Adhyaya 30

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । अग्नितीर्थं ततो गच्छेत्पावनं परमं नृणाम् । तत्र वह्निः पुरा नष्टो लब्धश्च त्रिदशैरपि

ಪುಲಸ್ತ್ಯರು ಹೇಳಿದರು: ತದನಂತರ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಪರಮ ಪಾವನಗೊಳಿಸುವ ಅಗ್ನಿತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿದೇವನು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 2

ययातिरुवाच । किमर्थं भगवन्वह्निः पुरा नष्टो द्विजोत्तम । कथं तत्रैव लब्धस्तु कौतुकं मे महामुने

ಯಯಾತಿ ಹೇಳಿದನು: ಓ ಭಗವಂತನೇ! ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿದೇವನು ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾದನು? ಮತ್ತು ಅವನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮರಳಿ ಹೇಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದನು? ಓ ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ನನಗೆ ಈ ಕುತೂಹಲ ಉಂಟಾಗಿದೆ.

Verse 3

पुलस्त्य उवाच । पुरा वृष्टिनिरोधोऽभूद्यावद्द्वादशवत्सरान् । संशयं परमं प्राप्तः सर्वो लोकः क्षुधार्दितः

ಪುಲಸ್ತ್ಯರು ಹೇಳಿದರು: ಹಿಂದೆ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮಳೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲಿದ ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ತೀವ್ರ ಸಂಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ಸಂಶಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಯಿತು.

Verse 4

प्रायो मृतो मृतप्रायः शेषोऽभूद्धरणीतले । नष्टा अरण्यजा ग्राम्याः पशवः पक्षिणो मृगाः

ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಉಳಿದವರು ಬಹುತೇಕ ಸತ್ತಿದ್ದರು ಅಥವಾ ಸಾವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿದ್ದರು. ಕಾಡು ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗಳ ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೃಗಗಳೆಲ್ಲವೂ ನಾಶವಾದವು.

Verse 5

एवं कृच्छ्रमनुप्राप्ते मर्त्यलोके नराधिपः । विश्वामित्रो मुनिवरः संदेहं परमं गतः

ಓ ರಾಜನೇ! ಮರ್ತ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಕಷ್ಟ ಒದಗಿಬಂದಾಗ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ತೀವ್ರ ಸಂಶಯ ಮತ್ತು ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದನು.

Verse 6

अन्नौषधिरसाभावादस्थिशेषो व्यजायत । अन्यस्मिन्दिवसे प्राप्तः क्षुत्क्षामः पर्यटन्दिशः

ಅನ್ನ, ಔಷಧಿ ಮತ್ತು ಪೋಷಕ ರಸಗಳ ಅಭಾವದಿಂದ ಅವನು ಅಸ್ಥಿಶೇಷನಷ್ಟೇ ಆಗಿಬಿಟ್ಟನು. ಮತ್ತೊಂದು ದಿನ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕ್ಷೀಣನಾಗಿ ದಿಕ್ಕುದಿಕ್ಕು ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 7

चंडालनिलयं प्राप्तः क्षुत्तृषापीडितो भृशम् । तत्रापश्यन्मृतं श्वानं शुष्कं पार्थिवसत्तम

ಹಸಿವು ಮತ್ತು ದಾಹದಿಂದ ಬಹಳ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ಅವನು ಚಂಡಾಳನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಬಂದನು. ಅಲ್ಲಿ ಒಣಗಿ ಹೋಗಿದ್ದ ಮೃತ ನಾಯಿಯನ್ನು ಕಂಡನು—ಹೇ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠ।

Verse 8

तमादाय गृहं प्राप्तः प्रक्षाल्य सलिलेन तु । क्षुत्क्षामः पाचयामास ततस्तं पावकेऽजुहोत्

ಅದನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮನೆಗೆ ಬಂದು ನೀರಿನಿಂದ ತೊಳೆದು, ಹಸಿವಿನಿಂದ ದುರ್ಬಲನಾಗಿ ಅದನ್ನು ಬೇಯಿಸಿದನು; ನಂತರ ಆ ಮಾಂಸವನ್ನು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿಯಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.

