Adhyaya 135

Verse 1

सूत उवाच । तथान्यापि च तत्रास्ति दीर्घिकाख्या सुशोभना । सरसी लोकविख्याता सर्वपातकनाशनी

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅಲ್ಲಿ ‘ದೀರ್ಘಿಕಾ’ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ಸರೋವರವಿದೆ; ಅದು ಲೋಕವಿಖ್ಯಾತವಾಗಿದ್ದು ಸರ್ವ ಪಾತಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು।

Verse 2

यस्यां स्नातो नरः सम्यग्भास्करस्योदयं प्रति । ज्येष्ठशुक्लचतुर्दश्यां मुच्यते सर्वपातकैः

ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಕಡೆ ಮುಖಮಾಡಿದರೆ, ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಶುಕ್ಲ ಚತುರ್ದಶಿಯಂದು ಸರ್ವ ಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 3

आसीत्पूर्वं द्विजो वीरशर्मनामातिविश्रुतः । वेदविद्याव्रतस्नातो वर्धमाने पुरोत्तमे

ಹಿಂದೆ ವರ್ಧಮಾನವೆಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಗರದಲ್ಲಿ ವೀರಶರ್ಮನೆಂಬ ಅತಿಪ್ರಸಿದ್ಧ ದ್ವಿಜನು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಅವನು ವೇದವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ವ್ರತಾಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಣಾತನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 4

तस्य कन्या समुत्पन्ना कदाचिल्लक्षणाच्च्युता । अतिदीर्घा प्रमाणेन जनहास्यविवर्द्धिनी

ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ಪುತ್ರಿ ಜನ್ಮಿಸಿದಳು; ಆದರೆ ಕೆಲಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಚ್ಯುತಳಾದಳು. ದೇಹಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅತಿದೀರ್ಘಳಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಜನರ ಹಾಸ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣಳಾದಳು।

Verse 5

ततः सा यौवनं प्राप्ता तद्रूपापि कुमारिका । न कश्चिद्वरयामास शास्त्रवाक्यमनुस्मरन्

ನಂತರ ಆ ಕನ್ಯೆ ಯೌವನವನ್ನು ಪಡೆದಳು; ಆದರೂ ಆ ರೂಪವಿದ್ದರೂ ಶಾಸ್ತ್ರವಾಕ್ಯಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಯಾರೂ ಅವಳನ್ನು ವರಿಸಲಿಲ್ಲ।

Verse 6

अतिसंक्षिप्तकेशा या अतिदीर्घातिवामना । उद्वाहयति यः कन्यां पुरुषः काममोहितः

ಯಾವ ಕನ್ಯೆಗೆ ಕೂದಲು ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರಲಿ, ಅಥವಾ ಅವಳು ಅತಿದೀರ್ಘಕಾಯಳಾಗಿರಲಿ, ಅಥವಾ ಅತಿವಾಮನಳಾಗಿರಲಿ—ಅಂತಹ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕಾಮಮೋಹಿತನಾದ ಪುರುಷನು ವಿವಾಹಿಸಿದರೆ—

Verse 7

षण्मासाभ्यंतरे मृत्युं स प्राप्नोति नरो ध्रुवम् । एतस्मात्कारणात्सर्वे तां त्यजंति कुमारिकाम्

ಆರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಆ ಪುರುಷನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ; ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಎಲ್ಲರೂ ಆ ಕುಮಾರಿಕೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 8

पुरुषा अतिदीर्घत्वयुक्तां वीक्ष्य समंततः । ततो वैराग्यमापन्ना तपस्तेपेऽतिदारुणम्

ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪುರುಷರು ಅಸಾಧಾರಣ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯದಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಅವಳು ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದಳು; ನಂತರ ಅತ್ಯಂತ ಕಠೋರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದಳು।

Verse 9

चांद्रायणानि कृच्छ्राणि तया चीर्णान्यनेकशः । पाराकाणि यथोक्तानि तथा सांतपनानि च

ಅವಳು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ಮತ್ತು ಕೃಚ್ಛ್ರ ತಪಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿದಳು; ಹಾಗೆಯೇ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪಾರಾಕ ಮತ್ತು ಸಾಂತಪನ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಿದಳು।

Verse 10

व्रतं यद्विद्यते किंचिन्नियमः संयमस्तथा । अन्यच्चापि शुभं कृत्यं तत्सर्वं च तया कृतम्

ಯಾವುದೇ ವ್ರತವಿದ್ದರೂ, ಯಾವ ನಿಯಮ ಮತ್ತು ಸಂಯಮವಿದ್ದರೂ, ಇನ್ನಿತರ ಎಲ್ಲ ಶುಭ ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನೂ—ಅವಳು ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಿದಳು।

Verse 11

एवं तस्या व्रतस्थाया जरा सम्यगुपस्थिता । तथापि तेजसो वृद्धिर्ववृधे तपसा कृता

ಈ ರೀತಿ ವ್ರತಸ್ಥಳಾಗಿದ್ದ ಅವಳಿಗೆ ಜರೆಯು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಬಂದಿತು; ಆದರೂ ತಪಸ್ಸಿನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವಳ ತೇಜಸ್ಸು ಇನ್ನಷ್ಟು ವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು।

Verse 12

सा च नित्यं महेन्द्रस्य सभां यात्यतिकौतुकात् । देवर्षीणां मतं श्रोतुं देवतानां विशेषतः

ಅವಳು ಅಪಾರ ಕೌತುಕದಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನ ಮಹೇಂದ್ರನ ಸಭೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಳು; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೇವರ್ಷಿಗಳೂ ದೇವತೆಗಳೂ ನೀಡುವ ಮತ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶವನ್ನು ಕೇಳಲು।

Verse 13

यदा सा स्वासनं त्यक्त्वा प्रयाति स्वगृहोन्मुखी । तदैवाभ्युक्षणं चक्रुस्तत्र शक्रस्य किंकराः

