Adhyaya 72

Verse 1

। सूत उवाच । तत्रैव स्थापितं लिंगं धृतराष्ट्रेण भूभुजा । दुर्योधनेन चालोक्य सर्वपापैः प्रमुच्यते

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಅಲ್ಲಿಯೇ ಭೂಪತಿ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು; ದುರ್ಯೋಧನನಂತೆ ಅದನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದರೆ ಮನುಷ್ಯನು ಸರ್ವಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 2

ऋषय ऊचुः । कस्मिन्काले नरेन्द्रेण धृतराष्ट्रेण भूभुजा । तत्र संस्थापितं लिगं वद त्वं रौमहर्षणे

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ರೋಮಹರ್ಷಣ! ನರೇಂದ್ರನಾದ ಭೂಭುಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಯಾವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು? ನೀನು ಹೇಳು.

Verse 3

सूत उवाच । आसीद्भानुमतीनाम बलभद्रसुता पुरा । सर्वलक्षणसंपन्ना रूपौ दार्यगुणान्विता

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಬಲಭದ್ರನ ಪುತ್ರಿ ಭಾನುಮತಿ ಎಂಬ ಕನ್ಯೆ ಇದ್ದಳು; ಅವಳು ಸರ್ವ ಶುಭಲಕ್ಷಣಸಂಪನ್ನಳಾಗಿ, ರೂಪವತಿಯಾಗಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾಗಿದ್ದಳು.

Verse 4

तां ददावथ पत्न्यर्थे धार्तराष्ट्राय धीमते । दुर्योधनाय संमन्त्र्य विष्णुना सह यादवः

ನಂತರ ಯಾದವನು ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ಮಾಡಿ, ಆಕೆಯನ್ನು ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಧೀಮಂತನಾದ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಪುತ್ರ ದುರ್ಯೋಧನನಿಗೆ ನೀಡಿದನು.

Verse 5

अथ नागपुरात्सर्वे भीष्म द्रोणादयश्च ये । कौरवाः प्रस्थितास्तूर्णं पुरीं द्वारवतीं प्रति

ಆಮೇಲೆ ನಾಗಪುರದಿಂದ ಭೀಷ್ಮ, ದ್ರೋಣ ಮೊದಲಾದವರೊಡನೆ ಎಲ್ಲ ಕೌರವರು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ದ್ವಾರವತೀ ನಗರಿಯ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟರು.

Verse 6

तथा पांडुसुताः पंच परिवारसमन्विताः । सौभ्रात्रं मन्यमानास्ते दुर्योधनसमन्वि ताः । जग्मुर्द्वारवतीं हृष्टाः सैन्येन महतान्विताः

ಅದೇ ರೀತಿ ಪಾಂಡುವಿನ ಐದು ಪುತ್ರರು ಪರಿವಾರಸಹಿತರಾಗಿ, ಸಹೋದರಸೌಹಾರ್ದವನ್ನು ಮನಗಂಡು ದುರ್ಯೋಧನನೊಂದಿಗೆ, ಹರ್ಷದಿಂದ ಮಹಾಸೈನ್ಯಸಹಿತವಾಗಿ ದ್ವಾರವತಿಗೆ ಹೋದರು.

Verse 7

अथ क्रमेण गच्छंतस्ते सर्वे कुरुपाण्डवाः । आनर्तविषयं प्राप्ता धनधान्यसमाकुलम्

ನಂತರ ಕ್ರಮಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಕುರು–ಪಾಂಡವರು ಧನಧಾನ್ಯದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಆನರ್ತ ದೇಶವನ್ನು ತಲುಪಿದರು.

Verse 8

सर्वपापहरं पुण्यं यत्र तत्क्षेत्रमुत्तमम् । हाटकेश्वरदेवस्य विख्यातं भुवनत्रये

ಅಲ್ಲಿ ಇರುವದು ಆ ಪರಮೋತ್ತಮ ಕ್ಷೇತ್ರ—ಪವಿತ್ರವೂ ಸರ್ವಪಾಪಹರವೂ—ಹಾಟಕೇಶ್ವರದೇವನ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ತ್ರಿಭುವನದಲ್ಲೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

Verse 9

अथ प्राह विशुद्धात्मा वृद्धः कुरुपितामहः । धृतराष्ट्रं महीपालं सपुत्रं प्रहसन्निव

ಆಮೇಲೆ ವಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಾದ ವೃದ್ಧ ಕುರುಪಿತಾಮಹನು, ನಗುವಿನಂತೆ, ಪುತ್ರಸಹಿತ ರಾಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 10

भीष्म उवाच । एतद्वत्स पुरा दृष्टं मया क्षेत्रमनुत्तमम् । हाटकेश्वरदेवस्य सर्वपातकनाशनम्

ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ವತ್ಸಾ, ಈ ಅನುತ್ತಮ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆಯೇ ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ; ಇದು ಹಾಟಕೇಶ್ವರದೇವನದು, ಸರ್ವಪಾತಕನಾಶಕ.