Verse 9

अभक्ष्यभक्षणं ज्ञात्वा हव्यवाहस्ततो नृप । शक्रस्योपरि मन्युं स्वं चक्रेऽतीव महीपते

ಅಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಹವ್ಯವಾಹನಾದ ಅಗ್ನಿ, ಹೇ ನೃಪ, ಹೇ ಭೂಮಿಪತಿ, ಶಕ್ರನ ಮೇಲೆ ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪವನ್ನು ತಾಳಿದನು.

Verse 10

नष्टौषधिरसे लोके युक्तमेतद्धि सांप्रतम् । यादृगाप्तं हविस्तादृगग्निभक्षो विशिष्यते

ಔಷಧಿರಸವು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾದಾಗ ಇದು ಈಗ ಯುಕ್ತವೇ—ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹವಿಸ್ಸು ದೊರಕುತ್ತದೋ, ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯ ಭಕ್ಷ್ಯವೂ ತದನುಗುಣವಾಗಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 11

नाभक्ष्यं भक्षयिष्यामि त्यजिष्ये क्षितिमंडलम् । येन शक्रादयो देवा यांति कष्टतरां दशाम्

ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ಅಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಕ್ಷಿತಿಮಂಡಲವನ್ನೇ ತ್ಯಜಿಸುವೆನು—ಇದರಿಂದ ಶಕ್ರಾದಿ ದೇವರು ಇನ್ನೂ ಕಠಿಣ ದುಃಖದ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬೀಳುವರು.

Verse 12

एवं संचिंत्य मनसा सकोपो हव्यवाहनः । प्रणष्टः सकलं हित्वा मर्त्यलोकं चराचरम्

ಹೀಗೆ ಮನಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿ, ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಹವ್ಯವಾಹನ (ಅಗ್ನಿ) ಸಮಸ್ತ ಚರಾಚರಗಳೊಡನೆ ಮತ್ಯಲೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸಹಸಾ ಅಂತರಧಾನನಾದನು.

Verse 13

प्रणष्टे सहसा वह्नावग्निष्टोमादिकाः क्रियाः । प्रणष्टास्तु जनाः सर्वे विशेषात्संशयं गताः

ಅಗ್ನಿ ಸಹಸಾ ಅಂತರಧಾನವಾದಾಗ ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮಾದಿ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿಂತುವು; ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಜನರು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಗಾಢ ಸಂಶಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು.

Verse 14

ततो देवगणाः सर्वे संदेहं परमं गताः । यज्ञभागविहीनत्वान्मंत्रं चक्रुस्ततो मिथः

ನಂತರ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಗಣಗಳು ಪರಮ ಸಂಶಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು; ಯಜ್ಞಭಾಗವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅವರು ಪರಸ್ಪರ ಮಂತ್ರಣೆ ಮಾಡಿದರು.

Verse 15

त्यक्तस्तु वह्निना मर्त्यस्ततो नाशं गता नराः । शेषनाशाद्वयं सर्वे विनंक्ष्यामो न संशयः

ಅಗ್ನಿಯು ಮತ್ಯರನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದಾಗ ಮಾನವರು ನಾಶಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು. ಉಳಿದುದೂ ನಾಶವಾದರೆ ನಾವೂ—ನಾವೆಲ್ಲರೂ—ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ವಿನಾಶವಾಗುವೆವು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 16

तस्मादन्वेष्यतां वह्निर्यत्र तिष्ठति सांप्रतम् । यथा चरति मर्त्ये च तथा नीतिर्विधीयताम्

ಆದ್ದರಿಂದ ಅಗ್ನಿ ಈಗ ಎಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಹುಡುಕಬೇಕು. ಮর্ত್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅವನು ಹೇಗೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೋ ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಯೋಗ್ಯ ನೀತಿಯನ್ನು ವಿಧಿಸಬೇಕು.

