນວາຍ ຈີວະນັ້ນກໍບໍ່ອາດບັນລຸປະໂຫຍດອັນແທ້ໄດ້।

Verse 35

सर्वे पश्यंति यदृश्यं मनोयुक्तेन चक्षुषा । मनसि व्याकुले चक्षुः पश्यन्नपि न पश्यति ॥ ३५ ॥

ມະນຸດທັງປວງເຫັນສິ່ງທີ່ຄວນເຫັນ ດ້ວຍຕາທີ່ຜູກພັນກັບໃຈ. ເມື່ອໃຈວຸ້ນວາຍ ຕາແມ່ນແມ່ນຈ້ອງຢູ່ກໍບໍ່ເຫັນແທ້.

Verse 36

न पश्यति न चाघ्राति न श्रृणोति न भाषते । न च स्मर्शमसौ वेत्ति निद्रावशगतः पुनः ॥ ३६ ॥

ເມື່ອຖືກນອນຫຼັບຄອບງຳ ລາວບໍ່ເຫັນ ບໍ່ດົມກິ່ນ ບໍ່ໄດ້ຍິນ ບໍ່ເວົ້າ; ແມ່ນແຕ່ການສຳຜັດກໍບໍ່ຮູ້ ເພາະຢູ່ໃຕ້ອຳນາດແຫ່ງນິດຣາ.

Verse 37

हृष्यति क्रुद्ध्यते कोऽत्र शोचत्युद्विजते च कः । इच्छति ध्यायति द्वेष्टि वाक्यं वाचयते च कः ॥ ३७ ॥

ໃນນີ້ ໃຜແທ້ຈິງຍິນດີ ຫຼືໂກດ? ໃຜເສົ້າ ແລະໃຜກັງວົນ? ໃຜປາຖະໜາ ໃຜພິຈາລະນາ ໃຜຊັງ—ແລະໃຜເປັນຜູ້ເວົ້າຄຳ ຫຼືໃຫ້ຄຳຖືກເວົ້າ?

Verse 38

भृगुरुवाच । तं पंचसाधारणमत्र किंचिच्छरीरमेको वहतेंऽतरात्मा । स वेत्ति गंधांश्च रसाञ्छुतीश्च स्पर्शं च रूपं च गुणांश्च येऽल्ये ॥ ३८ ॥

ພຣຶກຸກ່າວວ່າ: ໃນນີ້ ອາຕະມາພາຍໃນອົງດຽວ ແບກຮ່າງກາຍນີ້ ອັນເປັນຮ່ວມກັນຂອງອິນທຣີຍະທັງຫ້າ. ອາຕະມານັ້ນແຫຼະຮູ້ກິ່ນ ຮູ້ລົດ ຮູ້ສຽງ ຮູ້ສຳຜັດ ແລະຮູ້ຮູບ ພ້ອມທັງຄຸນລັກອື່ນໆ.

Verse 39

पंचात्मके पंचगुणप्रदर्शी स सर्वगात्रानुगतोंऽतरात्मा । सवेति दुःखानि सुखानि चात्र तद्विप्रयोगात्तु न वेत्ति देहम् ॥ ३९ ॥

ອາຕະມາພາຍໃນ ຢູ່ໃນຮ່າງກາຍອັນປະກອບດ້ວຍຫ້າທາດ ແລະເປີດເຜີຍຄຸນຂອງອິນທຣີຍະທັງຫ້າ ແຜ່ຊຶມໄປທົ່ວອະວະທັງປວງ ເປັນອາຕະມາຜູ້ສະຖິດຢູ່ພາຍໃນ. ທ່ານນັ້ນຮູ້ທັງທຸກແລະສຸກໃນນີ້; ແຕ່ເມື່ອຂາດຈາກທ່ານ ຮ່າງກາຍກໍບໍ່ຮູ້ຫຍັງເລີຍ.

Verse 40

यदा न रूपं न स्पर्शो नोष्यभवश्च पावके । तदा शांते शरीराग्नौ देहत्यागेन नश्यति ॥ ४० ॥

ເມື່ອໃນໄຟບໍ່ມີຮູບ ບໍ່ມີການສຳຜັດ ແລະບໍ່ມີສະພາບຄວາມຮ້ອນ—ເມື່ອໄຟແຫ່ງກາຍສົງບົບດັບ—ມັນສູນໄປໂດຍການລະທິ້ງກາຍ।

Verse 41

आपोमयमिदं सर्वमापोमूर्तिः शरीरिणाम् । तत्रात्मा मानसो ब्रह्मा सर्वभूतेषु लोककृत् ॥ ४१ ॥

ທຸກສິ່ງນີ້ຖືກແຜ່ຊຶມໂດຍນ້ຳ; ສັດຜູ້ມີກາຍກໍເປັນຮູບທີ່ປະກອບດ້ວຍນ້ຳ. ໃນສະພາບນັ້ນ ອາດຕະມາແມ່ນພຣະພຣະຫມາຜຸດຈາກໃຈ—ສະຖິດໃນສັດທັງປວງ ເປັນຜູ້ຈັດລະບຽບໂລກ।

Verse 42

आत्मानं तं विजानीहि सर्वलोकहितात्मकम् । तस्मिन्यः संश्रितो देहे ह्यब्बिंदुरिव पुष्करे ॥ ४२ ॥

ຈົ່ງຮູ້ຈັກອາດຕະມານັ້ນວ່າ ເປັນຕົວຕົນແຫ່ງປະໂຫຍດສຸກຂອງທຸກໂລກ. ຜູ້ໃດພຶ່ງພາພຣະນັ້ນໃນຂະນະຢູ່ໃນກາຍ ຈະບໍ່ຖືກເປື້ອນຕ້ອງ—ເຫມືອນຢອດນ້ຳຢູ່ເທິງໃບບົວ.

Verse 43

क्षेत्रज्ञं तं विजानीहि नित्यं लोकहितात्मकम् । तमोरजश्च सत्त्वं च विद्धि जीवगुणानिमाम् ॥ ४३ ॥

ຈົ່ງຮູ້ຈັກພຣະອົງນັ້ນວ່າ ເປັນກເສດຣະຊະຍະ (ຜູ້ຮູ້ແຫ່ງສະໜາມ) ນິລັນດອນ ແລະເປັນຜູ້ມຸ່ງປະໂຫຍດແກ່ໂລກທັງປວງ. ແລະຈົ່ງເຂົ້າໃຈວ່າ ຕະມັສ ຣະຊັສ ແລະ ສັດຕະວະ ແມ່ນຄຸນຂອງຊີວະ.

Verse 44

अचेतनं जीवगुणं वदंति स चेष्टते चेष्टयते च सर्वम् । अतः परं क्षेत्रविदो वदंति प्रावर्तयद्यो भुवनानि सप्त ॥ ४४ ॥

ເຂົາເວົ້າວ່າ ພະລັງຊີວິດໃນຖານະເປັນຄຸນນະສົມບັດນັ້ນ ເປັນສິ່ງບໍ່ມີສະຕິ; ແຕ່ມັນກໍເຄື່ອນໄຫວ ແລະເຮັດໃຫ້ທຸກສິ່ງເຄື່ອນໄຫວ. ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ຮູ້ແຫ່ງສະໜາມຈຶ່ງກ່າວວ່າ ຍັງມີສິ່ງທີ່ສູງກວ່ານັ້ນ—ຄື ກເສດຣະຊະຍະ ຜູ້ຂັບເຄື່ອນໂລກທັງເຈັດ.

Verse 45

न जीवनाशोऽस्ति हि देहभेदे मिथ्यैतदाहुर्मुन इत्यबुद्धाः । जीवस्तु देहांतरितः प्रयाति दशार्द्धतस्तस्य शरीरभेदः ॥ ४५ ॥

ແທ້ຈິງແລ້ວ ບໍ່ມີການພິນາດຂອງຊີວາຕະມາ ເມື່ອຮ່າງກາຍປ່ຽນແປງ; ຜູ້ທີ່ກ່າວຢ່າງນັ້ນເວົ້າມຸສາ—ແມ່ນແຕ່ເອີ້ນວ່າມຸນີ ກໍຍັງບໍ່ຮູ້ທັນ. ຊີວະອອກໄປ ໄປຮັບຮ່າງໃໝ່; ຄວາມແຕກຕ່າງຂອງຮ່າງກາຍເກີດຕາມສະພາບແລະເງື່ອນໄຂຂອງມັນ.

Verse 46

एवं भूतेषु सर्वेषु गूढश्चरति सर्वदा । दृश्यते त्वग्र्या बुध्यासूक्ष्मया तत्त्वदर्शिभिः ॥ ४६ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ພຣະອົງ (ອັນຕະຣະຍາມິນ ຜູ້ສະຖິດພາຍໃນ) ຊ່ອນຢູ່ໃນສັດທັງປວງ ແລະເຄື່ອນໄຫວຢູ່ເສມອ. ແຕ່ຜູ້ເຫັນຕັດຕະວະ ຍ່ອມເຫັນພຣະອົງດ້ວຍປັນຍາອັນລະອຽດ ແລະສູງສຸດ.

Verse 47

तं पूर्वापररात्रेषु युंजानः सततं बुधः । लब्धाहारो विशुद्धात्मा पश्यत्यात्मानमात्मनि ॥ ४७ ॥

ຜູ້ມີປັນຍາ ຝຶກປະກອບຕົນກັບພຣະອົງນັ້ນຢູ່ເສມອ ໃນຍາມຕົ້ນຄືນແລະທ້າຍຄືນ; ກິນອາຫານພຽງແຕ່ທີ່ໄດ້ມາຢ່າງພອດດີ ບໍ່ມີຄວາມໂລບ; ມີໃຈບໍລິສຸດ ແລະເຫັນອາດຕະມາໃນອາດຕະມາ.