Verse 11

अत्राहं चैव नि र्मुक्तः स्त्रीहत्योद्भवपातकात् । तस्मादत्रैव राजेंद्र तिष्ठामः पंचवासरान्

ಇಲ್ಲಿಯೇ ನಾನು ಸ್ತ್ರೀಹತ್ಯೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಪಾತಕದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ, ನಾವು ಇಲ್ಲಿಯೇ ಐದು ದಿನ ತಂಗೋಣ.

Verse 12

येन सर्वाणि पश्यामस्तीर्थान्यायतनानि च । यान्यत्र संति पुण्यानि मुनीनां भावितात्मनाम्

ಯೇನ ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸಮಸ್ತ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಪವಿತ್ರ ಆಯತನಗಳನ್ನೂ ದರ್ಶನಮಾಡುವೆವೋ—ಭಾವಿತಾತ್ಮ ಮುನಿಗಳ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳಗಳು ಅವು।

Verse 13

अथ तद्वचनाद्राजा धृतराष्ट्रोंऽबिकासुतः । शतसंख्यैः सुतैः सार्धं कौतूहलसमन्वितः

ಆಮೇಲೆ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಅಂಬಿಕಾಸುತ ರಾಜ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಕುತೂಹಲದಿಂದ ತುಂಬಿ ತನ್ನ ನೂರು ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟನು।

Verse 14

जगाम सत्वरं तत्र यत्र तत्क्षेत्रमुत्तमम् । तपस्विगणसंकीर्णं युक्तं चैवाश्रमैः शुभैः

ಅವನು ತ್ವರೆಯಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಹೋದನು; ಅಲ್ಲಿ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕ್ಷೇತ್ರವಿತ್ತು—ತಪಸ್ವಿಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಶುಭ ಆಶ್ರಮಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿತ್ತು।

Verse 15

ब्रह्मघोषेण महता नादितं सर्वतोदिशम् । वह्निपूजोत्थधूम्रेण कलुषीकृतपाद पम् । क्रीडामृगैश्च संकीर्णं धावद्भिर्बहुभिस्तथा

ಮಹಾ ಬ್ರಹ್ಮಘೋಷದಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳವು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ನಾದಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಅಗ್ನಿಪೂಜೆಯಿಂದ ಏಳಿದ ಧೂಮದಿಂದ ನೆಲವೂ ಮರಗಳೂ ಮಲಿನಗೊಂಡು, ಓಡಾಡುವ ಅನೇಕ ಕ್ರೀಡಾಮೃಗಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು।

Verse 16

ततो निवार्य सैन्यं स्वमुपद्रवभयान्नृपः । पञ्चभिः पांडवैः सार्धं शतसंख्यैस्तथा सुतैः

ನಂತರ ಉಪದ್ರವದ ಭಯದಿಂದ ರಾಜನು ತನ್ನ ಸೇನೆಯನ್ನು ತಡೆದು, ಐದು ಪಾಂಡವರೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ನೂರು ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದನು।

Verse 17

भीष्मेण सोमदत्तेन बाह्लीकेन समन्वितः । द्रोणाचार्येण वीरेण तत्पुत्रेण कृपेण च

ಅವನು ಭೀಷ್ಮ, ಸೋಮದತ್ತ, ಬಾಹ್ಲೀಕ ಇವರೊಂದಿಗೆ, ಹಾಗೆಯೇ ವೀರ ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯ, ಅವರ ಪುತ್ರ ಮತ್ತು ಕೃಪಾಚಾರ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡ ಸೇರಿದ್ದನು।

Verse 18

सौबलेन च कर्णेन तथान्यैरपि पार्थिवैः । परिवारपरित्यक्तैस्तस्मिन्क्षेत्रे चचार सः

ಶೌಬಲ (ಶಕುನಿ), ಕರ್ಣ ಮತ್ತು ಇತರ ರಾಜರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡ, ತಮ್ಮ ಪರಿವಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಅವನು ಆ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದನು।

Verse 19

तेऽपि सर्वे महात्मानः क्षत्रियास्तत्र संस्थिताः । चक्रुर्धर्मक्रियाः सर्वाः श्रद्धापूतेन चेतसा

ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಕ್ಷತ್ರಿಯರೆಲ್ಲರೂ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು।

Verse 20

स्नानं चक्रुर्विधानेन तीर्थेषु द्विजसत्तमाः । भ्रांत्वाभ्रांत्वा सुपुण्येषु श्रुत्वाश्रुत्वा द्विजन्मनाम्

ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರು; ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮರುಮರು ಸಂಚರಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಪುನಃಪುನಃ ಶ್ರವಣ ಮಾಡಿದರು।

Verse 21

दानानि च विशिष्टानि ददुरिष्टानि चापरे । दीनेभ्यः कृपणेभ्यश्च तपस्विभ्यो विशेषतः

ಅವರು ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು; ಇತರರು ಗ್ರಹೀತರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ದಾನಗಳನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಿದರು—ದೀನರಿಗೆ, ದರಿದ್ರರಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಪಸ್ವಿಗಳಿಗೆ।

Verse 22

चक्रुः श्राद्धक्रियाश्चान्ये पितॄनुद्दिश्य भक्तितः । पितॄणां तर्पणं चान्ये तिलमिश्र जलेन च

ಕೆಲವರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಎಳ್ಳುಮಿಶ್ರಿತ ಜಲದಿಂದ ಪಿತೃತರ್ಪಣವನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಿದರು।

Verse 23

अन्ये होमक्रिया भूपा जपमन्ये निरर्गलम् । स्वाध्यायमपरे शान्ताः सम्यक्छ्रद्धासमन्विताः

ಕೆಲವು ರಾಜರು ಹೋಮಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ನಿರಂತರ ಜಪದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು; ಮತ್ತವರು ಶಾಂತರೂ ಸಂಯಮಿಗಳೂ ಆಗಿ ಸಮ್ಯಕ್‌ಶ್ರದ್ಧೆಯೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದರು।

Verse 24

देवतायतनान्यन्ये माहात्म्यसहितानि च । श्रुत्वा पूर्वनृपाणां च पूजयंति विशेषतः

ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನೂ ಪೂರ್ವ ರಾಜರ ವೃತ್ತಾಂತಗಳನ್ನೂ ಕೇಳಿ, ಆ ಧಾಮಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರು।

Verse 25

बलिदानैः सुवस्त्रैश्च गन्धपुष्पोपलेपनैः । मार्जनैध्वजदानैश्च तथा प्रेक्षणकैः शुभैः

ಬಲಿದಾನಗಳು, ಉತ್ತಮ ವಸ್ತ್ರಗಳು, ಸುಗಂಧ ಲೇಪನಗಳು ಮತ್ತು ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ; ಮಾರ್ಜನ-ಶುದ್ಧಿ, ಧ್ವಜದಾನ ಹಾಗೂ ಶುಭ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೋತ್ಸವಗಳಿಂದ—

Verse 26

मंडनैः पुष्पमालाभिः समंताद्द्विजसत्तमाः । हस्त्यश्वरथदानैश्च गोर्भिर्वस्त्रैश्च कांचनैः । कृतार्था ब्राह्मणाः सर्वे कृतास्तै स्तत्र भक्तितः

ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ! ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅಲಂಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪುಷ್ಪಮಾಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅವರಿಗೆ ಸತ್ಕಾರವಾಯಿತು. ಆನೆ, ಕುದುರೆ, ರಥ, ಗೋವು, ವಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ದಾನಗಳಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ತೃಪ್ತರಾಗಿ ಕೃತಾರ್ಥರಾದರು—ಇದು ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ನೆರವೇರಿತು।

Verse 27

एवं स्नात्वा तथाऽभ्यर्च्य देवान्विप्रान्नृपोत्तमाः । धृतराष्ट्रसमायुक्ता जग्मुः स्वशिबिरं ततः

ಹೀಗೆ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸಿ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನೊಡನೆ ಸೇರಿದ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಜರು ನಂತರ ತಮ್ಮ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು।

Verse 28

शंसन्तो विस्मया विष्टास्तीर्थान्यायतनानि च । तस्मिन्क्षेत्रे द्विजांश्चैव तापसान्संशितव्रतान्

ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ತುಂಬಿ ಅವರು ತೀರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಪವಿತ್ರ ಆಲಯಸ್ಥಾನಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನೂ ನಿಯತವ್ರತ ತಪಸ್ವಿಗಳನ್ನೂ ಸ್ತುತಿಸಿದರು।