ಅವಳು ತನ್ನ ಆಸನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮನೆಮುಖವಾಗಿ ಹೊರಟಾಗಲೆಲ್ಲ, ಅಷ್ಟೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಶಕ್ರನ ಸೇವಕರು ಅಭ್ಯುಕ್ಷಣ (ಜಲಪ್ರೋಕ್ಷಣ) ವಿಧಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು।

Verse 14

तथान्यदिवसे दृष्टं क्रियमाणं तया हि तत् । अभ्युक्षणं स्वकीये च आसने द्विजसत्तमाः

ನಂತರ ಮತ್ತೊಂದು ದಿನ ಅವಳು ಕಂಡಳು—ಓ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ—ತನ್ನದೇ ಆಸನದ ಮೇಲೆಯೇ ಆ ಅಭ್ಯುಕ್ಷಣ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು।

Verse 15

ततः कोपपरीतांगी दीर्घिका सा कुमारिका । त्रिशाखां भृकुटीं कृत्वा ततः प्राह पुरंदरम्

ಆಗ ಆ ದೀರ್ಘಾಯು ಕುಮಾರಿಕೆ ಕೋಪದಿಂದ ಆವರಿತಳಾದಳು; ಭ್ರೂಕುಟಿಯನ್ನು ತ್ರಿಶಾಖೆಯಂತೆ ಮಡಚಿ ನಂತರ ಪುರಂದರನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು।

Verse 16

किं दोषं वीक्ष्य मे शक्र प्रोक्षितं चासनं त्वया । परद्वा रकृतं दोषं किं मयैतत्कृतं क्वचित्

ಓ ಶಕ್ರಾ! ನನ್ನಲ್ಲಿ ಯಾವ ದೋಷವನ್ನು ಕಂಡು ನೀನು ನನ್ನ ಆಸನವನ್ನು ಪ್ರೋಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸಿದ್ದೆ? ಇದು ಮತ್ತೊಬ್ಬನು ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ದೋಷವೇ, ಅಥವಾ ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಎಂದಾದರೂ ಏನಾದರೂ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದ್ದೇನಾ?

Verse 17

तस्मान्मे पातकं ब्रूहि नो चेच्छापं सुदारुणम् । त्वयि दास्याम्यसंदिग्धं सत्ये नात्मानमालभे

ಆದ್ದರಿಂದ ನನ್ನ ಪಾತಕವೇನು ಎಂದು ಹೇಳು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಅತ್ಯಂತ ಘೋರ ಶಾಪವನ್ನು ಹಾಕುವೆನು. ಸತ್ಯವಾಗಿ, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಹಾಗೆ ಮಾಡುವೆನು; ನನ್ನನ್ನು ನಾನು ತಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 18

इन्द्र उवाच । न ते दीर्घेऽस्तिदोषोत्र कश्चिदेकं विना शुभे । तेनाथ क्रियते चैतदासनस्याभिषेचनम्

ಇಂದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಶುಭೆ, ಓ ದೀರ್ಘಾ! ಇಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದೋಷವಿಲ್ಲ, ಒಂದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಈ ಆಸನದ ಅಭಿಷೇಕ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.

Verse 19

त्वं कुमार्यपि संप्राप्ता ऋतुकालं विगर्हिता । तेन दोषं त्वमापन्ना नान्यदस्तीह कारणम्

ನೀನು ಕನ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಋತುಕಾಲವನ್ನು ತಲುಪಿ, ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಗೊಂಡು/ನಿಂದಿತಳಾದೆ. ಅದರಿಂದ ನಿನಗೆ ದೋಷ ಉಂಟಾಯಿತು; ಇಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಕಾರಣವಿಲ್ಲ.

Verse 20

तस्मादद्यापि त्वां कश्चिदुद्वाहयति तापसः । त्वं तं वरय भर्त्तारं येन गच्छसि मेध्यताम्

ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದಿಗೂ ಯಾವುದೋ ತಪಸ್ವಿ ನಿನ್ನನ್ನು ವಿವಾಹ ಮಾಡಬಹುದು. ನೀನು ಮೇಧ್ಯತೆ—ಶುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಯೋಗ್ಯತೆ—ಪಡೆಯುವಂತೆ ಅವನನ್ನೇ ಭರ್ತಾರನಾಗಿ ವರಿಸು.

Verse 21

ततश्च लज्जया युक्ता सा तदा दीर्घकन्यका । गत्वा भूमितले तूर्णं वर्धमाने पुरोत्तमे

ಆಗ ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ದೀರ್ಘಕನ್ಯೆ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಗರವಾದ ವರ್ಧಮಾನದಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಭೂಮಿತಲಕ್ಕೆ ಇಳಿದು/ಬಿದ್ದುಹೋಯಿತು.

Verse 22

ततः फूत्कर्तुमारब्धा चत्वरेषु त्रिकेषु च । उच्छ्रित्य दक्षिणं पाणिं भ्रममाणा इतस्ततः

ಆಮೇಲೆ ಅವಳು ಚೌಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ತ್ರಿಮಾರ್ಗ ಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಜೋರಾಗಿ ಕೂಗತೊಡಗಿದಳು. ಬಲಗೈಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಇತ್ತಿತ್ತ ಅಲೆದಾಡುತ್ತ ಸಂಚರಿಸಿದಳು.

Verse 23

यदि कश्चिद्द्विजो जात्या करोति मम सांप्रतम् । पाणिग्राहं तपोऽर्द्धस्य श्रेयो यच्छामि तस्य च

“ಜನ್ಮತಃ ಯಾವನಾದರೂ ದ್ವಿಜನು ಈಗ ನನ್ನ ಪಾಣಿಗ್ರಹಣವನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ, ನನ್ನ ತಪಸ್ಸಿನ ಅರ್ಧಭಾಗದ ಪುಣ್ಯಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಅವನಿಗೆ ನಾನು ದಯಪಾಲಿಸುವೆ.”