Verse 48

चित्तस्य हि प्रसादेन हित्वा कर्म शुभाशुभम् । प्रसन्नात्मात्मनि स्थित्वा सुखमानंत्यमश्नुते ॥ ४८ ॥

ເນື່ອງດ້ວຍຄວາມສະງົບໃສຂອງຈິດ ຜູ້ນັ້ນລະທິ້ງກຳທັງດີແລະຊົ່ວ. ດ້ວຍໃຈທີ່ຜ່ອງໃສ ສະຖິດຢູ່ໃນອາດຕະມາ ຈຶ່ງໄດ້ຊົມຊື່ນສຸກອັນບໍ່ມີທີ່ສິ້ນສຸດ.

Verse 49

मानसोऽग्निः शरीरेषु जीव इत्यभिधीयते । सृष्टिः प्रजापतेरेषा भूताध्यात्मविनिश्चये ॥ ४९ ॥

ໃນບັນດາສັດທີ່ມີຮ່າງກາຍ “ໄຟແຫ່ງຈິດ” ຖືກເອີ້ນວ່າ ຊີວະ (jīva). ນີ້ແມ່ນການສ້າງຂອງ ປຣະຊາປະຕິ (Prajāpati) ດັ່ງທີ່ຖືກວິນິດໄສໃນການພິຈາລະນາເຖິງທາດ ແລະອັດຍາດຕະມາ.

Verse 50

असृजद्ब्राह्मणानेव पूर्वं ब्रह्मा प्रजापतिः । आत्मतेजोऽभिनि र्वृत्तान्भास्कराग्निसमप्रभान् ॥ ५० ॥

ໃນປະຖົມການ ພຣະພຣະຫມາ ຜູ້ເປັນປະຈາປະຕິ ໄດ້ສ້າງພຣາຫມັນກ່ອນ ເກີດຈາກລັດສະໝີຂອງພຣະອົງ ສ່ອງສະຫວ່າງດັ່ງດວງອາທິດ ແລະໄຟ।

Verse 51

ततः सत्यं च धर्मं च तथा ब्रह्म च शाश्वतम् । आचारं चैव शौचं च स्वर्गाय विदधे प्रभुः ॥ ५१ ॥

ຕໍ່ມາ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ວາງໄວ້ຊຶ່ງຄວາມຈິງ ແລະ ທຳມະ ພ້ອມທັງ ພຣະພຣະຫມັນອັນນິລັນດອນ; ແລະພຣະອົງໄດ້ສ້າງຈັນຍາບັນ ແລະ ຄວາມບໍລິສຸດ ເປັນທາງໄປສູ່ສະຫວັນ।

Verse 52

देवदानवगंधर्वा दैत्यासुरमहोरगाः । यक्षराक्षसनागाश्च पिशाचा मनुजास्तथा ॥ ५२ ॥

ເທວະ, ດານະວະ, ຄັນທັບວະ, ໄດຕະຍະ, ອະສຸຣະ ແລະ ພະຍານາກໃຫຍ່; ຍັກສະ, ຣາກສະສະ, ນາກ, ປິສາຈະ ແລະ ມະນຸດ—ທັງໝົດລ້ວນຢູ່ໃນນີ້।

Verse 53

ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राणामसितस्तथा । भरद्वाज उवाच । चातुर्वर्ण्यस्य वर्णेन यदि वर्णो विभिद्यते ॥ ५३ ॥

«ພຣາຫມັນ, ກະສັດຕຣິຍະ, ໄວຊະ, ຊູດຣະ—ແລະຜູ້ມີຜິວຄ່ຳກໍດ້ວຍ»। ພຣະ຤ິສີ ພະຣະດວາຊ ກ່າວວ່າ: «ຖ້າໃນລະບົບຈາຕຸວັນນະ (cāturvarṇya) ວັນນະຖືກແຍກດ້ວຍ ‘ສີ’ (varṇa)…»

Verse 54

स्वेदमूत्रपुरीषाणि श्लेष्मा पित्त सशोणितम् । त्वन्तः क्षरति सर्वेषां कस्माद्वर्णो विभज्यते ॥ ५४ ॥

ເຫື່ອ, ປັດສະວະ, ອຸຈະ—ພ້ອມທັງ ເສມະ (śleṣma), ນ້ຳດີ (pitta) ແລະ ເລືອດ—ລ້ວນຊຶມອອກຈາກພາຍໃນຜິວຂອງທຸກຄົນເໝືອນກັນ. ຖ້າສານໃນກາຍຮ່ວມກັນແບບນີ້ ເປັນຫຍັງຈຶ່ງແບ່ງເປັນ ‘ວັນນະ’ ?

Verse 55

जंगमानामसंख्येयाः स्थावराणां च जातयः । तेषां विविधवर्णानां कुतो वर्णविनिश्चयः ॥ ५५ ॥

ຊະນິດຂອງສັດທີ່ເຄື່ອນໄຫວມີຫຼາຍຈົນນັບບໍ່ຖ້ວນ ແລະຊະນິດຂອງສິ່ງຢູ່ນິ່ງກໍຫຼາຍດັ່ງກັນ. ເມື່ອສີສັນແລະຮູບລັກສະນະຫຼາກຫຼາຍເຊັ່ນນີ້ ຈະກຳນົດ “ວັນນະ” ໃຫ້ແນ່ນອນໄດ້ແນວໃດ?

Verse 56

भृगुरुवाच । न विशेषोऽस्ति वर्णानां सर्वं ब्रह्ममयं जगत् । ब्रह्मणा पूर्वसृष्टं हि कर्मणा वर्णतां गतम् ॥ ५६ ॥

ພຣຶກຸກ່າວວ່າ: ບໍ່ມີຄວາມແຕກຕ່າງໂດຍທໍາມະຊາດໃນວັນນະທັງຫຼາຍ, ເພາະໂລກທັງປວງນີ້ເປັນພຣະພຣະຫມັນ (Brahman) ອັນແຜ່ຊຶມ. ສິ່ງທີ່ພຣະພຣະຫມາ (Brahmā) ສ້າງໄວ້ແຕ່ເດີມ ຈຶ່ງຖືກຈັດເປັນວັນນະກໍໂດຍກຳ (karma) ເທົ່ານັ້ນ.

Verse 57

कामभोगाः प्रियास्तीक्ष्णाः क्रोधताप्रियसाहसाः । त्यक्तस्वकर्मरक्तांगास्ते द्विजाः क्षत्रतां गताः ॥ ५७ ॥

ດວິຊະທີ່ຫຼົງໃນກາມະສຸກ ກາຍເປັນຄົນແຂງກະດ້າງ ຍິນດີໃນຄວາມໂກດ ແລະຄວາມກ້າຫານຫຸນຫັນ, ທິ້ງໜ້າທີ່ຕາມສະວະທຳຂອງຕົນ—ດວິຊະເຫຼົ່ານັ້ນ (ພຣາຫມະນະ) ຕົກລົງສູ່ສະພາບກະສັດຕຣິຍະ.

Verse 58

गोभ्यो वृत्तिं समास्थाय पीताः कृष्युपजीविनः । स्वधर्म्मन्नानुतिष्टंति ते द्विजा वैश्यतां गताः ॥ ५८ ॥

ດວິຊະທີ່ອາໄສການລ້ຽງງົວເປັນອາຊີບ ແລະດຳລົງຊີວິດດ້ວຍກະສິກຳ, ແຕ່ບໍ່ປະພຶດຕາມສະວະທຳຂອງຕົນ—ດວິຊະເຫຼົ່ານັ້ນຖືກກ່າວວ່າຕົກລົງສູ່ສະຖານະໄວຊະຍະ (Vaiśya).

Verse 59

र्हिसानृतपरा लुब्धाः सर्वकर्मोपजीविनः । कृष्णाः शौचपारिभ्राष्टास्ते द्विजाः शूद्रतां गताः ॥ ५९ ॥

ດວິຊະທີ່ໝົດໃຈໃນການເຮັດຮ້າຍແລະຄຳຕົວະ, ໂລບຫຼາຍ, ດຳລົງຊີວິດດ້ວຍວຽກທຸກຢ່າງ, ຄວາມປະພຶດມືດມົນ ແລະຫຼຸດພົ້ນຈາກຄວາມສະອາດ—ດວິຊະເຫຼົ່ານັ້ນແທ້ໆຈົມລົງສູ່ສະຖານະຊູດຣະ (Śūdra).

Verse 60

इत्येतैः कर्मभिर्व्याप्ता द्विजा वर्णान्तरं गताः । ब्राह्मणा धर्मतन्त्रस्थास्तपस्तेषां न नश्यति ॥ ६० ॥

ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອຊົນທະວິຊະຖືກກຳທັງຫຼາຍຄອບງຳ ກໍໄຫຼໄປສູ່ວັນນະອື່ນ; ແຕ່ພຣະພຣາຫມັນຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນວິໄນແຫ່ງທຳ ຕະປະ (tapas) ຂອງທ່ານບໍ່ສູນເສຍເລີຍ।

Verse 61

ब्रह्म धारयतां नित्यं व्रतानि नियमांस्तथा । ब्रह्म चैव पुरा सृष्टं येन जानंति तद्विदः ॥ ६१ ॥

ສຳລັບຜູ້ທີ່ຊູມຊອງພຣະພຣະຫມັນ (Brahman) ຢ່າງສະເໝີ ວຣະຕະ (vrata) ແລະ ນິຍະມະ (niyama) ພຶງຮັກສາໄວ້ບໍ່ຂາດ. ແທ້ຈິງ ພຣະພຣະຫມັນເທົ່ານັ້ນເກີດຂຶ້ນກ່ອນເປັນປະຖົມ, ໂດຍອາໄສສິ່ງນັ້ນ ຜູ້ຮູ້ສັດຈະຈຶ່ງຮູ້ແຈ້ງ।

Verse 62

तेषां बहुविधास्त्वन्यास्तत्र तत्र द्विजातयः । पिशाचा राक्षसाः प्रेता विविधा म्लेच्छजातयः । सा सृष्टिर्मानसी नाम धर्मतंत्रपरायणा ॥ ६२ ॥

ໃນພວກເຂົານັ້ນ ຍັງມີສັດຫຼາຍປະເພດອື່ນໆ ປາກົດຕາມບ່ອນຕ່າງໆ—ຊຸມຊົນທະວິຊະ, ປິສາຈະ (piśāca), ຣາກສະສະ (rākṣasa), ເປຣຕະ (preta), ແລະສາຍພັນມເລັດຈະ (mleccha) ຫຼາຍຫຼາຍ. ການສ້າງນີ້ເອີ້ນວ່າ «ມານະສີ» (mānasī) ຄືການສ້າງດ້ວຍໃຈ ທີ່ມຸ່ງໄປສູ່ລະບຽບແຫ່ງທຳ।

Verse 63

भरद्वाज उवाच । ब्राह्मणः केन भवति क्षत्रियो वा द्विजोत्तम । वैश्यः शूद्रश्च विप्रर्षे तद्ब्रूहि वदतां वर ॥ ६३ ॥

ພະຣະດວາຊະ ກ່າວວ່າ: “ໂດຍສິ່ງໃດຄົນຈຶ່ງເປັນພຣາຫມັນ ຫຼື ກະສັດຕຣິຍະ, ໂອ ຜູ້ດີເລີດໃນຫມູ່ທະວິຊະ? ແລະໂດຍສິ່ງໃດຈຶ່ງເປັນໄວສະຍະ ຫຼື ຊູດຣະ, ໂອ ລະສີໃນຫມູ່ພຣາຫມັນ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກຂ້ອຍ, ໂອ ຜູ້ເວົ້າອັນປະເສີດ.”

