Adhyaya 221

Verse 1

भर्तृयज्ञ उवाच । एतस्मात्कारणात्कश्चित्तस्मिन्नहनि पार्थिव । ददाति नैव च श्राद्धं पितॄनुद्दिश्य कर्हिचित् । वंशच्छेदभयाद्राजन्सत्यमेतन्मयोदितम्

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದರು—ಈ ಕಾರಣದಿಂದ, ಹೇ ರಾಜಾ, ಆ ದಿನ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಯಾರೂ ದಾನವನ್ನೂ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ, ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನೂ ಎಂದಿಗೂ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ವಂಶಛೇದದ ಭಯದಿಂದ. ಹೇ ರಾಜಾ, ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದು ಸತ್ಯವೇ.

Verse 2

श्राद्धं विनापि दातव्यं तद्दिने मधुना सह । पायसं ब्राह्मणाग्र्येभ्यः सघृतं तृप्तिकारणात्

ವಿಧಿವತ್ತಾದ ಶ್ರಾದ್ಧವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಆ ದಿನ ಜೇನಿನೊಂದಿಗೆ ದಾನವನ್ನು ನೀಡಲೇಬೇಕು. ಪಿತೃತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ತುಪ್ಪಸಹಿತ ಪಾಯಸ (ಖೀರು) ನೀಡಬೇಕು.

Verse 3

खड्गमांसं कालशाकं मांसं वाध्रीणसोद्भवम् । प्रदेयं ब्राह्मणेभ्यश्च तत्समंतादुदाहृतम्

ಖಡ್ಗ (ಗಂಡಮೃಗ) ಮಾಂಸ, ಕಾಲಶಾಕವೆಂಬ ಸೊಪ್ಪು, ಹಾಗೂ ವಾಧ್ರೀಣಸವೆಂಬ ಪ್ರಾಣಿಯಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಮಾಂಸ—ಇವುಗಳನ್ನೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು; ಇಲ್ಲಿ ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 4

त्रिःपिबश्चेंद्रियक्षीणः सर्वयूथानुगस्तथा । एष वाध्रीणसः प्रोक्तः पितॄणां तृप्तिदः सदा

‘ತ್ರಿಃಪಿಬ’, ‘ಇಂದ್ರಿಯಕ್ಷೀಣ’, ‘ಸರ್ವಯೂಥಾನುಗ’—ಎಂದು ವಾಧ್ರೀಣಸನು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಸದಾ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿದಾತನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 5

तस्याभावेऽपि दातव्यं क्षीरौदनमनुत्तमम् । तस्मिन्नहनि विप्रेभ्यः पितॄणां तुष्टये नृप

ಅದು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕ್ಷೀರೌದನ (ಹಾಲು-ಅನ್ನ) ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಹೇ ನೃಪ, ಆ ದಿನ ಪಿತೃತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು.

Verse 6

तस्याभावेऽपि दातव्यं जलं तिलविमिश्रितम् । सदर्भं सहिरण्यं च हिरण्यशकलान्वितम्

ಅದು ಸಹ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ತಿಲಮಿಶ್ರಿತ ಜಲವನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು; ದರ್ಭಕುಶಸಹಿತವಾಗಿ, ಸ್ವರ್ಣಸಹಿತವಾಗಿ, ಸ್ವರ್ಣದ ಸಣ್ಣ ತುಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುಕ್ತವಾಗಿ।

Verse 7

यच्छ्रेयो जायते पुंसः पक्षश्राद्धेन पार्थिव । कृतेन तत्फलं कृत्स्नं तस्मिन्नहनि पार्थिव

ಓ ರಾಜನೇ! ಪಕ್ಷಶ್ರಾದ್ಧದಿಂದ ಪುರುಷನಿಗೆ ಯಾವ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೋ, ಆ ದಿನ ಈ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಅದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ಓ ರಾಜನೇ।

Verse 8

पितॄनुद्दिश्य चाऽज्येन मधुना पायसेन च । कालशाकेन मधुना खड्गमांसेन वा नृप

ಓ ನೃಪನೇ! ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ತುಪ್ಪ, ಜೇನು ಮತ್ತು ಪಾಯಸದಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬಹುದು; ಅಥವಾ ಕಾಲಶಾಕ ಮತ್ತು ಜೇನಿನಿಂದ, ಇಲ್ಲವೇ ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಮಾಂಸದಿಂದಲೂ।

