Adhyaya 175: The Sanctity of the Kṛṣṇagaṅgā Pilgrimage-Ford and the Account of the Brahmin Vasu’s Daughter

Verse 1

श्रीवराह उवाच ॥ शृणु चान्यद्वरारोहे कृष्णगङ्गासमुद्भवम् ॥ यमुनास्रोतसि स्नात्वा कृष्णद्वैपायनो मुनिः ॥

ಶ್ರೀವರಾಹನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ವರಾರೋಹೆ, ಕೃಷ್ಣಗಂಗೆಯ ಉದ್ಭವದ ಇನ್ನೊಂದು ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳು. ಯಮುನಾ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಮುನಿ ಕೃಷ್ಣದ್ವೈಪಾಯನ (ವ್ಯಾಸ) …

Verse 2

ध्यात्वा मनसि गङ्गां तां कालिन्दीं पापहारिणीम् ॥ नित्यं च कर्म कुरुते तत्र तीर्थजलाप्लुतिम् ॥

ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆ ಗಂಗೆಯನ್ನು—ಅಂದರೆ ಪಾಪಹಾರಿಣಿ ಕಾಲಿಂದಿಯನ್ನು—ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ತೀರ್ಥಜಲದಲ್ಲಿ ಅವಗಾಹನ (ಸ್ನಾನ) ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 3

सोमवैकुण्ठयोर्मध्ये कृष्णाङ्गेति कथ्यते ॥ यत्रातप्यत स व्यासो मथुरायां स्थितोऽमलः ॥

ಸೋಮ ಮತ್ತು ವೈಕುಂಠಗಳ ಮಧ್ಯೆ ‘ಕೃಷ್ಣಾಂಗ’ ಎಂಬ ಸ್ಥಳವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಥುರೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ನಿರ್ಮಲನಾದ ವ್ಯಾಸನು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.

Verse 4

तत्राश्रमपदं दिव्यं मुनिप्रवरसेवितम् ॥ आगच्छन्ति सदा तत्र चातुर्मास्यमुपासितुम् ॥

ಅಲ್ಲಿ ಮುನಿಪ್ರವರರು ಸೇವಿಸುವ ದಿವ್ಯ ಆಶ್ರಮಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಅವರು ಸದಾ ಅಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಾರೆ.

Verse 5

मुनयो वेदतत्त्वज्ञा ज्ञानिनः संहितव्रताः ॥ श्रौतस्मार्त्तपुराणेषु सन्देहो यस्य कस्यचित् ॥

ವೇದತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು, ನಿಯಮವ್ರತಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾದ ಮುನಿಗಳು—ಶ್ರೌತ, ಸ್ಮಾರ್ತ ಮತ್ತು ಪುರಾಣ ಪರಂಪರೆಗಳ ಕುರಿತು ಯಾರಿಗಾದರೂ ಉಂಟಾಗುವ ಸಂಶಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 6

व्यासोऽपनodayāmāsa नानावाक्यैः सताङ्गतिः ॥

ಸತ್ಸಂಗತಿಯಾದ ವ್ಯಾಸನು ಅನೇಕ ವಚನಗಳಿಂದ (ಅವರ) ಸಂಶಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿದನು.

Verse 7

कालञ्जरे महादेवं तत्र तीर्थपतिं शिवम् ॥ यस्य सन्दर्शनादेव कृष्णगङ्गाफलं भवेत् ॥

ಕಾಲಂಜರದಲ್ಲಿ ಮಹಾದೇವನು—ಅಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥಪತಿಯಾದ ಶಿವನು; ಅವನ ಕೇವಲ ದರ್ಶನದಿಂದಲೇ ಕೃಷ್ಣಗಂಗೆಯ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 8

तत्र स्थितो द्वादशाब्दव्रती सङ्गविवर्जितः॥ पक्षाहारी च फलभुग्दर्शे वै पौर्णमासिके॥

ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ಅವನು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷದ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು, ಲೋಕಸಂಗವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ. ಅವನು ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಆಹಾರ ಮಾಡಿ, ಫಲಾಹಾರಿಯಾಗಿ ಇದ್ದು, ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಪೌರ್ಣಿಮಾ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದನು.

Verse 9

गत्वा हिमालयं चासौ बदरीमभितो गतः॥ व्यासश्चर्यापरस्तत्र ध्यानयोगपरायणः॥

ಅವನು ಹಿಮಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಬದರಿ ಪ್ರದೇಶದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿಗೂ ತೆರಳಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಆಚಾರತತ್ಪರನಾದ ವ್ಯಾಸನು ಧ್ಯಾನಯೋಗದಲ್ಲಿ ಪರಮತತ್ಪರನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 10

प्रत्यक्षं कृष्णतीर्थे तु पाञ्चाल्यकुलतन्तुना। पाञ्चाल्योऽथ द्विजः कश्चिन्नाम्ना वसुरिति श्रुतः॥

ಕೃಷ್ಣತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಪಾಂಚಾಲ ಕುಲಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತ्यक्ष ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ, ಪಾಂಚಾಲ ದೇಶದ ಒಬ್ಬ ದ್ವಿಜನು ಇದ್ದನು; ಅವನು ‘ವಸು’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 11

दुर्भिक्षपीडितोऽत्यन्तं सभार्यो दक्षिणां गतः॥ शिवनद्याः दक्षिणे तु कूले स वरपत्तने॥

ತೀವ್ರ ದುರ್ಭಿಕ್ಷದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ಅವನು ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಶಿವಾ ನದಿಯ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರದಲ್ಲಿ ವರಪತ್ತನದಲ್ಲಿ ಅವನು ನೆಲೆಸಿದನು.

