Adhyaya 5

Verse 1

लोमश उवाच । विष्णौ गते तदा सर्वे देवाश्च ऋषिभिः सह । विनिर्जिता गणैः सर्वे ये च यज्ञोपजीविनः

ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದನು—ವಿಷ್ಣು ಹೊರಟ ಬಳಿಕ, ಋಷಿಗಳೊಡನೆ ಎಲ್ಲ ದೇವರೂ ಗಣರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪರಾಭವಗೊಂಡರು; ಯಜ್ಞದಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸುವವರೂ ಸಹ ಎಲ್ಲರೂ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 2

भृगुं च पातयामास स्मश्रूणां लुंचनं कृतम् । द्विजांश्चोत्पाटयामास पूष्णो विकृतविक्रियान्

ಅವನು ಭೃಗುವನ್ನು ಕೆಡವಿಬಿಟ್ಟು, ಅವರ ದಾಡಿಯನ್ನು ಕಿತ್ತುಹಾಕಿದನು. ದ್ವಿಜರನ್ನೂ ಎಳೆದು ಹೊರಹಾಕಿದನು; ಪೂಷನ ಕಾರ್ಯಗಳು ವಿಕೃತವಾಗಿ ಬದಲಾದವು.

Verse 3

विडंबिता स्वधा तत्र ऋषयश्च विडंबिताः । ववृषुस्ते पुरीषेण वितानाग्नौ रुपान्विताः

ಅಲ್ಲಿ ಸ್ವಧೆಯನ್ನು ಹಾಸ್ಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು; ಋಷಿಗಳೂ ಅವಮಾನಿತರಾದರು. ಆ ಗಣರು ನಾನಾ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಯಜ್ಞವಿತಾನದ ಕೆಳಗಿನ ವೇದಿಯ ಅಗ್ನಿಯ ಮೇಲೆ ಮಲವೃಷ್ಟಿ ಸುರಿಸಿದರು.

Verse 4

अनिर्वाच्यं तदा चक्रुर्गणाः क्रोधसमन्विताः । अंतर्वेद्यंतरगतो दक्षो वै महतो भयात्

ಆಗ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಗಣರು ವರ್ಣಿಸಲಾಗದ ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಮಹಾಭಯದಿಂದ ದಕ್ಷನು ಯಜ್ಞವೇದಿಯ ಒಳಪ್ರಾಂಗಣಕ್ಕೆ ಜಾರಿ ಅಡಗಿಕೊಂಡನು.

Verse 5

तं निलीनं समाज्ञाय आनिनायरुषान्वितः । कपोलेषु गृहीत्वा तं खड्गेनोपहतं शिरः

ಅವನು ಅಡಗಿರುವುದನ್ನು ತಿಳಿದು, (ವೀರಭದ್ರ) ಕೋಪದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಎಳೆದು ತಂದನು. ಅವನ ಗಲ್ಲಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಖಡ್ಗದಿಂದ ಅವನ ತಲೆಗೆ ಹೊಡೆದನು.

Verse 6

अभेद्यं तच्छिरो मत्वा वीरभद्रः प्रतापवान् । स्कंधं पद्भ्यां समाक्रम्य कधरेऽपीडयत्तदा

ಆ ಶಿರಸ್ಸು ಅಭೇದ್ಯವೆಂದು ತಿಳಿದು ಪ್ರತಾಪವಂತ ವೀರಭದ್ರನು ಭುಜಗಳ ಮೇಲೆ ಪಾದವಿಟ್ಟು ಆಗ ಕಂಠವನ್ನು ನುಗ್ಗಿಸಿದನು।

Verse 7

गंधरात्पाट्यमानाच्च शिरश्छिन्नं दुरात्मनः । दक्षस्य च तदा तेन वीरभद्रेण धीमता । तच्छिरः सुहुतं कुंडे ज्वलि

ಕಂಠದಿಂದ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ ದುರ್ಮನಸ್ಸಿನ ದಕ್ಷನ ಶಿರಸ್ಸು ಆಗ ಧೀಮಂತ ವೀರಭದ್ರನಿಂದ ಛೇದಿತವಾಯಿತು; ಆ ಶಿರಸ್ಸು ಜ್ವಲಿಸುವ ಕುಂಡದಲ್ಲಿ ಆಹುತಿಯಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಲಾಯಿತು।

Verse 8

ये चान्य ऋषयो देवाः पितरो यक्षराक्षसाः । गणैरुपद्रुताः सर्वे पलायनपरा ययुः

ಮತ್ತೆ ಇತರ ಋಷಿಗಳು, ದೇವರುಗಳು, ಪಿತೃಗಳು, ಯಕ್ಷ-ರಾಕ್ಷಸರು—ಗಣರಿಂದ ಉಪದ್ರವಿತರಾಗಿ—ಎಲ್ಲರೂ ಪಲಾಯನಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸಿಟ್ಟು ಓಡಿಹೋದರು।

Verse 9

चंद्रादित्यगणाः सर्वे ग्रहनक्षत्रतारकाः । सर्वे विचलिता ह्यासन्गणैस्तेपि ह्युपद्रुताः

ಚಂದ್ರ-ಸೂರ್ಯರ ಎಲ್ಲಾ ಗಣಗಳು—ಗ್ರಹ, ನಕ್ಷತ್ರ, ತಾರಕಗಳು—ಗಣರಿಂದ ಉಪದ್ರವಿತರಾಗಿ ಎಲ್ಲವೂ ಅಲುಗಾಡಿ ಅಸ್ಥಿರವಾದವು।

Verse 10

सत्यलोकं गतो ब्रह्मा पुत्रशोकेन पीडितः । चिंतयामास चाव्यग्रः किं कार्यं कार्यमद्य वै

ಪುತ್ರಶೋಕದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸತ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಅವ್ಯಗ್ರಚಿತ್ತನಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿದನು—ಇಂದು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು, ಈಗ ಯಾವ ಕರ್ತವ್ಯ ಉಳಿದಿದೆ?

Verse 11

मनसा दूयमानेन शंन लेभे पितामहः । ज्ञात्वा सर्वं प्रयत्नेन दुष्कृतं तस्य पापिनः

ಮನಸ್ಸು ದುಃಖಾಗ್ನಿಯಿಂದ ದಹಿಸಿದಾಗ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕಲಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಆ ಪಾಪಿ ದಕ್ಷನ ಎಲ್ಲಾ ದುಷ್ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನು ಅವನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಿಶ್ಚಯದಿಂದ ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು।

Verse 12

गमनाय मतिं चक्रे कैलासं पर्वतं प्रति । हंसारूढो महातेजाः सर्वदेवैः समन्वितः

ಅವನು ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗಲು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿದನು; ಹಂಸಾರೂಢನಾದ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟನು।

Verse 13

प्रविष्टः पर्वतश्रेष्ठं स ददर्श सदाशिवम् । एकांतवासिनं रुद्रं शैलादेन समन्वितम्

ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಅವನು ಸದಾಶಿವನನ್ನು ಕಂಡನು—ಏಕಾಂತವಾಸಿ ರುದ್ರನನ್ನು, ಶೈಲಾದ (ನಂದಿ) ಸಹಿತನಾಗಿ।

Verse 14

कपर्द्दिनं श्रिया युक्तं वेदांगानां च दुर्गमम् । तथाविधं समालोक्य ब्रह्म क्षोभपरोऽभवत्

ಜಟಾಧಾರಿ ಪ್ರಭುವನ್ನು—ದಿವ್ಯಶ್ರೀಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ವೇದಾಂಗಗಳಿಗೂ ದುರ್ಲಭನಾಗಿ—ಅಂತೆ ಕಂಡು ಬ್ರಹ್ಮನು ಒಳಗಿನಿಂದ ಕಲುಷಿತನಾದನು।

Verse 15

दंडवत्पतितो भूमौक्षमापयितुमुद्यतः । संस्पृशं स्तत्पदाब्जं च चतुर्मुकुटकोटिभिः । स्तुतिं कर्तुं समारेभे शिवस्य परमात्मनः

ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದಂಡವತ್ ಬಿದ್ದು ಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಬೇಡಲು ಉದ್ಧತನಾದನು; ತನ್ನ ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳ ಅಸಂಖ್ಯ ಮಕುಟಗಳಿಂದ ಶಿವನ ಪಾದಪದ್ಮವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ ಪರಮಾತ್ಮ ಶಿವನ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 16

ब्रह्मोवाच । नमो रुद्राय शांताय ब्रह्मणे परमात्मने । त्वं हि विश्वसृजां स्रष्टा धाता त्वं प्रपितामहः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಶಾಂತಸ್ವರೂಪ ರುದ್ರನಿಗೆ, ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ, ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ವಿಶ್ವಸೃಜಕರಲ್ಲಿಯೂ ನೀವೇ ಸ್ರಷ್ಟ; ನೀವೇ ಧಾತ, ನೀವೇ ಎಲ್ಲರ ಪ್ರಪಿತಾಮಹ.