Verse 24

एवं तां प्रविजल्पन्तीं श्रुत्वा लोका दिवानिशम् । उन्मत्तामिति मन्वाना हास्यं चक्रुः परस्परम्

ಹೀಗೆ ಅವಳು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರಲು ಕೇಳಿದ ಜನರು ‘ಇವಳು ಉನ್ಮತ್ತೆ’ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಪರಸ್ಪರ ನಗಿದರು.

Verse 25

ततः कतिपयाहस्य प्रकुर्वंती च दीर्घिका । कुष्ठव्याधिगृहीतेन ब्राह्मणेन परिश्रुता

ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ದೀರ್ಘಿಕಾ ತನ್ನ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಕುಷ್ಠರೋಗದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಅವಳ ವಿಷಯ ತಿಳಿಯಿತು.

Verse 26

ततः प्रोवाच मन्दं स समाहूय सुदुःखिताम्

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖಿತಳಾದ ಅವಳನ್ನು ಕರೆದು ಮೃದುವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿದನು.

Verse 27

अहं त्वामुद्वहाम्यद्य कृत्वा पाणिग्रहं तव । यदि मद्वचनं सर्वं सर्वदैवानुतिष्ठसि

ನಾನು ಇಂದು ನಿನ್ನ ಪಾಣಿಗ್ರಹಣ ಮಾಡಿ ವಿವಾಹವಾಗುವೆನು—ನೀನು ನನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ವಚನಗಳನ್ನು ಸದಾ ದೇವಾಜ್ಞೆಯಂತೆ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಿದರೆ।

Verse 28

कुमारिकोवाच । करिष्यामि न संदेहस्तव वाक्यं द्विजाधिप । कुरु पाणिग्रहं मेऽद्य विधिदृष्टेन कर्मणा

ಕುಮಾರಿಕೆ ಹೇಳಿದರು—ಓ ದ್ವಿಜಾಧಿಪಾ! ನಿನ್ನ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಪಾಲಿಸುವೆನು. ವಿಧಿದೃಷ್ಟ ಕರ್ಮದಂತೆ ಇಂದು ನನ್ನ ಪಾಣಿಗ್ರಹಣ ಮಾಡು।

Verse 29

सूत उवाच । ततस्तस्याः कुमार्याः स पाणिं जग्राह दक्षिणम् । गृह्योक्तेन विधानेन देवाग्निगुरुसंनिधौ

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ನಂತರ ಗೃಹ್ಯೋಕ್ತ ವಿಧಾನದಂತೆ, ದೇವತೆಗಳು, ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಗುರುಗಳ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ, ಅವನು ಆ ಕುಮಾರಿಯ ಬಲಗೈಯನ್ನು ಹಿಡಿದನು।

Verse 30

अथ सा प्राह भूयोऽपि विवाहकृतमंगला । आदेशं देहि मे नाथ यं करोमि तवाधुना

ಆಮೇಲೆ ವಿವಾಹಸಂಸ್ಕಾರದಿಂದ ಮಂಗಳಮಯಳಾದ ಅವಳು ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದರು—ಓ ನಾಥಾ! ನನಗೆ ಆಜ್ಞೆ ನೀಡು; ಈಗ ನಾನು ನಿನಗಾಗಿ ಏನು ಮಾಡಲಿ?

Verse 31

पतिरुवाच । अष्टषष्टिषु तीर्थेषु स्नातुमिच्छामि सुन्दरि । साहाय्येन त्वदीयेन यदि शक्नोषि तत्कुरु

ಪತಿ ಹೇಳಿದರು—ಓ ಸುಂದರಿ! ನಾನು ಅಷ್ಟಷಷ್ಟಿ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದರೆ, ನಿನ್ನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಅದನ್ನು ನೆರವೇರಿಸು।

Verse 32

बाढमित्येव सा प्रोच्य ततस्तूर्णं पतिव्रता । तत्प्रमाणं दृढं कृत्वा रम्यं वंशकुटीरकम्

“ಬಾಢಮ್” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಪತಿವ್ರತೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ತೊಡಗಿದಳು. ಯೋಗ್ಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ದೃಢಗೊಳಿಸಿ, ಸುಂದರವಾದ ಬಿದಿರಿನ ಕುಟೀರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದಳು.

Verse 33

मृदु तूलसमायुक्तं ततः प्राह निजं पतिम् । कृतांजलिपुटा भूत्वा प्रहृष्टेनान्तरात्मना

ನಂತರ ಮೃದು ಹತ್ತಿಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿ, ಅವಳು ತನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದಳು—ಕೈಜೋಡಿಸಿ, ಅಂತರಾತ್ಮ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿ.

Verse 34

एतत्तव कृते रम्यं कृतं वंशकुटीरकम् । मम नाथारुहाशु त्वं येन कृत्वाथ मूर्धनि । नयामि सर्वतीर्थेषु क्षेत्रेषु सुशुभेषु च

“ನಾಥಾ! ನಿನ್ನಿಗಾಗಿ ಈ ಸುಂದರ ಬಿದಿರಿನ ಕುಟೀರವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ನೀನು ಬೇಗ ಇದರಲ್ಲಿ ಏರು; ಇದನ್ನು ನನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟು, ನಿನ್ನನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳಿಗೂ ಶೋಭನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೂ ಕರೆದೊಯ್ಯುವೆನು.”

Verse 35

ततः कुष्ठी प्रहृष्टात्मा शनैरुत्थाय भूतलात् । तया चोद्धृतदेहः सन्सुप्तो वंशकुटीरके

ಆಮೇಲೆ ಆ ಕುಷ್ಠಿ ಹರ್ಷಿತಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಭೂಮಿಯಿಂದ ಎದ್ದನು. ಅವಳಿಂದ ದೇಹ ಎತ್ತಲ್ಪಟ್ಟು, ಅವನು ಬಿದಿರಿನ ಕುಟೀರದಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದನು.