Verse 64

भृगुरुवाच । जातकर्मादिभिर्यस्तु संस्कारैः संस्कृतः शुचिः । वेदाध्ययनसंपन्नो ब्रह्मकर्मस्ववस्थितः ॥ ६४ ॥

ພຣິກຸ ກ່າວວ່າ: “ຜູ້ໃດຖືກຊຳລະໃຫ້ບໍລິສຸດດ້ວຍສັງສະກາຣະ (saṃskāra) ເລີ່ມຈາກພິທີກຳເນີດ (jātakarma) ແລະອື່ນໆ, ເປັນຜູ້ບໍລິສຸດ, ສົມບູນໃນການສຶກສາເວດ, ແລະຕັ້ງຢູ່ໝັ້ນໃນພຣະກິດແຫ່ງພຣະພຣະຫມັນ (brahma-karma)—”

Verse 65

शौचाचारस्थितः सम्यग्विद्याभ्यासी गुरुप्रियः । नित्यव्रती सत्यपरः स वै ब्राह्मण उच्यते ॥ ६५ ॥

ຜູ້ໃດຕັ້ງມັ່ນໃນຄວາມບໍລິສຸດ ແລະ ຈັນຍາທຳອັນຖືກຕ້ອງ ຝຶກຝົນການຮຽນຮູ້ອັນສັກສິດ ເປັນທີ່ຮັກຂອງຄູບາອາຈານ ຮັກສາວຣະຕະເປັນນິດ ແລະ ຍຶດສັດຈະ—ຜູ້ນັ້ນແທ້ໆເອີ້ນວ່າ «ພຣາຫມະນະ».

Verse 66

सत्यं दानमथोऽद्रोह आनृशंस्यं कृपा घृणा । तपस्यां दृश्यते यत्र स ब्राह्मण इति स्मृतः ॥ ६६ ॥

ຜູ້ໃດມີສັດຈະ ມີທານ ບໍ່ປະທຸດຮ້າຍ (ອະຫິງສາ) ມີຄວາມເມດຕາ ກະລຸນາ ແລະ ການສຳລວມອັນຊອບທຳ ພ້ອມທັງຕັ້ງມັ່ນໃນຕະປະ—ຜູ້ນັ້ນຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນ «ພຣາຫມະນະ» ແທ້.

Verse 67

क्षत्रजं सेवते कर्म वेदाध्ययनसंगतः । दानादानरतिर्यस्तु स वै क्षत्रिय उच्यते ॥ ६७ ॥

ຜູ້ໃດປະຕິບັດກິດອັນເກີດຈາກກະສັດຕະ (ອຳນາດຮາຊາ) ຄຽງຄູ່ກັບການຮຽນວິທີເວດ ແລະ ຍິນດີໃນການໃຫ້ແລະຮັບຕາມທຳໃນການປົກຄອງ—ຜູ້ນັ້ນເອີ້ນວ່າ «ກະສັດຕຣິຍະ».

Verse 68

विशत्याशु पशुभ्यश्च कृष्यादानरतिः शुचिः । वेदाध्ययनसंपन्नः स वैश्य इति संज्ञितः ॥ ६८ ॥

ຜູ້ໃດເຂົ້າໄປດູແລງົວ ແລະ ສັດລ້ຽງອື່ນໆ ຢ່າງວ່ອງໄວ ຍິນດີໃນການເຮັດນາກະສິ ແລະ ການໃຫ້ທານ ມີຄວາມບໍລິສຸດໃນຈັນຍາ ແລະ ສຳເລັດໃນການຮຽນເວດ—ຜູ້ນັ້ນເອີ້ນວ່າ «ໄວສະຍະ».

Verse 69

सर्वभक्षरतिर्नित्यं सर्वकर्मकरोऽशुचिः । त्यक्तवेदस्त्वनाचारः स वै शूद्र इति स्मृतः ॥ ६९ ॥

ຜູ້ໃດຍິນດີກັບການກິນທຸກຢ່າງເປັນນິດ ເຮັດວຽກທຸກປະເພດ ບໍ່ບໍລິສຸດ ລະທິ້ງເວດ ແລະ ຂາດຈັນຍາທຳ—ຜູ້ນັ້ນຖືກຈື່ຈຳວ່າ «ຊູດຣະ».

Verse 70

शूद्रे चैतद्भवेल्लक्ष्म द्विजे तच्च न विद्यते । न वै शूद्रो भवेच्छूद्रो ब्राह्मणो ब्राह्मणो न च ॥ ७० ॥

ໂອ ລັກສະມີ, ຄຸນລັກສະນະທາງວິນຍານນີ້ ອາດພົບໃນຊູດຣະ ແຕ່ອາດບໍ່ພົບໃນຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ. ແທ້ຈິງ ຊູດຣະບໍ່ຈໍາເປັນຕ້ອງເປັນຊູດຣະ ແລະ ພຣາຫມັນກໍບໍ່ຈໍາເປັນຕ້ອງເປັນພຣາຫມັນ.

Verse 71

सर्वोपायैस्तु लोभस्य क्रोधस्य च विनिग्रहः । एतत्पवित्रं ज्ञानानां तथा चैवात्मसंयमः ॥ ७१ ॥

ດ້ວຍທຸກວິທີທາງ ຄວນຂັບຂືນແລະຄວບຄຸມຄວາມໂລບ ແລະ ຄວາມໂກດ. ນີ້ແມ່ນສິ່ງຊໍາລະຄວາມຮູ້ທັງປວງ ແລະ ການສໍາລວມຕົນພາຍໃນກໍເຊັ່ນດຽວກັນ.

Verse 72

वर्ज्यौ सर्वात्मना तौ हि श्रेयोघातार्थमुद्यतौ । नित्यक्रोधाच्छ्रियं रक्षेत्तपो रक्षेत्तु मत्सरात् ॥ ७२ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ສອງຢ່າງນັ້ນຄວນຫຼີກເວັ້ນດ້ວຍທັງກາຍໃຈ, ເພາະມັນພ້ອມທີ່ຈະທໍາລາຍຄວາມດີສູງສຸດ. ຈົ່ງປົກປ້ອງຄວາມຮຸ່ງເຮືອງຈາກຄວາມໂກດທີ່ຕໍ່ເນື່ອງ ແລະ ປົກປ້ອງຕະປະ (ຕະປັດ) ຈາກຄວາມອິດສາ.

Verse 73

विद्यां मानापमानाभ्यामात्मानं तु प्रमादतः ॥ ७३ ॥

ເນື່ອງຈາກຄວາມປະມາດ, ຄົນເຮົາໃຫ້ທັງຄວາມຮູ້ ແລະ ຕົນເອງ ຖືກຊັກນໍາໂດຍກຽດສັກສີ ແລະ ຄວາມອັບອາຍ.

Verse 74

यस्य सर्वे समारंभा निराशीर्बंधना द्विज । त्यागे यस्य हुतं सर्वं स त्यागी स च बुद्धिमान् ॥ ७४ ॥

ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ, ຜູ້ໃດທີ່ການເລີ່ມຕົ້ນທຸກຢ່າງບໍ່ມີຄວາມຢາກ ແລະ ບໍ່ມີພັນທະ—ຜູ້ທີ່ທຸກສິ່ງຂອງຕົນ ດັ່ງກັບໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໄປໃນໄຟແຫ່ງການສະລະ—ຜູ້ນັ້ນແຫຼະແມ່ນຜູ້ສະລະທີ່ແທ້ ແລະ ເປັນຜູ້ມີປັນຍາ.

Verse 75

अहिंस्त्रः सर्वभूतानां मैत्रायण गतश्चरेत् । परिग्रहात्परित्यज्य भवेद्बद्ध्या जितेंद्रियः ॥ ७५ ॥

ຄວນບໍ່ເຮັດຮ້າຍສັດທັງປວງ ແລະດໍາເນີນຊີວິດດ້ວຍມິດຕະພາບ. ລະທິ້ງຄວາມຍຶດຖືແລະຄວາມຕິດພັນ ຈຶ່ງເປັນຜູ້ຄວບຄຸມຕົນ ຊະນະອິນທຣີຍດ້ວຍປັນຍາຖືກຕ້ອງ.

Verse 76

अशोकस्थानमाति वेदिह चामुत्र चाभयम् । तपोनित्येन दांतेन मुनिना संयतात्ममना ॥ ७६ ॥

ມຸນີຜູ້ຄວບຄຸມຕົນ ຜູ້ປະພຶດຕະປະສະຢ່າງສະເໝີ ແລະຝຶກຝົນການສຳລວມ ຈະເຖິງສະພາບບໍ່ມີໂສກ ແລະຮູ້ແຈ້ງຄວາມບໍ່ຢ້ານກົວທັງໃນຊີວິດນີ້ແລະພາຍໜ້າ.

