Adhyaya 40

Verse 1

श्रीप्रह्लाद उवाच । स्वनामांकित पत्रैस्तु श्रीपतिं योऽर्चयेत वै । सप्तलोकाननुप्राप्य सप्तद्वीपाधिपो भवेत्

ಶ್ರೀ ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಹೇಳಿದನು—ಯಾರು ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಅಂಕಿತಗೊಳಿಸಿದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಶ್ರೀಪತಿಯನ್ನು ಅರ್ಚಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಸಪ್ತಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಸಪ್ತದ್ವೀಪಾಧಿಪತಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 2

माकान्तवृक्षपत्रैस्तु योऽर्चयेत सदा हरिम् । पुण्यं भवति तस्येह वाजिमेधायुतं कलौ

ಯಾರು ಮಾಕಾಂತ ವೃಕ್ಷದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಸದಾ ಹರಿಯನ್ನು ಅರ್ಚಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನಿಗೆ ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 3

लक्ष्मीं सरस्वतीं देवीं सावित्रीं चंडिकां तथा । पूजयित्वा दिवं याति पत्रैः श्रीवृक्षसंभवैः

ಶ್ರೀವೃಕ್ಷ (ತುಳಸಿ) ಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮೀ, ಸರಸ್ವತೀ, ಸಾವಿತ್ರೀ ಹಾಗೂ ಚಂಡಿಕಾ ದೇವಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದವನು ಸ್ವರ್ಗಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 4

तुलस्या अधिकं प्रोक्तं दलं श्रीवृक्षसंभवम् । तस्मान्नित्यं प्रयत्नेन पूजनीयः सदाऽच्युतः

ತುಳಸಿ—ಶ್ರೀವೃಕ್ಷಜನಿತ ಎಲೆ—ಅತ್ಯುತ್ತಮವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿತ್ಯ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಸದಾ ಅಚ್ಯುತನಾದ ಭಗವಂತನನ್ನು ಅದರಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 5

द्वादश्यां रविवारेण श्रीवृक्षमर्चयन्ति ये । ब्रह्महत्यादिकैः पापैर्न लिप्यंते कृतैरपि

ದ್ವಾದಶಿ ರವಿವಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಶ್ರೀವೃಕ್ಷ (ತುಳಸಿ) ಯನ್ನು ಅರ್ಚಿಸುವವರು, ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾದಿ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೂ ಸಹ ಅವುಗಳಿಂದ ಲಿಪ್ತರಾಗುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 6

यथा करिपदेऽन्यानि प्रविशंति पदानि च । तथा सर्वाणि पुण्यानि प्रविष्टानि हरेर्दिने

ಹೇಗೋ ಆನೆಯ ಪಾದಚಿಹ್ನೆಯಲ್ಲಿ ಇತರ ಪಾದಚಿಹ್ನೆಗಳು ಸೇರಿಹೋಗುವವೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಹರಿದಿನದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಪುಣ್ಯಗಳು ಒಂದಾಗಿ ಸಮಾವೇಶವಾಗುತ್ತವೆ।

Verse 7

अध्रुवेणैव देहेन प्रतिक्ष णविनाशिना । कथं नोपासते जंतुर्द्वादशीं जागरान्विताम्

ಕ್ಷಣಕ್ಷಣ ನಾಶವಾಗುವ ಈ ಅನಿತ್ಯ ದೇಹವಿದ್ದರೂ ಜೀವನು ಜಾಗರಣಸಹಿತ ದ್ವಾದಶಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಪಾಸಿಸದೆ ಇರುತ್ತಾನೆ?

Verse 8

अतीतान्पुरुषान्सप्त भविष्यांश्च चतुर्द्दश । नरकात्तारयेत्सर्वांल्लोकान्कृष्णेति कीर्तनात् । न ते जीवंति लोकेऽस्मिन्यत्रतत्र स्थिता नराः

‘ಕೃಷ್ಣ’ ನಾಮಕೀರ್ತನೆಯಿಂದ ಕಳೆದ ಏಳು ತಲೆಮಾರಿನ ಪೂರ್ವಜರನ್ನೂ, ಬರುವ ಹದಿನಾಲ್ಕು ತಲೆಮಾರಿನವರನ್ನೂ ನರಕದಿಂದ ತಾರಿಸಬಹುದು; ಎಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಈ ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವರು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿಜಾರ್ಥವಾಗಿ ಬದುಕುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 9

द्वारकायां च संप्राप्तास्त्रिषु लोकेषु वंदिताः । द्वारकायां प्रकुर्वंति यतीनां भोजनं स्थितिम् । ग्रासेग्रासे मखशतं ते लभंते फलं नराः

ದ್ವಾರಕೆಗೆ ಬಂದವರು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವಂದ್ಯರಾಗುತ್ತಾರೆ. ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಯತಿಗಳಿಗೆ ಭೋಜನವೂ ವಾಸಸ್ಥಾನವೂ ವ್ಯವಸ್ಥೆಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗ್ರಾಸದಾನದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ನೂರು ಯಜ್ಞಗಳ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 10