Verse 36

ततस्तं मस्तके कृत्वा सर्वतीर्थे यथासुखम् । सर्वक्षेत्रेषु बभ्राम स्नापयन्ती निजं पतिम्

ನಂತರ ಅವನನ್ನು ತನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಅವಳು ಸುಖವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಚರಿಸಿದಳು; ತನ್ನ ಪತಿಗೆ (ಪ್ರತಿ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೂ) ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 37

यथा यथा स चक्रेऽथ स्नानं तीर्थेषु कुष्ठभाक् । तथातथास्य गात्रेषु तेजो वृद्धिं प्रगच्छति

ಆ ಕುಷ್ಠರೋಗಿ ಪುರುಷನು ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಮರುಮರು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದಂತೆ, ಅವನ ಅಂಗಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಬಲ ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು।

Verse 38

ततः क्रमेण सा साध्वी भ्रममाणा महीतले । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे संप्राप्ता रजनी मुखे

ನಂತರ ಕ್ರಮೇಣ ಆ ಸಾಧ್ವಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ, ರಾತ್ರಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹಾಟಕೇಶ್ವರನ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು।

Verse 39

क्लान्ता वैक्लव्यमापन्ना भाराक्रान्ता पतिव्रता । निद्रान्धा निश्वसन्ती च प्रस्खलन्ती पदेपदे

ಆ ಪತಿವ್ರತೆ ಬಹಳ ಕ್ಲಾಂತಳಾಗಿ, ದುರ್ಬಲತೆಯಿಂದ ಆವರಿತಳಾಗಿ, ಭಾರದಿಂದ ನಲುಗಿದ್ದಳು; ನಿದ್ರಾಮತ್ತೆಯಿಂದ ದೃಷ್ಟಿ ಮಂಕಾಗಿ, ಭಾರವಾಗಿ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಾ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲೂ ತಡಬಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು।

Verse 40

अथ तत्र प्रदेशे तु माण्डव्यो मुनिपुंगवः । शूलारोपितगात्रस्तु संतिष्ठति सुदुःखितः

ಅದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮುನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಮಾಂಡವ್ಯನು, ಶೂಲಕ್ಕೆ ಇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದೇಹದೊಂದಿಗೆ, ಅತ್ಯಂತ ವೇದನೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದನು।

Verse 41

अथ सा तं समासाद्य शूलं रात्रौ पतिव्रता । निजगात्रेण भारार्त्ता गच्छमाना महासती

ಆಗ ಆ ಮಹಾಸತಿ ಪತಿವ್ರತೆ, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಾ ತನ್ನದೇ ದೇಹಭಾರದಿಂದ ಪೀಡಿತಳಾಗಿ, ಆ ಶೂಲದ ಬಳಿಗೆ ತಲುಪಿದಳು।

Verse 42

तया संचालितः सोऽथ मांडव्यो मुनिपुंगवः । परां पीडां समासाद्य ततः प्राह सुदुःखितः

ಅವಳಿಂದ ತಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮುನಿಪುಂಗವ ಮಾಂಡವ್ಯರು ಪರಮ ಪೀಡೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾಗಿ ಆಗ ಮಾತಾಡಿದರು.

Verse 43

केनेदं पाप्मना शल्यं ममांतः परिचालितम् । येनाहं दुःखयुक्तोऽपि भूयो दुःखास्पदीकृतः

ಯಾವ ಪಾಪಿಯು ನನ್ನೊಳಗಿನ ಈ ಶಲ್ಯವನ್ನು ಕದಲಿಸಿದನು? ಅದರಿಂದ ನಾನು ದುಃಖದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಮತ್ತಷ್ಟು ದುಃಖದ ಆಶ್ರಯನಾಗಿದ್ದೇನೆ.

Verse 44

दीर्घिकोवाच । न मया त्वं महाभाग निद्रोपहतया दृशा । दृष्टस्तेन परिस्पृष्टो ह्यस्पृश्यः पापकृत्तमः

ದೀರ್ಘಿಕಾ ಹೇಳಿದರು—ಓ ಮಹಾಭಾಗ! ನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಮಂಕಾದ ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ನೀವು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ಪರಮಪಾಪಿ ಅಸ್ಪೃಶ್ಯನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದನು.

Verse 45

न त्वया सदृशश्चान्यः पापात्मास्ति धरातले । शिरस्युद्भूतशूलोऽपि यो मृत्युं नाधिगच्छति

ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಂತ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪಾಪಾತ್ಮನಿಲ್ಲ—ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಶೂಲ ಉದ್ಭವಿಸಿದ್ದರೂ ಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದದವನು ನೀನೇ.

Verse 46

अहं पतिव्रता मूढ वहामि शिरसा धृतम् । तीर्थयात्राकृते कांतं विकलांगं सुवल्लभम्

ನಾನು ಪತಿವ್ರತೆ—ಮೂಢಳಾದರೂ—ತೀರ್ಥಯಾತ್ರಾರ್ಥವಾಗಿ ನನ್ನ ಅತಿಪ್ರಿಯ, ಅಂಗವಿಕಲನಾದ ಕಾಂತನನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಿ ಹೊರುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.

