Sarvasara

Various Rishis

Verse 1

कथं बन्धः कथं मोक्षः का विद्या काऽविद्येति। जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तितुरीयं च कथम्। अन्नमयप्राणमयमनोमयविज्ञानमयानन्दमयकोशाः कथम्। कर्ता जीवः पञ्चवर्गः क्षेत्रज्ञः साक्षी कूटस्थोऽन्तर्यामी कथम्। प्रत्यगात्...

ಬಂಧನವು ಹೇಗೆ? ಮೋಕ್ಷವು ಹೇಗೆ? ವಿದ್ಯೆ ಏನು, ಅವಿದ್ಯೆ ಏನು? ಹಾಗೆಯೇ ಜಾಗ್ರತ್, ಸ್ವಪ್ನ, ಸುಷುಪ್ತಿ ಮತ್ತು ತುರೀಯ—ಈ ನಾಲ್ಕು ಸ್ಥಿತಿಗಳು ಹೇಗೆ (ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು)? ಅನ್ನಮಯ, ಪ್ರಾಣಮಯ, ಮನೋಮಯ, ವಿಜ್ಞಾನಮಯ, ಆನಂದಮಯ—ಈ ಪಂಚಕೋಶಗಳು ಹೇಗೆ? ಕರ್ತೃ, ಜೀವ, ಪಂಚವರ್ಗ, ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ, ಸಾಕ್ಷಿ, ಕೂಟಸ್ಥ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಯಾಮಿ—ಇವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ (ವಿಚಾರಿಸಬೇಕು)? ಪ್ರತ್ಯಗಾತ್ಮ, ಪರಮಾತ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾಯೆ—ಇವು ಹೇಗೆ (ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು)?

Bandha–mokṣa viveka; avidyā–vidyā; avasthā-traya/turīya; pañca-kośa; sākṣī–kūṭastha–antaryāmin; māyā

Read More →

Verse 2

आत्मेश्वरजीवः अनात्मनां देहादीनामात्मत्वेनाभिमन्यते सोऽभिमान आत्मनो बन्धः। तन्निवृत्तिर्मोक्षः॥२॥

ಆತ್ಮನು—ಈಶ್ವರರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಜೀವರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ—ದೇಹಾದಿ ಅನಾತ್ಮ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಆತ್ಮವೆಂದು ಭಾವಿಸುವನು; ಆ ಅಭಿಮಾನವೇ ಆತ್ಮನ ಬಂಧನ. ಅದರ ನಿವೃತ್ತಿಯೇ ಮೋಕ್ಷ.

Avidyā/adhyāsa (misidentification) as bandha; mokṣa as nivṛtti (sublation)

Read More →

Verse 3

या तदभिमानं कारयति सा अविद्या। सोऽभिमानो यया निवर्तते सा विद्या॥३॥

ಯಾವುದು ಆ ಅಭಿಮಾನವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೋ ಅದು ಅವಿದ್ಯೆ. ಯಾವುದರಿಂದ ಆ ಅಭಿಮಾನ ನಿವೃತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೋ ಅದು ವಿದ್ಯೆ.

Avidyā vs vidyā; causal account of abhimāna and its cessation

Read More →

Verse 4

मन आदिचतुर्दशकरणैः पुष्कलैरादित्याद्यनुगृहीतैः शब्दादीन् विषयान् स्थूलान् यदोपलभते तदात्मनो जागरणम्। तद्वासनासहितैश्चतुर्दशकरणैः शब्दाद्यभावेऽपि वासनामयाञ्छब्दादीन् यदोपलभते तदात्मनः स्वप्नम्। चतुर्दश...

