Adhyaya 216

Verse 1

आनर्त उवाच । अन्येऽपि विविधाः कालाः सन्ति पुण्यतमा द्विज । कस्माच्चेंदुक्षये श्राद्धं विशेषा त्समुदाहृतम्

ಆನರ್ತನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದ್ವಿಜ! ಇನ್ನೂ ಹಲವು ವಿಧದ ಕಾಲಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಕರವಾಗಿವೆ; ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಚಂದ್ರಕ್ಷಯಕಾಲದಲ್ಲಿ (ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ) ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಏಕೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗಿದೆ?

Verse 2

एतन्मे सर्वमाचक्ष्व विस्तरेण महामुने

ಹೇ ಮಹಾಮುನೇ! ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನನಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿರಿ।

Verse 3

भर्तृयज्ञ उवाच । सत्यमेतन्महाराज श्राद्धार्हाः संति भूरिशः । कालाः पितृगणानां च तृप्तिदास्तुष्टिदाश्च ये

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹಾರಾಜ! ಇದು ನಿಜ. ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಅನೇಕ ಕಾಲಗಳಿವೆ—ಅವು ಪಿತೃಗಣಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುವವು।

Verse 4

मन्वाद्या वा युगाद्याश्च तेषां संक्रांतयोऽपराः । व्यतीपातो गजच्छाया ग्रहणं सोम सूर्ययोः

ಮನ್ವಾದಿ ಹಾಗೂ ಯುಗಾದಿ ಆರಂಭಗಳು, ಅವುಗಳ ನಾನಾ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಗಳು, ವ್ಯತೀಪಾತ, ಗಜಛಾಯಾ, ಹಾಗೆಯೇ ಚಂದ್ರ-ಸೂರ್ಯ ಗ್ರಹಣಗಳು—ಇವೆಲ್ಲ ಪುಣ್ಯಕಾಲದ ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।

Verse 5

एतेषु युज्यते श्राद्धं प्रकर्तुं पितृतृप्तये । तथा तीर्थे विशेषेण पुण्य आयतने शुभे

ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತೃತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಯುಕ್ತ; ಹಾಗೆಯೇ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ—ಶುಭ ಪುಣ್ಯಾಯತನೆ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆ ಅನುಷ್ಠಾನವು ಪ್ರಶಂಸನೀಯವಾಗಿದೆ।

Verse 6

श्राद्धार्हैर्ब्राह्मणैः प्राप्तैर्द्रव्यैर्वा पितृवल्लभैः । अपर्वण्यपि कर्तव्यं सदा श्राद्धं विचक्षणैः

ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಹ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ದೊರಕಿದರೆ, ಅಥವಾ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಇದ್ದರೆ, ಪರ್ವತಿಥಿ ಅಲ್ಲದ ದಿನದಲ್ಲಿಯೂ ವಿವೇಕಿಗಳು ಸದಾ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 7

सोमक्षये विशेषेण शृणुष्वैकमना नृप । अमा नाम रवे रश्मिसहस्रप्रमुखः स्थितः

ಹೇ ನೃಪ! ಏಕಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಚಂದ್ರಕ್ಷಯದ ವಿಶೇಷ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಕೇಳು; ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ‘ಅಮಾ’ ಎಂಬ ಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ, ಅದು ಸಾವಿರ ಕಿರಣಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ।

Verse 8

यस्य स्वतेजसा सूर्यः प्रोक्तस्त्रैलोक्यदीपकः । तस्मिन्वसति येनेन्दुरमावस्या ततः स्मृता

ಯಾರದ ಸ್ವತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಸೂರ್ಯನು ‘ತ್ರೈಲೋಕ್ಯದೀಪಕ’ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾನೋ; ಆ ತೇಜಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ವಾಸಿಸುವಾಗ ಆ ತಿಥಿ ‘ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ।

Verse 9

अक्षया धर्मकृत्ये सा पितृकृत्ये विशेषतः । अग्निष्वात्ता बर्हिषद आज्यपाः सोमपास्तथा

ಆ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಧರ್ಮಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷಯ ಫಲಪ್ರದ; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪಿತೃಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಾಪುಣ್ಯದಾಯಕ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತರು, ಬರ್ಹಿಷದರು, ಆಜ್ಯಪರು ಮತ್ತು ಸೋಮಪರು ಎಂಬ ಪಿತೃಗಣಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿತರೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 10

रश्मिपा उपहूताश्च तथैवायंतुनाः परे । तथा श्राद्धभुजश्चान्ये स्मृता नान्दीमुखा नृप

ಹೇ ನೃಪ, ರಶ್ಮಿಪರು, ಉಪಹೂತರು, ಹಾಗೆಯೇ ಆಯಂತುನರು ಮತ್ತು ಇತರರು ‘ಶ್ರಾದ್ಧಭುಜರು’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವರು—ಇವರು ನಾನ್ದೀಮುಖ ಪಿತೃಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 11

एते पितृगणाः ख्याता नव देवसमुद्भवाः । आदित्या वसवो रुद्रा नासत्यावश्विनावपि

ಈ ಪಿತೃಗಣಗಳು ‘ಒಂಬತ್ತು’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತ; ದೇವಸಮುದ್ಭವರೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವರು—ಆದಿತ್ಯರು, ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಹಾಗೆಯೇ ನಾಸತ್ಯರು (ಅಶ್ವಿನರು) ಕೂಡ.

Verse 12

सन्तर्पयन्ति ते चैतान्मुक्त्वा नान्दीमुखान्पितॄन् । ब्रह्मणा ते समादिष्टाः पितरो नृपसत्तम

ಹೇ ನೃಪಸತ್ತಮ, ನಾನ್ದೀಮುಖ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಅವರು ಈ ಇತರ ಪಿತೃಗಣಗಳನ್ನು ತರ್ಪಣದಿಂದ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಪಿತೃಗಳು ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಯೋಜಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 13

तान्संतर्प्य ततः सृष्टिं कुरुते पद्मसंभवः

ಅವರನ್ನು ತರ್ಪಣದಿಂದ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದ ನಂತರ, ಪದ್ಮಸಂಭವ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಸೃಷ್ಟಿಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 14

पितरो अन्येऽपि मर्त्या निवसन्ति त्रिविष्टपे । द्विविधास्ते प्रदृश्यंते सुखिनोऽसुखिनः परे

ಇತರ ಪಿತೃಗಳೂ—ಹಿಂದೆ ಮನುಷ್ಯರಾಗಿದ್ದವರು—ತ್ರಿವಿಷ್ಟಪ (ಸ್ವರ್ಗ)ದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಎರಡು ವಿಧವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ—ಕೆಲವರು ಸುಖಿಗಳು, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ದುಃಖಿತರು.

Verse 15

येभ्यः श्राद्धानि यच्छंति मर्त्य लोके स्ववंशजाः । ते सर्वे तत्र संहृष्टा देववन्मुदिताः स्थिताः

ಯಾರಿಗಾಗಿ ಅವರ ಸ್ವವಂಶಜರು ಮર્ત್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ಹರ್ಷಿತರಾಗಿ ಇರುತ್ತಾರೆ—ದೇವರಂತೆ ಮುದಿತರಾಗಿ.

Verse 16

येषां यच्छन्ति ते नैव किंचित्किञ्चित्स्ववंशजाः । क्षुत्पिपासाकुला स्ते च दृश्यन्ते बहुदुःखिताः

ಆದರೆ ಯಾರಿಗಾಗಿ ಅವರ ಸ್ವವಂಶಜರು ಏನನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸದಿರುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾಗಿ ಬಹಳ ದುಃಖಿತರಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ.

Verse 17

कस्यचित्त्वथ कालस्य पितरः सुरपूजिताः । अग्निष्वात्तादयः सर्वे त्रिदशेन्द्रमुपस्थिताः

ನಂತರ ಒಂದು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವರಿಂದ ಪೂಜಿತರಾದ ಪಿತೃಗಳು—ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತಾದಿಗಳೆಲ್ಲರೂ—ತ್ರಿದಶೇಂದ್ರ (ಇಂದ್ರ)ನ ಬಳಿಗೆ ಉಪಸ್ಥಿತರಾದರು.