Verse 9

श्राद्धं विनापि दत्तेन श्रुतिरेषा पुरातनी । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पित्र्यर्क्ष्ये समुपस्थिते । त्रयोदश्यां नभस्यस्य हस्तगे दिननायके

ಇದು ಪುರಾತನ ಶ್ರುತಿ: ವಿಧಿವತ್ ಶ್ರಾದ್ಧವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ನೀಡಿದ ದಾನಕ್ಕೆ ಧರ್ಮಬಲ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಿತೃ-ನಕ್ಷತ್ರವು ಸಮೀಪಿಸಿದಾಗ—ನಭಸ್ಯ ಮಾಸದ ತ್ರಯೋದಶಿಯಲ್ಲಿ, ಸೂರ್ಯನು ಹಸ್ತ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ದಿನ—ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 10

दरिद्रेणापि दातव्यं हिरण्यशकलान्वितम् । तोयं तिलैर्युतं राजन्पितॄणां तुष्टिमिच्छता

ಓ ರಾಜನೇ! ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವ ದರಿದ್ರನೂ ತಿಲಮಿಶ್ರಿತ ಜಲವನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು; ಸ್ವರ್ಣದ ಸಣ್ಣ ತುಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುಕ್ತವಾಗಿ।

Verse 11

आनर्त उवाच । मांसं विगर्हितं विप्र यतः शास्त्रे निगद्यते । तस्मात्तत्क्रियते केन श्राद्धं कीर्तय मेऽखिलम्

ಆನರ್ತನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ವಿಪ್ರ! ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಂಸವು ನಿಂದಿತವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅದು ಯಾರಿಂದ, ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ? ಸಂಪೂರ್ಣ ಶ್ರಾದ್ಧವಿಧಿಯನ್ನು ನನಗೆ ತಿಳಿಸಿ।

Verse 12

स्वमांसं परमांसेन यो वर्धयति निर्दयः । स नूनं नरकं याति प्रोक्तमेतन्महर्षिभिः

ನಿರ್ದಯನಾಗಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಮಾಂಸದಿಂದ ತನ್ನ ಮಾಂಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ—ಎಂದು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ।

Verse 13

त्वं च तस्य प्रभावं मे प्रजल्पसि द्विजो त्तम । विशेषाच्छ्राद्धकृत्ये च तदेवं मम संशयः

ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ! ನೀವು ಅದರ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮದಲ್ಲಿ, ನನಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತೀರಿ; ಆದ್ದರಿಂದ ಇದೇ ನನ್ನ ಸಂಶಯ।

Verse 14

भर्तृयज्ञ उवाच । सत्यमेतन्महाभाग मांसं सद्भिर्विगर्हितम् । श्राद्धे प्रयुज्यते यस्मात्तत्तेऽहं वच्मि कारणम्

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ! ಇದು ಸತ್ಯ; ಸಜ್ಜನರು ಮಾಂಸವನ್ನು ನಿಂದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅದು ಉಪಯೋಗವಾಗುತ್ತದೆ; ಅದರ ಕಾರಣವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 15

यदा चारंभिता सृष्टिर्ब्रह्मणा लोककारिणा । संपूज्य च पितॄन्देवान्नांदीमुखपुरःसरान् । तदा खड्गः समुत्पन्नः पूर्वं वाध्रीणसश्च यः

ಲೋಕಕರ್ತ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ, ನಾಂದೀಮುಖರನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ದೇವರುಗಳನ್ನೂ ಪಿತೃಗಳನ್ನೂ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿದ ನಂತರ—ಅಂದು ಮೊದಲು ಖಡ್ಗ (ಗಂಡಮೃಗ) ಮತ್ತು ವಾಧ್ರೀಣಸವೂ ಉತ್ಪನ್ನವಾಯಿತು।