Verse 47

कस्मात्तस्यास्तिरस्कारं मम यच्छसि निष्ठुरम् । अज्ञातां मूढबुद्धिः सन्विशेषान्मानुषोद्भवाम्

ನನ್ನ ಮೇಲೆ ನೀನು ಇಷ್ಟು ನಿಷ್ಠುರವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕಾರವನ್ನು ಏಕೆ ಸುರಿಸುತ್ತೀಯ? ನಾನು ನಿನಗೆ ಅಪರಿಚಿತೆ; ನೀನು ಮೂಢಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಮಾನವಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಭೇದಗಳನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 48

माण्डव्य उवाच । अहं यादृक्त्वया प्रोक्तस्तादृगेव न संशयः । पापात्मा मूढबुद्धिश्च अस्पृश्यः सर्वदेहिनाम्

ಮಾಂಡವ್ಯನು ಹೇಳಿದರು—ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಹೇಗೆ ವರ್ಣಿಸಿದ್ದೀಯೋ, ನಾನೂ ಹಾಗೆಯೇ; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ನಾನು ಪಾಪಾತ್ಮ, ಮೂಢಬುದ್ಧಿ, ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ದೇಹಧಾರಿಗಳಿಗೆ ಅಸ್ಪೃಶ್ಯನು।

Verse 49

यदि प्रातस्तवायं च भर्त्ता जीवति निष्ठुरे । येन मे जनिता पीडा प्राणांतकरणी दृढा

ಓ ನಿಷ್ಠುರೆಯೇ, ಪ್ರಭಾತದವರೆಗೆ ನಿನ್ನ ಭರ್ತನು ಜೀವಂತನಿದ್ದರೆ—ಅವನೇ ನನಗೆ ಪ್ರಾಣಾಂತಕರವಾದ ದೃಢವಾದ ಪೀಡೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದನು—

Verse 50

तस्मादेष तवाभीष्टः स्पृष्टः सूर्यस्य रश्मिभिः । मया शप्तः परित्यागं जीवितस्य करिष्यति

ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದ ಈವನು ಸೂರ್ಯರಶ್ಮಿಗಳ ಸ್ಪರ್ಶವಾದ ತಕ್ಷಣ, ನನ್ನ ಶಾಪದಿಂದ, ಜೀವಿತವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವನು।

Verse 51

दीर्घिकोवाच । यद्येवं मरणं पत्युः प्रभाते संभविष्यति । मदीयस्य ततः प्रातर्नोद्गमिष्यति भास्करः

ದೀರ್ಘಿಕಾ ಹೇಳಿದರು—ಇಂತೆ ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಪತಿಯ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸುವುದಾದರೆ, ನನ್ನ ಕಾರಣದಿಂದ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಭಾಸ್ಕರನು ಉದಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 52

एवमुक्त्वा ततः साथ निषसाद धरातले । भूमौ तद्भर्तृसंयुक्तं मुक्त्वा वंशकुटीरकम्

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಆ ಸಾಧ್ವಿ ನಂತರ ಧರಾತಲದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಳು. ಭರ್ತನೊಡನೆ ಇದ್ದ ಆ ಚಿಕ್ಕ ಬಿದಿರು ಕುಟೀರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ನಿಂತುಕೊಂಡಳು.

Verse 53

अथ तां प्राह कुष्ठी स पिपासा संप्रवर्तते । तस्मात्तोयं समानेहि पानार्थमतिशीतलम्

ಆಮೇಲೆ ಆ ಕುಷ್ಠಿ ಅವಳಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ನನಗೆ ದಾಹ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕುಡಿಯಲು ಅತ್ಯಂತ ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರನ್ನು ತಂದುಕೊ.”

Verse 54

तथैव सा समाकर्ण्य भर्तुरादेशमुत्सुका । इतस्ततश्च बभ्राम जलार्थं न प्रपश्यति । न च निर्याति दूरं सा त्यक्त्वारण्ये तथाविधम्

ಭರ್ತನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವಳು ಉತ್ಸುಕಳಾಗಿ ನೀರಿಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ-ಅಲ್ಲಿ ಅಲೆದಳು; ಆದರೆ ನೀರು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಅಂಥ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟು ಅವಳು ದೂರಕ್ಕೂ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ.

Verse 55

भर्तारं श्वापदोत्थं च भयं हृदि वितन्वती । उपविश्य ततो भूमौ स्पृष्ट्वा पादौ पतेस्तदा । प्रोवाच दीर्घिका वाक्यं तारवाक्येन दुःखिता

ಭರ್ತನ ಕುರಿತು ಮತ್ತು ಕಾಡುಮೃಗಗಳ ಭಯದಿಂದ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಆತಂಕವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡು ಅವಳು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಳು. ನಂತರ ಪತಿಯ ಪಾದಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ, ಕಠೋರ ವಚನಗಳಿಂದ ದುಃಖಿತಳಾದ ದೀರ್ಘಿಕಾ ಮಾತಾಡಿದಳು.

Verse 56

पतिव्रता त्वमाचीर्णं यदि सम्यङ्मया स्फुटम् । तेन सत्येन भूपृष्ठान्निर्गच्छतु जलं शुभम्

“ನಾನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪತಿವ್ರತಾಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ್ದರೆ, ಆ ಸತ್ಯಬಲದಿಂದ ಭೂಪೃಷ್ಠದಿಂದ ಶುಭ ಜಲವು ಹೊರಹೊಮ್ಮಲಿ.”

Verse 57

एवमुक्त्वा जघानाथ पादाघातेन मेदिनीम् । कान्तभक्तिं पुरस्कृत्य तस्य जीवितवांछया

ಹೀಗೆಂದು ಹೇಳಿ ಅವಳು ಪಾದಾಘಾತದಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದಳು; ಪ್ರಿಯನ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಮುಂಚಿಟ್ಟು, ಅವನ ಜೀವಿತವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ।

Verse 58

एतस्मिन्नन्तरे तोयं पादाघातादनन्ततरम् । निष्क्रांतं निर्मलं स्वादु माण्डव्यस्य च पश्यतः

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಪಾದಾಘಾತದಿಂದ ಅಪಾರವಾದ ನೀರು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು—ನಿರ್ಮಲವೂ ಸಿಹಿಯೂ—ಮಾಂಡವ್ಯನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ।

Verse 59

ततस्तं स्नापयामास तस्मिंस्तोये श्रमातुरम् । अपाययत्ततः पश्चात्स्वयं स्नात्वा पपौ जलम्