Verse 18

भक्त्या दृष्टा महाराज सहस्राक्षेण पूजिताः । तथान्यैर्विबुधैः सर्वैः प्रस्थिताः स्वे निकेतने

ಮಹಾರಾಜ, ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ (ಇಂದ್ರ)ನು ಅವರನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನೋಡಿ ಪೂಜಿಸಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಇತರ ಎಲ್ಲ ದೇವರಿಂದಲೂ ಸತ್ಕೃತರಾದ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವನಿಕೇತನಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ಥಾನ ಮಾಡಿದರು.

Verse 19

पितृलोकं महाराज दुर्लभं त्रिदशैरपि । तान्दृष्ट्वा प्रस्थितान्राजन्पितरो मर्त्यसंभवाः

ಮಹಾರಾಜ, ಪಿತೃಲೋಕವು ತ್ರಿದಶರಿಗೂ ದುರ್ಲಭ. ಅವರು ಹೊರಟುದನ್ನು ಕಂಡು, ಮನುಷ್ಯಜನ್ಮ ಪಡೆದ ಪಿತೃಗಳೂ ಅವರತ್ತ ಮನಸ್ಸು ತಿರುಗಿಸಿದರು.

Verse 20

क्षुत्पिपासार्दिता ये च त ऊचुर्दैन्यमाश्रिताः । स्तुत्वाऽथ सुस्तवैर्दिव्यैः पितृसूक्तैश्च पार्थिव

ಹೇ ಪಾರ್ಥಿವ, ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದವರು ದೀನಭಾವದಿಂದ ಮಾತಾಡಿದರು. ನಂತರ ದಿವ್ಯವಾದ ಉತ್ತಮ ಸ್ತವಗಳಿಂದಲೂ ಪಿತೃಸೂಕ್ತಗಳಿಂದಲೂ ಸ್ತುತಿಸಿ ಅವರು ವಿನಂತಿಸಿದರು.

Verse 21

वेदोक्तैरपरैश्चैव पितृतुष्टिकरैः परैः । ततः प्रोचुश्च संहृष्टाः पितरस्तान्सुरोद्भवाः

ವೇದೋಕ್ತ ಹಾಗೂ ಇತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಿತೃತೃಪ್ತಿಕರ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ದೇವೋದ್ಭವ ಪಿತೃಗಳು ಹರ್ಷಗೊಂಡು ಅವರೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದರು.

Verse 22

प्रसन्नाः स्मो वयं सर्वे युष्माकं शंसितव्रताः । तस्माद्ब्रूत वयं येन यच्छामो वो हृदि स्थितम्

‘ನಿಮ್ಮ ವ್ರತಗಳು ಪ್ರಶಂಸನೀಯ; ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹೇಳಿರಿ—ಯಾವ ಉಪಾಯದಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಹೃದಯದಲ್ಲಿರುವ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು ನಾವು ನೀಡಬಹುದು?’

Verse 23

पितर ऊचुः । वयं हि पितरः ख्याता मनुष्याणामिहागताः । स्वर्गे स्वकर्मणा नित्यं निवसाम सुरैः सह

ಪಿತೃಗಳು ಹೇಳಿದರು—‘ನಾವು ಪಿತೃಗಳು ಎಂದು ಖ್ಯಾತರು; ಮನುಷ್ಯರ ಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ. ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ವಪുണ್ಯಕರ್ಮಬಲದಿಂದ ನಾವು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿತ್ಯ ವಾಸಿಸುತ್ತೇವೆ.’

Verse 24

विमानेषु विचित्रेषु संस्थिताः सर्वतोदिशम् । वांछितेषु च लोकेषु यामो ध्वजपताकिषु

ನಾವು ವಿಚಿತ್ರ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಿತರಾಗಿ, ಧ್ವಜ-ಪತಾಕೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತರಾಗಿ, ಇಚ್ಛಿತ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಗಮಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 25

हंसबर्हिण जुष्टेषु संसेव्येष्वप्सरोगणैः । गन्धर्वैर्गीयमानाश्च स्तूयमानाश्च गुह्यकैः

ಹಂಸ-ಮಯೂರಗಳು ಸಂಚರಿಸುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ, ಅಪ್ಸರಾ ಗಣಗಳಿಂದ ಸೇವಿತರಾಗಿ, ಗಂಧರ್ವರಿಂದ ಗೀತಗಾನವಾಗುತ್ತಾ, ಗುಹ್ಯಕರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ನಾವು ಗೌರವದಿಂದ ವಾಸಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 26

परं सन्तिष्ठमानानामस्माकं त्रिदशैः सह । अत्यर्थं जायते तीव्रा क्षुत्पिपासा सुदारुणा

ಆದರೂ ಅಲ್ಲಿ ತ್ರಿದಶರೊಂದಿಗೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇರುವ ನಮಗೆ, ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾದ ಮತ್ತು ಭಯಂಕರವಾದ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 27

यस्या मन्यामहे चित्ते वह्निमध्यगता वयम् । भक्षयामः किमेतान्हि पक्षिणो विविधानपि । हंसादीन्मधुरालापान्किं वा चाप्सरसां गणान्

ಅದರ ತೀವ್ರತೆಯಿಂದ ನಮ್ಮ ಚಿತ್ತದಲ್ಲಿ ‘ನಾವು ಅಗ್ನಿಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ’ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ। ಹಾಗಾದರೆ ಏನು ಭಕ್ಷಿಸೋಣ—ಈ ವಿವಿಧ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನಾ, ಮಧುರಾಲಾಪ ಹಂಸಾದಿಗಳನ್ನಾ, ಅಥವಾ ಅಪ್ಸರಾ ಗಣಗಳನ್ನೂ?

Verse 28

यदि कश्चित्क्षुधाविष्टः कञ्चिदादाय पक्षिणम् । गुप्तो गृह्णाति भक्षार्थं हन्तुं शक्तोऽपि सोऽपि न

ಯಾರಾದರೂ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ಆಹಾರಾರ್ಥವಾಗಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಯಾವುದೋ ಪಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದರೂ, ಕೊಲ್ಲುವ ಶಕ್ತಿ ಇದ್ದರೂ ಅವನಿಗೂ ಅದನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದು।

Verse 29

अजराश्चामराश्चैव स्वर्गे ये स्वर्गगाः खगाः । तथा मनोरमा वृक्षा नन्दनादि वनेषु च

ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಅಜರರೂ ಅಮರರೂ ಆಗಿವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ನಂದನಾದಿ ವನಗಳಲ್ಲಿ ಮನೋಹರ ವೃಕ್ಷಗಳೂ ಇವೆ।

Verse 30

फलिता ये प्रदृश्यंते प्राप्यांश्चापि मनोरमाः । तत्फलानि वयं सर्वे गृह्णीमः पितरो यदि

ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಮನೋಹರ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಪಕ್ವವಾದ ಫಲಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ದೊರಕುವಂತಿವೆ; ಅಯ್ಯೋ, ನಾವು ಎಲ್ಲ ಪಿತೃಗಳು ಅವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದಾದರೆ!

Verse 31

न त्रुटंत्यपि यत्नेन समाकृष्टानि तान्यपि । एतल्लेखापगातोयं तृषार्त्ता यदि यत्नतः । प्रपिबामो न हस्तेषु तच्च तोयं पुनः स्पृशेत्

ಎಷ್ಟೇ ಯತ್ನದಿಂದ ಎಳೆದರೂ ಅವು ಮುರಿದು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ದಾಹದಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟು ನಾವು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಲೇಖಾ ನದಿಯ ಈ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯಲು ಹೋದರೆ, ಆ ನೀರು ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲದು—ಜಾರಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ; ನಾವು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 32

भुंजानश्च न कोऽप्यत्र दृश्यतेऽत्र पिबन्नपि । तस्मात्त्रिविष्टपावासो ह्यस्माकं घोरदारुणः

ಇಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಭೋಜನ ಮಾಡುವುದೂ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ, ಕುಡಿಯುವುದೂ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗವಾಸವೇ ಭಯಂಕರವೂ ಕಠೋರವೂ ಆಗಿದೆ।

Verse 33

एते सुरगणाः सर्वे ये चान्ये गुह्यकादयः । दृश्यंतेऽत्र विमानस्था सर्वे संहृष्टमानसाः

ಈ ಎಲ್ಲಾ ಸುರಗಣಗಳು ಹಾಗೂ ಗುಹ್ಯಕಾದಿ ಇತರರೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಆಸೀನರಾಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ; ಎಲ್ಲರ ಮನಸ್ಸು ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ।

Verse 34

क्षुत्पिपासापरित्यक्ता नानाभोगसमाश्रयाः । कदाचिच्च वयं सर्वे भवामस्तादृशा इव

ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ನಾನಾವಿಧ ಭೋಗಗಳ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಇರುತ್ತೇವೆ; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ದೇವರಂತೆ ಆಗಿರುವೆವು ಎಂಬಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ।

Verse 35

क्षुत्पिपासापरित्यक्ताः सतोषं परमं गताः । तत्किं कारणमेतद्यत्क्षुत्पि पासा प्रजायते

ನಾವು ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಪರಮ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೆವು; ಹಾಗಿದ್ದರೂ ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ?

