Previous Verse
Next Verse

Shloka 1166

गौरुडव्यूह-रचना तथा अर्धचन्द्र-प्रत्यव्यूह

Garuḍa Array and the Ardhacandra Counter-Formation

प्रह्दष्टा श्र सुतास्तुभ्यं कुरवश्चापि सर्वश: । महारथी पाण्डव तथा उस दलके दूसरे क्षत्रिय श्वेतके लिये शोकमें डूब गये। इधर आपके पुत्र समस्त कौरव हर्षसे उललसित हो उठे

sañjaya uvāca | prahṛṣṭāḥ sma sutās tubhyaṃ kuravaś cāpi sarvaśaḥ | mahārathī pāṇḍavāḥ tathā tasya dalasya dvitīyāḥ kṣatriyāḥ śvetasya śokam āpannāḥ | idhara tava putrāḥ samastāḥ kauravā harṣeṇollasitā babhūvuḥ |

ສັນຊະຍະ ກ່າວວ່າ: ບຸດຂອງພຣະອົງ ແລະ ຊາວກຸຣຸທັງປວງ ຕ່າງປິຕິຍິນດີຢູ່ທົ່ວທິດ. ແຕ່ຝ່າຍປານດະວະ ບັນດານັກຮົບລົດສົງຄາມຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ພ້ອມດ້ວຍກະສັດຕະຣິຍະອື່ນໆໃນກອງນັ້ນ ຈົມຢູ່ໃນຄວາມໂສກເສົ້າເພາະ ສະເວຕະ. ອີກຝ່າຍໜຶ່ງ ບຸດຂອງພຣະອົງ—ກອງກອຣະວະທັງໝົດ—ລຸກຂຶ້ນດ້ວຍຄວາມຮື້ມຮອງແຫ່ງໄຊຊະນະ.

प्रहृष्टाःdelighted, exhilarated
प्रहृष्टाः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रहृष्ट (प्र + हृष्)
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
सुताःsons
सुताः:
Karta
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Nominative, Plural
तुभ्यम्to you
तुभ्यम्:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Dative, Singular
कुरवःthe Kurus
कुरवः:
Karta
TypeNoun
Rootकुरु
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
सर्वशःon all sides; entirely; in every way
सर्वशः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वशस्

संजय उवाच

S
Sanjaya
K
Kauravas
P
Pandavas
S
Shveta

Educational Q&A

The verse highlights the moral and psychological contrast in war: one side’s gain becomes the other side’s grief. It underscores how victory and loss are intertwined, and how attachment to one’s champions (like Shveta) brings sorrow even amid a dharma-based battle.

After Shveta’s fall, the Pandava great warriors and allied kshatriyas mourn him, while Duryodhana’s side—the Kauravas—celebrate, taking his defeat as a significant advantage in the battle.