Verse 17

नमो रुद्राय महते नीलकंठाय वेधसे । विश्वाय विश्वबीजाय जगदानंदहेतवे

ಮಹಾ ರುದ್ರನಿಗೆ, ನೀಲಕಂಠನಿಗೆ, ವಿಧಾತನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ವಿಶ್ವಸ್ವರೂಪನಿಗೆ, ವಿಶ್ವಬೀಜಕ್ಕೆ, ಜಗದಾನಂದದ ಹೇತುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 18

ओंकारस्त्वं वषट्कारः सर्वारंभप्रवर्तकः । यज्ञोसि यज्ञकर्मासि यज्ञानां च प्रवर्तकः

ನೀವು ಓಂಕಾರ, ನೀವು ವಷಟ್ಕಾರ; ಎಲ್ಲ ಆರಂಭಗಳನ್ನೂ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸುವವರು ನೀವು. ನೀವು ಯಜ್ಞವೇ, ನೀವು ಯಜ್ಞಕರ್ಮ; ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವವರೂ ನೀವು.

Verse 19

सर्वेषां यज्ञकर्तॄणां त्वमेव प्रतिपालकः । शरण्योसि महादेव सर्वेषां प्राणिनां प्रभो । रक्ष रक्ष महादेव पुत्रशोकेन पीडितम्

ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಕಾಪಾಡುವವರು ನೀವೇ. ಮಹಾದೇವಾ, ನೀವು ಶರಣ್ಯ; ಪ್ರಭೋ, ನೀವು ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಅಧಿಪತಿ. ರಕ್ಷಿಸು, ರಕ್ಷಿಸು, ಮಹಾದೇವಾ—ಪುತ್ರಶೋಕದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡು.

Verse 20

महादेव उवाच । श्रृणुष्वावहितो भूत्वा मम वाक्यं पितामह । दक्षस्य यज्ञभंगोयं न कृतश्च मया क्वचित्

ಮಹಾದೇವನು ಹೇಳಿದರು—ಪಿತಾಮಹಾ, ಎಚ್ಚರದಿಂದ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು. ದಕ್ಷನ ಯಜ್ಞಭಂಗವನ್ನು ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ಮಾಡಿಲ್ಲ; ಇದು ನನ್ನಿಂದ ನಡೆದದ್ದಲ್ಲ.

Verse 21

स्वीयेन कर्मणा दक्षो हतो ब्रह्मन्न संशयः

ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್! ತನ್ನದೇ ಕರ್ಮದಿಂದ ದಕ್ಷನು ನಾಶವಾಯಿತು—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 22

परेषां क्लेशदं कर्म न कार्यं तत्कदाचन । परमेष्ठिन्परेषां यदात्मनस्तद्भविष्यति

ಇತರರಿಗೆ ಕ್ಲೇಶ ನೀಡುವ ಕರ್ಮವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಮಾಡಬಾರದು. ಹೇ ಪರಮೇಷ್ಠಿನ್! ಪರರ प्रति ಮಾಡಿದದೇ ತನ್ನಿಗೇ ಫಲಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 23

एवमुक्त्वा तदा रुद्रो ब्रह्मणा सहितः सुरैः । ययौ कनखलं तीर्थं यज्ञवाटं प्रजापतेः

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಆಗ ರುದ್ರನು ಬ್ರಹ್ಮನೊಂದಿಗೆ ದೇವತೆಗಳ ಸಹಿತ ಕನಖಲ ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ, ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಯಜ್ಞವಾಟಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

Verse 24

रुद्रस्तदा ददर्शाय वीरभद्रेण यत्कृतम् । स्वाहा स्वधा तथा पूषा भृगुर्मतिमतां वरः

ಆಗ ರುದ್ರನು ವೀರಭದ್ರನು ಮಾಡಿದುದನ್ನು ಕಂಡನು—ಸ್ವಾಹಾ, ಸ್ವಧಾ, ಪೂಷಾ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಭೃಗುಗೆ ನಡೆದದ್ದನ್ನು.

Verse 25

तदान्य ऋषयः सर्वे पितरश्च तथाविधाः । येऽन्ये च बहवस्तत्र यक्षगंधर्वकिन्नराः

ಆಗ ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಆ ಸಭೆಯ ಪಿತೃಗಳೂ, ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಅನೇಕರು—ಯಕ್ಷರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಕಿನ್ನರರು—ಸಹ (ಆ ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ಸಿಲುಕಿದರು.

Verse 26

त्रोटिता लुंचिताश्चैव मृताः केचिद्रणाजिरे

ಆ ರಣಭೂಮಿಯಂತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಮುರಿದುಹೋದರು, ಕೆಲವರು ಚೀರಿಹೋದರು, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಅಲ್ಲೀಯೇ ಮೃತರಾದರು।

Verse 27

शंभुं समागतं दृष्ट्वा वीरभद्रो गणैः सह । दंडप्रणामसंयुक्तस्तस्थावग्रे सदाशिवम्

ಶಂಭು ಆಗಮಿಸಿದುದನ್ನು ಕಂಡು, ವೀರಭದ್ರನು ಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ಸದಾಶಿವನ ಮುಂದೆ ನಿಂತನು।

Verse 28

दृष्ट्वा पुरः स्थितं रुद्रो वीरभद्रं महाबलम् । उपाच प्रहसन्वाक्यं किं कृतं वीर नन्विदम्

ಮುಂದೆ ನಿಂತ ಮಹಾಬಲ ವೀರಭದ್ರನನ್ನು ನೋಡಿ ರುದ್ರನು ನಗುತ್ತ ಹೇಳಿದನು—“ಓ ವೀರ, ಇದು ಏನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ?”

Verse 29

दक्षमानय शीघ्रं भो येनेदं कृतमीदृशम् । यज्ञे विलक्षणं तात यस्येदं फलमीदृशम्

“ದಕ್ಷನನ್ನು ಬೇಗ ಕರೆತರು, ಓಯಿ! ಯಾರಿಂದ ಇದು ಇಂತಹ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದೆ. ತಾತ, ಈ ಯಜ್ಞವು ವಿಚಿತ್ರ; ಇದರ ಫಲವೂ ಇಂತೆಯೇ ಬಂದಿದೆ.”

Verse 30

एवमुक्तः शंकरेण वीरभद्रस्त्वरान्वितः । कबंधमानयित्वाथ शंभोरग्रे तदाक्षिपत्

ಶಂಕರನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ವೀರಭದ್ರನು ತ್ವರೆಯಿಂದ ಕಬಂಧವನ್ನು (ತಲೆಯಿಲ್ಲದ ದೇಹವನ್ನು) ತಂದು ಶಂಭುವಿನ ಮುಂದೆ ಎಸೆದನು।

Verse 31

तदोक्तः शंकरेणैव वीरभद्रो महामनाः । शिरः केना पनीतं च दक्षस्यास्य दुरात्मनः

ಆಗ ಶಂಕರನು ಮಹಾಮನಸ್ಸಿನ ವೀರಭದ್ರನನ್ನು ಕೇಳಿದನು—“ಈ ದುರುಾತ್ಮ ದಕ್ಷನ ಶಿರಸ್ಸನ್ನು ಯಾರು ತೆಗೆದುಹಾಕಿದರು?”