Verse 16

ततो ये पितरो दिव्या ये च मानुषसम्भवाः । जगृहुस्ते ततः सर्वे बलिभूतमिवात्मनः

ಆಮೇಲೆ ದಿವ್ಯ ಪಿತೃಗಳೂ ಮಾನವಜನ್ಮಸಂಭವರಾದ ಪಿತೃಗಳೂ—ಎಲ್ಲರೂ ಅವರನ್ನು ತಮ್ಮಿಗೇ ಅರ್ಪಿತವಾದ ಬಲಿಯಂತೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು।

Verse 17

तानुवाच ततो ब्रह्मा एतौ तु पितरो मया । युष्मभ्यं कल्पितौ सम्यग्बलिभूतौ प्रगृह्यताम्

ನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ಓ ಪಿತೃಗಳೇ! ಈ ಇಬ್ಬರನ್ನು ನಿಮ್ಮಿಗಾಗಿ ನಾನು ಸಮ್ಯಕ್‌ವಾಗಿ ನಿಯಮಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಬಲಿರೂಪರಾದ ಇವರನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ।”

Verse 18

एताभ्यां परमा प्रीतिर्युष्मभ्यं संभविष्यति । मम वाक्यादसंदिग्धं परमेतौ नरो भुवि

“ಈ ಇಬ್ಬರಿಂದ ನಿಮಗೆ ಪರಮ ಪ್ರೀತಿ ಉಂಟಾಗುವುದು. ನನ್ನ ವಚನದಿಂದ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲದೆ—ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾಗುವರು.”

Verse 19

नैव संप्राप्स्यते पापं युष्मदर्थंहनन्नपि । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन दातव्यं भूतिमिच्छता

“ನಿಮ್ಮ ನಿಮಿತ್ತ ಕೊಂದರೂ ಪಾಪವು ತಟ್ಟದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಭೂತಿ/ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಇದನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು.”

Verse 20

खड्गवाध्रीणसोद्भूतं मांसं श्राद्धे सुतृप्तिदम् । तौ चापि परमौ दिव्यौ स्वर्गं लोकं गमिष्यतः

ಖಡ್ಗ ಮತ್ತು ವಾಧ್ರೀಣಸದಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನವಾದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತೃಪ್ತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ; ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಪರಮ ದಿವ್ಯರಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವರು।

Verse 21

श्राद्धदस्य परं श्रेयो भविष्यति सुदुर्लभम् । पितॄणां चाक्षया तृप्तिर्भवेद्द्वादशवार्षिकी

ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ದಾನ ಮಾಡುವವನಿಗೆ ಪರಮವಾದ, ಸುದುರ್ಲಭ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಲಭಿಸುತ್ತದೆ; ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅಕ್ಷಯ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 22

एतस्मात्कारणाच्छस्तं मांसमाभ्यां नराधिप । तस्मिन्नहनि नान्यत्र विनियोगोऽस्य कीर्तितः

ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ, ಓ ನರಾಧಿಪ, ಈ ಎರಡರ ಮಾಂಸವನ್ನು (ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ) ಉಪಯೋಗಿಸುವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ; ಆ ದಿನದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬೇರೆಡೆ ಬಳಸುವ ವಿನಿಯೋಗ ಹೇಳಿಲ್ಲ—ಇದರ ಪ್ರಯೋಗ ಆ ಕರ್ಮಕ್ಕೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿದೆ.

Verse 23

रोहिताश्व उवाच । अप्राप्तखड्गमांसस्य तथा वाध्रीणसस्य च । कथं श्राद्धं भवेद्विप्र पितॄणां तृप्तिका रकम्

ರೋಹಿತಾಶ್ವನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ವಿಪ್ರ! ಖಡ್ಗ (ಗಂಡಮೃಗ) ಮಾಂಸವೂ ಹಾಗೆಯೇ ವಾಧ್ರೀಣಸ ಮಾಂಸವೂ ದೊರಕದಿದ್ದರೆ, ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿಕರವಾದ ಶ್ರಾದ್ಧ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುವುದು?