Verse 17

पुलस्त्य उवाच । एवं ते निश्चयं कृत्वा सर्वे देवाः सवासवाः । अन्वैषयंस्तथाग्निं ते समंतात्क्षितिमंडले

ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಹೇಳಿದನು—ಹೀಗೆ ನಿರ್ಣಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ಭೂಮಂಡಲದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹುಡುಕತೊಡಗಿದರು.

Verse 18

ततस्ते पुरतो दृष्ट्वा शुकं श्रांता दिवौकसः । पप्रच्छुः श्रद्धया वह्निर्यदि दृष्टः प्रकथ्यताम्

ಆಮೇಲೆ ದಣಿದ ಸ್ವರ್ಗವಾಸಿಗಳು ಮುಂದೆ ಶುಕನನ್ನು ನೋಡಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳಿದರು—“ನೀನು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ನೋಡಿದ್ದರೆ ದಯವಿಟ್ಟು ನಮಗೆ ಹೇಳು.”

Verse 19

शुक उवाच । योऽयं वंशो महानग्रे प्रदग्धो वह्निसंगतः । प्रणष्टो हव्यवाहोत्र मया दृष्टो महाद्युतिः

ಶುಕನು ಹೇಳಿದನು—“ಈ ಮಹಾ ವಂಶ (ಬಿದಿರು ಕಾಂಡ) ಹಿಂದೆ ಅಗ್ನಿಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ದಗ್ಧವಾಗಿತ್ತು; ಅಲ್ಲಿ ನಶಿಸಿದ ಹವ್ಯವಾಹನಾದ ಅಗ್ನಿದೇವನು ಮಹಾತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ನನಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು.”

Verse 20

शुकेनावेदितो वह्निः शप्त्वा तं मन्युना वृतः । गद्गदा भावि ते वाणी प्रोक्त्वेदं प्रस्थितो द्रुतम्

ಶುಕನು ಸೂಚಿಸಿದಾಗ, ಕೋಪದಿಂದ ಆವೃತನಾದ ವಹ್ನಿ (ಅಗ್ನಿ) ಅವನಿಗೆ ಶಾಪ ನೀಡಿ—“ನಿನ್ನ ವಾಣಿ ಗದ್ಗದವಾಗಿ, ಅಂದರೆ ತಡತಡಿಯಾಗಿ ಹೋಗುವುದು” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ತಕ್ಷಣವೇ ವೇಗವಾಗಿ ಹೊರಟನು.

Verse 21

प्रविवेश शमीगर्भमश्वत्थं तरुसत्तमम् । तत्रस्थो द्विपराज्ञा स कथितो विबुधान्प्रति

ಅವನು ಶಮೀ ವೃಕ್ಷದ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ—ವೃಕ್ಷಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಶ್ವತ್ಥದಲ್ಲಿ—ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಅವನನ್ನು ಗಜರಾಜನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು.

Verse 22

स तं प्रोवाच ते जिह्वा विपरीता भविष्यति । ततो जलाशयं गत्वा पर्वतेऽर्बुदसंज्ञके

ಅವನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ನಿನ್ನ ನಾಲಿಗೆ ವಿಕೃತವಾಗುವುದು.” ನಂತರ ಅರ್ಭುದ ಎಂಬ ಪರ್ವತದ ಜಲಾಶಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ,

Verse 23

प्रविष्टो भगवान्वह्निर्यथा देवैर्न लक्ष्यते । तत्रोत्थेन दर्दुरेण तेषां प्रोक्तो हुताशनः

ಭಗವಾನ್ ವಹ್ನಿ ದೇವರಿಗೆ ಕಾಣದಂತೆ ಹಾಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಮೇಲೇಳಿದ ಒಂದು ಕಪ್ಪೆ ಹುತಾಶನನನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.

Verse 24

अत्राऽसौ तिष्ठते वह्निर्निर्झरे पर्वतस्य च । दग्धाश्च जलजाः सर्वे सुतप्तेनैव वारिणा

“ಇಲ್ಲಿಯೇ ವಹ್ನಿ ಪರ್ವತದ ಜಲಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ; ಅತ್ಯಂತ ತಪ್ತವಾದ ಇದೇ ನೀರಿನಿಂದ ಜಲಜ ಜೀವಿಗಳೆಲ್ಲ ದಗ್ಧವಾಗಿವೆ.”