Verse 32

दास्यामि जीवनं वीर कुटिलस्यापि चाधुना । एवमुक्तः शंकरेण वीरभद्रोऽब्रवीत्पुनः

ಶಿವನು ಹೇಳಿದರು—“ಓ ವೀರ, ಈಗ ಈ ಕುಟಿಲನಿಗೂ ನಾನು ಜೀವವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುವೆನು।” ಶಂಕರನ ಮಾತು ಕೇಳಿ ವೀರಭದ್ರನು ಮತ್ತೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

Verse 33

मया शिरो हुतं चाग्नौ तदानीमेव शंकर । अवशिष्टं शिरःशंभो पशोश्च विकृताननम्

ವೀರಭದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—“ಓ ಶಂಕರ, ಆಗಲೇ ನಾನು ಆ ಶಿರಸ್ಸನ್ನು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡಿದೆನು. ಓ ಶಂಭು, ಉಳಿದಿರುವುದು ಯಜ್ಞಪಶುವಿನ ವಿಕೃತಮುಖದ ಶಿರಸ್ಸೇ.”

Verse 34

इति ज्ञात्वा ततो रुद्रः कबंधोपरि चाक्षिपत् । शिरः पशोश्च विकृतं कूर्चयुक्तं भयावहम्

ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ರುದ್ರನು ಆ ಕಬಂಧದ ಮೇಲೆ ಕೂರ್ಚಯುಕ್ತವಾದ, ಭಯಂಕರವಾದ, ವಿಕೃತ ಪಶುಶಿರಸ್ಸನ್ನು ಎಸೆದನು.

Verse 35

स दक्षो जीवितं लेभे प्रसादाच्छंकरस्य च । स दृष्ट्वाग्रे तदा रुद्रं दक्षो लज्जासमन्वितः । तुष्टाव प्रणतो भूत्वा शंकरं लोकशंकरम्

ಶಂಕರನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ದಕ್ಷನು ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಮುಂದೆ ರುದ್ರನನ್ನು ಕಂಡು ದಕ್ಷನು ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ, ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಲೋಕಶಂಕರನಾದ ಶಂಕರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.

Verse 36

दक्ष उवाच । नमामि देवं वरदं वरेण्यं नमामि देवेश्वरं सनातनम् । नमामि देवाधिपमीश्वरं हरं नमामि शंभुं जगदेकबंधुम्

ದಕ್ಷನು ಹೇಳಿದನು— ವರದಾತನಾದ, ಅತ್ಯಂತ ವಂದನೀಯ ದೇವನಿಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ. ದೇವೇಶ್ವರನಾದ ಸನಾತನ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ. ದೇವಾಧಿಪತಿ, ಈಶ್ವರ ಹರನಿಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಏಕೈಕ ಬಂಧುವಾದ ಶಂಭುವಿಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 37

नमामि विश्वेश्वरविश्वरूपं सनातनं ब्रह्म निजात्मरूपम् । नमामि सर्वं निजभावभावं वरं वरेण्यं नतोऽस्मि

ವಿಶ್ವರೂಪನಾದ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನಿಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ— ಅವನು ಸನಾತನ ಬ್ರಹ್ಮ, ಅವನ ಸ್ವರೂಪವೇ ಆತ್ಮ. ಅವನು ಸರ್ವವೂ ಆಗಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾವಸ್ಥಿತಿಯ ಅಂತರಂಗ ಆಧಾರನಾಗಿರುವ ಪರಮ, ವಂದನೀಯ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಾನು ನತನು.

Verse 38

लोमश उवाच । दक्षेण संस्तुतो रुद्रो बभाषे प्रहसन्रहः

ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದನು— ದಕ್ಷನಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ರುದ್ರನು ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಮೃದು ನಗುವಿನೊಂದಿಗೆ, ಸೌಮ್ಯ ಹಾಸ್ಯಮಾಡುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿದನು.

Verse 39

हर उवाच । चतुर्विधा भजंते मां जनाः सुकृतिनः सदा । आर्तो जिज्ञासुरर्थार्थी ज्ञानी च द्विजसत्तम

ಹರನು ಹೇಳಿದನು— ಹೇ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮ, ಪುಣ್ಯವಂತರು ಸದಾ ನಾಲ್ಕು ವಿಧವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸುತ್ತಾರೆ: ಆರ್ಥ, ಜಿಜ್ಞಾಸು, ಅರ್ಥಾರ್ಥಿ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಿ.

Verse 40

तस्मान्मे ज्ञानिनः सर्वे प्रियाः स्युर्नात्र संशयः । विना ज्ञानेन मां प्राप्तुं यतंते ते हि बालिशः

ಆದ್ದರಿಂದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಎಲ್ಲರೂ ನನಗೆ ಪ್ರಿಯರು— ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದೆ ನನ್ನನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಯತ್ನಿಸುವವರು ನಿಜಕ್ಕೂ ಬಾಲಿಶರು.

Verse 41

केवलं कर्मणा त्वं हि संसारात्तर्तुमिच्छसि

ನೀನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಸಂಸಾರವನ್ನು ದಾಟಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೀಯೆ.

Verse 42

न वेदैश्च न दानैश्च न यज्ञैस्तपसा क्वचित् । न शक्नुवंति मां प्राप्तुं मूढाः कर्म्मवशानराः

ವೇದಗಳಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ, ದಾನಗಳಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ, ಯಜ್ಞಗಳಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ—ಯಾವಾಗಲೂ—ಕರ್ಮವಶರಾದ ಮೋಹಿತರು ನನ್ನನ್ನು ಪಡೆಯಲಾರರು.

Verse 43

तस्माज्ज्ञानपरो भूत्वा कुरु कर्म्म समाहितः । सुखदुःखसमो भूत्वा सुखी भव निरंतरम्

ಆದ್ದರಿಂದ ಜ್ಞಾನಪರನಾಗಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಮಾಹಿತಗೊಳಿಸಿ ಕರ್ಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸು. ಸುಖದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ಸಮನಾಗಿ, ನಿರಂತರ ಅಂತಃಸೌಖ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರು.

Verse 44

लोमश उवाच । उपदिष्टस्तदा तेन शंभुना परमेष्ठिना । दक्षं तत्रैव संस्थापाय ययो रुद्रः स्वपर्वतम्

ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದರು: ಆಗ ಪರಮೇಷ್ಠಿಯಾದ ಶಂಭುವಿನ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದು ರುದ್ರನು ಅಲ್ಲಿ ದಕ್ಷನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಪರ್ವತಧಾಮಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು.

Verse 45

ब्रह्मणापि तथा सर्वे भृग्वाद्याश्च महर्षयः । आश्वासिता बोधिताश्च ज्ञानिनश्चाभवन्क्षणात्

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಭೃಗು ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲ ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಆಶ್ವಾಸನೆ ನೀಡಿ ಉಪದೇಶಿಸಿದನು; ಅವರು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳಾದರು.