Verse 24

मार्कण्डेय उवाच । मधुना सह दातव्यं पायसं पितृतुष्टये । तेन वै वार्षिकी तृप्तिः पितॄणां चोपजायते

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ಪಿತೃತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಜೇನಿನೊಂದಿಗೆ ಪಾಯಸವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಆ ಅರ್ಪಣೆಯಿಂದ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 25

आजं च पिशितं राजञ्छिशुमारसमुद्भवम् । मांसं प्रतुष्टये प्रोक्तं वत्सरं मासवर्जितम्

ಮತ್ತು ಓ ರಾಜನ್! ಆಡು ಮಾಂಸವೂ, ಶಿಶುಮಾರದಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನವಾದ ಮಾಂಸವೂ ವಿಶೇಷ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಒಂದು ವರ್ಷವರೆಗೆ.

Verse 26

तदभावे वराहस्य दशमासप्रतुष्टिदम् । मांसं प्रोक्तं महाराज पितॄणां नात्र संशयः

ಅದು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ವರಾಹಮಾಂಸವು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ದಶಮಾಸಗಳ ತನಕ ತೃಪ್ತಿಕರವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ, ಓ ಮಹಾರಾಜ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 27

आरण्यमहिषोत्थेन तृप्तिः स्यान्नवमासिकी । रुरोश्चैवाष्टमासोत्था एणस्य सप्तमासिका

ಅರಣ್ಯ ಮಹಿಷದ ಮಾಂಸದಿಂದ ಒಂಬತ್ತು ತಿಂಗಳ ತೃಪ್ತಿ; ರುರು ಮೃಗಮಾಂಸದಿಂದ ಎಂಟು ತಿಂಗಳು; ಏಣ ಮೃಗಮಾಂಸದಿಂದ ಏಳು ತಿಂಗಳು ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 28

शम्बरोर्मासषट्कं च शशकस्य तु पञ्चकम् । चत्वारः शल्लकस्योक्तास्त्रयो वा तैत्तिरस्य च

ಶಂಬರ ಮಾಂಸದಿಂದ ಆರು ತಿಂಗಳ ತೃಪ್ತಿ; ಶಶಕ (ಮೊಲ) ಮಾಂಸದಿಂದ ಐದು ತಿಂಗಳು; ಶಲ್ಲಕ ಮಾಂಸದಿಂದ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು; ತೈತ್ತಿರ ಮಾಂಸದಿಂದಲೂ ಮೂರು ತಿಂಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।

Verse 29

मासद्वयं च मत्स्यस्य मासमेकं कपिञ्जले । नान्येषां योजयेन्मांसं पितृकार्ये कथंचन

ಮತ್ಸ್ಯಮಾಂಸದಿಂದ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ತೃಪ್ತಿ; ಕಪಿಞ್ಜಲ ಮಾಂಸದಿಂದ ಒಂದು ತಿಂಗಳು. ಇತರ ಜೀವಿಗಳ ಮಾಂಸವನ್ನು ಪಿತೃಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಬಳಸಬಾರದು।

Verse 30

एतेषामेव मांसानि पावनानि नृपोत्तम

ಓ ನೃಪೋತ್ತಮ, ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಇವುಗಳ ಮಾಂಸಗಳೇ ಪಾವನಕರವೆಂದು ಉಕ್ತವಾಗಿದೆ।

Verse 31

आनर्त उवाच । कस्मादेते पवित्राः स्युर्येषां मांसं प्रचोदितम् । श्राद्धे च तन्ममाचक्ष्व यथावद्द्विजसत्तम

ಆನರ್ತನು ಹೇಳಿದನು—ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಾಂಸವು ವಿಧೇಯವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಇವರು ಹೇಗೆ ಪವಿತ್ರರೆಂದು ಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ? ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ, ಶ್ರಾದ್ಧಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ನನಗೆ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸು।

Verse 32

भर्तृयज्ञ उवाच । सृष्टिं प्रकुर्वता तेन पशवो लोककारिणा । खड्गवाध्रीणसादीनां पश्चात्सृष्टाः स्वयंभुवा

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಲೋಕಹಿತಕಾರಿ ಸ್ವಯಂಭೂ ಪ್ರಭು ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮಾಡುವಾಗ, ಖಡ್ಗ (ಗಂಡಮೃಗ), ವ್ಯಾಘ್ರ ಮೊದಲಾದ ಜೀವಿಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಯ ನಂತರ ಯಜ್ಞೋಪಯೋಗಿ (ಮೇಧ್ಯ) ಪಶುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು।