ನಂತರ ಶ್ರಮದಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟವನನ್ನು ಆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿಸಿದನು; ಬಳಿಕ ಕುಡಿಯಲು ಕೊಟ್ಟನು; ತಾನೂ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಆ ಜಲವನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿದನು।

Verse 60

एतस्मिन्नंतरे सूर्यः पतिव्रतकृताद्भयात् । नाभ्युदेति समुत्पन्नस्ततः कालात्ययो महान्

ಇದರ ಮಧ್ಯೆ ಪತಿವ್ರತೆಯ ಪ್ರಭಾವಜನಿತ ಭಯದಿಂದ ಸೂರ್ಯನು ಉದಯಿಸಿದರೂ ಮೇಲೇಳಲಿಲ್ಲ; ಇದರಿಂದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಹಾ ವ್ಯತ್ಯಯ ಉಂಟಾಯಿತು।

Verse 61

अथ रात्रिं समालोक्य दीर्घां ये कामुका जनाः । ते सर्वे तुष्टिमापन्नास्तथा च कुल स्त्रियः

ನಂತರ ದೀರ್ಘವಾದ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಕಾಮಾಸಕ್ತ ಜನರೆಲ್ಲ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು; ಹಾಗೆಯೇ ಕುಲಸ್ತ್ರೀಯರೂ ತೃಪ್ತರಾದರು।

Verse 62

कौशिका राक्षसाश्चापि चोरा जाराश्च ये नराः । ते सर्वे प्रोचुः संहृष्टाः समालिंग्य परस्परम्

ಕೌಶಿಕರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಕಳ್ಳರು, ಜಾರರು—ಆ ಪುರುಷರೆಲ್ಲ ಹರ್ಷದಿಂದ ಪರಸ್ಪರ ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಉಲ್ಲಾಸದಿಂದ ಹೇಳಿದರು।

Verse 63

अद्यास्माकं विधिस्तुष्टो भगवान्मन्मथस्तथा । येन दीर्घा कृता रात्रिर्नाशं नीतश्च भास्करः

“ಇಂದು ನಮ್ಮ ವಿಧಿ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ; ಭಗವಾನ್ ಮನ್ಮಥನೂ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನಿಂದ ರಾತ್ರಿಯು ದೀರ್ಘವಾಯಿತು, ಭಾಸ್ಕರನು ಅಸ್ತಂಗತನಾದನು।”

Verse 64

ये पुनर्ब्राह्मणाः शांता यज्ञकर्मसमुद्यताः । ते सर्वे दुःखमापन्नाः सूर्योदयविनाकृताः

ಆದರೆ ಯಜ್ಞಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಉದ್ಯತರಾದ ಶಾಂತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆಲ್ಲ ಸೂರ್ಯೋದಯವಿಲ್ಲದೆ ದುಃಖಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು।

Verse 65

न कश्चिद्यजनं चक्रे याजनं न च सद्द्विजः । न श्राद्धं न च संकल्पं न स्वाध्यायं कथंचन

ಯಾರೂ ಯಜನ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ; ಯಾವ ಸದ್ದ್ವಿಜನೂ ಯಾಜನ ನಡೆಸಲಿಲ್ಲ. ಶ್ರಾದ್ಧವೂ ಇಲ್ಲ, ಸಂಕಲ್ಪವೂ ಇಲ್ಲ, ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯವೂ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ।

Verse 66

न स्नानं न च दानं च लोकयात्रां विशेषतः । व्यवहारं न कृत्यं च किंचिद्धर्मसमुद्भवम्

ಸ್ನಾನವೂ ಇಲ್ಲ, ದಾನವೂ ಇಲ್ಲ; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಲೋಕಯಾತ್ರೆಯೂ ಇಲ್ಲ. ವ್ಯವಹಾರವೂ ಇಲ್ಲ, ಕೃತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ—ಧರ್ಮದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುವ ಯಾವುದೂ ನಡೆಯಲಿಲ್ಲ।

Verse 67

एतस्मिन्नन्तरे देवाः सर्वे शक्रपुरोगमाः । परं दौःस्थ्यं समापन्ना यज्ञभागविवर्जिताः

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಶಕ್ರನ ಮುನ್ನಡೆಗೆಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ಯಜ್ಞಭಾಗವಿಲ್ಲದೆ ಪರಮ ದುಃಸ್ಥಿತಿಗೆ ಒಳಗಾದರು।

Verse 68

ततो भास्करमासाद्य ऊचुर्दुःखसमन्विताः । कस्मान्नोद्गमनं देव प्रकरोषि दिवाकर

ನಂತರ ದುಃಖದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾದ ಅವರು ಭಾಸ್ಕರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿದರು—“ಹೇ ದೇವ, ಹೇ ದಿವಾಕರ! ನೀನು ಏಕೆ ಉದಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ?”

Verse 69

एतत्त्वया विना सर्वं जगद्व्याकुलतां गतम्

“ನಿನ್ನಿಲ್ಲದೆ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ವ್ಯಾಕುಲತೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದೆ.”

Verse 70

तस्माल्लोकहितार्थाय त्वमुद्गच्छ यथापुरा । अग्निष्टोमादिका यज्ञा वर्तंते येन भूतले

“ಆದುದರಿಂದ ಲೋಕಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಹಿಂದಿನಂತೆ ಉದಯಿಸು; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮಾದಿ ಯಜ್ಞಗಳು ನಡೆಯುವಂತೆ.”

Verse 71

सूर्य उवाच पतिव्रतासमादेशात्त्यक्तश्चाभ्युदयो मया । तस्माद्गत्वा सुराः सर्वे तां वदंतु कृते मम

ಸೂರ್ಯನು ಹೇಳಿದನು—“ಆ ಪತಿವ್ರತೆಯ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾನು ನನ್ನ ಉದಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ದೇವರೆಲ್ಲರೂ ಹೋಗಿ ನನ್ನ ಪರವಾಗಿ ಅವಳಿಗೆ ವಿನಂತಿಸಿರಿ.”