ಮನವು ಚತುರ್ಧಶಕರಣಗಳೊಡನೆ (ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತಃಕರಣ), ಸೂರ್ಯಾದಿ ದೇವತೆಗಳ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ, ಶಬ್ದಾದಿ ಸ್ಥೂಲ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿದಾಗ ಅದು ಆತ್ಮನ ಜಾಗ್ರತಾವಸ್ಥೆ. ಅದೇ ಚತುರ್ಧಶಕರಣಗಳು ವಾಸನೆಗಳೊಡನೆ, ಬಾಹ್ಯ ಶಬ್ದಾದಿಗಳ ಅಭಾವದಲ್ಲಿಯೂ ವಾಸನಾಮಯ ಶಬ್ದಾದಿಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದಾಗ ಅದು ಆತ್ಮನ ಸ್ವಪ್ನಾವಸ್ಥೆ. ಚತುರ್ಧಶಕರಣಸಮೂಹವು ಪರಮಾತ್ಮನಿಂದ ಭಿನ್ನವಾದ ವಿಶೇಷಜ್ಞಾನಾಭಾವದಿಂದ ಶಬ್ದಾದಿಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸದಾಗ ಅದು ಆತ್ಮನ ಸುಷುಪ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಮೂರು ಅವಸ್ಥೆಗಳ ಭಾವ-ಅಭಾವಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದ, ಸ್ವಭಾವವಿಕಾರರಹಿತ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಚೈತನ್ಯವೇ ತದಾ ‘ತುರೀಯ’ ಚೈತನ್ಯವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ॥೪॥

Avasthā-traya (three states) and Turīya as sākṣī-caitanya (witness-consciousness)

Read More →

Verse 5

अन्नकार्याणां कोशानां समूहोऽन्नमयः कोश उच्यते। प्राणादिचतुर्दशवायुभेदा अन्नमयकोशे यदा वर्तन्ते तदा प्राणमयः कोश इत्युच्यते। एतत्कोशद्वयसंसक्तं मन आदिचतुर्दशकरणैरात्मा शब्दादिविषयसङ्कल्पादीन् धर्मान् य...

ಅನ್ನದಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನವಾದ ಕೋಶಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ‘ಅನ್ನಮಯ ಕೋಶ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಾಣದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಚತುರ್ಧಶ ವಾಯುಭೇದಗಳು ಅನ್ನಮಯ ಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದಾಗ ಅದು ‘ಪ್ರಾಣಮಯ ಕೋಶ’ ಎನ್ನಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡು ಕೋಶಗಳೊಡನೆ ಸಂಯುಕ್ತನಾದ ಆತ್ಮನು, ಮನಸ್ಸು ಮುಂತಾದ ಚತುರ್ಧಶಕರಣಗಳ ಮೂಲಕ, ಶಬ್ದಾದಿ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಸಂಕಲ್ಪಾದಿ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದಾಗ ಅದು ‘ಮನೋಮಯ ಕೋಶ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ಮೂರು ಕೋಶಗಳೊಡನೆ ಸಂಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಿಶೇಷಜ್ಞನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದಾಗ ಅದು ‘ವಿಜ್ಞಾನಮಯ ಕೋಶ’ ಎನ್ನಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ನಾಲ್ಕು ಕೋಶಗಳೊಡನೆ ಸಂಯುಕ್ತನಾಗಿ, ತನ್ನ ಕಾರಣದ ಅಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ, ವಟಬೀಜದಲ್ಲಿರುವ ವೃಕ್ಷದಂತೆ ನೆಲೆಸಿದಾಗ ಅದು ‘ಆನಂದಮಯ ಕೋಶ’ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ॥೫॥

Pañca-kośa (five sheaths) analysis and causal ignorance (kāraṇa-ajñāna)

Read More →

Verse 6

सुखदुःखबुद्ध्या श्रेयोऽन्तः कर्ता यदा तदा इष्टविषये बुद्धिः सुखबुद्धिरनिष्टविषये बुद्धिर्दुःखबुद्धिः। शब्दस्पर्शरूपरसगन्धाः सुखदुःखहेतवः। पुण्यपापकर्मानुसारी भूत्वा प्राप्तशरीरसंयोगमप्राप्तशरीरसंयोगमि...