Verse 77

अजितं जेतुकामेन व्यासंगेषु ह्यसंगिना । इन्द्रियैर्गृह्यते यद्यत्तत्तद्व्यक्तमिति स्थितिः ॥ ७७ ॥

ຜູ້ປາຖະໜາຈະຊະນະສິ່ງທີ່ຊະນະບໍ່ໄດ້ (ອາດຕະມັນ) ຄວນຢູ່ຢ່າງບໍ່ຕິດພັນທ່າມກາງການສຳພັນທັງປວງ. ສິ່ງໃດທີ່ອິນທຣີຍຮັບຮູ້ໄດ້ ຈົ່ງຮູ້ວ່ານັ້ນແມ່ນ ‘ສິ່ງປະຈັກ’. ນີ້ແມ່ນຫຼັກທີ່ຕັ້ງມັ່ນ.

Verse 78

अव्यक्तमिति विज्ञेयं लिंगग्राह्यमतींद्रियम् । अविश्रंभेण मंतव्यं विश्रंभे धारयेन्मनः ॥ ७८ ॥

ຈົ່ງຮູ້ວ່າຄວາມເປັນຈິງນັ້ນແມ່ນ ‘ອະວະຍັກ’—ເກີນອິນທຣີຍ ແລະຮັບຮູ້ໄດ້ດ້ວຍເຄື່ອງຊີ້ບອກອັນລະອຽດເທົ່ານັ້ນ. ຄວນພິຈາລະນາດ້ວຍຄວາມລະມັດລະວັງ ບໍ່ປະມາດ; ແລະເມື່ອເກີດຄວາມໝັ້ນໃຈແທ້ ຈົ່ງຍຶດຈິດໃຫ້ໝັ້ນຢູ່ນັ້ນ.

Verse 79

मनः प्राणेन गृह्णीयात्प्राणं ब्रह्मणि धारयेत् । निवेदादेव निर्वाणं न च किंचिद्विच्चितयेत् ॥ ७९ ॥

ຈົ່ງຄວບຄຸມຈິດດ້ວຍລົມຫາຍໃຈ ແລະວາງລົມຫາຍໃຈໃຫ້ໝັ້ນໃນພຣະພຣະຫມັນ (Brahman). ດ້ວຍການມອບຕົນຢ່າງສົມບູນເທົ່ານັ້ນ ຈຶ່ງເຖິງນິຣວານ; ດັ່ງນັ້ນຢ່າໃຫ້ມີຄວາມຄິດອື່ນໃດເລີຍ.

Verse 80

सुखं वै ब्रह्मणो ब्रह्मन्निर्वेदेनाधिगच्छति । शौचे तु सततं युक्तः सदाचारसमन्वितः ॥ ८० ॥

ໂອ ພຣາຫມັນ, ຄົນຍ່ອມໄດ້ຮັບຄວາມສຸກແຫ່ງ ພຣະພຣະຫມັນ (Brahman) ໂດຍຄວາມຄາຍຄວາມຍຶດຕິດ (ນິຣເວດ/ວິຣາກະ)। ແລະເມື່ອຜູ້ນັ້ນຜູກພັນກັບຄວາມບໍລິສຸດຢູ່ເສມອ ມີຈັນຍາດີ ກໍຈະເຈີຣິນໃນທາງນັ້ນ।

Verse 81

स्वनुक्रोशश्च भूतेषु तद्द्विजातिषु लक्षणम् । सत्यंव्रतं तपः शौचं सत्यं विसृजते प्रजा ॥ ८१ ॥

ຄວາມເມດຕາກະຣຸນາຕໍ່ສັດມີຊີວິດທັງປວງ—ນີ້ແມ່ນເຄື່ອງໝາຍຂອງຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ (ດວິຊ)। ແຕ່ຜູ້ຄົນກັບລະທິ້ງສັດຈະ: ຄຳປະຕິຍານແຫ່ງຄວາມຈິງ, ຕະປະ (tapas), ຄວາມບໍລິສຸດ, ແລະຄວາມຈິງເອງ ຖືກສັງຄົມປະຖິ້ມໄປ।

Verse 82

सत्येन धार्यते लोकः स्वः सत्येनैव गच्छति । अनृतं तमसो रूपं तमसा नीयते ह्यधः ॥ ८२ ॥

ໂລກນີ້ຖືກຄ້ຳຈຸນໂດຍສັດຈະ; ແລະດ້ວຍສັດຈະເທົ່ານັ້ນ ຈຶ່ງໄປເຖິງສະຫວັນໄດ້. ຄຳມຸສາແມ່ນຮູບແຫ່ງຄວາມມືດ; ໂດຍຄວາມມືດນັ້ນ ຄົນຖືກນຳລົງຕ່ຳແທ້.

Verse 83

तमोग्रस्तान पश्यंति प्रकाशंतमसावृताः । सुदुष्प्रकाश इत्याहुर्नरकं तम एव च ॥ ८३ ॥

ຜູ້ທີ່ຖືກຕະມັດ (tamas) ຄອບງຳ ຍ່ອມເຫັນແມ່ນແຕ່ສິ່ງທີ່ສະຫວ່າງ ດັ່ງຖືກຄວາມມືດປົກຄຸມ. ພວກເຂົາເອີ້ນວ່າ “ສະຫວ່າງຍາກ”; ແລະຄວາມມືດນັ້ນເອງ ແມ່ນນະຣົກ.

Verse 84

सत्यानृतं तदुभयं प्राप्यते जगतीचरैः । तत्राप्येवंविधा लोके वृत्तिः सत्यानृते भवेत् ॥ ८४ ॥

ສັດໂລກຜູ້ດຳເນີນຢູ່ໃນໂລກ ພົບທັງສັດຈະ, ອະສັດຈະ, ແລະການປົນກັນຂອງທັງສອງ. ດັ່ງນັ້ນ ໃນສັງຄົມກໍມີວິຖີປະພຶດທີ່ເກີດຂຶ້ນ ຕາມຄວາມຈິງແລະຄວາມບໍ່ຈິງ ຕາມການປະສົບເຫດການ.

Verse 85

धर्माधर्मौ प्रकाशश्च तमो दुःखसुखं तथा । शारीरैर्मानसैर्दुःखैः सुखैश्चाप्यसुखोदयैः ॥ ८५ ॥

ທັມມະ ແລະ ອະທັມມະ, ແສງສະຫວ່າງ ແລະ ຄວາມມືດ, ພ້ອມທັງ ທຸກຂ໌ ແລະ ສຸກ—ທັງໝົດນີ້ ຖືກຮັບຮູ້ຜ່ານ ທຸກຂ໌-ສຸກ ທາງກາຍ ແລະ ທາງໃຈ; ແມ່ນແຕ່ສຸກກໍອາດເປັນເຫດໃຫ້ເກີດອະສຸກຕໍ່ໄປ.

Verse 86

लोकसृष्टं प्रपश्यन्तो न मुह्यंति विचक्षणाः । तत्र दुःखविमोक्षार्थं प्रयतेत विचक्षणः ॥ ८६ ॥

ຜູ້ມີປັນຍາ ເຫັນໂລກນີ້ເປັນສິ່ງຖືກສ້າງ (ມີເງື່ອນໄຂ) ຈຶ່ງບໍ່ຫຼົງຜິດ. ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ສະຫຼາດຄວນພາກພຽນ ໃນຊີວິດນີ້ເອງ ເພື່ອພົ້ນຈາກທຸກຂ໌.

Verse 87

सुखं ह्यनित्यं भूतानामिह लोके परत्र च । राहुग्रस्तस्य सोमस्य यथा ज्योत्स्ना न भासते ॥ ८७ ॥

ຄວາມສຸກຂອງສັດທັງຫຼາຍ ບໍ່ຖາວອນ ທັງໃນໂລກນີ້ ແລະ ໃນໂລກໜ້າ; ເຫມືອນແສງຈັນທຣາ ບໍ່ສ່ອງໃສ ເມື່ອດວງຈັນຖືກຣາຫູກັບກິນ.

Verse 88

तथा तमोभिभूतानां भूतानां नश्यते सुखम् ॥ ८८ ॥

ດັ່ງນັ້ນເອງ ສຳລັບສັດທັງຫຼາຍທີ່ຖືກຄວາມມືດ (ຕະມັສ) ຄອບງຳ ຄວາມສຸກຍ່ອມສູນສິ້ນ.