Verse 46

गतः पितामहो ब्रह्मा ततश्च सदनं स्वकम्

ಅನಂತರ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು ತನ್ನ ಸ್ವಧಾಮಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು।

Verse 47

दक्षोपि च स्वयं वाक्यात्परं बोधमुपागतः । शिवध्यानपरो भूत्वा तपस्तेपे महामनाः

ದಕ್ಷನೂ ಆ ವಚನಗಳಿಂದ ಪರಮ ಬೋಧವನ್ನು ಪಡೆದನು। ಶಿವಧ್ಯಾನಪರನಾಗಿ ಮಹಾಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು।

Verse 48

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन संक्षेव्यो भगवाञ्छिवः

ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 49

संमार्जनं च कुर्वंति नरा ये च शिवांगणे । ते वै शिवपुरं प्राप्य जगद्वंद्या भग्सि च

ಶಿವನ ಆಂಗಣದಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ ಸಂಮಾರ್ಜನ ಮಾಡುವವರು ಶಿವಪುರವನ್ನು ಪಡೆದು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಂದನೀಯರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 50

ये शिवस्य प्रयच्छति दर्प्पणं सुमहाप्रभम् । भविष्यंति शिवस्याग्रे पार्षदत्वेन ते नराः

ಶಿವನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದರ್ಪಣವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವವರು ಶಿವನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಷದರಾಗುವರು।

Verse 51

चामराणि प्रयच्छंति देवदेवस्य शूलिनः । चामरैर्वीज्यपानास्ते भविष्यंति जगत्त्रय

ದೇವದೇವನಾದ ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿ ಶಿವನಿಗೆ ಚಾಮರಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವವರು, ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಚಾಮರಗಳಿಂದ ವೀಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ರಾಜಸೇವೆಯಂತೆ ಗೌರವ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 52

दीपदानं प्रयच्छंति महादेवालये नराः । तेजस्विनो भविष्यंति ते त्रैलोक्यप्रदीपका

ಮಹಾದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ದೀಪದಾನ ಮಾಡುವವರು ತೇಜಸ್ವಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ; ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ದೀಪಗಳಂತೆ ಆಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 53

धूपं ये वै प्रयच्छन्ति शिवाय परमात्मने । यशस्विनो भविष्यंति उद्धरन्ति कुलद्वयम्

ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಶಿವನಿಗೆ ಧೂಪ ಅರ್ಪಿಸುವವರು ಯಶಸ್ವಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಎರಡೂ ಕುಲಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 54

नैवेद्यं ये प्रयच्छंति भकया हरिहराग्रतः । सिक्थेसिक्थे क्रतुफलं प्राप्नुवंति हि ते नराः

ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹರಿಹರರ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸುವವರು, ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅಲ್ಪ ಅಲ್ಪದಲ್ಲಿಯೂ ಯಜ್ಞಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 55

भग्नं शिवालयं ये च प्रकुर्वंति नरोत्तमाः । प्राप्नुवति फल ते वै द्विगुणं नात्र संशयः

ಭಗ್ನವಾದ ಶಿವಾಲಯವನ್ನು ಪುನಃ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರ ಮಾಡುವ ನರೋತ್ತಮರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದ್ವಿಗುಣ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 56

नूतनं ये प्रकृर्वंति इष्टकैरश्मनापि वा । स्वर्गे हि ते प्रमोदंते यावत्तिष्ठति निर्मलम् । यशो भूमौ द्विजश्रेष्ठा कार्या विचारणा

ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳಿಂದಾಗಲಿ ಕಲ್ಲಿನಿಂದಾಗಲಿ ನೂತನವಾಗಿ (ಶಿವಾಲಯವನ್ನು) ನಿರ್ಮಿಸುವವರು, ಆ ನಿರ್ಮಲ ಧಾಮವು ಇರುವವರೆಗೂ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪರಮಾನಂದದಿಂದ ಹರ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಯಶಸ್ಸು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ, ಈ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸು।

Verse 57

कारयंति च ये विप्राः प्रासादं बहुभूमिकम् । शिवस्याथ महाप्राज्ञाः प्राप्नुवंति परां गतिम्

ಶಿವನಿಗಾಗಿ ಬಹುಮಹಡಿಯ ಪ್ರಾಸಾದಸಮಾನ ಮಂದಿರವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಆ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞರು ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 58

शुद्धं धवलितं ये च कुर्वन्ति हरमंदिरम् । स्वीयं परकृतं चापि तेऽपि यांति परां गतिम्

ಹರಮಂದಿರವನ್ನು (ಶಿವಾಲಯವನ್ನು) ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ಧವಳಗೊಳಿಸುವವರು—ತಮ್ಮದೇ ಆಗಲಿ ಪರರು ಕಟ್ಟಿದದ್ದಾಗಲಿ—ಅವರೂ ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 59

वितानं ये प्रयच्छति नराः सुकृतिनोपि हि । तारयति कुलं कृत्स्नं शिवलोकं गताः पुनः

ಪುಣ್ಯವಂತರಾದವರು ವಿತಾನ (ಛತ್ರ/ಮಂಟಪಾವರಣ) ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕುಲವನ್ನು ತಾರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಶಿವಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಪುನಃ ತಮ್ಮ ಕುಲದ ತ್ರಾತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 60

ये च नादमयीं घंटां निबध्नंति शिवालये । तेजस्विनः कीर्तिमंतो भविष्यंति जगत्त्रये

ಶಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಾದಮಯವಾದ (ಧ್ವನಿಸುವ) ಗಂಟೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವವರು, ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ತೇಜಸ್ವಿಗಳಾಗಿ ಕೀರ್ತಿಮಂತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 61

एककालं द्विकालं वा त्रिकालं चानुपश्यति । आढ्यो वापि दरिद्रो वा सुखं दुःखात्प्रचुच्यते

ಯಾರು ಒಂದು ಬಾರಿ, ಎರಡು ಬಾರಿ ಅಥವಾ ಮೂರು ಬಾರಿ ಶಿವದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ—ಅವನು ಧನಿಕನಾಗಿರಲಿ ದರಿದ್ರನಾಗಿರಲಿ—ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಸುಖ-ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 62

श्रद्धावान्भजते यो वा शिवाय परमात्मने । कुलकोटिं समुद्धृत्य शिवेन सह मोदते

ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಶಿವನನ್ನು ಭಜಿಸುವವನು ತನ್ನ ವಂಶದ ಕೋಟಿ ಜನರನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ ಶಿವನೊಂದಿಗೆ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 63

अत्रैवोदाहरंतीम मितिहासं पुरातनम् । ऐंद्रद्युम्नेश्च संवादं यमस्य च महात्मनः

ಇಲ್ಲಿಯೇ ನಾವು ಒಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತೇವೆ—ಐಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಮತ್ತು ಮಹಾತ್ಮ ಯಮನ ಸಂವಾದವನ್ನು।

Verse 64

पुरा कृतयुगे ह्यसीदिन्द्रसेनो नराधिपः । प्रतिष्ठानाधिपो वीरो मृगयारसिकः सदा

ಪ್ರಾಚೀನ ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಇಂದ್ರಸೇನನೆಂಬ ನರಾಧಿಪತಿ ಇದ್ದನು. ಅವನು ವೀರನಾಗಿದ್ದರೂ ಸದಾ ಮೃಗಯಾ-ರಸದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 65

अब्रह्मण्यः सदा क्रूरः केवलासुतृपः सदा । परप्राणौर्निजप्राणान्पुष्णाति स खलः सदा

ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣವಿರೋಧಿ, ಸದಾ ಕ್ರೂರ, ಎಂದಿಗೂ ತೃಪ್ತನಾಗದವನು; ಪರರ ಪ್ರಾಣಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಪ್ರಾಣ-ಭೋಗಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತಾ ಸದಾ ಖಲನಾಗಿಯೇ ಉಳಿದನು।

Verse 66

परस्त्रीलं पटोऽत्यंतं परद्रव्येषु लोलुपः । ब्राह्मणा घातितास्तेन सुरापश्च निरंतरम्

ಅವನು ಪರಸ್ತ್ರೀಯರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕುತಂತ್ರಿ, ಪರಧನದಲ್ಲಿ ಲೋಭಿ. ಅವನಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಹತರಾದರು; ಅವನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸುರಾಪಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 67

गुरुलत्पगतोत्यर्थं सदा सौवर्णतस्करः । तथाभूतानुगाः सर्वे राज्ञस्तस्य दुरात्मनः

ಅವನು ಗುರುಜನರು ಹಾಗೂ ಆಚಾರ್ಯರ ಗೌರವದಿಂದ ಬಹಳ ದೂರವಾಗಿ ಪತನಗೊಂಡು, ಸದಾ ಬಂಗಾರದ ಕಳ್ಳನಾಗಿದ್ದನು. ಆ ದುರಾತ್ಮ ರಾಜನ ಎಲ್ಲಾ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ವಭಾವದವರಾದರು.