Verse 36

आकस्मिकी च बाधा नः कदाचिन्न प्रणश्यति । तथा कुरुत भद्रं वो यथा तुष्टिः प्रजायते

ನಮಗೆ ಬಂದ ಈ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಬಾಧೆ ಎಂದಿಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ—ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ—ನಮಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಿರಿ।

Verse 37

शाश्वती नो यथाऽन्येषां देवानां स्वर्गवासिनाम् । यूयं हि पितरो यस्माद्देवानां भावितात्मनाम्

ನಮ್ಮ ಸ್ಥಿತಿಯೂ ಸ್ವರ್ಗವಾಸಿ ಇತರ ದೇವರಂತೆಯೇ ಶಾಶ್ವತವಾಗಲಿ; ಏಕೆಂದರೆ ನೀವು ಭಾವಿತಾತ್ಮರಾದ ದೇವರ ಪಿತೃಗಳು।

Verse 38

वयं चैव मनुष्याणां तेन वः शरणं गताः । पितर ऊचुः । अस्माकमपि चैवैषा कष्टावस्था प्रजायते

ಮತ್ತು ನಾವು ಮನುಷ್ಯರ ಪಿತೃಗಳು; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಶರಣಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ। ಪಿತೃಗಳು ಹೇಳಿದರು—ನಮಗೂ ಇದೇ ಕಷ್ಟಕರ ಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 39

शक्राद्या विबुधा व्यग्राः श्राद्धं यच्छंति नो यदा । ततश्चागत्य तान्सर्वे देवान्संप्रार्थयामहे

ಇಂದ್ರಾದಿ ದೇವರುಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಗ್ರರಾಗಿದ್ದರೂ ನಮಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಪಣಗಳನ್ನು ನೀಡುವಾಗ, ನಾವು ಬಂದು ಆ ಸಮಸ್ತ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 40

ततस्तृप्तिं प्रगच्छामस्तैर्देवैस्तर्पिता वयम् । युष्माकं वंशजा ये च प्रयच्छंति समाहिताः

ನಂತರ ಆ ದೇವತೂಲ್ಯರಿಂದ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ತರ್ಪಿತರಾಗಿ ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ; ನಿಮ್ಮ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತದಿಂದ ನಿಯತ ತರ್ಪಣ-ದಾನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ, ಅವರಿಂದಲೇ ನಾವು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತೇವೆ।

Verse 41

कथं न तृप्तिमायातास्ते सर्वे तैः प्रतर्पिताः । यत्र प्रमादिभिर्वंश्यैर्न तर्प्यंते कथंचन

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಅವರಿಂದ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ತರ್ಪಿತರಾದ ಮೇಲೆ ತೃಪ್ತಿಗೆ ಹೇಗೆ ಬರದೆ ಇರುವರು? ಆದರೆ ಎಲ್ಲಿ ಅಲಕ್ಷ್ಯ ವಂಶಜರು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ತರ್ಪಣ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳು ಎಂದಿಗೂ ತೃಪ್ತರಾಗುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 42

क्षुत्पिपासाकुलाः सर्वे ते तदा स्युर्न संशयः । किं पुनर्नरकस्था ये धर्मराजनिवेशने

ಆಗ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾಗುತ್ತಾರೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಇನ್ನೂ ಧರ್ಮರಾಜನ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ನರಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರ ದುಃಖ ಎಷ್ಟೋ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ!

Verse 43

एतद्धि कारणं प्रोक्तं युष्माकं च कथंचन । क्षुत्पिपासोद्भवं रौद्रं युष्माभिर्यदुदीरितम्

ಇದೇ ನಿಮ್ಮ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ನೀವು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಆ ಭೀಕರ ಸ್ಥಿತಿ ಇದೇ (ವಿಧಿವತ್ತಾದ ಅರ್ಪಣ-ತರ್ಪಣವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು) ಕಾರಣದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 44

तदस्माकं विभागं चेद्यूयं यच्छत सत्तमाः । सर्वे कव्यस्य दत्तस्य तत्कुर्मो वै हितं शुभम्

ಆದುದರಿಂದ ಹೇ ಸತ್ತಮರೇ, ನೀವು ನಮಗೆ ನಮ್ಮ ಯಥೋಚಿತ ವಿಭಾಗವನ್ನು ನೀಡಿದರೆ, ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಕವ್ಯ (ಶ್ರಾದ್ಧದಾನ)ಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಫಲವಾಗಿ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಹಿತಕರವೂ ಶುಭಕರವೂ ಆದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವೆವು।

Verse 45

ब्रह्माणं प्रार्थयित्वा च स्वयं गत्वा तदंतिकम् । बाढमित्येव तैरुक्ते तत आदाय तानपि

ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ, ತಾನೇ ಅವರ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಹೋದನು; ಅವರು ‘ಬಾಢಮ್’ (ತಥಾಸ್ತು) ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ಅವನು ಅವರನ್ನು ಕೂಡ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೊರಟನು।

Verse 46

दिव्याः पितृगणाः प्राप्ता विधेः सदनमुत्तमम् । नांदीमुखान्पुरस्कृत्य पितॄन्यांस्तर्पयेद्विधिः

ದಿವ್ಯ ಪಿತೃಗಣಗಳು ವಿಧಿಯ (ಬ್ರಹ್ಮನ) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸದನವನ್ನು ತಲುಪಿದವು. ನಾಂದೀಮುಖ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಮುಂಚೆ ಇಟ್ಟು, ವಿಧಿಯು ಇತರ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತರ್ಪಣವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದನು।

Verse 47

सृष्टिकाले तु संप्राप्ते वृद्धिकामः सुरेश्वरः । अथ तैः सह ते सर्वे स्तुत्वा तं कमलासनम् । प्रणिपत्य स्थिताः सर्वे पितरो विनयान्विताः

ಸೃಷ್ಟಿಕಾಲವು ಬಂದಾಗ, ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದ ಸುರೇಶ್ವರನು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಕಮಲಾಸನನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು. ವಿನಯಸಂಪನ್ನರಾದ ಎಲ್ಲಾ ಪಿತೃಗಳು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಗೌರವದಿಂದ ನಿಂತರು।

Verse 48

पितॄंस्तान्विनयोपेतान्प्रणिपातपुरःसरान् । विधिः प्रोवाच राजेंद्र सांत्वयञ्श्लक्ष्णया गिरा

ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ, ವಿನಯಸಂಪನ್ನರಾಗಿ ಪ್ರಣಾಮವನ್ನು ಮುಂಚೆ ಇಟ್ಟು ಬಂದ ಆ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ವಿಧಿಯು (ಬ್ರಹ್ಮನು) ಮೃದು ವಾಣಿಯಿಂದ ಅವರನ್ನು ಸಾಂತ್ವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿದನು।

Verse 49

ब्रह्मोवाच । किमर्थं पितरः सर्वे समायाता ममांतिकम् । देवतानां मया सार्धं संपूज्याः सर्वदा स्थिताः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಪಿತೃಗಳೇ, ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ನನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೀರಿ? ನೀವು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸದಾ ನನ್ನಿಂದ ಪೂಜ್ಯರೂ ಪೂಜನೀಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದೀರಿ।

Verse 50

तथान्येऽपि च दृश्यंते युष्माभिः सह संगताः । य एते मानवा काराः स्वल्पतेजोन्विताः स्थिताः