ಸುಖದುಃಖಬುದ್ಧಿಯ ಮೂಲಕ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಒಳಗಿನಿಂದ ಸಾಧಿಸುವ ಕರ್ತೃಭಾವವು ಉದಯಿಸಿದಾಗ, ಇಷ್ಟ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿ ‘ಸುಖಬುದ್ಧಿ’ಯಾಗುತ್ತದೆ; ಅನಿಷ್ಟ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿ ‘ದುಃಖಬುದ್ಧಿ’ಯಾಗುತ್ತದೆ. ಶಬ್ದ, ಸ್ಪರ್ಶ, ರೂಪ, ರಸ, ಗಂಧ—ಇವು ಸುಖದುಃಖಗಳ ಕಾರಣಗಳು. ಪುಣ್ಯಪಾಪಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಪಡೆದ ದೇಹದೊಡನೆ ಸಂಯೋಗವನ್ನೂ, ಇನ್ನೂ ಪಡೆಯದ ದೇಹದೊಡನೆ ಸಂಯೋಗವನ್ನೂ ಮಾಡುವವನಂತೆ ಯಾರು ಕಾಣಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವನನ್ನು ‘ಉಪಹಿತ ಜೀವ’ (ಉಪಾಧಿಯಿಂದ ನಿಯತ ಜೀವ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೬॥

Jīva as upahita (conditioned) by upādhis; karma (puṇya/pāpa) and sukha-duḥkha through sense-objects

Read More →

Verse 7

मन आदिश्च प्राणादिश्चेच्छादिश्च सत्त्वादिश्च पुण्यादिश्चैते पञ्चवर्गा इति। एतेषां पञ्चवर्गाणां धर्मीभूतात्मा ज्ञानादृते न विनश्यति। आत्मसन्निधौ नित्यत्वेन प्रतीयमान आत्मोपाधिर्यस्तल्लिङ्गशरीरं हृद्ग्र...

‘ಮನಾದಿ, ಪ್ರಾಣಾದಿ, ಇಚ್ಛಾದಿ, ಸತ್ತ್ವಾದಿ, ಪುಣ್ಯಾದಿ’—ಇವು ಐದು ವರ್ಗಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಈ ಐದು ವರ್ಗಗಳ ಧರ್ಮೀಭೂತ ಆಧಾರವಾದ ಆತ್ಮನು ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದೆ ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆತ್ಮಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯವೆಂದು ಅನುಭವವಾಗುವ ಆತ್ಮೋಪಾಧಿಯೇ ಲಿಂಗಶರೀರ (ಸೂಕ್ಷ್ಮಶರೀರ), ಅದನ್ನೇ ಹೃದಯಗ್ರಂಥಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೭॥

Liṅga-śarīra (subtle body) and hṛd-granthi; Atman as dharmin (substratum) of mental-vital-ethical functions; jñāna as the means to mokṣa

Read More →

Verse 8

तत्र यत्प्रकाशते चैतन्यं स क्षेत्रज्ञ इत्युच्यते॥८॥

ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಚೈತನ್ಯವನ್ನೇ ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ (ಕ್ಷೇತ್ರದ ಜ್ಞಾತ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೮॥

Kṣetrajña (witness-consciousness) distinct from kṣetra (field: body-mind complex)

Read More →

Verse 9

ज्ञातृज्ञानज्ञेयानामाविर्भावतिरोभावज्ञाता स्वयमाविर्भावतिरोभावरहितः स्वयंज्योतिः साक्षीत्युच्यते॥९॥

ಜ್ಞಾತೃ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಜ್ಞೇಯ—ಇವುಗಳ ಆವಿರ್ಭಾವ-ತಿರೋಭಾವವನ್ನು ತಿಳಿಯುವವನು; ಅವನು ಸ್ವತಃ ಆವಿರ್ಭಾವ-ತಿರೋಭಾವರಹಿತನು. ಸ್ವಯಂಜ್ಯೋತಿ ಆಗಿರುವ ಅವನನ್ನೇ ಸಾಕ್ಷಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೯॥

Sākṣin (witness), svayaṃ-jyotis (self-luminosity), triad of knower–knowledge–known and its sublation

Read More →

Verse 10

ब्रह्मादिपिपीलिकापर्यन्तं सर्वप्राणिबुद्धिष्ववशिष्टतयोपलभ्यमानः सर्वप्राणिबुद्धिस्थो यदा तदा कूटस्थ इत्युच्यते॥१०॥

ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಪಿಪೀಲಿಕೆ (ಇರುವೆ) ತನಕ, ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬುದ್ಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವಶಿಷ್ಟವಾಗಿ—ಅಪರಿವರ್ತಿತ ಶೇಷವಾಗಿ—ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಡುವುದು, ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವುದು; ಅದೇ ಆಗ ಮತ್ತು ಆ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ‘ಕೂಟಸ್ಥ’ (ಅಚಲ, ಸ್ಥಿರ ಆತ್ಮ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ॥೧೦॥

Atman as kūṭastha (immutable witness-consciousness)

Read More →

Verse 11

कूटस्थोपहितभेदानां स्वरूपलाभहेतुर्भूत्वा मणिगणे सूत्रमिव सर्वक्षेत्रेष्वनुस्यूतत्वेन यदा काश्यते आत्मा तदान्तर्यामीत्युच्यते॥११॥

ಕೂಟಸ್ಥದಿಂದ ಉಪಹಿತ (ಉಪಾಧಿಜನ್ಯ) ಭೇದಗಳ ಸ್ವರೂಪ-ಲಾಭಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿ, ಮಣಿಗಳ ಗುಚ್ಛದಲ್ಲಿ ಸೂತ್ರದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ (ದೇಹ-ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ) ಅನುಸ್ಯೂತವಾಗಿ ಆತ್ಮನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುವಾಗ, ಅವನನ್ನು ‘ಅಂತರ್ಯಾಮಿ’ (ಅಂತರಂಗ ನಿಯಾಮಕ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೧೧॥

Antaryāmin (inner controller) and immanence of Atman/Brahman

Read More →

Verse 12

सत्यं ज्ञानमनन्तं ब्रह्म । सत्यमविनाशि । अविनाशि नाम देशकालवस्तुनिमित्तेषु विनश्यत्सु यन्न विनश्यति तदविनाशि । ज्ञानं नामोत्पत्तिविनाशरहितं नैरन्तर्यं चैतन्यं ज्ञानमुच्यते । अनन्तं नाम मृद्विकारेषु मृ...

ಬ್ರಹ್ಮನು ಸತ್ಯ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಅನಂತ. ‘ಸತ್ಯ’ ಅವಿನಾಶಿ. ‘ಅವಿನಾಶಿ’ ಎಂದರೆ: ದೇಶ, ಕಾಲ, ವಸ್ತು ಮತ್ತು ನಿಮಿತ್ತಗಳು ನಾಶವಾಗುವಾಗಲೂ ಯದು ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅದೇ ಅವಿನಾಶಿ. ‘ಜ್ಞಾನ’ ಎಂದರೆ ಉತ್ಪತ್ತಿ-ವಿನಾಶರಹಿತ, ನಿರಂತರ ಚೈತನ್ಯ; ಅದನ್ನು ಜ್ಞಾನವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ‘ಅನಂತ’ ಎಂದರೆ: ಮಣ್ಣಿನ ವಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣು ಹೇಗೋ, ಚಿನ್ನದ ವಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಹೇಗೋ, ತಂತುವಿನ ವಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ತಂತು ಹೇಗೋ—ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಸೃಷ್ಟಿ-ಪ್ರಪಂಚವೆಲ್ಲೆಡೆ ಪೂರ್ಣವೂ ವ್ಯಾಪಕವೂ ಆದ ಚೈತನ್ಯ; ಅದನ್ನು ಅನಂತವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ‘ಆನಂದ’ ಎಂದರೆ: ಸುಖ-ಚೈತನ್ಯಸ್ವರೂಪ, ಅಪರಿಮಿತ ಆನಂದಸಾಗರ, ಮತ್ತು ಅವಶಿಷ್ಟ ಸುಖಸ್ವರೂಪ; ಅದನ್ನು ಆನಂದವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೧೨॥

Brahman as satyam-jñānam-anantam (and ānanda); imperishability and all-pervasion

Read More →

Verse 13

एतद्वस्तुचतुष्टयं यस्य लक्षणं देशकालवस्तुनिमित्तेष्वव्यभिचारि तत्पदार्थः परमात्मेत्युच्यते॥१३॥