Verse 68

एवं बहुविधं राज्यं चकार स दुरात्मवान् । ततः कालेन महता पंचत्वं प्राप दुर्मतिः

ಹೀಗೆ ಆ ದುರಾತ್ಮನು ಅನೇಕ ವಿಧದ ದುಷ್ಕೃತ್ಯಗಳಿಂದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಡೆಸಿದನು. ನಂತರ ಬಹುಕಾಲವಾದ ಮೇಲೆ ಆ ದುರ್ಮತಿ ಪಂಚತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 69

तदा याम्यैश्च नीतोऽसाविंद्रसेनो दुरात्मवान् । यमान्तिकमनुप्राप्तस्तदा राजा सकल्मषः

ಆಗ ದುರಾತ್ಮ ಇಂದ್ರಸೇನನನ್ನು ಯಮದೂತರು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರು. ಪಾಪಕಲ್ಮಷಿತನಾದ ಆ ರಾಜನು ಯಮನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ತಲುಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 70

यमेन दृष्टस्तत्रासाविंद्रसेनोग्रतः स्थितः । अभ्युत्थानपरो भूत्वा ननाम शिरसा शिवम्

ಅಲ್ಲಿ ಯಮನು ಅವನನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಇಂದ್ರಸೇನನು ಅವರ ಮುಂದೆ ನಿಂತನು. ಗೌರವದಿಂದ ಎದ್ದು, ಶಿರಸಾ ಶಿವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು.

Verse 71

दूतान्संभर्त्सयामास यमो धर्मभृतां वरः । पाशैर्बद्धं चंद्रसेनं मुक्त्वा प्रोवाच धर्मराट्

ಧರ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಯಮನು ತನ್ನ ದೂತರನ್ನು ಗದರಿಸಿದನು. ಪಾಶಬಂಧದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತನಾದ ಚಂದ್ರಸೇನನನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ಧರ್ಮರಾಜನು ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 72

गच्छ पुण्यतमांल्लोकान्भुंक्ष्व राजन्यसत्तम । यावदिंद्रश्च नाकेऽस्ति यावत्सूर्यो नभस्तले

ಓ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಲೋಕಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಫಲಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸು—ಇಂದ್ರನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿರುವವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವರೆಗೆ.

Verse 73

पंचभूतानि यावच्च तावत्त्वं च सुखी भव । सुकृती त्वं महाराज शिवभक्तोऽसि नित्यदा

ಪಂಚಭೂತಗಳು ಇರುವವರೆಗೆ ನೀನು ಸುಖಿಯಾಗಿರು. ಓ ಮಹಾರಾಜನೇ! ನೀನು ಸುಕೃತಿವಂತನು, ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಸದಾ ಶಿವಭಕ್ತನು.

Verse 74

यमस्य वचनं श्रुत्वा इंद्रसेनोभ्यभाषत । अहं शिवं न जानामि मृगयारसिको ह्यहम्

ಯಮನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಇಂದ್ರಸೇನನು ಹೇಳಿದನು—“ನಾನು ಶಿವನನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ನಾನು ನಿಜಕ್ಕೂ ಬೇಟೆಯ ಆಸಕ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ.”

Verse 75

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य यमो भाष्यमभाषत । आहर प्रहरस्वेति उक्तं चेदं सदा त्वया

ಅವನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಯಮನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು—“ಆದರೆ ನೀನು ಸದಾ ಇದೇ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೆ—‘ತಂದುಕೊ, ಹೊಡೆ!’”

Verse 76

तेन कर्मविपाकेन सदा पूतोसि मानद । तस्मात्त्वं गच्छ कैलासं पर्वतं शंकरं प्रति

ಆ ಕರ್ಮವಿಪಾಕದಿಂದ, ಹೇ ಮಾನದ, ನೀನು ಸದಾ ಪವಿತ್ರನಾಗಿದ್ದೀ; ಆದ್ದರಿಂದ ಶಂಕರನ ಬಳಿಗೆ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋಗು।

Verse 77

एवं संभाषमाणस्य यमस्य च महात्मनः । आगताः शिवद्वतास्ते वृषारूढा महाप्रभाः

ಇಂತೆ ಮಹಾತ್ಮ ಯಮನು ಸಂಭಾಷಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ವೃಷಭಾರೂಢರಾದ ಮಹಾಪ್ರಭಾವಂತ ಶಿವದೂತರು ಅಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದರು।

Verse 78

नीलकंठा दशभुजाः पंचवक्त्रास्त्रिलोचनाः । कपर्द्दिनः कुंडलिनः शशंकांकितमौलयः

ಅವರು ನೀಲಕಂಠರು, ದಶಭುಜರು, ಪಂಚವಕ್ತ್ರರು, ತ್ರಿಲೋಚನರು; ಜಟಾಧಾರಿಗಳು, ಕುಂಡಲಧಾರಿಗಳು, ಶಶಾಂಕಚಿಹ್ನಿತ ಮೌಳಿಯವರು।

Verse 79

तान्दृष्ट्वा सहसोत्थाय यमो धर्मभृतां वरः । पूजयामास तान्सर्वान्महेंद्रप्रतिमांस्तदा

ಅವರನ್ನು ಕಂಡು ಧರ್ಮಭೃತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಯಮನು ತಕ್ಷಣ ಎದ್ದು, ಮಹೇಂದ್ರಸಮಾನ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ ಅವರನ್ನೆಲ್ಲಾ ಆಗ ಪೂಜಿಸಿದನು।

Verse 80

त्वरीरेनैव ते सर्वे ऊचुर्वैवस्वतं यमम् । अत्रागतो महाभाग इंद्रसेनोऽमितद्युतिः । नाम्नाः प्रवर्त्तको नित्यं रुद्रस्य च महात्मनः

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ತ್ವರೆಯಿಂದ ವೈವಸ್ವತ ಯಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು—“ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ, ಅಮಿತ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಇಂದ್ರಸೇನನು ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ನಿತ್ಯ ಮಹಾತ್ಮ ರುದ್ರನ ನಾಮವನ್ನು ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸುವವನು (ನಾಮಜಪದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿರುವವನು)।”

Verse 81

श्रुत्वा च वचनं तेषां यमेन च पुरस्कृतः । इंद्रसेनो विमानस्थः प्रेषितो हि शिवालयम्

ಅವರ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಯಮನಿಂದ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ವಿಮಾನಸ್ಥನಾದ ಇಂದ್ರಸೇನನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಪ್ರೇಷಿತನಾದನು।

Verse 82

आनीतोयं तदा तैश्च पार्षदप्रवरोत्तमैः । शंभुना हि तदा दृष्ट इंद्रसेनोऽमितद्युतिः

ಆಗ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠೋತ್ತಮ ಪಾರ್ಷದರು ಅವನನ್ನು ಕರೆತಂದರು; ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಇಂದ್ರಸೇನನನ್ನು ಶಂಭು (ಶಿವ)ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದನು।

Verse 83

अभ्युत्थायागतो रुद्रः परिष्वज्य तदा नृपम् । अर्द्धासनगतं कृत्वा इंद्रसेनं ततोऽब्रवीत्

ರುದ್ರನು ಎದ್ದು ಮುಂದೆ ಬಂದು, ಆಗ ರಾಜನನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿ, ಇಂದ್ರಸೇನನನ್ನು ತನ್ನ ಅರ್ಧಾಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ, ನಂತರ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು।

Verse 84

किं दातव्यं नृपश्रेष्ठ प्रयच्छामि तवेप्सितम् । इति श्रुत्वा वचस्तस्य महेशस्य तदा नृपः । आनंदाश्रुकणान्मुंचन्प्रेम्णा नोवाच किंचन