ಹಾಗೆಯೇ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವುದು ಕಾಣುತ್ತದೆ—ಇಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಈ ಮಾನವರು ಅಲ್ಪ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳವರಾಗಿದ್ದಾರೆ।

Verse 51

पितर ऊचुः । पितरो मानवा ह्येते स्वर्गं प्राप्ताः स्वकर्मभिः । देवानां मध्यसंस्थाश्च पीड्यंते क्षुत्पिपासया

ಪಿತೃಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಇವರು ನಿಜಕ್ಕೂ ಮಾನವ ಪಿತೃಗಳು. ತಮ್ಮ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ; ಆದರೂ ದೇವತೆಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದರೂ ಹಸಿವು ಮತ್ತು ದಾಹದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ।

Verse 52

यदा यच्छंति नो वंश्याः कव्यं चैव प्रमादतः । तदा गच्छंति नो तृप्तिं यानैर्यांति यथा सुराः

ನಮ್ಮ ವಂಶಜರು ಅಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಕೆಲಕಾಲಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ನಮಗೆ ಕವ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದಾಗ, ಆಗ ನಾವು ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ; ದೇವತೆಗಳಂತೆ ದಿವ್ಯ ಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 53

तदैतैः प्रार्थनाऽस्माकं कृता शाश्वततृप्तये । न च शक्ता वयं दातुं तेन त्वां समुपस्थिताः

ಆದ್ದರಿಂದ ಇವರು ನಮ್ಮ ಶಾಶ್ವತ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಆದರೆ ಅದನ್ನು ನೀಡಲು ನಾವು ಸಮರ್ಥರಲ್ಲ, ಹೀಗಾಗಿ ನಾವು ನಿಮ್ಮ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ।

Verse 54

यथा स्युर्देवता व्यग्रास्तदाऽस्माकमपि प्रभो कव्यं विना भवेदेषा दशा कष्टा सुरेश्वर

ದೇವತೆಗಳು ಹೇಗೆ ವ್ಯಗ್ರರಾಗುವರೋ ಹಾಗೆಯೇ, ಹೇ ಪ್ರಭು, ನಾವೂ. ಕಾವ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಈ ಕಷ್ಟದ ದಶೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಹೇ ಸುರೇಶ್ವರ.

Verse 55

तस्मात्कुरु प्रसादं नः समेमेतैः सुरेश्वर । यथा स्याच्छाश्वती तृप्तिः स्वस्थानस्थायिनामपि

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಸುರೇಶ್ವರ, ಇವರೊಡನೆಗೂಡಿ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸಾದ ಮಾಡು; ಸ್ವಸ್ವ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವರಿಗೂ ಶಾಶ್ವತ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗಲಿ.

Verse 56

एतेऽस्माकं प्रदास्यंति कव्यं यन्निजवंशजैः । प्रदत्तं तेन संप्राप्ता वयं देव त्वदन्तिकम्

ಇವರು ತಮ್ಮ ವಂಶಜರು ಅರ್ಪಿಸುವ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ನಮಗೆ ನೀಡುವರು; ಆ ದಾನದ ಫಲದಿಂದಲೇ, ಹೇ ದೇವ, ನಾವು ನಿನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ.

Verse 57

देवानां चैव यत्कव्यं तन्नास्माकं प्रतृ प्तये । यतः क्रियाविहीनं तन्न तेषां विद्यते क्रिया

ದೇವರಿಗಾಗಿ ಇರುವ ಕಾವ್ಯವು ನಮ್ಮ ತೃಪ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗದು; ಏಕೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅದು ವಿಧಿಕ್ರಿಯಾರಹಿತ, ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ನಮ್ಮ ಸಂಬಂಧದ ಕ್ರಿಯೆಯೇ ಇಲ್ಲ.

Verse 58

पितॄनुद्दिश्य यत्कव्यं ब्राह्मणेभ्यः प्रदीयते । स्नातैर्धौतांबरैर्मर्त्यैस्तद्भवेत्तृप्तिदं महत्

ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನೀಡುವ ಕಾವ್ಯವನ್ನು, ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಶುದ್ಧ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯರು ನೀಡಿದರೆ, ಅದು ಮಹಾ ತೃಪ್ತಿದಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 59

पितॄणां सर्वदेवेश इत्येषा वैदिकी श्रुतिः । न स्नातस्याधिकारोऽस्ति देवानां च द्विजातिवत्

“ಹೇ ಸರ್ವದೇವೇಶ, ಪಿತೃಗಳಿಗಾಗಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡಬೇಕು”—ಇದು ವೈದಿಕ ಶ್ರುತಿ. ಸ್ನಾನ ಮಾಡದವನಿಗೆ ದೇವಕರ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ದ್ವಿಜನಂತೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ.

Verse 60

पीयूषमपि तैर्दत्तं तेन नः स्यान्न तृप्तये

ಅವರು (ಅಯೋಗ್ಯರು) ನೀಡಿದ ಅಮೃತವೂ ನಮಗೆ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡದು.

Verse 61

तस्मान्मानुषदत्तैर्नो यथा कव्ये प्रजायते । स्वर्गस्थानां परा तृप्तिः सममेतैस्तथा कुरु

ಆದುದರಿಂದ ಮಾನವರು ಅರ್ಪಿಸುವ ದಾನಗಳಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧದ ಕವ್ಯದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಯೋಗ್ಯ ಭಾಗ ಸಿದ್ಧವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡು; ಹಾಗೆಯೇ ಇದೇ ವಿಧಿಗಳಿಂದ ಸ್ವರ್ಗಸ್ಥರಿಗೆ ಪರಮ ತೃಪ್ತಿಯೂ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಮಾಡು.

Verse 62

भर्तृयज्ञ उवाच । तच्छ्रुत्वा सुचिरं ध्यात्वा ब्रह्मा लोकपितामहः । तानुवाच ततः सर्वान्पितॄन्पार्थिवसत्तम

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು: ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಲೋಕಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು, ಓ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಂತರ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.

Verse 63

ब्रह्मोवाच । अस्मिंस्त्रेतायुगे संज्ञा हव्यकव्यसमुद्भवा । संप्रयाता युगे युग्मे कलौ न प्रभविष्यति

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು: ಈ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಹವ್ಯ-ಕವ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಸಂಸ್ಥೆ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆ; ಯುಗಗಳ ಜೋಡಿಗಳು ಸಾಗಿದ ಬಳಿಕ, ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಅದು ವೃದ್ಧಿಯಾಗದು.

Verse 64

यथायथा युगानां च ह्रास एष भविष्यति । तथातथा जना दुष्टा भविष्यंत्यन्यभक्तिकाः

ಯುಗಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ಹ್ರಾಸವಾಗುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಜನರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ದುಷ್ಟರಾಗುವರು ಮತ್ತು ಪರಕೀಯ (ಅಶುಭ) ಮಾರ್ಗಗಳ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗುವರು।

Verse 65

न दास्यंति यथोक्तानि ते कव्यानि कथंचन । ततः कष्टतराऽवस्था पितॄणां संभविष्यति

ಅವರು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾದ ಕಾವ್ಯಾರ್ಪಣಗಳನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ನೀಡರು; ಆದ್ದರಿಂದ ಪಿತೃಗಳ ಸ್ಥಿತಿ ಇನ್ನೂ ಕಷ್ಟಕರವಾಗುವುದು।

Verse 66

तस्मादहं करिष्यामि सुखोपायं शरीरिणाम् । येन सन्तर्पिता यूयं परां तृप्तिमवाप्स्यथ

ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ದೇಹಧಾರಿಗಳಿಗಾಗಿ ಸುಲಭೋಪಾಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವೆನು; ಅದರಿಂದ ನೀವು ಪಿತೃಗಳು ಸಂತರ್ಪಿತರಾಗಿ ಪರಮ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ।

Verse 67

पितुः पितामहस्यैव तत्पितुश्च ततः परम् । समुद्देशेन दत्तेन ब्राह्मणेभ्यः प्रभक्तितः

ತಂದೆ, ತಾತ ಮತ್ತು ಅವರ ತಂದೆಯವರೆಗೆ—ಅವರನ್ನು ಹೆಸರಿಟ್ಟು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ನಿಜ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನೀಡಿದ ದಾನವು ಆ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತಲುಪುತ್ತದೆ।