Verse 33

एकादशप्रमाणेन ततश्चान्ये नृपोत्तम । अजश्च प्रथमं सृष्टः स तथा मेध्यतां गतः

ನಂತರ, ಹೇ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠ, ಏಕಾದಶ ಪ್ರಮಾಣದಂತೆ ಇತರರೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು; ಮೇಕೆ ಮೊದಲಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿ, ಅದು ಮೇಧ್ಯ—ಯಜ್ಞಶುದ್ಧಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ—ಎಂದು ಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು।

Verse 34

तथैते प्रथमं सृष्टाः पशवोऽत्र नराधिप । सस्यानि सृजता तेन तिलाः पूर्वं च निर्मिताः

ಹಾಗೆಯೇ, ಹೇ ನರಾಧಿಪ, ಈ ಪಶುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಮೊದಲಲ್ಲೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಅವನು ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದಾಗ, ಮೊದಲು ತಿಲ (ಎಳ್ಳು) ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು।

Verse 35

श्राद्धार्थं व्रीहयः सृष्टा वन्येषु च प्रियंगवः । गोधूमाश्च यवाश्चैव माषा मुद्राश्च वै नृप

ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಥವಾಗಿ ವ್ರೀಹಿ (ಅಕ್ಕಿ) ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು; ಮತ್ತು ವನ್ಯ ಧಾನ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಯಂಗುವೂ. ಹಾಗೆಯೇ ಗೋಧೂಮ (ಗೋಧಿ), ಯವ (ಜೋಳ/ಬಾರ್ಲಿ), ಮಾಷ (ಉದ್ದಿನಬೇಳೆ) ಮತ್ತು ಮುದ್ಗ (ಹೆಸರುಬೇಳೆ), ಹೇ ನೃಪ।

Verse 36

नीवाराश्चापि श्यामाकाः प्रवक्ष्यामि यथाक्रमम् । तृप्तिं मांसेन वाञ्छंति मांसं मांसेन वर्जितम्

ನೀವಾರ ಮತ್ತು ಶ್ಯಾಮಾಕ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನೂ ನಾನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅವರು ‘ಮಾಂಸ’ದಿಂದ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ‘ಮಾಂಸ’ ಎಂದರೆ ಹಿಂಸಾಜನ್ಯ ಮಾಂಸವರ್ಜಿತ ಶುದ್ಧ ಆಹಾರ.

Verse 37

पुष्पजात्यो यदा सृष्टास्तदा प्राक्छतपत्रिका । सृष्टा तेन च मुख्या सा श्राद्धकर्मणि सर्वदा

ಪುಷ್ಪಜಾತಿಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದಾಗ, ಮೊದಲಾಗಿ ಶತಪತ್ರಿಕೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಅವನೇ ಅದನ್ನು ಸದಾ ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ವಿಧಿಸಿದನು.

Verse 38

धातूनि सृजता तेन रूप्यं सृष्टं स्वयंभुवा । तेन तद्विहितं श्राद्धे दक्षिणायां प्रतृप्तये

ಲೋಹಗಳನ್ನು ಸೃಜಿಸುವಾಗ ಸ್ವಯಂಭುವು ರೂಪ್ಯ (ಬೆಳ್ಳಿ)ಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಅದನ್ನು ದಕ್ಷಿಣೆಯಾಗಿ ವಿಧಿಸಿದನು.

Verse 39

राजतेषु च पात्रेषु यद्द्विजेभ्यः प्रदीयते । पितृभ्यस्तस्य नैवाऽन्तो युगान्तेऽपि प्रजायते

ಬೆಳ್ಳಿಯ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಏನನ್ನು ನೀಡಿದರೂ, ಅದು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾದ ದಾನವಾಗಿ ಯುಗಾಂತದಲ್ಲಿಯೂ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಕಾಣದು.