Verse 25

कृच्छ्रादहं विनिष्क्रांतस्तस्मान्मृत्युमुखात्सुराः । तच्छ्रुत्वा यत्नमास्थाय प्रविष्टो हव्यवाहनः

“ಓ ಸುರರೇ! ಆ ಮೃತ್ಯುಮುಖದಿಂದ ನಾನು ಬಹಳ ಕಷ್ಟದಿಂದ ಹೊರಬಂದೆ.” ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಹವ್ಯವಾಹನ (ಅಗ್ನಿ) ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.

Verse 26

भविष्यसि विजिह्वस्त्वं शप्त्वा तं दर्दुरं नृपः

“ನೀನು ಜಿಹ್ವಾಹೀನನಾಗುವೆ (ಅಥವಾ ಜಿಹ್ವಾವಿಕೃತನಾಗುವೆ)”—ಎಂದು ರಾಜನಾದ ಅಗ್ನಿ ಆ ಕಪ್ಪೆಯನ್ನು ಶಪಿಸಿದನು।

Verse 27

ततो देवगणाः सर्वे निष्क्रांताः सलिलाश्रयात् । संवेष्ट्य तुष्टुवुः सर्वे स्तवैर्वेदोद्भवैर्नृप

ಆಮೇಲೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಗಣಗಳು ಜಲಾಶ್ರಯದಿಂದ ಹೊರಬಂದರು; ಓ ರಾಜನೇ, ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು ವೇದೋದ್ಭವ ಸ್ತವಗಳಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು।

Verse 28

देवा ऊचुः । त्वमग्ने सर्वभूतानामंतश्चरसि पावक । त्वया हीनं जगत्सर्वं नाशं यास्यति सत्वरम्

ದೇವರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಅಗ್ನೇ, ಹೇ ಪಾವಕ! ನೀನು ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತೀ; ನಿನ್ನಿಲ್ಲದೆ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಶೀಘ್ರ ನಾಶವನ್ನು ಹೊಂದುವುದು।

Verse 29

त्वं मुखं सर्वदेवानां त्वयि लोकाः प्रतिष्ठिताः । भूलोके च त्वया त्यक्ते वयं सर्वे सवासवाः । विनाशमेव यास्यामस्तस्मात्त्वं त्रातुमर्हसि

ನೀನು ಸರ್ವದೇವರ ‘ಮುಖ’; ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಲೋಕಗಳು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿವೆ। ನೀನು ಭೂಲೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರೆ, ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ—ಇಂದ್ರನೊಡನೆ—ವಿನಾಶವನ್ನೇ ಸೇರುವೆವು; ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು।

Verse 30

त्वं ब्रह्मा त्वं महादेवस्त्वं विष्णुस्त्वं दिवाकरः । त्वं चंद्रस्त्वं च धनदो मरुत्त्वं च सुरेश्वरः

ನೀನು ಬ್ರಹ್ಮ, ನೀನು ಮಹಾದೇವ, ನೀನು ವಿಷ್ಣು, ನೀನು ದಿವಾಕರ (ಸೂರ್ಯ)। ನೀನು ಚಂದ್ರ, ನೀನು ಧನದ (ಕುಬೇರ); ನೀನು ಮರುತ್ ಮತ್ತು ನೀನು ಸುರೇಶ್ವರ।

Verse 31

इंद्राद्या विबुधाः सर्वे त्वदायत्ता हुताशन । किमर्थं भगवन्मर्त्त्यं त्यक्त्वा त्वमत्र संस्थितः । किमर्थं भगवन्नस्माननागांस्त्यक्तुमिच्छसि

ಹೇ ಹುತಾಶನ! ಇಂದ್ರಾದಿ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ನಿನ್ನಾಧೀನರು. ಹೇ ಭಗವನ್, ಮর্ত್ಯಲೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಏಕೆ ನೆಲೆಸಿದ್ದೀ? ಹೇ ಪ್ರಭು, ನಿರಪರಾಧಿಗಳಾದ ನಮ್ಮನ್ನು ಏಕೆ ತ್ಯಜಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೀ?