यतीनां ये प्रयच्छंति कौपीनाच्छादनादिकम् । वसतां द्वारकामध्ये यथाशक्त्या तु भोजनम् । शृणु पुण्यं प्रवक्ष्यामि समासेन हि दैत्यज

ಯತಿಗಳಿಗೆ ಕೌಪೀನ, ಆಚ್ಚಾದನ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿ, ದ್ವಾರಕೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರಿಗೆ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಭೋಜನ ನೀಡುವವರು—ಹೇ ದೈತ್ಯಪುತ್ರ, ಕೇಳು; ಅವರ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 11

कोटिभिर्वेदविद्वद्भिर्गयायां पितृवत्सलैः । भोजितैर्यत्समाप्नोति तत्फलं दैत्यनायक

ಹೇ ದೈತ್ಯನಾಯಕ! ಗಯೆಯಲ್ಲಿ ಪಿತೃಭಕ್ತರಾದ, ವೇದವಿದ್ವಾಂಸರಾದ ಕೋಟಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ನೀಡಿದ ಫಲ ಯಾವದೋ, ಅದೇ ಫಲ ಇಲ್ಲಿ (ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ) ಭೋಜನದಾನದಿಂದ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 12

एकस्मिन्भोजिते पौत्र भिक्षुके फलमीदृशम् । दातव्यं भिक्षुके चान्नं कुर्य्याद्वै चात्मविक्रयम्

ಹೇ ಪೌತ್ರನೇ! ಒಬ್ಬನೇ ಭಿಕ್ಷುಕನಿಗೆ ಭೋಜನ ನೀಡಿದರೂ ಇಂತಹ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಭಿಕ್ಷುಕನಿಗೆ ಅನ್ನದಾನವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು—ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಆತ್ಮವಿಕ್ರಯದಷ್ಟು ಕಠಿಣ ತ್ಯಾಗ ಬೇಕಾದರೂ ಸಹ।

Verse 13

धन्यास्ते यतयः सर्वे ये वसंति कलौ युगे । कृष्णमाश्रित्य दैत्येन्द्र द्वारकायां दिनेदिने

ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಯತಿಗಳು ಧನ್ಯರು; ಹೇ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರ, ಕೃಷ್ಣನ ಆಶ್ರಯದಿಂದ ಅವರು ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ದಿನೇದಿನೇ ನೆಲೆಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 14

प्राणिनो ये मृताः केचिद्द्वारकां कृष्णसन्निधौ । पापिनस्तत्पदं यांति भित्त्वा सूर्यस्य मंडलम्

ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮರಣ ಹೊಂದಿದರೂ, ಅವರು ಪಾಪಿಗಳಾದರೂ ಸೂರ್ಯಮಂಡಲವನ್ನು ಭೇದಿಸಿದಂತೆ ಅವನ ಪರಮಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 15

द्वारकाचक्रतीर्थे ये निवसंति नरोत्तमाः । तेषां निवारिताः सर्वे यमेन यमकिंकराः

ದ್ವಾರಕೆಯ ಚಕ್ರತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ನರೋತ್ತಮರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಯಮನ ಎಲ್ಲ ಕಿಂಕರರನ್ನು ಯಮನೇ ತಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 16

स्नात्वा पश्यंति गोमत्यां कृष्णं कलिमलापहम् । न तेषां विषये यूयं न चास्मद्विषये तु ते

ಗೋಮತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಅವರು ಕಲಿಮಲಾಪಹನಾದ ಕೃಷ್ಣನ ದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಅವರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಭಯವಿಲ್ಲ।

Verse 17

अपि कीटः पतंगो वा वृक्षा वा ये तदाश्रिताः । यांति ते कृष्णसदनं संसारे न पुनर्हिं ते

ಅಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಹುಳು, ಕೀಟ ಅಥವಾ ಮರಗಳೂ ಕೃಷ್ಣಸದನವನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ; ಅವರಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ಮರಳುವಿಕೆ ಇಲ್ಲ।

Verse 18

किं पुनर्द्विजवर्य्याश्च क्षत्रियाश्च विशेषतः । त्रिवर्णपूजासंयुक्ताः शूद्रास्तत्र निवासिनः

ಹಾಗಾದರೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಎಷ್ಟೋ ಹೆಚ್ಚಿನ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುವ ಶೂದ್ರರೂ ತ್ರಿವರ್ಣಪೂಜಾ-ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಯುಕ್ತರಾಗಿದ್ದರೆ ಮಹಾಪುಣ್ಯದ ಭಾಗಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 19

गीतां पठंति कृष्णाग्रे कार्तिकं सकलं द्विजाः । एकभक्तेन नक्तेन तथैवायाचितेन च

ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜರು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಗೀತಾಪಠಣ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಏಕಭಕ್ತ (ದಿನಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ), ನಕ್ತ (ರಾತ್ರಿಭೋಜನ) ಹಾಗೂ ಬೇಡದೇ ದೊರಕಿದ ಅನ್ನದಿಂದಲೇ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 20

