Adhyaya 219

Verse 1

भर्तृयज्ञ उवाच । काम्यानि तेऽधुना वच्मि श्राद्धानि पृथिवीपते । यैः कृतैः समवाप्नोति मर्त्यो हृदयसंस्थितम्

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಪೃಥಿವೀಪತೇ, ಈಗ ನಾನು ನಿನಗೆ ಕಾಮ್ಯ ಶ್ರಾದ್ಧಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಇಷ್ಟಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 2

यो नारीं वांछते क्ष्माप रूपाढ्यां शीलमण्डनाम् । इह लोके परे चैव तस्यार्हं प्रथमं दिनम्

ಹೇ ರಾಜನೇ, ರೂಪಸಂಪನ್ನಳಾದ ಶೀಲಮಂಡಿತ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಫಲಕ್ಕಾಗಿ ಮೊದಲ ದಿನ ತನ್ನಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾದ ವಿಧಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಿ.

Verse 3

श्राद्धीयप्रेतपक्षस्य मुख्यभूतं च यन्नृप । य इच्छेत्कन्यकां श्रेष्ठां सुशीलां रूपसंयु ताम् । द्वितीयादिवसे तेन श्राद्धं कार्यं महीपते

ಹೇ ರಾಜನೇ, ಪ್ರೇತಪಕ್ಷದ ಶ್ರಾದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಮುಖ್ಯ ಆಚರಣೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಸುಶೀಲ, ರೂಪಸಂಪನ್ನ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಎರಡನೇ ದಿನ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು, ಹೇ ಭೂಪತೇ।

Verse 4

यो वांछति नरोऽश्वांश्च वायुवेगसमाञ्जवे । तृतीयादिवसे श्राद्धं तेन कार्यं विपश्चिता

ಗಾಳಿಯ ವೇಗಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಚುರುಕು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಮೂರನೇ ದಿನ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು—ಎಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 5

यो वांछति पशून्मुख्यान्कुप्याकुप्यधनानि च । चतुर्थ्यां तेन कर्तव्यं श्राद्धं पितृप्रतुष्टये

ಉತ್ತಮ ಪಶುಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಕುಪ್ಯ-ಅಕುಪ್ಯ ಧನಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಪಿತೃಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 6

पुत्रान्वांछति योऽभीष्टान्सुशीलान्वंशमंडनान् । पञ्चम्यां तेन कर्तव्यं सदा श्राद्धं नराधिप

ಹೇ ನರಾಧಿಪನೇ, ಇಷ್ಟವಾದ, ಸುಶೀಲ, ವಂಶಕ್ಕೆ ಅಲಂಕಾರವಾದ ಪುತ್ರರನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಪಂಚಮಿಯಂದು ಸದಾ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 7

यः श्राद्धं वंशजैर्दत्तं परलोकगतो नृप । वांछते तेन कर्तव्यं षष्ठ्यां श्राद्धं विपश्चिता

ಹೇ ನೃಪ! ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದವನು ತನ್ನ ವಂಶಜರು ಸಲ್ಲಿಸುವ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ, ಅವನ ನಿಮಿತ್ತ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಷಷ್ಠೀ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 8

कृषिसिद्धिं य इच्छेत ग्रैष्मिकीं शारदीमपि । सप्तम्यां युज्यते तस्य श्राद्धं कर्तुं न संशयः

ಗ್ರೀಷ್ಮ ಅಥವಾ ಶಾರದ ಋತುವಿನ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು, ಸಪ್ತಮೀ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಯುಕ್ತ; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 9

य इच्छेत्पण्यसंसिद्धिं व्यवहारसमुद्भवाम् । अष्टम्यां युज्यते श्राद्धं तस्य कर्तुं नराधिप

ಹೇ ನರಾಧಿಪ! ವ್ಯವಹಾರದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಲಾಭসহಿತ ವಾಣಿಜ್ಯಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು, ಅಷ್ಟಮೀ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 10

नवम्यां श्राद्धकृन्नाना चतुष्पदगणाल्लंभेत् । सौभाग्यं रोगनाशं च तथा वल्लभसंगमम्

ನವಮೀ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವನು ನಾನಾ ವಿಧದ ಚತುಷ್ಪದ ಪಶುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಜೊತೆಗೆ ಸೌಭಾಗ್ಯ, ರೋಗನಾಶ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯಸಂಗಮವೂ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 11

दशमीदिवसे श्राद्धं यः करोति समाहितः । तस्य स्याद्वांछिता सिद्धिः सर्वकृत्येषु सर्वदा

ದಶಮೀ ದಿನದಲ್ಲಿ ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತನಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವನಿಗೆ, ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸದಾ ಇಷ್ಟಸಿದ್ಧಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 12

एकादश्यां धनं धान्यं श्राद्धकर्ता लभेन्नरः । तथा भूपप्रसादं च यच्चान्यन्मनसि स्थितम्

ಏಕಾದಶಿಯಂದು ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವನು ಧನಧಾನ್ಯಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ರಾಜಾನುಗ್ರಹವೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಇತರ ಇಷ್ಟಗಳೂ ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತವೆ.

