Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 16
Dvaipāyana–Kīṭa Saṃvāda: Karmic Memory, Fear of Death, and Embodied Pleasure
मांसभक्षी मूर्ख मनुष्य स्वर्गमें पूर्णतः सुलभ होनेवाले भेरी, मृदंग और वीणाके दिव्य मधुर शब्दोंका सेवन कैसे कर सकेंगे; क्योंकि वे स्वर्गमें नहीं जा सकते ।।
pareṣāṁ dhana-dhānyānāṁ hiṁsakās tāvakās tathā | praśaṁsakāś ca māṁsasya nityaṁ svarge bahiṣkṛtāḥ || acintitam anirdiṣṭam asaṅkalpitam eva ca | rasa-gṛddhyābhibhūtā ye praśaṁsanti phalārthinaḥ ||
ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ຜູ້ໃດທຳລາຍຊັບສິນແລະເຂົ້າເກັບກ່ຽວຂອງຜູ້ອື່ນ, ແລະຜູ້ໃດທີ່ຊອບຊິນສັນລະເສີນການກິນຊີ້ນເປັນນິດ, ລ້ວນຖືກຂັບອອກຈາກສະຫວັນຕະຫຼອດການ. ຖືກຄວາມໂລບໃນລົດຊາດຄອບງຳ, ພວກເຂົາສັນລະເສີນຊີ້ນ ພ້ອມກັບປາຖະໜາຫາ ‘ຜົນ’ ທີ່ຕົນປາດຖະໜາ; ແລ້ວຕົກລົງສູ່ຊະຕາກຳອັນນ່າສະພຶງກົວ ທີ່ບໍ່ເຄີຍຖືກຄິດເຖິງ, ບໍ່ເຄີຍຖືກລະບຸ, ແລະບໍ່ເຄີຍຖືກຈິນຕະນາໃນໃຈ. ດັ່ງນັ້ນ ພວກເຂົາຈຶ່ງບໍ່ອາດເສບສົມຄວາມສຸກແຫ່ງສະຫວັນ—ເຊັ່ນສຽງຫວານອັນເທວະດາຂອງກອງແລະພິນ—ເພາະພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ເຖິງສະຫວັນເລີຍ»។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma links ethical restraint to spiritual destiny: harming others’ livelihood and glorifying meat-eating—driven by craving for taste—are presented as adharma that leads to exclusion from heaven and to an unimaginably bad downfall.
In Anuśāsana Parva’s instruction on dharma, Bhīṣma continues advising Yudhiṣṭhira about conduct and consequences. Here he condemns destructive harm to others’ resources and the celebration of meat-eating, warning of severe post-mortem consequences.