Verse 89

तत्खलु द्विविधं सुखमुच्यचते शरीरं मानसं च । इह खल्वमुष्मिंश्च लोके वस्तुप्रवृत्तयः सुखार्थमभिधीयन्ते नहीतः परत्रापर्वगफलाद्विशिष्टतरमस्ति । स एव काम्यो गुणविशेषो धर्मार्थगुणारंभगस्तद्धेतुरस्योत्पत्तिः सुखप्रयोजनार्थमारंभाः । भरद्वाज उवाच । वदैतद्भवताभिहितं सुखानां परमा स्थितिरिति ॥ ८९ ॥

ຄວາມສຸກ ຖືກກ່າວວ່າມີສອງປະເພດ: ສຸກທາງກາຍ ແລະ ສຸກທາງໃຈ. ໃນໂລກນີ້ ແລະ ໃນໂລກໜ້າ ການກະທຳທັງຫຼາຍຖືກອະທິບາຍວ່າເຮັດເພື່ອຄວາມສຸກ; ເພາະບໍ່ມີສິ່ງໃດສູງສຸດກວ່າຜົນແຫ່ງໂມກສະ—ການຫຼຸດພົ້ນ. ນັ້ນແຫຼະແມ່ນຄຸນວິເສດທີ່ພຶງປາດຖະໜາ, ເປັນການເລີ່ມຕົ້ນແຫ່ງຄຸນຂອງທັມມະ ແລະ ອັດຖະ; ຈາກນັ້ນເກີດເຫດຂອງມັນ, ແລະຄວາມພາກພຽນທັງໝົດຖືກເລີ່ມດ້ວຍຄວາມສຸກເປັນເປົ້າໝາຍ. ພະຣະດວາຊະ ກ່າວວ່າ: «ຂໍຈົ່ງອະທິບາຍ ຕາມທີ່ທ່ານໄດ້ກ່າວ ວ່າສະພາບສູງສຸດແຫ່ງຄວາມສຸກແມ່ນຫຍັງ»

Verse 90

न तदुपगृह्णीमो न ह्येषामृषीणां महति स्थितानाम् ॥ ९० ॥

ພວກເຮົາບໍ່ຮັບເອົາທັດສະນະນັ້ນ ເພາະມັນບໍ່ເໝາະກັບບັນດາຣິຊີຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນສະພາບທາງວິນຍານອັນສູງສົ່ງ।

Verse 91

अप्राप्य एष काम्य गुणविशेषो न चैनमभिशीलयंति । तपसि श्रूयते त्रिलोककृद्ब्रह्मा प्रभुरेकाकी तिष्टति ब्रह्मचारी न कामसुखोष्वात्मानमवदधाति ॥ ९१ ॥

ຄຸນວິເສດອັນປາຖະໜາດ້ວຍເປົ້າໝາຍແຫ່ງກາມະ ບໍ່ອາດບັນລຸໄດ້ ແລະຜູ້ຄົນກໍບໍ່ໄດ້ຝຶກຝົນມັນຢ່າງແທ້ຈິງ। ໃນຂະບວນທຳຕະປະສະຍາ ໄດ້ຍິນວ່າ ພຣະພຣະຫມາ ຜູ້ສ້າງສາມໂລກ ປະທັບຢູ່ຜູ້ດຽວເປັນພຣະຫມະຈາຣີ ແລະບໍ່ນຳໃຈໄປວາງໃນຄວາມສຸກແຫ່ງກາມະ।

Verse 92

अपि च भगवान्विश्वेश्वर उमापतिः काममभिवर्तमानमनंगत्वेन सममनयत् ॥ ९२ ॥

ຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າຜູ້ມີພຣະພາກ—ວິສເວສະວະຣະ ຄູ່ຄອງຂອງອຸມາ—ໄດ້ນຳກາມະຜູ້ບຸກຮຸກເຂົ້າມາ ໃຫ້ກາຍເປັນຜູ້ບໍ່ມີຮ່າງ (ອະນັງກະ)។

Verse 93

तस्माद्भूमौ न तु महात्मभिरंजयति गृहीतो न त्वेष तावद्विशिष्टो गुणविशेष इति ॥ ९३ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ບັນດາຜູ້ມີຈິດໃຫຍ່ບໍ່ໄດ້ຊົມເຊີຍຫຼືອະພິເສກເຂົາ ເພີຍແຕ່ເພາະໄດ້ຄອບຄອງຜືນດິນ; ເພາະສິ່ງນີ້ບໍ່ແມ່ນຄຸນວິເສດອັນໂດດເດັ່ນໂດຍຕົວມັນເອງ।

Verse 94

नैतद्भगवतः प्रत्येमि भवता तूक्तं सुखानां परमाः स्त्रिय इति लोकप्रवादो हि द्विविधः । फलोदयः सुकृतात्सुखमवाप्यतेऽन्यथा दुःखमिति ॥ ९४ ॥

ໂອ ທ່ານຜູ້ນ່າເຄົາລົບ, ຂ້ອຍບໍ່ຮັບເອົາຄຳທີ່ທ່ານກ່າວວ່າ “ຜູ້ຍິງແມ່ນຄວາມສຸກສູງສຸດ” ເລີຍ. ເພາະຄຳເລົ່າລືໃນໂລກມີສອງຢ່າງ. ການສຸກງອກຜົນແຫ່ງກຳແມ່ນ: ຈາກກຸສົນໄດ້ສຸກ, ຖ້າບໍ່ແມ່ນນັ້ນກໍໄດ້ທຸກ.

Verse 95

भृगुरुवाच । अत्रोच्यते अनृतात्खलु तमः प्रादुर्भूतं ततस्तमोग्रस्ता अधर्ममेवानुवर्तंते न धर्मं । क्रोधलोभमोहहिंसानृतादिभिखच्छन्नाः खल्वस्मिंल्लोके नामुत्र सुखमाप्नुवंति । विविधव्याधिरुजोपतापैरवकीर्यन्ते वधबन्धनपरिक्लेशादिभिश्च क्षुत्पिपासाश्रमकृतैरुपतापैरुपतप्यंते । वर्षवातात्युष्णातिशीतकृतैश्च प्रतिभयैः शारीरैर्दुःखैरुपतप्यंते बंधुधनविनाशविप्रयोगकृतैश्च मानसैः शौकैरभिभूयंते जरामृत्युकृतैश्चान्यैरिति यस्त्वेतैः ॥ ९५ ॥

ພຣະ຤ິສີ ພຣຶກຸ ກ່າວວ່າ: ທີ່ນີ້ສອນໄວ້ວ່າ ຈາກຄຳມຸສາ (ອະນຣິຕ) ແທ້ໆ ຄວາມມືດມົນ (ຕະມັສ) ເກີດຂຶ້ນ; ແລະຜູ້ທີ່ຖືກຕະມັສຄອບງຳ ຈະດຳເນີນຕາມອະທັມ ບໍ່ຕາມທັມ. ຖືກປິດບັງໂດຍໂກດ, ໂລບ, ໂມຫະ, ຮຸນແຮງ, ມຸສາ ແລະອື່ນໆ ພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ຮັບສຸກ ທັງໃນໂລກນີ້ ແລະໂລກໜ້າ. ຖືກກະຈາຍແລະທຸກທໍລະມານດ້ວຍໂລກໄພນານາ; ຖືກທໍລະມານດ້ວຍຄວາມລຳບາກເຊັ່ນ ການຂ້າ, ການຈຳຄຸກ, ແລະທຸກຂ໌ອື່ນໆ ພ້ອມທັງຄວາມຫິວ, ກະຫາຍ, ເມື່ອຍລ້າ. ຍັງຖືກທຸກຂ໌ກາຍແລະຄວາມຢ້ານກົວຈາກຝົນ, ລົມ, ຮ້ອນຈັດ, ໜາວຈັດ; ຖືກຄອບງຳດ້ວຍທຸກຂ໌ໃຈຈາກການສູນເສຍຍາດພີ່ນ້ອງ ແລະຊັບສິນ ແລະການພັດພາກ; ພ້ອມທັງທຸກຂ໌ອື່ນໆ ຈາກຄວາມແກ່ແລະຄວາມຕາຍ.

Verse 96

शारीरं मानसं नास्ति न जरा न च पातकम् । नित्यमेव सुखं स्वर्गे सुखं दुःखमिहोभयम् ॥ ९६ ॥

ໃນສະຫວັນ ບໍ່ມີທຸກຂ໌ກາຍ ແລະບໍ່ມີທຸກຂ໌ໃຈ; ບໍ່ມີຄວາມແກ່ ແລະບໍ່ມີບາບ. ໃນສະຫວັນ ຄວາມສຸກເປັນນິດ; ແຕ່ໃນໂລກນີ້ ມີທັງສຸກແລະທຸກຂ໌ປົນກັນ.

Verse 97

नरके दुःखमेवाहुः सुखं तत्परमं पदम् । पृथिवी सर्वभूतानां जनित्री तद्विधाः स्त्रियः ॥ ९७ ॥

ເຂົາກ່າວວ່າ ໃນນະລົກມີແຕ່ທຸກຂ໌; ສ່ວນຄວາມສຸກນັ້ນແມ່ນບ່ອນສູງສຸດ. ແຜ່ນດິນໂລກແມ່ນແມ່ຂອງສັດທັງປວງ; ແລະຍິງທັງຫຼາຍກໍມີທຳນອງນັ້ນ—ເປັນແມ່ ແລະໃຫ້ກຳເນີດຊີວິດ.

Verse 98

पुमान्प्रजापतिस्तत्रशुक्रं तेजोमयं विदुः । इत्येतल्लोकनिर्माता धर्मस्य चरितस्य च ॥ ९८ ॥

ທີ່ນັ້ນ ເຂົາຮູ້ຈັກ “ບຸກຄົນສູງສຸດ” ເປັນພຣະປຣະຊາປະຕິ—ສຸກຣະ (Śukra) ຜູ້ເປັນແສງສະຫວ່າງບໍລິສຸດ. ດັ່ງນັ້ນ ພຣະອົງນີ້ແມ່ນຜູ້ສ້າງໂລກທັງປວງ ແລະເປັນຜູ້ວາງທັມ ແລະແນວທາງການປະພຶດຕາມທັມ.

Verse 99

तपसश्च सुतप्तस्य स्वाध्यायस्य हुतस्य च । हुतेन शाम्यते पापं स्वाध्याये शांतिरुत्तमा ॥ ९९ ॥

ດ້ວຍຕະປັສ (tapas) ທີ່ປະຕິບັດດີ, ດ້ວຍສະວາດຍາຍ (svādhyāya) ຄືການສຶກສາພຣະຄຳພີດ້ວຍຕົນເອງ, ແລະດ້ວຍການບູຊາໄຟ ໂຮມ (homa): ດ້ວຍໂຮມ ບາບຖືກລະງັບ; ດ້ວຍສະວາດຍາຍ ໄດ້ຮັບສັນຕິອັນສູງສຸດ.