“ಹೇ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠ! ಏನು ಕೊಡಬೇಕು? ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದುದನ್ನು ನಾನು ನೀಡುವೆನು।” ಮಹೇಶನ ಈ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ರಾಜನು ಆನಂದಾಶ್ರುಗಳನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತ, ಪ್ರೇಮಾವೇಶದಿಂದ ಏನೂ ಹೇಳಲಾರದೆ ಮೌನನಾದನು।

Verse 85

तदा कृतो महेशेन पार्षदो हि महात्मना । चंडो नाम्नाच विख्यातोमुण्डस्य च सखा प्रियः

ಆಗ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಮಹೇಶನು ಅವನನ್ನು ಪಾರ್ಷದ-ಗಣನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. ಅವನು ‘ಚಂಡ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಖ್ಯಾತನಾಗಿ, ಮುಂಡನ ಪ್ರಿಯ ಸಖನೂ ಆದನು।

Verse 86

नामोच्चारणमात्रेण रुद्रस्य परमात्मनः । सिद्धिं प्राप्तो हि पापिष्ठ इद्रसेनो नराधिपः

ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ರುದ್ರನ ನಾಮವನ್ನು ಕೇವಲ ಉಚ್ಚರಿಸಿದ ಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ, ಮಹಾಪಾಪಿಯಾದ ರಾಜ ಇದ್ರಸೇನನು ಸಹ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 87

रहेहरेति वै नाम्ना शंभोश्चक्रधरस्य च । रक्षिता बहवो मर्त्याः शिवेन परमात्मना

ಶಂಭು ಮತ್ತು ಚಕ್ರಧರನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ‘ರಹೇಹರೆ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ, ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಶಿವನು ಅನೇಕ ಮর্ত್ಯರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 88

महेशान्नापरो देवो दृश्यतेभुवनत्रये । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पूजनीयः सदाशिवः

ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮಹೇಶನಿಗಿಂತ ಮೇಲಾದ ದೇವನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಸದಾಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 89

पत्रैःपुष्पैः फलैर्वापि जलैर्वा विमलैः सदा । करवीरैः पूज्यमानः शंकरो वरदो भवेत्

ಎಲೆಗಳು, ಹೂಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು ಅಥವಾ ಸದಾ ನಿರ್ಮಲ ಜಲದಿಂದ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕರವೀರ ಹೂಗಳಿಂದ—ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ ಶಂಕರನು ವರದಾತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 90

करवीराद्दशगुणमर्कपुष्पं विशिष्यते । विभूत्यादिकृतं सर्वं जगदेतच्चराचरम्

ಕರವೀರ ಹೂವಿಗಿಂತ ಹತ್ತುಪಟ್ಟು ವಿಶಿಷ್ಟವೆಂದು ಅರ್ಕಪುಷ್ಪವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಈ ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತೆಲ್ಲವೂ ಅವನ ವಿಭೂತಿ ಮೊದಲಾದ ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 91

शिवस्यांगणलग्ना या तस्मात्तां धारयेत्सदा । ततस्त्रिपुंड्रे यत्पुम्यं तच्छृणुध्वं द्विजोत्तमाः

ಆದುದರಿಂದ ಶಿವದೇಹಕ್ಕೆ ಸಂಲಗ್ನವಾದ ಪವಿತ್ರ ವಿಭೂತಿಯನ್ನು ಸದಾ ಧರಿಸಬೇಕು. ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಈಗ ತ್ರಿಪುಂಡ್ರದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

Verse 92

सर्वपापहरं पुण्यं तच्छृणुध्वं द्विजोत्तमाः । स्तेनः कोऽपि महापापो घातितो राजदूतकैः

ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಸರ್ವಪಾಪಹರವಾದ ಆ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ. ಒಬ್ಬ ಮಹಾಪಾಪಿ ಕಳ್ಳನು ರಾಜದೂತರಿಂದ ಹತನಾದನು.

Verse 93

तं खादितुं समायातः श्वाशिरस्युपरिस्थितः । नखांतरालसंलग्ना रक्षा तस्यैव पापिनः

ಅವನನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಒಂದು ನಾಯಿ ಬಂದು ಅವನ ತಲೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿತು. ಆಗ ಅವನ ನಖಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಅಂಟಿದ್ದ ರಕ್ಷಾಕವಚವೇ ಆ ಪಾಪಿಯ ರಕ್ಷಣೆಯಾಯಿತು.

Verse 94

ललाटे पतिता तस्य त्रिपुंड्रांकिंतमुद्रया । चैतन्येन विना तस्य देहमात्रैकलग्नया

ತ್ರಿಪುಂಡ್ರ ಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಅಂಕಿತವಾದುದು ಅವನ ಲಲಾಟದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಿತು; ಆದರೆ ಚೈತನ್ಯಭಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದೆ, ಅದು ಕೇವಲ ದೇಹಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಅವನಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿತು.

Verse 95

कैलासं तस्करो नीतो रुद्रदूतैस्ततस्तदा । विभूतेर्महिमानं तु को विशेषितुर्महति

ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ರುದ್ರದೂತರು ಆ ಕಳ್ಳನನ್ನು ಕೈಲಾಸಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದರು. ನಿಜವಾಗಿ, ವಿಭೂತಿಯ ಮಹಾಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಯಾರು ವರ್ಣಿಸಬಲ್ಲರು?

Verse 96

विभूत्वा मंडितांगानां नराणां पुण्यकर्मणाम् । मुखे पंचाक्षरो येषां रुद्रास्ते नात्र शंशयः

ವಿಭೂತಿಯಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ ಅಂಗಗಳಿರುವ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಗಳಾದ ನರರಲ್ಲಿ, ಯಾರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಪಂಚಾಕ್ಷರ ಮಂತ್ರ ವಾಸಿಸುವುದೋ, ಅವರು ಮಾನವರೂಪದ ರುದ್ರರು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 97

जटाकलापिनो ये च ये रुद्राक्षविभूषणाः । ते वै मनुष्यरूपेण रुद्रा नास्त्यत्र संशयः

ಜಟಾಜೂಟವನ್ನು ಧರಿಸುವವರೂ, ರುದ್ರಾಕ್ಷದಿಂದ ಭೂಷಿತರಾದವರೂ—ಅವರು ನಿಜವಾಗಿ ಮಾನವರೂಪದ ರುದ್ರರು; ಇಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 98

तस्मात्सदाशिवः पुंभिः पूजनीयो हि नित्यशः । प्रातर्मध्याह्नकाले च सायं संध्या विशिष्यते

ಆದ್ದರಿಂದ ಸದಾಶಿವನನ್ನು ಜನರು ನಿತ್ಯವೂ ಪೂಜಿಸಬೇಕು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯಾಹ್ನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾಯಂಕಾಲದ ಸಂಧ್ಯಾವೇಳೆಯಲ್ಲಿ।

Verse 99

प्रातस्तु दर्शनाच्छंभोर्नैशमेनो व्यपोहति । मध्याह्ने दर्शनाच्छंभोः सप्तजन्मार्जितं नृणाम् । पापं प्रणाशमायाति निशायां नैव गण्यते

ಪ್ರಾತಃ ಶಂಭುವಿನ ದರ್ಶನದಿಂದ ರಾತ್ರಿಯ ಪಾಪ ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಶಂಭುವಿನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಮನುಷ್ಯರ ಏಳು ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಿತ ಪಾಪ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ರಾತ್ರಿಕಾಲದ ಫಲವು ಅಳೆಯಲಾಗದು।

Verse 100

शिवेति द्व्यक्षरं नाम महा पापप्रणाशनम् । येषां मुखोद्गतं नॄणां तैरिदं धार्यते जगत्