Verse 68

सर्वेषां स्यात्परा तृप्तिर्यावन्मां पितरोऽधुना । तथा मातामहानां च पक्षे नास्त्यत्र संशयः

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ನನ್ನ ಸ್ವಪಿತೃಪರಂಪರೆವರೆಗೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಪರಮ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಮಾತಾಮಹರ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿಯೂ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 69

त्रिभिः सन्तर्पितास्तेऽपि तर्पिताः स्युर्ममावधि । युष्माकं तृप्तये यश्च सुखोपायो भविष्यति

ಪ್ರತಿ ಸಾಲಿನ ಆ ಮೂವರು ತೃಪ್ತರಾದರೆ, ನನ್ನ ಮಿತಿವರೆಗೆ ಉಳಿದವರೂ ತೃಪ್ತರಾದವರೇ ಆಗುತ್ತಾರೆ. ನಿಮ್ಮ ತೃಪ್ತಿಗೆ ಸುಲಭವಾದ ಉಪಾಯ ಯಾವುದು ಎಂಬುದು ಈಗ ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 70

तं शृणुध्वं महाभागा गदतो मम सांप्रतम् । पितॄनन्नेन येनैव समुद्दिश्य द्विजोत्तमान्

ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರೇ, ಈಗ ನಾನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಕೇಳಿರಿ. ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರನ್ನು (ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು) ಸಂಬೋಧಿಸಿ, ಅದೇ ಅನ್ನಾರ್ಪಣದಿಂದ ಈ ವಿಧಿ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ.

Verse 71

तर्पयिष्यंति तेनैव पिण्डान्दास्यंति भक्तितः । तन्नाम्ना तेन वस्तृप्तिः शाश्वती संभविष्यति

ಅದೇ ಉಪಾಯದಿಂದ ಅವರು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ನಾಮದಿಂದಲೂ ಆ ವಿಧಿಯಿಂದಲೂ ನಿಮ್ಮ ತೃಪ್ತಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 72

तस्माद्गच्छत सन्तुष्टाः स्वानि स्थानानि पूर्वजाः

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಪೂರ್ವಜರೇ, ಸಂತೃಪ್ತರಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ನಿಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿರಿ.

Verse 73

ततस्ते सहितास्तैस्तु स्वानि स्थानानि भेजिरे । विमानैः सूर्यसंकाशैर्गत्वा पार्थिवसत्तम

ನಂತರ ಅವರು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು; ಹೇ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಸೂರ್ಯಸಮಾನ ಪ್ರಕಾಶವುಳ್ಳ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ತೆರಳಿ ಅವರು ತಲುಪಿದರು.

Verse 74

अथ संगच्छता राजन्कालेन महता ततः । तच्चापि न ददुः श्राद्धं मर्त्यास्त्रिपुरुषं च यत्

ನಂತರ ಬಹುಕಾಲ ಕಳೆದಾಗ, ಓ ರಾಜನೇ, ಮನುಷ್ಯರು ಮೂರು ಪೀಳಿಗೆಯ ಪಿತೃಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಮಾಡುವ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನೂ ಸಹ ನೀಡಲಿಲ್ಲ।

Verse 75

नित्यं पितॄन्समुद्दिश्य बहवोऽत्र नराधिप । कव्यभागान्पुनस्तेषां तथा पूर्वं यथा नृप

ಓ ನರಾಧಿಪನೇ! ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ನಿತ್ಯ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಆದರೂ, ಓ ನೃಪನೇ, ಅವರ ಕವ್ಯಭಾಗಗಳು ಹಿಂದಿನಂತೆ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 76

क्षुत्पिपासोद्भवापीडा महती समजायत । तेषां च दैविकानां च पितॄणां नृपसत्तम

ಓ ನೃಪಸತ್ತಮನೇ! ಆ ದೈವಿಕ ಪಿತೃಗಳಿಗೂ ಹಸಿವು ಮತ್ತು ದಾಹದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಮಹಾ ಪೀಡೆ ಸಂಭವಿಸಿತು।

Verse 77

समेत्याथ पुनः सर्वे ब्रह्माणं शरणं गताः । प्रोचुश्च प्रणिपत्योच्चैः सुदीनाः प्रपितामहम्

ಆಮೇಲೆ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಮತ್ತೆ ಸೇರಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಶರಣಿಗೆ ಹೋದರು. ಅತ್ಯಂತ ದೀನರಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಪ್ರಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ಜೋರಾಗಿ ಮೊರೆಯಿಟ್ಟರು।

Verse 78

भगवन्न प्रयच्छंति नित्यं नो वंशसंभवाः । श्राद्धानि दौःस्थ्यमापन्नास्तेन सीदामहे विभो

ಹೇ ಭಗವನ್! ನಮ್ಮ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವರು ನಿತ್ಯ ನಮ್ಮ ಶ್ರಾದ್ಧಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅದರಿಂದ ದುಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಿದ್ದು, ಓ ವಿಭೋ, ನಾವು ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ।

Verse 79

यथा पूर्वं तथा देव तदुपायं प्रचिन्तय । कंचिद्येन दरिद्रा वै प्रीणयंति च ते पितॄन्

ಆದುದರಿಂದ ಹೇ ದೇವಾ! ಪೂರ್ವದಂತೆ ಆಗುವಂತೆ ಒಂದು ಉಪಾಯವನ್ನು ಚಿಂತಿಸು—ಯಾವ ವಿಧಾನದಿಂದ ದರಿದ್ರರೂ ತಮ್ಮ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಪಡಿಸಿ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಬಲ್ಲರು.

Verse 80

भर्तृयज्ञ उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा तानाह प्रपितामहः । कृपाविष्टो महाराज सर्वान्पितृगणांस्तथा

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಮಹಾರಾಜ! ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾದ ಪ್ರಪಿತಾಮಹನು ಆ ಎಲ್ಲಾ ಪಿತೃಗಣಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೀಗೆಂದನು.

Verse 81

सत्यमेतन्महाभागा दौःस्थ्यं यांति दिनेदिने । जना यथायथा याति युगं श्रेष्ठं च पृष्ठतः

ಇದು ಸತ್ಯ, ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರೇ! ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಜನರು ದುಃಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ; ಜನರ ಆಚರಣೆ ಹೇಗೋ ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಯುಗವು ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುತ್ತದೆ.

Verse 82

तथापि च करिष्यामि युष्मदर्थमसंशयम् । उपायं लघु सन्तृप्तिर्येन वोऽत्र भवि ष्यति

ಆದರೂ ನಿಮ್ಮಾರ್ಥವಾಗಿ ನಾನು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ಇಲ್ಲಿ തന്നೇ ಸುಲಭ ಉಪಾಯದಿಂದ ನಿಮಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

Verse 83

अमानाम रवे रश्मिसहस्रप्रमुखः स्थितः । तस्मिन्वसति येनेन्दुरमावास्या ततः स्मृता

‘ಅಮಾ’ ಎಂಬ ದಿನದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ತನ್ನ ಸಹಸ್ರ ಪ್ರಮುಖ ಕಿರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ಅವನಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದರಿಂದ ಆ ತಿಥಿ ‘ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 84

तस्मिन्नहनि ये श्राद्धं पितॄनुद्दिश्य चात्मनः । करिष्यंति नरा भक्त्या ते भविष्यंति सुस्थिताः

ಆ ದಿನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹಾಗೂ ಸ್ವಾತ್ಮಕಲ್ಯಾಣಾರ್ಥವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವರು ಸುಖಸಮೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಿತರಾಗುವರು।

Verse 85

धनधान्यसमोपेता सर्वशत्रुविवर्जिताः । अपमृत्युपरित्यक्ता मम वाक्याद संशयम्

ಅವರು ಧನಧಾನ್ಯಸಂಪನ್ನರು, ಎಲ್ಲ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ದೂರಿರುವವರು, ಅಕಾಲಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುವರು—ಇದು ನನ್ನ ವಾಕ್ಯದಿಂದ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 86

भर्तृयज्ञ उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा बभूवुर्हृष्टमानसाः । पितरः कव्यमासाद्य प्रहष्टेनांतरात्मना