Verse 100

दानेन भोगानित्याहुस्त पसा स्वर्गमाप्नुयात् । दानं तु द्विविधं प्राहुः परत्रार्थमिहैव च ॥ १०० ॥

ເຂົາກ່າວວ່າ ດ້ວຍການໃຫ້ທານ (dāna) ຈຶ່ງໄດ້ຮັບຄວາມສຸກແລະພົນປະໂຫຍດ; ດ້ວຍຕະປະສະ (tapas) ຈຶ່ງເຖິງສະຫວັນ. ແຕ່ທານຖືກກ່າວວ່າມີສອງປະເພດ—ເພື່ອຜົນໃນປະໂລກ ແລະເພື່ອຜົນໃນໂລກນີ້ເອງ।

Verse 101

सद्भ्यो यद्दीयते किंचित्तत्परत्रोपतिष्टते । असद्भ्यो दीयते यत्तु तद्दानमिह भुज्यते । यादृशं दीयते दानं तादृशं फलमश्नुते ॥ १०१ ॥

ສິ່ງໃດກໍຕາມ ແມ່ນແຕ່ນ້ອຍນິດ ທີ່ໃຫ້ແກ່ຜູ້ດີງາມ ຈະຕັ້ງຢູ່ເພື່ອປະໂລກ. ແຕ່ສິ່ງທີ່ໃຫ້ແກ່ຜູ້ບໍ່ຄວນ ແມ່ນທານທີ່ຖືກເສບສົມໃນໂລກນີ້ເທົ່ານັ້ນ. ທານໃຫ້ແນວໃດ ຜົນກໍໄດ້ຮັບແນວນັ້ນ.

Verse 102

भरद्वाज उवाच । किं कस्य धर्मचरणं किं वा धर्मस्य लक्षणम् । धर्मः कतिविधो वापि तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥ १०२ ॥

ພະພຣະດວາຊະ ກ່າວວ່າ: «ການປະພຶດທຳທາງທຳມະ (dharma) ແມ່ນຫຍັງ ແລະເພື່ອໃຜ? ລັກສະນະກຳນົດຂອງທຳມະແມ່ນຫຍັງ? ແລະທຳມະແບ່ງເປັນກີ່ປະເພດ? ຂໍທ່ານເມດຕາອະທິບາຍໃຫ້ຂ້ອຍ»។

Verse 103

भृगुरुवाच । स्वधर्माचरणे युक्ता ये भवंति मनीषिणः । तेषां स्वर्गपलावाप्तिर्योऽन्यथा स विमुह्यते ॥ १०३ ॥

ພຣຶກຸ ກ່າວວ່າ: ບັນດາຜູ້ຮູ້ທັນ ຜູ້ມຸ່ງໝັ້ນໃນການປະພຶດສະວະທຳ (svadharma) ຂອງຕົນ ຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນແຫ່ງສະຫວັນ; ແຕ່ຜູ້ປະພຶດຜິດຈາກນັ້ນ ຍ່ອມຫຼົງຜິດແລະມືດບອດ.

Verse 104

भरद्वाज उवाच । यदेतञ्चातुराश्रम्यं ब्रह्मर्षिविहितं पुरा । तेषां स्वे स्वे समाचारास्तन्मे वक्तुमिहार्हसि ॥ १०४ ॥

ພະພຣະດວາຊະ ກ່າວວ່າ: «ລະບົບອາສຣົມສີ່ (cāturāśrama) ນີ້ ທີ່ບັນດາພຣະຣຶສີຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະພຣະ (Brahmarṣi) ໄດ້ວາງໄວ້ແຕ່ໂບຮານ—ຂໍທ່ານເມດຕາບອກຂ້ອຍເຖິງຈາຣິຍາ ແລະຫນ້າທີ່ອັນຄວນຂອງແຕ່ລະອາສຣົມ»។

Verse 105

भृगुरुवाच । पूर्वमेव भगवता ब्रह्मणा लोकहितमनुतिष्टता धर्मसंरक्षणार्थमाश्रमाश्चत्वारोऽभिनिर्द्दिष्टाः । १ ॥ ०५ ॥

ພຣຶກຸກ່າວວ່າ: ໃນການເກົ່າກ່ອນ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ ພຣະບຣະຫມາ ເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ໂລກ ໄດ້ກໍານົດອາສຣະມະ 4 ປະການ ເພື່ອປົກປ້ອງແລະຮັກສາທັມມະ.

Verse 106

तत्र गुरुकुलवासमेव प्रथममाश्रममाहरंति सम्यगत्र शौचसस्कारनियमव्रतविनियतात्मा उभे संध्ये भास्कराग्निदैवतान्युपस्थाय विहाय तद्ध्यालस्यं गुरोरभिवादनवेदाब्यासश्रवणपवित्रघीकृतांतरात्मा त्रिषवणमुपस्पृश्य ब्रह्मचर्याग्निपरिचरणगुरुशुश्रूषा । नित्यभिक्षाभैक्ष्यादिसर्वनिवेदितांतरात्मा गुरुवचननिदेशानुष्टानाप्रतिकूलो गुरुप्रसादलब्धस्वाध्यायतत्परः स्यात् ॥ १०६ ॥

ໃນນີ້ເຂົາກ່າວວ່າ ການຢູ່ອາໄສໃນເຮືອນອາຈານ (gurukula) ແມ່ນອາສຣະມະທໍາອິດ. ນັກສຶກສາຜູ້ຄວບຄຸມຕົນດ້ວຍຄວາມສະອາດ ຈັນຍາ ນິຍົມ ແລະວຣະຕະ ພຶງບູຊາເທວະດາແຫ່ງຕາເວັນແລະໄຟ ໃນຍາມເຊົ້າແລະແລງ ພ້ອມລະທິ້ງຄວາມເກີດຄວາມຂີ້ຄ້ານໃນການພິຈາລະນານັ້ນ. ດ້ວຍໃຈທີ່ບໍລິສຸດຈາກການນົບນ້ອມອາຈານ ແລະການຟັງ-ຝຶກວິທີແຫ່ງເວດ ພຶງຊໍາລະຕົນດ້ວຍອາຈະມະນ/ການຊໍາລະສາມເວລາ ຮັກສາພຣະຫມະຈັຣຍະ ດູແລໄຟສັກສິດ ແລະຮັບໃຊ້ຄູ. ທຸກມື້ອຸທິດທຸກຢ່າງຜ່ານບິນດະບາດແລະກິດອື່ນໆ ບໍ່ຂັດຂວາງຄໍາສັ່ງອາຈານ ແລະມຸ່ງໝັ້ນໃນສະວາດຫຍາຍ (ການສຶກສາຄໍາພີ) ທີ່ໄດ້ມາດ້ວຍພຣະກຸນຂອງອາຈານ.

Verse 107

भवति चात्र श्लोकः । गुरुं यस्तु समाराध्य द्विजो वेदमावान्पुयात् । तस्य स्वर्गफलावाप्तिः सिद्ध्यते चास्य मानसम् । इति गार्हस्थ्यं खलु द्वितीयमाश्रमं वदंति ॥ १०७ ॥

ແລະໃນນີ້ມີຄໍາກະວີວ່າ: «ດວິຊະຜູ້ໃດບໍລິການແລະເຮັດໃຫ້ອາຈານພໍໃຈ ແລ້ວໄດ້ຮັບເວດ ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມບໍລິສຸດ; ຜົນແຫ່ງສະຫວັນກໍໄດ້ຮັບ ແລະໃຈພາຍໃນກໍສໍາເລັດສົມບູນ»។ ດັ່ງນັ້ນ ເຂົາຈຶ່ງກ່າວວ່າ ຄວາມເປັນຄົນເຮືອນ (gārhasthya) ແມ່ນອາສຣະມະທີສອງ.

Verse 108

तस्य सदा चारलक्षणं सर्वमनुव्याख्यास्यामः । समावृतानां सदाचाराणां सहधर्मचर्यफलार्थिनां गृहाश्रमो विधीयते ॥ १०८ ॥

ບັດນີ້ ພວກເຮົາຈະອະທິບາຍໃຫ້ຄົບຖ້ວນເຖິງລັກສະນະແຫ່ງສະດາຈາຣະ (ຄວາມປະພຶດຖືກຕ້ອງ). ສໍາລັບຜູ້ທີ່ສໍາເລັດຊ່ວງນັກຮຽນແລ້ວ ແລະປາຖະໜາຜົນແຫ່ງການດໍາລົງຊີວິດຮ່ວມກັບທັມມະ ຈຶ່ງຖືກບັນຍັດໃຫ້ເຂົ້າສູ່ອາສຣະມະຄົນເຮືອນ (gṛhastha-āśrama).

Verse 109

धर्मार्थकामावाप्तिर्ह्य. त्र त्रिवर्गसाधनमपेक्ष्यागर्हितकर्मणा धनान्यादाय स्वाध्यायोपलब्धप्रकर्षेण वा । ब्रह्मर्षिनिर्मितेन वा अद्भिः सागरगतेन वा द्रव्यनियमाभ्यासदैवतप्रसादोपलब्धेन वा धनेन गृहस्थो गार्हस्थ्यं वर्तयेत् ॥ १०९ ॥

ໃນນີ້ ການບັນລຸທັມມະ, ອັດຖະ, ແລະກາມະ ຂຶ້ນກັບເຄື່ອງມືທີ່ສໍາເລັດຕຣິວັກຄະ. ດັ່ງນັ້ນ ຄົນເຮືອນພຶງດໍາລົງອາສຣະມະກາຣຫັສຖະຍະ ດ້ວຍຊັບທີ່ໄດ້ມາຈາກວຽກງານບໍ່ມີມົນທິນ, ຫຼືດ້ວຍຄວາມເລິດລ້ໍາທີ່ໄດ້ຈາກສະວາດຫຍາຍ, ຫຼືດ້ວຍຊັບທີ່ບຣະຫມະຣຶສີສ້າງໄວ້, ຫຼືຊັບທີ່ພົບໃນທະເລແລະຊັກຂຶ້ນມາດ້ວຍນ້ໍາ, ຫຼືຊັບທີ່ໄດ້ມາຈາກການຝຶກຝົນການຈໍາກັດຊັບພະຍາກອນຢ່າງມີວິໄນ ແລະດ້ວຍພຣະກຸນຂອງເທວະດາ.