Verse 32

पुलस्त्य उवाच । वेष्टितो भगवान्वह्निर्देवैः स्तुतिपरायणैः । तस्यैव निर्झरस्याथ तटस्थो वाक्यमब्रवीत्

ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಹೇಳಿದರು— ಸ್ತುತಿಪರಾಯಣರಾದ ದೇವರುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಭಗವಾನ್ ಅಗ್ನಿದೇವನು ಆ ಪವಿತ್ರ ಜಲಪಾತದ ತೀರದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನಂತರ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು।

Verse 33

वह्निरुवाच । अभक्ष्यभक्षणे शक्रो मामिच्छति नियोजितुम् । तेनैव न करोत्येष वृष्टिं मर्त्त्ये सुरेश्वरः

ಅಗ್ನಿಯು ಹೇಳಿದರು— ಶಕ್ರನು ನನಗೆ ಅಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಲು ನಿಯೋಜಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಅದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಈ ದೇವೇಶ್ವರನು ಮর্ত್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ।

Verse 34

अतोऽहं भूतलं त्यक्त्वा प्रविष्टो निर्झरे त्विह । प्रणष्टान्नरसे लोके न चाहं स्थातुमुत्सहे

ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಭೂತಲವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಇಲ್ಲಿ ಈ ಜಲಪಾತದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಾನವತ್ವದ ಸಾರವೂ ಧರ್ಮಾಚಾರವೂ ನಾಶವಾದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಲು ನನಗೆ ಮನಸ್ಸಾಗುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 35

शक्र उवाच । शृणु यस्मान्मया रोधः कृतो वृष्टेर्हुताशन । देवापिर्नाम धर्मज्ञः क्षत्रियाणां यशस्करः

ಶಕ್ರನು ಹೇಳಿದರು— ಹೇ ಹುತಾಶನ, ನಾನು ಮಳೆಯನ್ನೇಕೆ ತಡೆದೆಯೋ ಕೇಳು. ದೇವಾಪಿ ಎಂಬೊಬ್ಬನು ಇದ್ದಾನೆ— ಧರ್ಮಜ್ಞನು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವವನು।

Verse 36

प्रतीपस्तत्सुतः साधुः सर्वशीलवतां वरः । देवापौ च गते स्वर्गं ज्येष्ठभ्रातरमग्रजम् । संत्यक्त्वा जगृहे राज्यं शंतनुस्तत्सुतोऽवरः

ಅವನ ಪುತ್ರ ಪ್ರತೀಪನು ಸಾಧು, ಸದುಪಚಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು. ಜ್ಯೇಷ್ಠಭ್ರಾತ ದೇವಾಪಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಬಳಿಕ, ಪ್ರತೀಪನ ಕನಿಷ್ಠ ಪುತ್ರ ಶಂತನು ಅಗ್ರಜನನ್ನು ಬದಿಗಿಟ್ಟು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು.

Verse 37

एतस्मात्कारणाद्राज्ये तस्य वृष्टिर्निराकृता । तवादेशात्करिष्यामि निवर्तस्व हुताशन

ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಅವನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾನು ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುತ್ತೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಹಿಂತಿರುಗು, ಹುತಾಶನ (ಅಗ್ನಿ)!

Verse 38

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्त्वा सहस्राक्षः पुष्करावर्तकान्घनान् । द्रुतमाज्ञापयामास वृष्ट्यर्थं जगतीतले

ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಹೇಳಿದರು— ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ (ಇಂದ್ರ)ನು ‘ಪುಷ್ಕರಾವರ್ತಕ’ ಎಂಬ ಮಳೆತರುವ ಮೇಘಗಳಿಗೆ ಭೂತಲದಲ್ಲಿ ವೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ ತಕ್ಷಣ ಆಜ್ಞೆ ನೀಡಿದನು.