Verse 40

अभावे रूप्यपात्राणां नामापि परिकीर्तयेत् । तुष्यंति पितरो राजन्कीर्तनादपि वै यतः

ಬೆಳ್ಳಿಯ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಕನಿಷ್ಠ ಅವುಗಳ ಹೆಸರನ್ನಾದರೂ ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು. ರಾಜನೇ, ಪಿತೃಗಳು ಕೀರ್ತನ-ಸ್ಮರಣದಿಂದಲೂ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 41

रसांश्च सृजता तेन मधु सृष्टं स्वयंभुवा । तेन तच्छस्यते श्राद्धे पितॄणां तुष्टिदायकम्

ರಸಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಾಗ ಸ್ವಯಂಭುವು ತಾನೇ ಮಧುವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಧು ಪ್ರಶಂಸಿತ; ಅದು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿದಾಯಕ.

Verse 42

यच्छ्राद्धं मधुना हीनं तद्रसैः सकलैरपि । मिष्टान्नैरपि संयुक्तं तत्पितॄणां न तृप्तये

ಮಧು ಇಲ್ಲದ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಎಲ್ಲ ರಸಗಳೂ ಮಿಷ್ಟಾನ್ನಗಳೂ ಸೇರಿದ್ದರೂ ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗದು.

Verse 43

अणुमात्रमपि श्राद्धे यदि न स्याद्धि माक्षिकम् । नामापि कीर्तयेत्तस्य पितॄणां तुष्टये यतः

ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಣುಮಾತ್ರವೂ ಮಾಕ್ಷಿಕ ಮಧು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಕನಿಷ್ಠ ಅದರ ನಾಮವನ್ನಾದರೂ ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು; ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 44

शाकानि सृजता तेन ब्रह्मणा परमेष्ठिनौ । कालशाकं पुरः सृष्टं तेन तत्तृप्तिदायकम्

ಪರಮೇಷ್ಠಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಶಾಕಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಾಗ ಮೊದಲು ಕಾಲಶಾಕವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು (ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ) ತೃಪ್ತಿದಾಯಕವೆಂದು ಎಣೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 45

कालं हि सृजता तेन कुतपः प्राग्विनिर्मितः । तस्मात्कुतप काले च श्राद्धं कार्यं विजानता । य इच्छेच्छाश्वतीं तृप्तिं पितॄणामात्मनः सुखम्

ಕಾಲವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಾಗ ಅವನು ಮೊದಲು ಕುತಪ (ಶುಭ ಕಾಲ)ವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ತಿಳಿದವನು ಕುತಪಕಾಲದಲ್ಲೇ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು—ಪಿತೃಗಳ ಶಾಶ್ವತ ತೃಪ್ತಿ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸುಖವನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ.

Verse 46

वीरुधः सृजता तेन विधिना नृपसत्तम । दर्भास्तु प्रथमं सृष्टाः श्राद्धार्हास्तेन ते स्मृताः

ಹೇ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಆ ವಿಧಾತನು ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದಾಗ ಮೊದಲು ದರ್ಭೆ ಹುಲ್ಲು ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಅರ್ಹವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 47

श्राद्धार्हान्ब्राह्मणांस्तेन सृजता पद्मयोनिना । दौहित्राः प्रथमं सृष्टाः श्राद्धार्हास्तेन ते स्मृताः

ಪದ್ಮಯೋನಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಹ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದಾಗ ಮೊದಲು ದೌಹಿತ್ರರು (ಮಗಳ ಮಗ) ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಅರ್ಹರೆಂದು ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 48

अपि शौचपरित्यक्तं हीनांगाधिकमेव वा । दौहित्रं योजयेच्छ्राद्धे पितॄणां परितुष्टये

ದೌಹಿತ್ರನು ಶೌಚವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದರೂ, ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೊರತೆ ಅಥವಾ ಅಧಿಕತೆ ಇದ್ದರೂ, ಪಿತೃಗಳ ಪರಿತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಗಳ ಮಗನನ್ನು ಅವಶ್ಯ ಸೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 49

पशून्विसृजता तेन पूर्वं गावो विनिर्मिताः । तेन तासां पयः शस्तं श्राद्धे सर्पिर्विशेषतः

ಅವನು ಪಶುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದಾಗ ಮೊದಲು ಗೋವುಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು; ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಹಾಲು ಪ್ರಶಂಸನೀಯ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತುಪ್ಪ.