ದೇಶ, ಕಾಲ, ವಸ್ತು ಮತ್ತು ನಿಮಿತ್ತ—ಈ ನಾಲ್ಕರಲ್ಲಿಯೂ ಯಾವದರಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಣವು ಅವ್ಯಭಿಚಾರಿಯಾಗಿ (ಅಚಲವಾಗಿ) ಇರುತ್ತದೋ, ಅದೇ ‘ತತ್’ ಪದಾರ್ಥ; ಅದನ್ನು ಪರಮಾತ್ಮನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೧೩॥

Paramātman/Brahman as the invariant referent of ‘tat’ (tatpadārtha) beyond deśa-kāla-nimitta upādhis

Read More →

Verse 14

त्वंपदार्थादौपाधिकात्तत्पदार्थादौपाधिकभेदाद्विलक्षणमाकाशवत्सूक्ष्मं केवलसत्तामात्रस्वभावं परं ब्रह्मेत्युच्यते॥१४॥ माया नाम अनादिरन्तवती प्रमाणाप्रमाणसाधारणा न सती नासती न सदसती स्वयमधिका विकाररहिता न...

‘ತ್ವಂ’ ಮತ್ತು ‘ತತ್’ ಎಂಬ ಪದಗಳ ಉಪಾಧಿಜನ್ಯ (ಶರ್ತಿತ) ಅರ್ಥಗಳಿಂದ, ಅವುಗಳ ಉಪಾಧಿಭೇದದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿರುವುದು—ಆಕಾಶದಂತೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಕೇವಲ ಸತ್ತಾಮಾತ್ರಸ್ವಭಾವವುಳ್ಳದು—ಅದನ್ನು ಪರಂ ಬ್ರಹ್ಮವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ॥೧೪॥ ‘ಮಾಯಾ’ ಅನಾದಿಯಾದರೂ ಅಂತವತೀ; ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಪ್ರಮಾಣ—ಎರಡಕ್ಕೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದುದು; ನ ಸತೀ, ನ ಅಸತೀ, ನ ಸದಸತೀ; ಸ್ವಯಂಆಧಾರಿತ, ವಿಕಾರರಹಿತ; ಪರಿಶೀಲಿಸಿದಾಗ ‘ಸತ್’ಗೆ ಭಿನ್ನವೆಂಬುದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ನಿರೂಪಣೀಯ ಲಕ್ಷಣರಹಿತ—ಅದೇ ಮಾಯೆ. ಅಜ್ಞಾನವು ತುಚ್ಛವೂ ಅಸತ್ಯವೂ ಆದರೂ, ಮೂರು ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಅದು ವಾಸ್ತವ ಸತ್ತೆಯಂತೆ ಬೋಧವಾಗುತ್ತದೆ; ಲೋಕಿಕರಿಗೆ ‘ಇದು ಹೀಗೇ’ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗದಂತೆ ಅನಿರ್ವಚನೀಯ—ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ॥೧೪-೧೫॥

Nirupādhika Brahman; lakṣaṇā in mahāvākya interpretation; Māyā/Ajñāna as anirvacanīya (indefinable) and beginningless but removable

Read More →

Verse 15

अज्ञानं तुच्छाप्यसती कालत्रयेऽपि पामराणां वास्तवी च सत्त्वबुद्धिर्लौकिकानामिदमित्थमित्यनिर्वचनीया वक्तुं न शक्या॥१५॥

ಅಜ್ಞಾನವು ತುಚ್ಛವೂ ಅಸತ್ಯವೂ ಆದರೂ, ಮೂರು ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅದನ್ನು ವಾಸ್ತವ ಸತ್ತೆಯೆಂದು ಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೆ; ಲೋಕಿಕರಿಗೆ ‘ಇದು ಹೀಗೇ’ ಎಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಿ ಹೇಳಲಾಗದಂತೆ ಅನಿರ್ವಚನೀಯ—ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ॥೧೫॥

Ajñāna as anirvacanīya and pragmatically compelling despite being ultimately unreal (mithyā)

Read More →

Verse 16