Verse 12

निवासमकरोत्तत्र ब्राह्मणीं वृत्तिमाश्रितः॥ तत्रस्थस्य तदा पञ्च पुत्राः कन्याभवम्स्तदा॥

ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋಚಿತ ಜೀವನವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಆಗ ಐದು ಸಂತಾನಗಳು ಜನಿಸಿದವು—ಅವು ಪುತ್ರಿಯರೇ ಆಗಿದ್ದವು.

Verse 13

ब्राह्मणाय च दत्ता सा धनधान्यसमन्विता॥ स द्विजः कालसम्पन्नः सभार्यस्तत्र संस्थितः॥

ಮತ್ತು ಆಕೆ (ಕನ್ಯೆ) ಧನಧಾನ್ಯಸಮೃದ್ಧಳಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಳು. ಆ ದ್ವಿಜನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಪರಿಪಕ್ವನಾಗಿ ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದನು.

Verse 14

कन्याऽस्थीनि तु सङ्गृह्य मथुरामाजगाम ह॥ श्रुत्वा पुराणे पतितमर्धचन्द्रेऽस्थिपातनम्॥

ಕನ್ಯೆಯ ಅಸ್ಥಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಅವನು ಮಥುರೆಗೆ ಬಂದನು. ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಚಂದ್ರ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅಸ್ಥಿ-ನಿಕ್ಷೇಪಣೆಯ ವಿಷಯವನ್ನು ಅವನು ಕೇಳಿದ್ದನು.

Verse 15

नित्यं स्वर्गे वसति स यस्यास्थि ह्यर्धचन्द्रके॥ तीर्थयात्राप्रसङ्गेन लोकैः प्रचलिता बहिः॥

ಯಾರ ಅಸ್ಥಿಗಳು ಅರ್ಧಚಂದ್ರ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಷೇಪಿತವಾಗುತ್ತವೋ, ಅವನು ನಿತ್ಯವೂ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಿಂದ ಈ ಕಥೆ ಜನರಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡಿತು.

Verse 16

तेन सार्थेन सा कन्या मथुरायां जगाम च॥ कनिष्ठा भगिनी तेषां बालरण्डा बभूव ह॥

ಆ ಸಾರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಆ ಕನ್ಯೆಯೂ ಮಥುರೆಗೆ ಹೋದಳು. ಅವರ ಕನಿಷ್ಠ ಸಹೋದರಿ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲೇ ವಿಧವೆಯಾದಳು.

Verse 17

सुरूपा सुकुमाराङ्गी नीलकुञ्चितमूर्द्धजा॥ कदलीकाण्डसङ्काशे तस्या ऊरू सुमांसले॥

ಅವಳು ಸುಂದರರೂಪಿಣಿ, ಸೂಕುಮಾರಾಂಗಿಯು, ಕಪ್ಪು ಕುಂಚಿತ ಕೇಶವಳಿಯುಳ್ಳವಳು. ಅವಳ ಊರುಗಳು ತುಂಬಿದ ಮಾಂಸಲವಾಗಿದ್ದು, ಬಾಳೆಕಾಂಡದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು.

Verse 18

सुश्लिष्टाङ्गुलिपादा तु नखास्ताम्रोज्ज्वलाः शुभाः ॥ गम्भीरा दक्षिणावर्त्ता नाभिस्त्रिवलिशोभिता ॥

ಅವಳ ಬೆರಳುಗಳು ಮತ್ತು ಪಾದಗಳು ಸುಸಂಯೋಜಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಅವಳ ನಖಗಳು ಶುಭಕರವಾಗಿ ತಾಮ್ರವರ್ಣದ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಅವಳ ನಾಭಿ ಆಳವಾದುದು, ದಕ್ಷಿಣಾವರ್ತವಾಗಿದ್ದು, ತ್ರಿವಳಿಯಿಂದ ಶೋಭಿತವಾಗಿತ್ತು.