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಅವನ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಪಿತೃಗಳು ಹರ್ಷಚಿತ್ತರಾದರು; ಕವ್ಯವನ್ನು (ಶ್ರಾದ್ಧಭಾಗವನ್ನು) ಪಡೆದು ಅಂತರಾತ್ಮದಿಂದ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು।

Verse 87

ययुः स्वानि निकेतानि प्रेषिताः पद्मयोनिना । अमावास्यादिनं प्राप्य श्राद्धं दत्तं स्ववंशजैः

ಪದ್ಮಯೋನಿ ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಪ್ರೇಷಿತರಾದ ಪಿತೃಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ನಿವಾಸಗಳಿಗೆ ಹೋದರು; ಅಮಾವಾಸ್ಯಾ ದಿನ ಬಂದಾಗ ಅವರ ವಂಶಜರು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರು।

Verse 88

संतृप्ता मासमात्रं च तस्थुः संतुष्टमानसाः । गच्छता त्वथकालेन दौःस्थ्यं प्राप्य नरा भुवि । दर्शेऽस्मिन्नपि नो श्राद्धं प्रायः कुर्वंति केचन

ಅವರು ತೃಪ್ತರಾಗಿ ಸಂತೃಪ್ತಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಇದ್ದರು; ಆದರೆ ಕಾಲ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜನರು ಮತ್ತೆ ದೌಃಸ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು, ಈ ದರ್ಶೆ (ಅಮಾವಾಸ್ಯಾ) ದಿನದಲ್ಲಿಯೂ ಕೆಲವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡದೆ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ।

Verse 89

ततः पितृगणाः सर्वें ये दिव्या ये च मानुषाः । क्षुत्पिपासाकुला भूयो ब्रह्माणं शरणं गताः

ಆಗ ದಿವ್ಯರೂ ಮಾನವರೂ ಆದ ಸಮಸ್ತ ಪಿತೃಗಣರು ಮತ್ತೆ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಶರಣನ್ನು ಪಡೆದರು।

Verse 91

भगवन्निंदुक्षये श्राद्धं प्रोक्तं मासं त्वया विभो । अस्माकं प्रीणनार्थाय यत्करिष्यंति मानवाः

ಓ ಭಗವನ್, ಓ ವಿಭೋ! ಚಂದ್ರಕ್ಷಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಸವನ್ನು ಶ್ರಾದ್ಧಯೋಗ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದೀ; ಮಾನವರು ನಮ್ಮ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಪಿತೃತರ್ಪಣ ಮಾಡುವಂತೆ।

Verse 92

दौःस्थात्तदपि नो कुर्युः प्रायशस्तु पितामह । तेनास्माकं परा पीडा क्षुत्पिपासासमुद्भवा

ಆದರೆ ದಾರಿದ್ರ್ಯದಿಂದ, ಓ ಪಿತಾಮಹ, ಅವರು ಬಹುಸಾರ ಅದನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಅದರಿಂದ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ತೀವ್ರ ಪೀಡೆ ನಮಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 93

तस्मात्कुरु प्रसादं नो यथा पूर्वं सुरेश्वर । तथापि दुःस्थताभाजस्तर्पयिष्यंति नोऽधुना

ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಸುರೇಶ್ವರ! ಪೂರ್ವದಂತೆ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸಾದ ಮಾಡು; ದಾರಿದ್ರ್ಯಭಾರ ಹೊಂದಿರುವವರೂ ಈಗ ನಮಗೆ ತರ್ಪಣಾದಿಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತಿ ನೀಡಲು ಶಕ್ತರಾಗಲಿ।

Verse 94

भर्तृयज्ञ उवाच । अथ ब्रह्मापि संचिन्त्य तानुवाच कृपान्वितः । युष्मदर्थं मयोपायश्चिंतितः पितरो लघुः

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಆಮೇಲೆ ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಚಿಂತಿಸಿ, ಕರುಣೆಯಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ‘ಓ ಪಿತರೇ, ನಿಮ್ಮ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಒಂದು ಸುಲಭ ಉಪಾಯವನ್ನು ಯೋಚಿಸಿದ್ದೇನೆ।’

Verse 95

येन तृप्तिं परां यूयं गमिष्यथ पित्रीश्वराः । अमावास्योद्भवं श्राद्धमलब्ध्वापि च वत्सरम्

ಇದರಿಂದ, ಹೇ ಪಿತೃಈಶ್ವರರೇ, ನೀವು ಪರಮ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ—ಸಂಪೂರ್ಣ ವರ್ಷ ಅಮಾವಾಸ್ಯಾ-ಸಂಬಂಧಿತ ಶ್ರಾದ್ಧ ದೊರಕದಿದ್ದರೂ.

Verse 96

यथा मम प्रसादेन तच्छृणुध्वं समाहिताः । आषाढ्याः पंचमे पक्षे कन्यासंस्थे दिवाकरे

ಇದು ನನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದಲೇ ಆಗುವಂತೆ—ಏಕಾಗ್ರರಾಗಿ ಕೇಳಿರಿ. ಆಷಾಢದಲ್ಲಿ ಐದನೇ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ, ಸೂರ್ಯನು ಕನ್ಯಾರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವಾಗ…

Verse 97

मृताहनि पुनर्यो वै श्राद्धं दास्यति मानवः । तस्य संवत्सरंयावतृप्ताः स्युः पितरो ध्रुवम्

ಮರಣತಿಥಿಯ ದಿನ ಪುನಃ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವ ಮಾನವನ ಪಿತೃಗಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಒಂದು ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ತೃಪ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ।

Verse 98

एवं ज्ञात्वा करिष्यंति प्रेतपक्षे नरा भुवि । श्राद्धं यूयं न संदेहो भविष्यथ सुतर्पिताः

ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಜನರು ಪ್ರೇತಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವರು; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ, ನೀವು ಸುತರ್ಪಿತರಾಗುವಿರಿ।

Verse 99

यावत्संवत्सरं तेन एकेनापि तु सत्तमाः । तस्मिन्नपि च यः श्राद्धं युष्माकं न प्रदास्यति

ಹೇ ಸತ್ತಮರೇ, ಆ ಒಂದೇ ಕರ್ಮದಿಂದಲೂ ಒಂದು ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ (ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ); ಆದರೂ ಆಗಲೂ ನಿಮ್ಮಿಗಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸದವನು…

Verse 100

शाकेनाऽपि दरिद्रोऽसावंत्यजत्वमुपेष्यति । आसनं शयनं भोज्यं स्पर्शं संभाषणं तथा

ಕೇವಲ ಶಾಕದಿಂದಲೂ, ದರಿದ್ರನಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವನು ಆ ಕರ್ಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬಹುದಿತ್ತು; ಆದರೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ಅವನು ಅಂತ್ಯಜಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬೀಳುವನು. ಅವನಿಗೆ ಆಸನ, ಶಯನ, ಭೋಜನ, ಸ್ಪರ್ಶ ಮತ್ತು ಸಂಭಾಷಣೆಯೂ ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗುವುದು.

Verse 102

न सुखं धनधान्यं च तेषां भावि कथंचन । तस्माद्गच्छत चाव्यग्राः स्वस्थानं पितरो द्रुतम्

ಅವರಿಗೆ ಸುಖವೂ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿಲ್ಲ, ಧನಧಾನ್ಯವೂ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ದೊರೆಯದು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಪಿತೃಗಳೇ, ವ್ಯಗ್ರತೆಯಿಲ್ಲದೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋಗಿರಿ.

Verse 103

कलिकालेऽपि संप्राप्ते दारुणे निर्धेने जने । वर्षांते श्राद्धमेकं हि प्रकरिष्यंति मानवाः

ಭಯಾನಕ ಕಲಿಯುಗ ಬಂದರೂ, ಜನರು ದರಿದ್ರರಾದರೂ, ಮಾನವರು ವರ್ಷದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುವರು.

Verse 104

येनाखिलं भवेद्वर्षं युष्माकं प्रीतिरुत्तमा

ಅದರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ವರ್ಷವೂ, ಹೇ ಪಿತೃಗಳೇ, ನಿಮಗೆ ಪರಮ ತೃಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿ ಉಂಟಾಗಲಿ.