Verse 110

तद्धि सर्वाश्रमणां मूलमुदाहरंति गुरुकुलनिवासिनः परिव्राजका येऽन्ये । संकल्पितव्रतनियमधर्मानुष्टानिनस्तेषामप्यंतरा च भिक्षाबलिसंविभागाः प्रवर्तंते ॥ ११० ॥

ນີ້ແທ້ໆແມ່ນຖືກປະກາດວ່າເປັນຮາກຖານຂອງອາສຣົມທັງປວງ: ພວກປະຣິວຣາຊະກະຜູ້ຈາກເຮືອນໄປພ້ອມທັງຜູ້ຢູ່ໃນຄຸຣຸກຸລ ກໍຮັບຮອງ. ແມ່ນແຕ່ຜູ້ທີ່ຕັ້ງໃຈປະຕິບັດວຣະຕະ ນິຍະມະ ແລະທຳມະກິດ ການແບ່ງປັນທານ ແລະບະລິອາຫານ ກໍຍັງດຳເນີນເປັນໜ້າທີ່ພາຍໃນຢູ່ເທື່ອ.

Verse 111

वानप्रस्थानां च द्रव्योपस्कार इति प्रायशः खल्वेते साधवः साधुपथ्योदनाः । स्वाध्यायप्रसंगिनस्तीर्थाभिगमनदेशदर्शनार्थं पृथिवीं पर्यटंति ॥ १११ ॥

ສຳລັບຜູ້ຢູ່ປ່າ (ວານະປຣັສຖະ) “ເຄື່ອງໃຊ້” ຂອງເຂົາໂດຍທົ່ວໄປມີແຕ່ຂອງຈຳເປັນນ້ອຍໆ; ເຂົາເປັນຄົນດີ ດຳລົງຊີວິດດ້ວຍອາຫານທີ່ຖືກທາງທຳ. ມຸ່ງໝັ້ນໃນສະວາທະຍາຍ ແລະການສວດທ່ອງຄຳພີ ເຂົາເດີນທາງທົ່ວແຜ່ນດິນ ເພື່ອໄປຢ້ຽມຢາມຕີຣຖະ ແລະເບິ່ງເຂດແດນຕ່າງໆ.

Verse 112

तेषां प्रत्युत्थानाभिगमनमनसूयावाक्यदानसुखसत्कारासनसुखशयनाभ्यवहारसत्क्रिया चेति ॥ ११२ ॥

ສຳລັບທ່ານເຫຼົ່ານັ້ນ—ຜູ້ຄວນເຄົາລົບ—ຄວນປະຕິບັດດັ່ງນີ້: ລຸກຂຶ້ນດ້ວຍຄວາມນັບຖື, ອອກໄປຕ້ອນຮັບ, ເວົ້າຈາບໍ່ມີຄວາມອິດສາ, ໃຫ້ທານ, ຕ້ອນຮັບດ້ວຍຄວາມຍິນດີແລະການຍົກຍ້ອງ, ຈັດບ່ອນນັ່ງ, ຈັດທີ່ນອນສະດວກ, ຖວາຍອາຫານແລະນ້ຳ, ແລະເຮັດກິດບໍລິການຕາມຄວນ—ດັ່ງນີ້.

Verse 113

भवति चात्र श्लोकः । अतिथिर्यस्य भग्नाशो गृहात्प्रतिनिवर्तते । स दत्त्वा दुष्कृतं तस्मै पुण्यमादाय गच्छति ॥ ११३ ॥

ແລະໃນນີ້ມີຄຳກອນວ່າ: “ຖ້າແຂກຜູ້ໜຶ່ງ ຄວາມຫວັງຖືກທຳລາຍ ແລ້ວຫັນກັບຈາກເຮືອນຂອງໃຜ, ເຂົາຈະຈາກໄປໂດຍມອບບາບຂອງຕົນໃຫ້ແກ່ເຈົ້າເຮືອນນັ້ນ ແລະນຳບຸນຂອງເຈົ້າເຮືອນໄປ.”

Verse 114

अपि चात्र यज्ञक्रियाभिर्देवताः प्रीयंते निवापेन पितरो । विद्याभ्यासश्रवणधारणेन ऋषयः अपत्योत्पादनेन प्रजापतिरिति ॥ ११४ ॥

ຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ ໃນບົດນີ້: ເທວະຕາທັງຫຼາຍພໍໃຈດ້ວຍການປະກອບພິທີຍັດ; ບັນພະບຸລຸດ (ພິຕຣະ) ພໍໃຈດ້ວຍການຖວາຍນິວາປະເປັນອາຫານ; ຣິສີທັງຫຼາຍພໍໃຈດ້ວຍການຮຽນ, ຟັງ, ແລະຈື່ຈຳວິຊາອັນສັກສິດ; ແລະພຣະປຣະຊາປະຕິພໍໃຈດ້ວຍການໃຫ້ກຳເນີດລູກຫຼານ.

Verse 115

लोकौ चात्र भवतः । वात्सल्याः सर्वभूतेभ्यो वायोः श्रोत्रस्तथा गिरा । परितापोदपघातश्च पारुष्यं चात्र गर्हितम् ॥ ११५ ॥

ໃນນີ້ມີທາງສອງຢ່າງ. ຄວນປູກຝັງຄວາມເມດຕາອ່ອນໂຍນ (ວາດສັນຍະ) ຕໍ່ສັດທັງປວງ ແລະຄວນສຳລວມຫູກັບວາຈາ. ການເຮັດໃຫ້ທຸກ, ການຕີຫຼືເຮັດຮ້າຍ, ແລະຄຳຫຍາບຄາຍ ຖືກຕຳນິໃນນີ້.

Verse 116

अवज्ञानमहंकारो दंभश्चैव विगर्हितः । अहिंसा सत्यमक्रोदं सर्वाश्रमगतं तपः ॥ ११६ ॥

ການດູຖູກ, ອະຫັງກາຣ (ອັດຕາຕົນ) ແລະຄວາມຫຼອກລວງ (ດັມພະ) ຖືກຕຳນິແທ້. ອະຫິງສາ, ຄວາມຈິງ, ແລະຄວາມບໍ່ໂກດ—ນີ້ແມ່ນຕະປະທີ່ໃຊ້ໄດ້ກັບທຸກອາສຣົມ.

Verse 117

अपि चात्र माल्याभरणवस्त्राभ्यंगनित्योपभोगनृत्यगीतवादित्रश्रुतिसुखनयनस्नेहरामादर्शनानां । प्राप्तिर्भक्ष्यभोज्यलेह्यपेयचोष्याणामभ्यवहार्य्याणां विविधानामुपभोगः ॥ ११७ ॥

ຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ ໃນສະພາບແຫ່ງຜົນໂລກີນີ້ ຍ່ອມໄດ້ຮັບພວງມາລາ, ເຄື່ອງປະດັບ, ເຄື່ອງນຸ່ງ, ການທານ້ຳມັນນວດ, ແລະຄວາມເພີດເພີນປະຈຳ—ຟ້ອນລຳ, ຮ້ອງເພງ, ສຽງດົນຕີ, ສຽງອັນໄພເພາະ, ພາບທີ່ຊື່ນຕາ, ຄວາມຮັກໃຄ່, ແລະການເຫັນນາງງາມ. ຍັງໄດ້ເສບສົມອາຫານຫຼາຍຊະນິດ—ຂອງທີ່ກັດ, ຂອງທີ່ກິນ, ຂອງທີ່ເລຍ, ນ້ຳດື່ມ, ແລະຂອງທີ່ດູດ—ອັນຫຼາກຫຼາຍ.

Verse 118

स्वविहारसंतोषः कामसुखावाप्तिरिति । त्रिवर्गगुणनिर्वृत्तिर्यस्य नित्यं गृहाश्रमे । स सुखान्यनुभूयेह शिष्टानां गतिमाप्नुयात् ॥ ११८ ॥

ຜູ້ທີ່ພໍໃຈໃນຄວາມເພີດເພີນອັນຖືກທຳນອງຂອງຕົນ ແລະໄດ້ຮັບສຸກແຫ່ງກາມະ; ແລະຜູ້ທີ່ໃນຄຣົວເຮືອນ (ຄຣິຫາສຣົມ) ບຳເນົາຄຸນແຫ່ງຕຣິວັກກະ (ທັມມະ, ອັດຖະ, ກາມະ) ໃຫ້ສົມບູນເປັນນິດ—ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມເສບສຸກໃນນີ້ ແລະບັນລຸຄະຕິຂອງຜູ້ດີ (śiṣṭa) ຕາມຄວນ.

Verse 119

उंछवृत्तिर्गृहस्थो यः स्वधर्म चरणे रतः । त्यक्तकामसुखारंभः स्वर्गस्तस्य न दुर्लभः ॥ ११९ ॥

ຄຣົວເຮືອນຜູ້ໃດດຳລົງຊີວິດດ້ວຍອຸ່ນຈະ-ວຣິດຕິ (ເກັບກ່ຽວເສດເຫຼືອຢ່າງຖ່ອມຕົນ), ມັ່ນຄົງໃນການປະຕິບັດສະວະທັມມະຂອງຕົນ, ແລະລະທິ້ງການເລີ່ມກິດທີ່ເກີດຈາກກາມະສຸກ—ສະຫວັນສຳລັບຜູ້ນັ້ນບໍ່ແມ່ນສິ່ງຍາກຈະເຖິງ.

Verse 120

वानप्रस्थाः खल्वपि धर्ममनुसरंतः पुण्यानि तीर्थानि नदीप्रस्रवणानि स्वभक्तेष्वरण्येषु । मृगवराहमहिष शार्दूलवनगजाकीर्णेषु तपस्यंते अनुसंचरंति ॥ १२० ॥

ແມ່ນແຕ່ຜູ້ເຂົ້າສູ່ຂັ້ນວານະປຣັສຖະ (vānaprastha) ກໍຕາມ ຜູ້ຕິດຕາມທຳມະ ຍ່າງໄປຫາທີ່ທິຣຖະອັນສັກສິດ ແລະ ບ່ອນນ້ຳພຸຂອງແມ່ນ້ຳ ພັກຢູ່ໃນປ່າທີ່ຖືກໃຈຕໍ່ບັກຕິຂອງຕົນ; ໃນປ່າທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍກວາງ ໝູປ່າ ຄວາຍ ເສືອ ແລະ ຊ້າງປ່າ ພວກເຂົາບຳເນັດຕະປະສະຍາ ແລະ ຍັງຄົງຍ່າງທາງດ້ວຍວິໄນ.

