Shloka 54
देवानृषिगणांश्वैव नृपांश्व जगतीश्वरान् । सांख्यं योगं च परमं हव्यं कव्यं तथैव च
bhīṣma uvāca | devān ṛṣigaṇāṁś caiva nṛpāṁś ca jagatīśvarān | sāṅkhyaṁ yogaṁ ca paramaṁ havyaṁ kavyaṁ tathaiva ca ||
ພີດສະມະກ່າວວ່າ: ຄວນສວດແລະລະລຶກເຖິງເທວະດາທັງຫຼາຍ, ຝູງລະສີ, ແລະບັນດາກະສັດຜູ້ປົກຄອງແຜ່ນດິນ. ຄວນສວດດ້ວຍ ສາງຂະຍະ ແລະ ໂຍຄະ ໃນຄວາມໝາຍອັນສູງສຸດ, ພ້ອມທັງ ຮະວະຍະ (havya) ເຄື່ອງບູຊາສໍາລັບເທວະດາ ແລະ ກະວະຍະ (kavya) ເຄື່ອງບູຊາສໍາລັບບັນພະບຸລຸດ. ການລະລຶກແລະສັນລະເສີນແບບນີ້ ເປັນມົງຄຸນສູງສຸດ ແລະຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດແກ່ສັດທັງປວງ; ເມື່ອສວດຊໍ້າໆ ໂລກໄພຖືກລະງັບ ແລະການກະທໍາທຸກຢ່າງໄດ້ຮັບກໍາລັງສົມບູນທີ່ດີທີ່ສຸດ. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພາຣະຕະ, ຄົນຄວນມີໃຈບໍລິສຸດ ທຸກມື້ໃນຍາມເຊົ້າແລະຍາມແລງ ສວດສັນລະເສີນພຣະເຈົ້າ ແລະເອີ້ນນາມເທວະດາ, ລະສີ, ແລະກະສັດເຫຼົ່ານັ້ນດ້ວຍ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches that regular remembrance/recitation of revered beings and sacred principles—gods, sages, righteous rulers, and the highest Sāṅkhya and Yoga, along with havya and kavya—purifies the mind, brings auspiciousness, supports one’s actions, and helps remove afflictions when practiced consistently, especially at dawn and dusk.
In the Anuśāsana Parva’s instruction-setting, Bhishma continues advising Yudhiṣṭhira (addressed as ‘Bharata’) on dharmic conduct. Here he recommends a disciplined daily regimen of devotional recitation and remembrance, linking ethical-spiritual well-being with regular practice.