Verse 39

अथ शक्रसमादिष्टा विद्युत्वन्तो बलाहकाः । गम्भीरराविणः सर्वं भूतलं प्रचुरैर्जलैः । पूरयामासुरत्युग्रा द्युतिमन्तो महीपते

ನಂತರ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ)ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್‌ಯುಕ್ತ, ಗಂಭೀರ ಗರ್ಜನೆಯುಳ್ಳ, ಅತ್ಯಂತ ಉಗ್ರ ಹಾಗೂ ದ್ಯುತಿಮಂತ ಮೇಘಗಳು—ಓ ರಾಜನೇ—ಸಮಸ್ತ ಭೂತಲವನ್ನು ಅಪಾರ ಜಲದಿಂದ ತುಂಬಿದವು.

Verse 40

ततोऽगमत्परां तुष्टिं भगवान्हव्यवाहनः । रोचयामास भूपृष्ठे वसतिं देवकारणात्

ಆಮೇಲೆ ಭಗವಾನ್ ಹವ್ಯವಾಹನ (ಅಗ್ನಿ) ಪರಮ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು; ದೇವಕಾರಣದಿಂದ ಭೂಪೃಷ್ಠದಲ್ಲಿ ವಾಸವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದನು.

Verse 41

देवा ऊचुः । तवाऽदेशात्कृता वृष्टिरन्यत्कार्यं हुताशन । यत्ते प्रियं तदस्माकं सुशीघ्रं हि निवेदय

ದೇವರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಹುತಾಶನ! ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ವೃಷ್ಟಿ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಇನ್ನೇನು ಕಾರ್ಯ ಉಳಿದಿದೆ? ನಿನಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ನಮಗೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ತಿಳಿಸು.

Verse 42

अग्निरुवाच । एतज्जलाशयं पुण्यं मन्नाम्ना तीर्थमुत्तमम् । ख्यातिं यातु धरापृष्ठे युष्माकं हि प्रसादतः

ಅಗ್ನಿ ಹೇಳಿದರು—ಈ ಪುಣ್ಯ ಜಲಾಶಯವು ನನ್ನ ನಾಮದಿಂದ ಉತ್ತಮ ತೀರ್ಥವಾಗಲಿ; ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ.

Verse 43

देवा ऊचुः । अग्नितीर्थमिदं लोके प्रख्यातिं संप्रयास्यति । अत्र स्नातो नरः सम्यगग्निलोकं प्रयास्यति

ದೇವರು ಹೇಳಿದರು—ಇದು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ‘ಅಗ್ನಿತೀರ್ಥ’ವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗುವುದು. ಇಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಅಗ್ನಿಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುವನು.

Verse 44

यस्तिलान्दास्यति नरस्तीर्थेऽस्मिन्सुसमाहितः । अग्निष्टोमस्य यज्ञस्य फलं तस्य भविष्यति

ಈ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಏಕಾಗ್ರಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಯಾರು ಎಳ್ಳು ದಾನಮಾಡುವರೋ, ಅವರಿಗೆ ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮ ಯಜ್ಞದ ಫಲ ದೊರೆಯುವುದು.

Verse 45

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्त्वा सुराः सर्वे स्वस्वस्थानं ययुस्ततः । वह्निश्च भगवान्राजन्यथापूर्वमवर्तत

ಪುಲಸ್ತ್ಯರು ಹೇಳಿದರು—ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಧಾಮಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. ಹೇ ರಾಜನ್! ಭಗವಾನ್ ವಹ್ನಿ (ಅಗ್ನಿ) ಯಥಾಪೂರ್ವವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ಥಿತರಾದರು.

Verse 46

यश्चैत्पठते नित्यं प्रातरुत्थाय चोत्तमम् अग्नितीर्थस्य माहात्म्यं मुच्यते सर्वपातकैः

ಯಾರು ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಎದ್ದು ನಿತ್ಯ ಅগ্নಿತೀರ್ಥದ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಸರ್ವ ಪಾತಕಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 47

अहोरात्रकृतात्पापात्स शृण्वन्नपि मुच्यते

ಅವನು ಕೇವಲ ಕೇಳಿದರೂ ಸಹ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಮಾಡಿದ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।