Verse 72

येन तद्वाक्यमासाद्य प्रवर्त्तामि यथासुखम् । अन्यथा मां शपेत्क्रुद्धा नूनं सा हि पतिव्रता

ಅವಳ ವಚನವನ್ನು ಪಡೆದಾಗಲೇ ನಾನು ಸುಖವಾಗಿ ನನ್ನ ಗತಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮುಂದುವರಿಸಬಲ್ಲೆ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರುದ್ಧಳಾಗಿ ಅವಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನಗೆ ಶಾಪ ನೀಡುವಳು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ಪತಿವ್ರತೆ.

Verse 73

एवं सा तपसा युक्ता प्रोत्कृष्टं हि सुरोत्तमाः । पतिव्रतात्वमाधत्ते तथान्यदपरं महत्

ಹೀಗೆ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾದ ಅವಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ಅತ್ಯುತ್ತಮಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ, ಓ ದೇವೋತ್ತಮ; ಅವಳು ಪತಿವ್ರತತ್ವವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾಳೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನಿತರ ಮಹತ್ತಾದ ಗುಣಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ।

Verse 74

कस्तस्या वचनं शक्तः कर्तुमेवमतोऽन्यथा । एतस्मात्कारणाद्भीतो नोद्गच्छामि कथंचन

ಅವಳ ವಚನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸದೆ ಯಾರು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಬಲ್ಲರು? ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಭೀತನಾಗಿ ನಾನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಮೇಲೇಳುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 76

ततस्ते विबुधाः सर्वे गत्वा तत्क्षेत्रमुत्तमम् । प्रोचुस्तां दीर्घिकां वाक्यैर्मृदुभिः पुरतः स्थिताः

ನಂತರ ಆ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಅವಳ ಮುಂದೇ ನಿಂತು, ದೀರ್ಘಿಕೆಯನ್ನು ಮೃದು ವಚನಗಳಿಂದ ಸಂಬೋಧಿಸಿದರು।

Verse 77

त्वया पतिव्रते सूर्यो यन्निषिद्धो न तत्कृतम् । शुभं यतो हताः सर्वा भूतले शोभनाः क्रियाः

ಹೇ ಪತಿವ್ರತೆಯೇ! ನೀನು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿದ ಕಾರಣ ಅವನು (ಉದಯಿಸುವುದು) ಸಂಭವಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅದರ ಫಲವಾಗಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಶುಭ ಹಾಗೂ ಶೋಭನ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಾಶವಾಗಿವೆ।

Verse 78

तस्मादुद्गच्छतु प्राज्ञे त्वद्वाक्यात्तीक्ष्णदीधितिः । यज्ञक्रिया विशेषेण येन वर्तंति भूतले

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಪ್ರಾಜ್ಞೆ, ನಿನ್ನ ವಾಕ್ಯದಿಂದ ತೀಕ್ಷ್ಣಕಿರಣಧರ ಭಾಸ್ಕರನು ಉದಯಿಸಲಿ; ಇದರಿಂದ ಭೂತಲದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯಜ್ಞಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಡೆಯಲಿ।

Verse 79

न तत्क्रतुसहस्रेण यजंतः प्राप्नुयुः फलम् । पतिव्रतात्वमापन्ना यत्स्त्री विंदति केवलम्

ಪತಿವ್ರತಾಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಸ್ತ್ರೀ ಮಾತ್ರ ಪಡೆಯುವ ಫಲವನ್ನು, ಪುರುಷರು ಸಾವಿರ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೂ ಪಡೆಯಲಾರರು।

Verse 80

शप्तश्चानेन दुष्टेन मांडव्येन सुपाप्मना । कार्यं विनापि निर्दिष्टस्तद्ब्रूयां भास्करं कथम्

ನಾನು ಈ ದುಷ್ಟನಾದ ಮಹಾಪಾಪಿ ಮಾಣ್ಡವ್ಯನಿಂದ ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ; ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಕೂಡ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ—ಹಾಗಾದರೆ ಭಾಸ್ಕರನ ಕುರಿತು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಲಿ?

Verse 81

उदयार्थं न मे यज्ञैः कार्यं किंचिन्न चापरैः । श्राद्धदानादिकैः कृत्यैः संजातैर्दर्यितं विना

ನನ್ನ ಉದಯಕ್ಕಾಗಿ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಏನೂ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ; ಶ್ರಾದ್ಧ-ದಾನಾದಿ ಇತರ ಕೃತ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ; ಅಂಥ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಬಾಧ್ಯನಾಗದೆ ನನ್ನ ಗತಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 82

सूत उवाच । ततस्ते विबुधाः सर्वे समालोक्य परस्परम् । चिरकालं सुदुःखार्तास्तामूचुर्विनयान्विताः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಆಮೇಲೆ ಆ ಎಲ್ಲ ದೇವಗಣರು ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ನೋಡಿ, ದೀರ್ಘಕಾಲ ತೀವ್ರ ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ, ವಿನಯದಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ಹೇಳಿದರು।

Verse 83

उद्गच्छतु रविर्भद्रे तवायं दयितः पतिः । प्रयातु निधनं सद्यो भूयादेष मुनीश्वरः

ಹೇ ಭದ್ರೇ, ಸೂರ್ಯನು ಉದಯಿಸಲಿ; ಇವನೇ ನಿನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಪತಿ. ಈ ಮುನೀಶ್ವರನು ತಕ್ಷಣವೇ ಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದಲಿ; ನಂತರ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಪುನರ್ಜೀವನ ಪಡೆಯಲಿ.

Verse 84

पुनर्जीवापयिष्यामो वयमेनमपि द्रुतम् । मृत्युमार्गमनुप्राप्तं त्वत्कृते पतिवत्सले

ಹೇ ಪತಿವ್ರತೆಯೇ, ನಿನ್ನ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾವು ಇವನನ್ನೂ ಶೀಘ್ರ ಪುನರ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುತ್ತೇವೆ; ಅವನು ಮರಣಮಾರ್ಗವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದರೂ ಸಹ.