Verse 50

तस्माच्छ्राद्धे घृतं शस्तं प्रदत्तं पितृतुष्टये

ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಶಸ್ತ; ಅದು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 51

प्रजाश्च सृजता तेन पूर्वं दृष्टा द्विजोत्तमाः । तस्मात्प्रशस्तास्ते श्राद्धे पितृतृप्तिकराः सदा

ಅವನು ಪ್ರಜಾಸೃಷ್ಟಿ ಮಾಡುವಾಗ ಮೊದಲು ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದಕಾರಣ ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಶಂಸಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಅವರು ಸದಾ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 52

देवांश्च सृजता तेन विश्वेदेवाः कृताः पुरः । तेन ते प्रथमं पूज्याः प्रवृत्ते श्राद्धकर्मणि

ಅವನು ದೇವಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ ವಿಶ್ವೇದೇವರು ಮೊದಲು ನಿರ್ಮಿತರಾದರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ಮೊದಲಿಗೆ ಅವರನ್ನೇ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 53

ते रक्षंति ततः श्राद्धं यथावत्परितर्पिताः । छिद्राणि नाशयंति स्म श्राद्धे पूर्वं प्रपूजिताः

ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಅರ್ಪಣೆಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತರಾದ ಬಳಿಕ ಅವರು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪೂಜಿತರಾಗಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ದೋಷ-ಛಿದ್ರಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 54

एतैर्मुख्यतमैः सृप्तैः फूरा श्राद्धं विनिर्मितम् । स्वयं पितामहेनैव ततो देवा विनिर्मिताः

ಈ ಮುಖ್ಯತಮರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಶ್ರಾದ್ಧದ ಪೂರ್ಣ ರೂಪ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ನಂತರ ಸ್ವಯಂ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಇತರ ದೇವರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

Verse 55

तेन ते सर्वलोकेषु गताः ख्यातिं पुरा नृप

ಆ ಕಾರಣದಿಂದ, ಹೇ ನೃಪ, ಅವರು ಪುರಾತನಕಾಲದಲ್ಲೇ ಸರ್ವಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

Verse 56

एतच्छ्राद्स्य सत्रत्वं मया ते परिकीर्तितम् । पितॄणां परमं गुह्यं दत्तस्याक्षयकारकम्

ಈ ಶ್ರಾದ್ಧದ ಸತ್ರಸಮಾನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಿದೆನು. ಇದು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪರಮ ಗುಹ್ಯ ರಹಸ್ಯ; ಇದರಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ದಾನ ಅಕ್ಷಯ ಪುಣ್ಯಕಾರಕವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 57

यश्चैतत्कीर्तयेच्छ्राद्धे क्रियमाणे नृपोत्तम । विप्राणां भोक्त्तुकामानां तच्छ्राद्धं त्वक्षयं भवेत्

ಹೇ ನೃಪೋತ್ತಮ! ಶ್ರಾದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಭೋಜನಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಾಗಿರುವ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರು ಇದನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಆ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಫಲದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 58

यश्चैतच्कृणुयाद्राजन्सम्यक्छ्रद्धासमन्वितः । विहितस्य भवेत्पुण्यं यच्छ्राद्धस्य तदाप्नुयात्

ಹೇ ರಾಜನ್! ಯಾರು ಇದನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ ಶ್ರದ್ಧೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶ್ರಾದ್ಧದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅದರ ಪೂರ್ಣ ಫಲವನ್ನೂ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ.

Verse 221

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेरक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे सृष्ट्युत्पत्तिकालिकब्रह्मोत्सृष्टश्राद्धार्हवस्तुपरिगणनवर्णनं नामैकविंशत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿಸಾಹಸ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಷಷ್ಠ ನಾಗರಖಂಡದಲ್ಲಿ, ಹಾಟಕೇಶ್ವರ ಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದ ಶ್ರಾದ್ಧಕಲ್ಪ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ಸೃಷ್ಟ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಉಪದೇಶಿಸಿದ ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಹ ವಸ್ತುಗಳ ಪರಿಗಣನೆಯ ವರ್ಣನೆ’ ಎಂಬ ೨೨೧ನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.