Verse 105

भर्तृयज्ञ उवाच । तच्छ्रुत्वा पितरो हृष्टा जग्मुः स्वंस्वं निकेतनम् । वर्षांतेऽपि समासाद्य श्राद्धं न स्युर्बुभुक्षिताः

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಪಿತೃಗಳು ಹರ್ಷಗೊಂಡು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ನಿವಾಸಗಳಿಗೆ ಹೋದರು. ವರ್ಷದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ನೆರವೇರಿದರೆ ಅವರು ಹಸಿದವರಾಗಿ ಉಳಿಯರು.

Verse 106

अथ येऽत्र दुरात्मानो निःशंकाः कृपणात्मकाः । कलिना मोहिताः श्राद्धं वत्सरांतेऽपि नो ददुः

ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ದುಷ್ಟಚಿತ್ತರು, ನಿರ್ಲಜ್ಜರು, ಕೃಪಣಸ್ವಭಾವಿಗಳು—ಕಲಿಯ ಮೋಹದಿಂದ—ವರ್ಷಾಂತದಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 107

तेषां तु पितरो भूयो दिव्यैःपितृभिरन्विताः । ब्रह्माणं शरणं जग्मुः प्रोचुस्ते दीनमानसाः

ಅವರ ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತೆ ದಿವ್ಯ ಪಿತೃಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಶರಣಿಗೆ ಹೋಗಿ, ದೀನಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಾತನಾಡಿದರು।

Verse 108

भगवन्वत्सरांतेऽपि कन्यासंस्थे दिवाकरे । नास्माकं वंशजाः श्राद्धं प्रयच्छंति दुरात्मकाः

ಓ ಭಗವನ್! ವರ್ಷಾಂತದಲ್ಲಿಯೂ, ಸೂರ್ಯನು ಕನ್ಯಾರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವಾಗ, ನಮ್ಮ ವಂಶಜರು—ದುಷ್ಟಮನಸ್ಸಿನವರು—ನಮಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 109

तेन संपीडिता देव क्षुत्पिपासा समाकुलाः । वयं शरणमापन्नास्तत्प्रतीकारमाचर

ಓ ದೇವಾ! ಇದರಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ, ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾದ ನಾವು ನಿನ್ನ ಶರಣಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಇದರ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಮಾಡು।

Verse 110

यथा पूर्वं महाभाग वदोपायं लघूत्तमम् । एकाहिकेन श्राद्धेन येनास्माकं हि शाश्वती । प्रीतिः संजायते देव त्वत्प्रसादात्सुरेश्वर

ಓ ಮಹಾಭಾಗ! ಹಿಂದಿನಂತೆ ನಮಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವೂ ಸರಳವೂ ಆದ ಉಪಾಯವನ್ನು ಹೇಳು; ಅದರಿಂದ ಏಕಾಹಿಕ ಶ್ರಾದ್ಧದ ಮೂಲಕ, ಓ ದೇವಾ, ಓ ಸುರೇಶ್ವರ, ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನಮ್ಮ ಶಾಶ್ವತ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗಲಿ।

Verse 111

वंशक्षयेऽपि संजाते ह्यस्माकं पतनं भवेत्

ವಂಶಕ್ಷಯ ಸಂಭವಿಸಿದರೂ ಸಹ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಪತನವಾಗುವುದು।

Verse 112

भर्तृयज्ञ उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा चिरं ध्यात्वा पितामहः । कृपया परयाविष्टस्ततः प्रोवाच सादरम्

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಅವರ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ) ದೀರ್ಘಕಾಲ ಧ್ಯಾನಿಸಿದನು. ನಂತರ ಪರಮ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾಗಿ ಸಾದರವಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 113

ब्रह्मोवाच । अन्यो युष्मत्प्रतुष्ट्यर्थमुपायश्चिंतितो मया । स लघुर्येन वोऽत्यंतं तृप्तिर्भवति शाश्वती

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ನಿಮ್ಮ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ನಾನು ಮತ್ತೊಂದು ಉಪಾಯವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಅದು ಸುಲಭ; ಅದರಿಂದ ನಿಮಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹಾಗೂ ಶಾಶ್ವತ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುವುದು।

Verse 114

गयाशिरः समासाद्य श्राद्धं दास्यंति येऽत्र वः । अप्येकं तत्प्रभावेन दिव्यां गतिमवाप्स्यथ

ಗಯಾಶಿರಸ್ಸನ್ನು ಸೇರಿ ಇಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮಿಗಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವರು—ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಮಾಡಿದರೂ—ಅದರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನೀವು ದಿವ್ಯಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ।

Verse 115

अपि पापात्मनः पुंसो ब्रह्मघ्नस्यापि देहिनः । अपि रौरवसंस्थस्य कुम्भीपाकगतस्य च

ಪಾಪಾತ್ಮನಾದ ಪುರುಷನಿಗೂ—ದೇಹಧಾರಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮಹಂತಕನಿಗೂ—ರೌರವದಲ್ಲಿ ಇರುವವನಿಗೂ, ಕುಂಭೀಪಾಕದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದವನಿಗೂ।

Verse 116

प्रेतभावगतस्यापि यस्य श्राद्धं प्रदास्यति । गयाशिरसि वंशस्थस्तस्य मुक्तिर्भविष्यति

ಪ್ರೇತಭಾವಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದವನಾದರೂ, ಅವನ ವಂಶಜನು ಗಯಾಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅವನ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ, ಅವನಿಗೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮುಕ್ತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 117

एतन्मम वचः श्रुत्वा सांप्रतं भुवि मानवाः । निःस्वा अपि करिष्यंति श्रादमेकं हि तत्र च । गयाशिरसि सुव्यक्तं युष्माकं मुक्तिदायकम्

ನನ್ನ ಈ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಈಗ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಜನರು—ದರಿದ್ರರೂ ಸಹ—ಅಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನಾದರೂ ನೆರವೇರಿಸುವರು; ಏಕೆಂದರೆ ಗಯಾಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅದು ನಿಮ್ಮ ಮುಕ್ತಿದಾಯಕವೆಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

Verse 118

भर्तृयज्ञ उवाच । तच्छ्रुत्वा पितरस्तस्य वचनं परमेष्ठिनः । अनुज्ञातास्ततस्तेन स्वानि स्थानानि भेजिरे

ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದನು—ಪರಮೇಷ್ಠಿ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಯ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಪಿತೃಗಳು ಅವರ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ಪಡೆದು, ನಂತರ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಮರಳಿದರು.

Verse 119

ततःप्रभृति श्राद्धानि प्रवृत्तानि धरातले । पिंडदानसमे तानि यावदापुरुषत्रयम्

ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮಗಳು ಪ್ರಚಲಿತವಾದವು; ಅವು ಪಿಂಡದಾನಕ್ಕೆ ಸಮಾನವೆಂದು ಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು, ಮತ್ತು ಅದರ ವಿಧಿ-ಫಲ ಮೂರು ತಲೆಮಾರುಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 120

पूर्वं ब्रह्मादितः कृत्वा ये केचित्पुरुषा गताः । परलोकं समुद्दिश्य तान्नराञ्छक्तितो नृप

ಓ ರಾಜನೇ! ಪರಲೋಕವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ, ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಹಿಂದೆ ಗತಿಸಿದ ಯಾವ ಯಾವ ಪುರುಷರಿದ್ದಾರೋ, ಅವರ ಎಲ್ಲರಿಗಾಗಿ ಮನುಷ್ಯನು ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಾನುಸಾರ ಈ ಕರ್ಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 121

तत्संख्यानां द्विजेंद्राणां दत्तवंतोऽपि वांछितम् । अदैवत्यमिदं श्राद्धं दरिद्राणां सुखावहम्

ಅಷ್ಟೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ದ್ವಿಜೇಂದ್ರರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಿದರೂ ಇಷ್ಟಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಈ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಇತರ ದೇವತೆಗಳ ಅವಲಂಬನೆಯಿಲ್ಲದ್ದು; ದರಿದ್ರರಿಗೂ ಸುಖಮಂಗಳಕರವಾಗಿದೆ.