Verse 85

पञ्चविंशतिवर्षीयं कामदेवमिवापरम् । त्वं द्रक्ष्यसि सुदीप्तांगं सर्वलक्षणलक्षितम्

ನೀನು ಅವನನ್ನು ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷದ ಯುವಕನಾಗಿ ಕಾಣುವೆ—ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಕಾಮದೇವನಂತೆ—ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೇಹದವನು, ಎಲ್ಲ ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನು.

Verse 86

भूत्वा पंचदशाब्दीया पद्मपत्रायतेक्षणा । मर्त्यलोके सुखं सम्यक्त्वेच्छया साधयिष्यसि

ಮತ್ತು ನೀನು ಹದಿನೈದು ವರ್ಷದವಳಾಗಿ, ಪದ್ಮಪತ್ರದಂತೆ ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವವಳಾಗಿ, ಮর্ত್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಸಮ್ಯಕ್ ಸುಖವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವೆ.

Verse 87

एषोऽपि मुनिशार्दूलो विपाप्मा सांप्रतं शुभे । शूलवेधेन निर्मुक्तः सुखभागी भवत्क्लम

ಹೇ ಶುಭೇ, ಈ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲನು ಈಗ ಪಾಪರಹಿತನು; ಶೂಲವೇಧದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಸುಖಭಾಗಿಯಾಗುವನು, ನಿನ್ನ ಕಷ್ಟವೂ ನಿವಾರಣೆಯಾಗುವುದು.

Verse 88

सूत उवाच । बाढमित्येव च प्रोक्ते तया स द्विजसत्तमाः । उद्गतो भगवान्सूर्यस्तत्क्षणादेव वेगतः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅವಳು “ಬಾಢಮ್ (ತಥಾಸ್ತು)” ಎಂದು ಹೇಳಿದ ತಕ್ಷಣ, ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಭಗವಾನ್ ಸೂರ್ಯನು ವೇಗವಾಗಿ ಉದಯಿಸಿದನು।

Verse 89

ततः सूर्यांशुसंस्पृष्टः स मृतश्च सुकुष्ठभाक् । विबुधानां करैः स्पृष्टः पुनरेव समुत्थितः

ನಂತರ ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಅವನು—ಮೃತನಾಗಿಯೂ ಕುಷ್ಠರೋಗಪೀಡಿತನಾಗಿಯೂ ಇದ್ದರೂ—ದೇವತೆಗಳ ಹಸ್ತಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಪುನಃ ಜೀವಂತನಾಗಿ ಎದ್ದು ನಿಂತನು।

Verse 90

पंचविंशतिवर्षीयः कामदेव इवापरः । संस्मरन्पूर्विकां जातिं सर्वा हर्ष समन्वितः

ಅವನು ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷದ ಯುವಕನಾಗಿ, ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಕಾಮದೇವನಂತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು; ತನ್ನ ಪೂರ್ವಜನ್ಮವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದನು।

Verse 91

दीर्घिकापि परिस्पृष्टा स्वयं देवेन शंभुना । संजाता यौवनोपेता दिव्यलक्षणलक्षिता

ದೀರ್ಘಿಕೆಯೂ—ಸ್ವತಃ ದೇವ ಶಂಭುವಿನ ಸರ್ವಾಂಗಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ—ಯೌವನವತಿಯಾಗಿ, ದಿವ್ಯ ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು।

Verse 92

पद्मपत्रेक्षणा रम्या चन्द्रबिम्बसमानना । मध्ये क्षामा सुगौरांगी पीनोन्नतपयोधरा

ಅವಳು ಪದ್ಮಪತ್ರದಂತೆ ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವ ಸುಂದರಿ, ಚಂದ್ರಬಿಂಬದಂತೆ ಮುಖವಳಿಯುಳ್ಳವಳು; ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ನಡು, ಶುಭಗೌರಾಂಗೀ, ತುಂಬಿದ ಹಾಗೂ ಉನ್ನತ ಸ್ತನಗಳೊಂದಿಗೆ—ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಳು।

Verse 93

ततस्तं मुनिशार्दूलं शूलाग्रादवतार्य च । प्रोचुश्च विबुधश्रेष्ठाः सादरं हर्षसंयुताः

ಆಗ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠರು ಹರ್ಷಸಹಿತವಾಗಿ, ಸಾದರದಿಂದ ಆ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲನನ್ನು ಶೂಲಾಗ್ರದಿಂದ ಇಳಿಸಿ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು।

Verse 94

एतत्सत्यं कृतं वाक्यं मुने तव यथोदितम् । मृतोऽपि ब्राह्मणः कुष्ठी संस्पृष्टो रविरश्मिभिः

ಓ ಮುನೇ, ನೀನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಹೇಳಿದ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಸತ್ಯಮಾಡಲಾಗಿದೆ; ಕುಷ್ಠಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಸತ್ತಿದ್ದರೂ ಸೂರ್ಯರಶ್ಮಿಗಳ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ…

Verse 95

पुनरुत्थापितोऽस्माभिः कृतश्च तरुणः पुनः । अनया भार्यया सार्धं तस्मात्त्वं स्वाश्रमं व्रज

ಅವನನ್ನು ನಾವು ಮತ್ತೆ ಎಬ್ಬಿಸಿ, ಪುನಃ ಯೌವನವಂತನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆವು; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಈ ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ ನಿನ್ನ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋಗು।

Verse 96

नास्माकं दर्शनं व्यर्थं कथंचिदपि जायते । तस्मात्प्रार्थय यच्चित्ते तव नित्यं समाश्रितम्

ನಮ್ಮ ದರ್ಶನವು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನ ಚಿತ್ತದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ನೆಲೆಸಿರುವ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು ಬೇಡು।