‘ಶಿವ’ ಎಂಬ ದ್ವ್ಯಕ್ಷರ ನಾಮವು ಮಹಾಪಾಪನಾಶಕ. ಯಾರ ಬಾಯಿಂದ ಅದು ಉಚ್ಚರಿತವಾಗುತ್ತದೋ, ಅವರಿಂದಲೇ ಈ ಜಗತ್ತು ಧಾರಿತವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 101

शिवांगणे तु या भेरी स्थापिता पुण्यकर्मभिः । तस्या नादेन पूता वै ये च पापरता जनाः । पाषंडिनोऽप्यसद्वादास्तेऽपि यांति परां गतिम्

ಶಿವಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಗಳಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಭೇರಿ—ಅದರ ನಾದದಿಂದ ಪಾಪಾಸಕ್ತ ಜನರೂ ಶುದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಪಾಷಂಡಿಗಳೂ ಅಸದ್ವಾದಿಗಳೂ ಸಹ ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 102

पशोर्यस्य च संबद्धा चर्मणा च शिवालये । नृभिर्या स्थापिता भेरी मृदंगमुरजादि च । स पशुः शिवसान्निध्यमाप्नोत्यत्र न संशयः

ಶಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಜನರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಭೇರಿ, ಮೃದಂಗ, ಮುರಜಾದಿ ವಾದ್ಯಗಳಿಗೆ ಯಾವ ಪಶುವಿನ ಚರ್ಮ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದೋ, ಆ ಪಶುವೂ ಶಿವಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 103

तस्मात्ततं च विततं घनं सुषिरमेव च । चामराणि महार्हाणि मंचकाः शयनानि च

ಆದ್ದರಿಂದ ತತ (ತಂತುವಾದ್ಯ), ವಿತತ (ಚರ್ಮತಾಣ), ಘನ ಮತ್ತು ಸುಷಿರ—ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು; ಹಾಗೆಯೇ ಅಮೂಲ್ಯ ಚಾಮರಗಳು, ಮಂಚಕಗಳು, ಶಯನಗಳನ್ನೂ (ಶಿವಸೇವೆಗೆ) ಅರ್ಪಿಸಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಬೇಕು।

Verse 104

गाथाश्च इतिहासाश्च गायनं च यथाविधि । बहुरूपादिकं शंभोः प्रियान्येतानि कल्पयेत्

ಗಾಥೆಗಳು, ಇತಿಹಾಸಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಗಾಯನ; ನಾನಾವಿಧ ಸ್ತೋತ್ರ-ಉತ್ಸವಗಳು—ಇವೆಲ್ಲ ಶಂಭುವಿಗೆ ಪ್ರಿಯ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇವನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಏರ್ಪಡಿಸಬೇಕು।

Verse 105

कल्पयित्वा च गच्छंति शिवलोकं हि पापिनः । सुधर्माणो महात्मानः शिवपूजाविशारदाः

ಈ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ನೆರವೇರಿಸಿದರೆ ಪಾಪಿಗಳೂ ಶಿವಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಸುದರ್ಮಿಗಳು, ಮಹಾತ್ಮರು ಮತ್ತು ಶಿವಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶಾರದರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 106

गुरोर्मुखाच्च संप्राप्तशिवपूजारताश्च ये । शिवरूपेण ये विश्वं पश्यंति कृतनिश्चयाः

ಗುರುಮುಖದಿಂದ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದು ಶಿವಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವರು, ದೃಢನಿಶ್ಚಯಿಗಳು; ಅವರು ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವನ್ನೂ ಶಿವಸ್ವರೂಪವಾಗಿಯೇ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ।

Verse 107

सम्यग्बुद्ध्या समाचारा वर्णाश्रमयुता नराः । ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्वयाः शूद्राश्चान्ये तथा नराः

ಸಮ್ಯಕ್ಬುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿ ವರ್ಣಾಶ್ರಮಧರ್ಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರು—ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕ್ಷತ್ರಿಯ, ವೈಶ್ಯ, ಶೂದ್ರ ಹಾಗೂ ಇತರರೂ—ಈ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲೇ ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 108

श्वपचोऽपि वरिष्ठः स शंभोः प्रियतरो भवेत् । शंभुनाधिष्ठितं सर्वं जगदेतच्चराचरम्

ಭಕ್ತನಾದರೆ ಶ್ವಪಚನೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗಿ ಶಂಭುವಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತೆಲ್ಲ ಶಂಭುವಿಂದ ಅಧಿಷ್ಠಿತವಾಗಿಯೂ ವ್ಯಾಪ್ತವಾಗಿಯೂ ಇದೆ।

Verse 109

तस्मात्सर्वं शिवमयं ज्ञातव्यं सुविशेषतः । वेदैः पुराणैः शास्त्रैश्च तथौपनिपदैरपि

ಆದ್ದರಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಿಳಿಯಬೇಕಾದುದು—ಎಲ್ಲವೂ ಶಿವಮಯವೇ; ಇದನ್ನು ವೇದಗಳು, ಪುರಾಣಗಳು, ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳೂ ಬೋಧಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 110

आगमैर्विविधैः शंभुर्ज्ञातव्यो नात्र संशयः । निष्कामैश्च सकामैश्च पूजनीयः सदा शिवः

ವಿವಿಧ ಆಗಮಗಳ ಮೂಲಕ ಶಂಭುವನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ನಿಷ್ಕಾಮರಾಗಲಿ ಸಕಾಮರಾಗಲಿ, ಶಿವನನ್ನು ಸದಾ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 111

लोमश उवाच । कथयामि पुरावृत्तमितिहासं पुरातनम् । नंदी नाम पुरा वैश्यो ह्यवंतीपुरमावसत्

ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದರು—ನಾನು ಪುರಾತನ ಕಾಲದ ಒಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಹಿಂದೆ ಅವಂತೀ (ಉಜ್ಜಯಿನಿ) ನಗರದಲ್ಲಿ ನಂದೀ ಎಂಬ ವೈಶ್ಯನು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 112

शिवध्यानपरो भूत्वा शिवपूजां चकार सः । नित्यं तपोवनस्थं हि लिंगमेकं समर्चयत्

ಶಿವಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ ಅವನು ಶಿವಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಪ್ರತಿದಿನ ತಪೋವನದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದೇ ಲಿಂಗವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಮರ್ಚಿಸಿದನು.

Verse 113

उषस्युषसि चोत्थाय प्रत्यहं शिववल्लभः । नंदीलिंगार्च्चनरतो बभूवातिशयेन हि

ಶಿವನಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದ ಆ ಭಕ್ತನು ಪ್ರತಿದಿನ ಪ್ರಾತಃಕಾಲ ಎದ್ದು ನಂದೀ-ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ತಲ್ಲೀನನಾದನು.

Verse 114

लिंगं पंचामृतेनैव यथोक्तेनाभ्यषेचयत् । विप्रैः समावृतो नित्यं वेदवेदांगपारगैः

ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ಪಂಚಾಮೃತದಿಂದ ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದನು. ಪ್ರತಿದಿನ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ವೇದ-ವೇದಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಅವನು ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದನು.

Verse 115

यथाशास्त्रेण विधिना लिंगार्चनपरोऽभवत् । स्नापयित्वा ततः पुष्पैर्नानश्चर्यसमन्वितैः

ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ವಿಧಿಯಿಂದ ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಸಂಪೂರ್ಣ ತಲ್ಲೀನನಾದನು. ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಅನೇಕ ಅದ್ಭುತ ವಿಧದ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದಲೂ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಿದನು.

