Shloka 54
द्रोणपर्व — अध्याय ८७: सात्यकेरनुयात्रा
Sātyaki’s resolve and departure to reach Arjuna
लोभानुगस्य दुर्बुद्धेः क्रोधेन विकृतात्मन: । राज्यकामस्य मूढस्य रागोपहतचेतस: । दुर्नीतं वा सुनीतं॑ वा तन्ममाचक्ष्व संजय,तात संजय! युद्धमें मेरे मूर्ख पुत्र दुर्योधनके अत्यन्त अन्यायसे एकत्र हुए मेरे अन्य सभी पुत्रोंपर जो कुछ बीता था तथा लोभका अनुसरण करनेवाले, क्रोधसे विकृत चित्तवाले, रागसे दूषित हृदयवाले, राज्यकामी मूढ़ और दुर्बुद्धि दुर्योधनने जो न्याय अथवा अन्याय किया हो, वह सब मुझसे कहो
lobhānugasya durbuddheḥ krodhena vikṛtātmanaḥ | rājyakāmasya mūḍhasya rāgopahatacetasaḥ | durnītaṃ vā sunītaṃ vā tan mamācakṣva sañjaya, tāta sañjaya |
ທຣິຕະຣາດ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ສັນຈະຍະ ຈົ່ງເລົ່າໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າຟັງໂດຍລະອຽດ ວ່າໃນສົງຄາມນັ້ນ ມີສິ່ງໃດເກີດຂຶ້ນແກ່ລູກຄົນອື່ນໆຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຜູ້ມາຊຸມນຸມຮອບ ດຸຣໂຢທະນະ ເນື່ອງຈາກຄວາມອະຍຸດຕິທຳອັນຮ້າຍແຮງ. ແລະ ລູກເອີຍ ຈົ່ງບອກຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍ ວ່າ ດຸຣໂຢທະນະ ຜູ້ຫຼົງທາງນັ້ນ—ຜູ້ຕາມລ່າລອບດ້ວຍຄວາມໂລບ, ຈິດໃຈບິດເບືອນດ້ວຍຄວາມໂກດ, ຫົວໃຈຖືກທຳຮ້າຍດ້ວຍຄວາມຍຶດຕິດ, ໂງ່ເຂົາ ແລະປາຖະໜາອຳນາດ—ໄດ້ກະທຳສິ່ງໃດ ຈະເປັນການນຳພາທີ່ຊົ່ວ ຫຼືດີ, ອະທຳ ຫຼື ທຳ ກໍຕາມ».
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
The verse frames unethical action as arising from inner vices—greed, anger, and attachment—which distort judgment and governance. It contrasts durnīta (misrule/ill-conduct) with sunīta (right rule/good conduct), implying that political power pursued through craving leads to moral collapse and harmful outcomes.
Dhṛtarāṣṭra, anxious about the fate of his sons in the ongoing war, asks Sañjaya to recount what happened to the Kauravas who rallied around Duryodhana’s unjust cause, and to report Duryodhana’s actions—whether they amounted to good or bad conduct and policy.