Verse 13

यः करोति च द्वादश्यां श्राद्धं श्रद्धासमन्वितः । पुत्रांस्तु प्रवरांश्चैव स पशून्वांछिताल्लंभेत्

ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ಶ್ರದ್ಧೆಯೊಂದಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಬಯಸಿದ ಪಶುಸಂಪತ್ತನ್ನೂ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 14

यो वांछति नरो मुक्तिं पितृभिः सह चात्मनः । असंतानश्च यस्तस्य श्राद्धे प्रोक्ता त्रयोदशी

ಪಿತೃಗಳೊಂದಿಗೆ ತನ್ನಿಗೂ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುವ, ಹಾಗೆಯೇ ಸಂತಾನರಹಿತನಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ—ಅವನ ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ತ್ರಯೋದಶಿಯೇ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

Verse 15

संतानकामो यः कुर्यात्तस्य वंशक्षयो भवेत् । न संतानविवृद्धयै च तस्य प्रोक्ता त्रयोदशी

ಸಂತಾನವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ತ್ರಯೋದಶಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ ಅವನ ವಂಶಕ್ಷಯ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು; ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಅವನಿಗೆ ತ್ರಯೋದಶಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ.

Verse 16

श्राद्धकर्मणि राजेंद्र श्रुतिरेषा पुरातनी । अपि नः स कुले भूयाद्यो नो दद्यात्त्रयोदशीम्

ರಾಜೇಂದ್ರನೇ! ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಇದು ಪುರಾತನ ಶ್ರುತಿ—ನಮಗೆ ತ್ರಯೋದಶಿಯ ಅರ್ಪಣೆ/ದಾನ ಮಾಡದವನು ನಮ್ಮ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮಿಸದಿರಲಿ.

Verse 17

पायसं मधुसर्पिर्भ्यां वर्षासु च मघासु च । मघात्रयोदशीयोगे पायसेन यजेत्पितॄन्

ಜೇನು ಮತ್ತು ತುಪ್ಪದಿಂದ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಪಾಯಸವನ್ನು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಮಘಾ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ—ಮಘಾ ತ್ರಯೋದಶಿಯೊಂದಿಗೆ ಯೋಗವಾದಾಗ ಪಾಯಸದಿಂದ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು।

Verse 18

पितरस्तस्य नेच्छंति तद्वर्षं श्राद्धसत्क्रियाम् । पुण्यातिशयभीतेन पिंडदानं निराकृतम्

ಅವನ ಪಿತೃಗಳು ಆ ವರ್ಷದ ಶ್ರಾದ್ಧ ಸತ್ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಪುಣ್ಯವು ಅತಿಯಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವ ಭಯದಿಂದ ಪಿಂಡದಾನವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 19

शक्रेण तद्दिने पुत्रमरणं दर्शितं भयम् । येषां च शस्त्रमृत्युः स्यादपमृत्युरथापि वा

ಆ ದಿನ ಶಕ್ರನು (ಇಂದ್ರನು) ಪುತ್ರಮರಣದ ಭಯಾನಕ ಅಪಾಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು; ಕೆಲವರಿಗೆ ಶಸ್ತ್ರಮರಣ, ಅಥವಾ ಅಕಾಲಮರಣವೂ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು।

Verse 20

उपसर्गमृतानां च विषमृत्युमुपेयुषाम् । वह्निना तु प्रदग्धानां जलमृत्यु मुपेयुषाम्

ಉಪಸರ್ಗ/ಮಹಾಮಾರಿಯಿಂದ ಮೃತರಾದವರು, ವಿಷಮರಣ ಹೊಂದಿದವರು, ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ದಗ್ಧರಾದವರು, ಹಾಗೆಯೇ ಜಲಮರಣ ಹೊಂದಿದವರು—ಇವರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ (ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ) ವಿಶೇಷ ಪರಿಗಣನೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ।

Verse 21

सर्पव्यालहतानां च शृंगैरुद्बन्धनैरपि । एकोद्दिष्टं प्रकर्तव्यं चतुर्दश्यां नराधिप

ಸರ್ಪ ಅಥವಾ ಕಾಡುಮೃಗಗಳಿಂದ ಹತರಾದವರು, ಹಾಗೆಯೇ ಕೊಂಬಿನ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಅಥವಾ ನೇಣಿನಿಂದ ಮೃತರಾದವರು—ಇವರಿಗಾಗಿ, ಓ ನರಾಧಿಪ, ಚತುರ್ದಶಿಯಲ್ಲಿ ಏಕೋದ್ದಿಷ್ಟ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 22

तेषां तस्मिन्कृते तृप्तिस्ततस्तत्पक्षजा भवेत्

ಆ ಕರ್ಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದಾಗ ಅವರಿಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಅದೇ ಪಕ್ಷದಲ್ಲೇ ತದನುಗುಣ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 23

सर्वे कामाः पुरः प्रोक्ता युष्माकं ये मया नृप । अमावास्यादिने श्राद्धात्तानाप्नोति न संश यः

ಓ ನೃಪನೇ! ನಾನು ಹಿಂದೆ ನಿಮಗೆ ಹೇಳಿದ ಎಲ್ಲ ಕಾಮ್ಯಫಲಗಳು ಅಮಾವಾಸ್ಯಾ ದಿನ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ.

Verse 24

एतत्ते सर्वमाख्यातं काम्यश्राद्धफलं नृप । यच्छ्रुत्वा वांछितान्कामान्सर्वानाप्नोति मानवः

ಓ ನೃಪನೇ! ಕಾಮ್ಯಶ್ರಾದ್ಧದ ಫಲವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಮನುಷ್ಯನು ಬಯಸಿದ ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 219

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे काम्यश्राद्धवर्णनंनामैकोनविंशोत्तरद्विशततमोऽ ध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿಸಾಹಸ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಷಷ್ಠ ನಾಗರಖಂಡದಲ್ಲಿ, ಹಾಟಕೇಶ್ವರಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದ ಶ್ರಾದ್ಧಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಮ್ಯಶ್ರಾದ್ಧವರ್ಣನ’ ಎಂಬ 219ನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.