Verse 19

सुनखी स्वक्षिणी सुभ्रूः सुप्रमाणा सुभाषिणी ॥ तेन तेनैव सम्पूर्णरूपेण च तिलोत्तमा ॥

ಅವಳ ನಖಗಳು ಸುಂದರ, ಕಣ್ಣುಗಳು ಮನೋಹರ, ಭ್ರೂಗಳು ರಮ್ಯ; ದೇಹಪ್ರಮಾಣ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಮತ್ತು ವಾಣಿ ಮಧುರ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂಶದಲ್ಲಿಯೂ ಅವಳು ಸಂಪೂರ್ಣರೂಪಿಣಿ ತಿಲೋತ್ತಮೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 20

यं यं पश्यति चार्वङ्गी यस्तां चैव प्रपश्यति ॥ स स चित्र इव न्यस्तो विचेता जायते नरः ॥

ಸುಂದರಾಂಗಿಯಾದ ಅವಳು ಯಾರನ್ನು ಯಾರನ್ನು ನೋಡುವಳೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಯಾರು ಅವಳನ್ನು ನೋಡುವರೋ—ಆ ಪುರುಷನು ಚಿತ್ರವನ್ನೇ ಇಟ್ಟಂತೆ ಸ್ಥಬ್ಧನಾಗಿ, ಚಿತ್ತಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

Verse 21

एवंविधा तत्र तत्र तीर्थस्नानपरायणा ॥ दृष्टा वेश्यसमूहेन प्रागल्भ्येन तदा क्वचित् ॥

ಇಂತಹ ರೂಪವತಿಯಾದ ಅವಳು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥಸ್ನಾನದಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾಗಿದ್ದಳು. ಒಂದು ವೇಳೆ ಧೃಷ್ಟಸ್ವಭಾವದ ವೇಶ್ಯೆಯರ ಗುಂಪು ಅವಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿತು.

Verse 22

कान्यकुब्जाधिपो राजा क्षत्रधर्मे व्यवस्थितः ॥ तस्य सत्रं सर्वकाले देवगर्त्तेश्वरे शिवे ॥

ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜಾಧಿಪತಿ ರಾಜನು ಕ್ಷತ್ರಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿದ್ದನು. ದೇವಗತ್ತೇಶ್ವರ ಶಿವನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವನಿಗಾಗಿ ಸರ್ವಕಾಲ ನಡೆಯುವ ಸತ್ರ—ನಿರಂತರ ಯಜ್ಞ-ದಾನ—ಇತ್ತು.

Verse 23

प्रवर्त्तते सुवित्ताढ्य प्रेक्षणीयं मनोरमम् ॥ वादित्राणि च गीतानि शक्रस्य भवने यथा ॥

ಅದು ಮಹಾ ವೈಭವದಿಂದ, ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ—ನೋಡತಕ್ಕದು, ಮನೋಹರವಾಗಿ ನಡೆಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಗೀತೆಗಳು ಶಕ್ರನ (ಇಂದ್ರನ) ಭವನದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಇದ್ದವು.

Verse 24

तस्य देवस्य या वेश्यास्ताभिः सा प्रतिलोभिता ॥

ಆ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ವೇಶ್ಯೆಯರಿಂದ ಆಕೆ ಪ್ರಲೋಭಿತಳಾಗಿ ಆಕರ್ಷಿತಳಾದಳು।

Verse 25

गीतनृत्यादिषु रता तासां धर्ममुपागता ॥ अल्पैस्तु दिवसैः साध्वी असाध्वीभिः परिवृता ॥

ಗೀತ-ನೃತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಳಾಗಿ ಆಕೆ ಅವರ ಧರ್ಮಾಚಾರವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದಳು. ಅಲ್ಪ ದಿನಗಳಲ್ಲೇ ಆ ಸಾಧ್ವಿ ಅಸಾಧ್ವಿ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟಳು।

Verse 26

एवं वसति सा बाला देवस्यास्य परिग्रहा ॥ यथासुखं समेताभिर्विहरन्ती दिने दिने ॥

ಹೀಗೆ ಆ ಯುವತಿ ಈ ದೇವಾಲಯ-ಸಂಬಂಧಿತ ಪರಿಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾ, ಆ ಸಂಗಾತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ದಿನೇದಿನೇ ತನ್ನ ಇಷ್ಟದಂತೆ ಸುಖವಾಗಿ ವಿಹರಿಸಿದಳು।

Verse 27

त्रिकालदर्शी शुद्धात्मा सिद्धत्वं प्राप्नुयात्प्रभुः॥ तस्याश्रमपदस्थस्य यद्दृष्टं ज्ञानचक्षुषा ॥

ತ್ರಿಕಾಲದರ್ಶಿ ಶುದ್ಧಾತ್ಮನಾದ ಪ್ರಭು ಸಿದ್ಧತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುವನು. ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿದ್ದ ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಜ್ಞಾನಚಕ್ಷುವಿನಿಂದ ಕಂಡದ್ದೇ ಮುಂದಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ।

Verse 28

क्षामोदरी समकुक्षिः पीनोन्नतपयोधरा ॥ कम्बुग्रीवा संवृतास्या सुदती स्वधराहनुः

ಆಕೆಯ ನಡು ಸಣ್ಣದು, ಹೊಟ್ಟೆ ಸಮ, ಮತ್ತು ಸ್ತನಗಳು ತುಂಬಿ ಎತ್ತವಾಗಿದ್ದವು. ಆಕೆಗೆ ಶಂಖದಂತ ಕಂಠ, ಸುಗಠಿತ ಮುಖ, ಸುಂದರ ದಂತಗಳು ಹಾಗೂ ದೃಢ ಹನು ಇತ್ತು।