Verse 122

पितॄणां देवतानां च मनुष्याणां सुतृप्ति दम् । तस्माच्छ्राद्धं प्रकर्तव्यं पुरुषेण विजानता

ಶ್ರಾದ್ಧವು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯರಿಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ವಿವೇಕಿಯಾದ ಪುರುಷನು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 123

पितॄणां वांछता तृप्तिं कालेष्वेतेषु यत्नतः । गयायां च विशेषेण लोकद्वयमभीप्सता

ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಈ ಯೋಗ್ಯ ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಯೆಯಲ್ಲಿ—ಕರ್ಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು; ಎರಡೂ ಲೋಕಗಳ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ.

Verse 124

न ददाति नरः श्राद्धं पितॄणां चन्द्रसंक्षये । क्षुत्पिपासापरीतांगाः पितरस्तस्य दुःखिताः

ಚಂದ್ರಸಂಕ್ಷಯಕಾಲದಲ್ಲಿ (ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ) ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧ ನೀಡದವನ ಪಿತೃಗಳು ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಆವರಿತರಾಗಿ ದುಃಖಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 125

प्रेतपक्षं प्रतीक्षंते गुरुवांछासमन्विताः । कर्षुका जलदं यद्वद्दिवानक्तमतंद्रिताः

ಅವರು ಗಾಢ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರೇತಪಕ್ಷವನ್ನು ಕಾಯುತ್ತಾರೆ; ಹೇಗೆ ಕೃಷಕರು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಅಲಸದೆ ಮಳೆಯ ಮೋಡವನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೋ ಹಾಗೆ.

Verse 126

प्रेतपक्षे व्यतिक्रांते यावत्कन्यां गतो रविः । तावच्छ्राद्धं च वांछंति दत्तं स्वैः पितरः सुतैः

ಪಿತೃಪಕ್ಷ ಕಳೆದರೂ, ಸೂರ್ಯನು ಕನ್ಯಾರಾಶಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವವರೆಗೆ, ಪಿತೃಗಳು ತಮ್ಮ ಪುತ್ರರಿಂದ ಅರ್ಪಿತವಾದ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ।

Verse 127

ततस्तुलागतेप्येके सूर्ये वांछंति पार्थिव । श्राद्धं स्ववंशजै र्दत्तं क्षुत्पिपासासमाकुलाः

ನಂತರ, ಓ ರಾಜನೇ, ಸೂರ್ಯನು ತುಲಾರಾಶಿಗೆ ಬಂದರೂ, ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಕಲುಷಿತರಾದ ಕೆಲ ಪಿತೃಗಳು ತಮ್ಮ ವಂಶಜರಿಂದ ಅರ್ಪಿತ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 128

तस्मिन्नपि व्यतिक्रांते काले चांलिं गते रवौ । निराशाः पितरो दीनास्ततो यांति निजालयम्

ಆ ಸಮಯವೂ ಕಳೆದಾಗ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದಾಗ, ಪಿತೃಗಳು ನಿರಾಶರಾಗಿ ದೀನರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಗೃಹಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 129

मासद्वयं प्रतीक्षंते गृहद्वारं समाश्रिताः । वायुभूताः पिपासार्ताः क्षुत्क्षामाः पितरो नृणाम्

ಮನುಷ್ಯರ ಪಿತೃಗಳು ಎರಡು ತಿಂಗಳು ಮನೆಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿಕೊಂಡು ಕಾಯುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ವಾಯುವಿನಂತೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮರಾಗಿದ್ದು, ದಾಹದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕ್ಷೀಣರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 130

यावत्कन्यागतः सूर्यस्तुलास्थश्च महीपते । तथा दर्शदिने तद्वद्ब्रह्मणो वचनान्नृप

ಓ ಮಹೀಪತೇ, ಸೂರ್ಯನು ಕನ್ಯಾರಾಶಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ತುಲಾರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವವರೆಗೆ, ಹಾಗೆಯೇ ದರ್ಶದಿನವಾದ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿಯೂ—ಓ ನೃಪ—ಇದು ಬ್ರಹ್ಮನ ವಚನಾನುಸಾರ.

Verse 131

तस्माच्छ्राद्धं सदा कार्यं पितॄणां तृप्तिमिच्छता । तिलोदकं विशेषेण यथा ब्रह्मवचो नृप

ಆದುದರಿಂದ ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಸದಾ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಿಲೋದಕವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು—ಓ ರಾಜನೇ, ಇದು ಬ್ರಹ್ಮವಚನವಾಗಿದೆ.

Verse 132

वित्ताभावेऽपि दर्शायां श्राद्धं देयं विपश्चिता । तदभावे च कन्यायां संस्थिते दिवसाधिपे

ಧನಾಭಾವವಿದ್ದರೂ ದರ್ಶಾ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು ಜ್ಞಾನಿಯು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು; ಅದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಸೂರ್ಯನು ಕನ್ಯಾರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ವೇಳೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 133

तदभावे गयायां च सकृच्छ्राद्धं हि निर्वपेत् । येन नित्यं प्रदत्तस्य श्राद्धस्य फलमश्नुते

ಅದೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಗಯೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು; ಅದರಿಂದ ನಿತ್ಯ ನೀಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧದ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 134

एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि नराधिप । येनैतत्क्रियते श्राद्धं जनैः पितृ परायणैः

ಓ ನರಾಧಿಪನೇ, ನೀನು ಕೇಳಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ವಿವರಿಸಿದೆನು; ಪಿತೃಪರಾಯಣರಾದ ಜನರು ಈ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವೇ ಇದು.

Verse 135

अमावास्यां विशेषेण प्रेतपक्षे च पार्थिव

ಓ ಪಾರ್ಥಿವನೇ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು ಮತ್ತು ಪ್ರೇತಪಕ್ಷದಲ್ಲಿಯೂ (ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು).

Verse 136

यश्चैतां शृणुयात्पुण्यां श्राद्धोत्पत्तिं पठेच्च वा । स सर्वदोषनिर्मुक्तः श्राद्धदानफलं लभेत्

ಯಾರು ಈ ಪುಣ್ಯವಾದ ಶ್ರಾದ್ಧೋತ್ಪತ್ತಿ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳುವನೋ ಅಥವಾ ಪಠಿಸುವನೋ, ಅವನು ಸರ್ವದೋಷಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧದಾನದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವನು।

Verse 137

श्राद्धकाले पठेद्यस्तु श्राद्धोत्पत्तिमिमां नरः । अक्षयं तद्भवेच्छ्राद्धं सर्वच्छिद्रविवर्जितम्

ಶ್ರಾದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಈ ಶ್ರಾದ್ಧೋತ್ಪತ್ತಿ ಕಥೆಯನ್ನು ಪಠಿಸುವನೋ, ಅವನ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ದೋಷ-ಲೋಪಗಳಿಂದ ವಿಯುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ।

Verse 138

असद्द्रव्येण वा चीर्णमनर्हैर्ब्राह्मणैरपि । अभुक्तं कामहीनं वा मन्त्रहीनमथापि वा

ಅಸದ್ದ್ರವ್ಯದಿಂದ ಮಾಡಿದರೂ, ಅಯೋಗ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಮಾಡಿದರೂ; ಅದು ಭುಕ್ತವಾಗದೆ ಉಳಿದರೂ, ಸಂಕಲ್ಪವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಮಂತ್ರವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ—

Verse 139

सर्वं संपूर्णतां याति कीर्तनात्पार्थिवोत्तम । अस्याः श्राद्धसमुत्पत्तेः कीर्तनाच्छ्रवणादपि

ಹೇ ರಾಜೋತ್ತಮನೇ! ಈ ಶ್ರಾದ್ಧಸಮುತ್ಪತ್ತಿಯ ಕೀರ್ತನೆಯಿಂದ—ಅಥವಾ ಅದನ್ನು ಕೇಳುವುದರಿಂದಲೂ—ಅದೆಲ್ಲವೂ ಸಂಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 216

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटके श्वरक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे श्राद्धोत्पत्तिवर्णनंनाम षोडशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿಸಾಹಸ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಷಷ್ಠ ನಾಗರಖಂಡದ ಹಾಟಕೇಶ್ವರಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದ ಅಂತರಗತ ಶ್ರಾದ್ಧಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ‘ಶ್ರಾದ್ಧೋತ್ಪತ್ತಿವರ್ಣನ’ ಎಂಬ ಎರಡೂ ನೂರ ಹದಿನಾರನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।