त्रिरात्रेणापि कृच्छ्रेण तथा चान्द्रायणेन च । यावकैस्तप्तकृच्छ्राद्यैः पक्षमासमुपोषणैः

ತ್ರಿರಾತ್ರ ಕೃಚ್ಛ್ರ, ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತ, ಯವಾಗೂ (ಜೋಳ/ಯವ ಗಂಜಿ)ಯಿಂದ ಜೀವನ, ತಪ್ತಕೃಚ್ಛ್ರಾದಿ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಪಕ್ಷ ಅಥವಾ ಮಾಸ ಉಪವಾಸ—ಇಂತಹ ತಪಸ್ಸುಗಳಿಂದ।

Verse 21

क्षपयंति च ये मासं कार्तिकं व्रतचारिणः । स्नात्वा वै गोमतीनीरे तथा वै रुक्मिणीह्रदे

ವ್ರತಾಚಾರಿಗಳು ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸವನ್ನು ವ್ರತಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಕಳೆಯುವಾಗ, ಅವರು ಗೋಮತೀ ನದೀಜಲದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಹಾಗೆಯೇ ರುಕ್ಮಿಣೀ ಹ್ರದದಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 22

शंखचक्रगदा हस्ताः कृष्णरूपा भवंति ते । उपोष्यैकादशीं शुद्धां दशमीसंगवर्जिताम्

ಅವರು ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದೆಯನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿ ಕೃಷ್ಣಸ್ವರೂಪರಾಗುತ್ತಾರೆ—ದಶಮಿಯ ಸಂಸರ್ಗದೋಷವಿಲ್ಲದ ಶುದ್ಧ ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ಉಪವಾಸದಿಂದ ಆಚರಿಸಿದಾಗ।

Verse 23

श्राद्धं कुर्वंति द्वादश्यां चक्रतीर्थे च निर्मले । ब्राह्मणान्भोजयित्वा च मधुपायससर्पिषा

ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ನಿರ್ಮಲ ಚಕ್ರತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಜೇನು, ಪಾಯಸ ಮತ್ತು ತುಪ್ಪದಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 24

संतर्प्य विधिवद्भक्त्या शक्त्या दत्त्वा तु दक्षिणाम् । गोभूहिरण्यवासांसि तांबूलं च फलानि च

ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಬೇಕು—ಗೋವು, ಭೂಮಿ, ಚಿನ್ನ, ವಸ್ತ್ರಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ತಾಂಬೂಲ ಮತ್ತು ಫಲಗಳು.

Verse 25

उपानहौ च्छत्रसुमं जलपूर्णा घटास्तथा । पक्वान्नसंयुताः शुभ्राः सफला दक्षिणान्विताः

ಹಾಗೆಯೇ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳು, ಛತ್ರ, ಸುಂದರವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಘಟಗಳು; ಜೊತೆಗೆ ಶುದ್ಧ ಪಕ್ವಾನ್ನ, ಫಲಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಯೋಗ್ಯ ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಡನೆ ನೀಡಬೇಕು.

Verse 26

एवं यः कुरुते सम्यक्कृष्णमुद्दिश्य कार्तिके । मार्कंडेय समा प्रीतिः पितॄणां जायते ध्रुवम्

ಓ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ! ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವವನಿಗೆ, ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಮಾನವಾದ (ಮಹತ್) ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 27

कृष्णस्य त्रिदशैः सार्द्धं तुष्टिर्भवति चाक्षया

ಕೃಷ್ಣನು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಆ ತೃಪ್ತಿ ಅಕ್ಷಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

Verse 28

ये कार्तिके पुण्यतमा मनुष्यास्तिष्ठंति मासं व्रतदानयुक्ताः । रथांगतीर्थे कृतपूतगात्रास्ते यांति पुण्यं पदमव्ययं च

ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸವಿಡೀ ವ್ರತದಾನಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರುವ ಪರಮ ಪುಣ್ಯವಂತ ಮಾನವರು, ರಥಾಂಗತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ದೇಹವನ್ನು ಶುದ್ಧಪಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಪುಣ್ಯಮಯವಾದ ಅವ್ಯಯ ಪರಮಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 40

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे चतुर्थे द्वारकामाहात्म्ये कार्तिके चक्रतीर्थस्नानदानश्राद्धादिमाहात्म्यवर्णनंनाम चत्वारिंशत्तमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಾಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿಸಾಹಸ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಏಳನೆಯ ಪ್ರಭಾಸಖಂಡದ ನಾಲ್ಕನೆಯ ದ್ವಾರಕಾಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಕಾರ್ತಿಕದಲ್ಲಿ ಚಕ್ರತೀರ್ಥಸ್ನಾನ, ದಾನ, ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿ ಕರ್ಮಗಳ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವರ್ಣನೆ’ ಎಂಬ ನಲವತ್ತನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।