Verse 121

त्यक्तग्राम्यवस्त्राभ्यवहारोपभोगा वन्यौषधिफलमूलपर्णपरिमितविचित्रनियताहाराः । स्थानासनिनोभूपाषाणसिकताशर्करावालुकाभस्मशायिनः काशुकुशचर्मवल्कलसंवृतांगाः । केशश्यश्रुनखरोमधारिणो नियतकालोपस्पर्शनाःशुष्कबलिहोमकालानुष्टायिनः । समित्कुशकुसुमापहारसंमार्जनलब्धविश्रामाः शीतोष्णपवनविष्टं भविभिन्नसर्वत्वचो । विविधनियमयोगचर्यानुष्टानविहितपरिशुष्कमांसशोणितत्वगस्थिभूता धृतिपराः सत्त्वयोगाच्छरीराण्युद्वहंते ॥ १२१ ॥

ເມື່ອລະທິ້ງເສື້ອຜ້າ ການປະພຶດ ແລະ ຄວາມເພີດເພີນແບບໂລກີ ພວກເຂົາດຳລົງຊີວິດດ້ວຍອາຫານທີ່ກຳນົດແລະມີວິໄນ: ຢາປ່າ ໝາກໄມ້ ຮາກ ແລະ ໃບໄມ້. ພວກເຂົາຢືນຢັນຢູ່ບ່ອນດຽວ ແລະ ອິຣິຍາບົດດຽວ ນອນເທິງດິນໂລ່ງ ຫີນ ຊາຍ ກອນຫີນ ຝຸ່ນ ຫຼື ຂີ້ເທົ່າ ໂດຍຫຸ້ມກາຍດ້ວຍຫຍ້າ kāśa, ຫຍ້າ kuśa, ໜັງສັດ ຫຼື ເປືອກໄມ້. ບໍ່ຕັດຜົມ ໜວດ ເລັບ ແລະ ຂົນກາຍ ອາບນ້ຳຕາມເວລາທີ່ກຳນົດ ແລະ ປະກອບພິທີບູຊາແຫ້ງ ແລະ homa ຕາມກຳນົດ. ພັກໄດ້ກໍຕໍ່ເມື່ອເກັບຟືນ ຫຍ້າ kuśa ແລະ ດອກໄມ້ ແລະ ກວາດຖູທຳຄວາມສະອາດແລ້ວ. ອົດທົນຕໍ່ຄວາມໜາວ ຮ້ອນ ແລະ ລົມ ຜິວກາຍແຕກກະດ້າງ; ດ້ວຍນິຍົມແລະວິທີຍະໂຍກຫຼາຍປະການ ເນື້ອ ເລືອດ ຜິວ ແລະ ກະດູກກໍຜອມແຫ້ງຫນັກ; ແຕ່ດ້ວຍຄວາມອົດທົນ ພວກເຂົາຍັງຊູກຊີວິດກາຍດ້ວຍພະລັງຂອງ sattva (ຄວາມບໍລິສຸດ).

Verse 122

यस्त्वेतां नियतचर्यां ब्रह्मर्षिविहितां चरेत् । स दहेदग्निवद्दोषाञ्जयेल्लोकांश्च दुर्जयान् ॥ १२२ ॥

ແຕ່ຜູ້ໃດກໍຕາມທີ່ປະພຶດຕາມຈັດລະບຽບອັນເຂັ້ມງວດນີ້ ທີ່ບັນດາພຣະຣິສີຜູ້ເປັນພຣະພຣະຫມະ (Brahmarishi) ກຳນົດໄວ້ ຜູ້ນັ້ນຈະເຜົາຄວາມດ່າງພ້ອງດັ່ງໄຟ ແລະ ຊະນະໄດ້ແມ່ນແຕ່ໂລກທີ່ຊະນະຍາກ.

Verse 123

परिव्राजकानां पुनराचारः तद्यथा । विमुच्याग्निं धनकलत्रपरिबर्हसंगेष्वात्मानं स्नेहपाशानवधूय परिव्रजंति । समलोष्टाश्मकांचनास्त्रिवर्गप्रवृत्तेष्वसक्तबुद्धयः ॥ १२३ ॥

ສ່ວນຈັດລະບຽບຂອງຜູ້ບວດເດີນທາງ (parivrājaka) ນັ້ນເປັນດັ່ງນີ້: ປ່ອຍວາງໄຟບູຊາອັນສັກສິດ ແລະ ສັດຕະພັນຄວາມຮັກຜູກພັນຕໍ່ຊັບສິນ ຄູ່ຄອງ ແລະ ຂອງຄອບຄອງ ແລ້ວອອກເດີນທາງ. ສຳລັບພວກເຂົາ ກ້ອນດິນ ຫີນ ແລະ ຄຳ ລ້ວນເທົ່າກັນ; ແລະ ຈິດໃຈບໍ່ຕິດພັນແມ່ນແຕ່ກິດຈະກຳທີ່ເກີ່ຍວກັບຈຸດໝາຍສາມປະການຂອງຊີວິດໂລກີ.

Verse 124

अरिमित्रोदासीनां तुल्यदर्शनाः स्थावरजरायुजांडजस्वेदजानां भूतानां वाङ्मनृःकर्मभिरनभिरनभिद्रोहिणोऽनिकेताः । पर्वतपुलिनवृक्षमूलदेवायतनान्यनुसंचरंतो वा सार्थमुपेयुर्नगरं ग्रामं वा न क्रोधदर्पलोभमोहकार्पण्यदंभपरिवादाभिमाननिर्वृत्तहिंसा इति ॥ १२४ ॥

ພວກເຂົາມີທັດສະນະເທົ່າທຽມຕໍ່ສັດຕູ ມິດ ແລະ ຜູ້ກາງ; ບໍ່ເຮັດຮ້າຍສັດມີຊີວິດທັງຫມົດ—ທັງຜູ້ຢູ່ນິ່ງ ແລະ ຜູ້ເກີດຈາກຄັນ, ຈາກໄຂ່, ຈາກເຫື່ອ, ຫຼື ຈາກງອກ—ດ້ວຍຄຳເວົ້າ ໃຈ ຫຼື ການກະທຳກາຍ. ບໍ່ມີຄວາມປະທຸດຮ້າຍ ແລະ ບໍ່ມີທີ່ຢູ່ຖາວອນ; ຍ່າງຜ່ານພູ ຕາມຝັ່ງນ້ຳ ຕາມໂຄນໄມ້ ແລະ ຕາມວິຫານເທວະ. ພວກເຂົາອາດຮ່ວມກັບຂະບວນຄາຣາວານ ແລະ ເຂົ້າເມືອງ ຫຼື ບ້ານ ໂດຍປາສຈາກອະຫິງສາທີ່ເກີດຈາກຄວາມໂກດ ຄວາມຫຍິ່ງ ຄວາມໂລບ ຄວາມຫຼົງ ຄວາມຕະໜີ ຄວາມເສດສ້າງ ການນິນທາ ແລະ ຄວາມອວດຕົນ.

Verse 125

भवंति चात्र श्लोकाः । अभयं सर्वभूतेभ्यो दत्त्वा यश्चरते मुनिः । न तस्य सर्वभूतेभ्यो भयमुत्पद्यते क्वचित् ॥ १२५ ॥

ແລະໃນເລື່ອງນີ້ ມີຄາຖາຖືກສວດວ່າ: ມຸນີຜູ້ດຳລົງຊີວິດໂດຍມອບ «ອະພະຍະ» ຄືຄວາມບໍ່ຢ້ານ ໃຫ້ແກ່ສັດທັງປວງ—ຕໍ່ທ່ານນັ້ນ ຄວາມຢ້ານຈາກສັດໃດໆ ບໍ່ເກີດຂຶ້ນເລີຍ ໃນເວລາໃດກໍຕາມ।

Verse 126

कृत्वाग्निहोत्रं स्वशरीरसंस्थं शरीरमग्निं स्वमुखे जुहोति । विप्रस्तु भैक्षोपगतैर्हविर्भिश्चिताग्निना संव्रजते हि सोकान् ॥ १२६ ॥

ເມື່ອໄດ້ປະກອບອັກນິໂຫຕຣະທີ່ຕັ້ງຢູ່ໃນກາຍຂອງຕົນແລ້ວ ທ່ານກໍນຳກາຍຂອງຕົນ—ດັ່ງໄຟ—ໄປບູຊາໃນປາກຂອງຕົນເອງ. ແລະພຣາຫມະນະນັ້ນ ດ້ວຍຮະວິສທີ່ໄດ້ມາຈາກການຂໍທານ ກໍອອກເດີນທາງຈາກໂລກນີ້; ເພາະໄຟຈິຕາ (ໄຟຈາກກອງຟືນສົບ) ແທ້ໆແລ້ວ ກິນກວາດຄວາມໂສກເສົ້າ.

Verse 127

मोक्षाश्रमं यश्चरते यथोक्तं शुचिः स्वसंकल्पितयुक्तबुद्धिः । अनिंधनं ज्योतिरिव प्रशांतं स ब्रह्मलोकं श्रयते द्विजातिः ॥ १२७ ॥

ດວິຊາຕິ (ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ) ຜູ້ດຳເນີນອາສຣະມະແຫ່ງໂມກສະ ຕາມທີ່ກ່າວໄວ້—ບໍລິສຸດ ແລະມີປັນຍາທີ່ຝຶກຝົນໂດຍຈິດຕັ້ງໃຈອັນຖືກຕ້ອງ—ຍ່ອມສະງົບດັ່ງແສງໄຟທີ່ບໍ່ຕ້ອງອາໄສເຊື້ອໄຟ ແລະເຂົ້າໄປພຶງພາໃນພຣະພຣະຫມະໂລກ (Brahmaloka).