Verse 116

मुक्ताफलैरिंद्रनीलैर्गोमेदैश्च निरंतरम् । वैडूर्यैश्चैव नीलैश्च माणिक्यैश्च तथार्चयत्

ಅವನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳು, ಇಂದ್ರನೀಲ, ಗೋಮೇದಕ, ವೈಡೂರ್ಯ (ಲಹಸುನಿಯಾ), ನೀಲರತ್ನಗಳು ಹಾಗೂ ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸಮರ್ಚಿಸಿ, ಅಮೂಲ್ಯ ಕಾಣಿಕೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದನು।

Verse 117

एवं नंदी महाभागो बहून्यब्दानि चार्च्चयत् । विजनस्थं तदा लिंगं नानाभोगसमन्वितम्

ಈ ರೀತಿ ಮಹಾಭಾಗನಾದ ನಂದಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಲಿಂಗವನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು। ಆಗ ಆ ನಿರ್ಜನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಆ ಲಿಂಗವು ನಾನಾವಿಧ ಉಪಹಾರ, ಭೋಗ ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಿತವಾಗಿ ವಿರಾಜಿಸಿತು।

Verse 118

एकदा मृगयासक्तः किरातो भूतहिंसकः । अविवेकपरो भूत्वा मृगयारसिकः सदा

ಒಮ್ಮೆ ಬೇಟೆಗೆ ಆಸಕ್ತನಾಗಿ, ಜೀವಹಿಂಸಕನಾದ ಆ ಕಿರಾತನು ಅವಿವೇಕಪರನಾಗಿ, ಸದಾ ಮೃಗಯೆಯ ರಸದಲ್ಲಿ ಮಗ್ನನಾಗಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 119

पापी पापसमाचारो विचरन्गिरिकंदरे । अनेकश्वापदाकीर्णे हन्यमान इतस्ततः

ಆ ಪಾಪಿ, ಪಾಪಾಚಾರದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ಪರ್ವತಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು। ಅನೇಕ ಕ್ರೂರ ಶ್ವಾಪದಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ಇತ್ತಿತ್ತ ದಾಳಿಗೊಳಗಾಗಿ, ಹಿಂಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 120

एवं विचरमाणोऽसौ किरातो भूतहिंसकः । यदृच्छयागतस्तत्र यत्र लिंगं सुपूजितम्

ಈ ರೀತಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಜೀವಹಿಂಸಕ ಕಿರಾತನು ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದನು—ಅಲ್ಲಿ ಶಿವಲಿಂಗವು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿ ಪೂಜಿತವಾಗಿತ್ತು।

Verse 121

उदकं वीक्ष्माणोऽसौ तृषया पीडितो भृशम् । ततो वने सरः शीघ्रं दृष्ट्वा तोये समाविशत्

ಅವನು ತೀವ್ರ ದಾಹದಿಂದ ಬಹಳ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಹುಡುಕತೊಡಗಿದನು. ನಂತರ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸರೋವರವನ್ನು ಬೇಗನೆ ಕಂಡು ಅದರ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.

Verse 122

तीरे संस्थाप्य दुष्टात्मा तत्सर्वं मृगयादिकम् । गंडूषोत्सर्जनं कृत्वा पीत्वा तोयं च निर्गतः

ಆ ದುಷ್ಟಮನಸ್ಕನು ತೀರದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಬೇಟೆಯ ಸಾಮಗ್ರಿ ಹಾಗೂ ಪಡೆದದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡನು. ಗಂಡೂಷ ಮಾಡಿ ನೀರನ್ನು ಉಗುಳಿ, ನಂತರ ನೀರು ಕುಡಿದು ಹೊರಬಂದನು.

Verse 123

शिवालयं ददर्शाग्रे अनेकाश्चर्यमंडितम् । दृष्टं सुपूजितं लिंगं नानारत्नैः पृथक्पृथक्

ಅವನು ಮುಂದೆ ಅನೇಕ ಆಶ್ಚರ್ಯಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶಿವಾಲಯವನ್ನು ಕಂಡನು. ಅಲ್ಲಿ ನಾನಾ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಸುಪೂಜಿತವಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು ದರ್ಶನಮಾಡಿದನು.

Verse 124

तथा लिंगं समालक्ष्य यदा पूजां समाहरत् । रत्नानि सर्वभूतानि विधूतानि इतस्ततः

ನಂತರ ಲಿಂಗವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗಮನಿಸಿ ಅವನು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ, ಇಲ್ಲಿ-ಅಲ್ಲಿ ಚದುರಿದ್ದ ರತ್ನಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಅರ್ಪಣೆಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಕೂಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.

Verse 125

स्नपनं तस्य लिंगस्य कृतं गंडूषवारीणा । करेणैकेन पूजार्थं बिल्वपत्राणि सोऽर्पयत्

ಅವನು ಬಾಯಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನೀರಿನಿಂದ ಆ ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಸ್ನಪನ (ಅಭಿಷೇಕ) ಮಾಡಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಒಂದು ಕೈಯಿಂದ ಪೂಜಾರ್ಥವಾಗಿ ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದನು.

Verse 126

द्वितीयेन करेंणैव मृगमांसं समर्पयत् । दण्डप्रणामसंयुक्तः संकल्पं मनसाऽकरोत्

ಅವನು ಎರಡನೇ ಕೈಯಿಂದಲೇ ಮೃಗಮಾಂಸವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿದನು. ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮಸಹಿತ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿದನು.

Verse 127

अद्यप्रभृति पूजां वै करिष्यामि प्रयत्नतः । त्वं मे स्वामी च भक्तोहमद्यप्रभृति शंकर

ಇಂದಿನಿಂದ ನಾನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವೆನು. ಓ ಶಂಕರ, ನೀನೇ ನನ್ನ ಸ್ವಾಮಿ; ನಾನು ನಿನ್ನ ಭಕ್ತ—ಇಂದಿನಿಂದ.

Verse 128

एवं नैयमिको भूत्वा किरातो गृहमागतः । नन्दी ददर्श तत्सर्वं किरातेन इतस्ततः

ಹೀಗೆ ನಿಯಮನಿಷ್ಠನಾಗಿ ಆ ಕಿರಾತ (ಬೇಟೆಗಾರ) ಮನೆಗೆ ಬಂದನು. ಕಿರಾತನು ಇತ್ತತ್ತ ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಂದಿ ಕಂಡನು.

Verse 129

चिंतायुक्तोऽभवन्नंदी जातं किं छिद्रमद्य मे । कथितानि च विघ्नानि शिवपूजारतस्य च । उपस्थितानि तान्येव मम भाग्यविपर्ययात्

ನಂದಿ ಚಿಂತೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದನು—‘ಇಂದು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಯಾವ ದೋಷ ಉಂಟಾಯಿತು? ಶಿವಪೂಜಾರತನಿಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಘ್ನಗಳು, ನನ್ನ ದುರ್ದೈವದಿಂದ ಅವೇ ಎದುರಾಗಿ ಬಂದಿವೆ.’

Verse 130

एवं विमृश्य सुचिरं प्रक्षाल्य शिवमंदिरम् । यथागतेन मार्गेण नंदी स्वगृहमागतः

ಹೀಗೆ ಬಹುಕಾಲ ವಿಮರ್ಶಿಸಿ, ಶಿವಮಂದಿರವನ್ನು ಪ್ರಕ್ಷಾಳನೆ ಮಾಡಿ, ನಂದಿ ಬಂದ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ತನ್ನ ಗೃಹಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು.

Verse 131

ततो नंदिनमागत्य पुरोधा गतमानसम् । अब्रवोद्वचनं तं तु कस्मात्त्वं गतमानसः

ಆಗ ಪುರೋಹಿತನು ನಂದಿಯ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು, ಅವನು ಮನಸ್ಸು ಕುಗ್ಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಹೇಳಿದನು— “ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಏಕೆ ವ್ಯಾಕುಲವಾಗಿದೆ?”

Verse 132

पुरोहितं प्रति तदा नन्दी वचनमब्रवीत्

ಆಗ ನಂದಿಯು ಪುರೋಹಿತನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 133

अद्य दृष्टं मया विप्र अमेध्यं शिवसंनिधौ । केनेदं कारितं तत्र न जानामि कथंचन

ನಂದಿಯು ಹೇಳಿದನು— “ಇಂದು, ಓ ವಿಪ್ರ, ಶಿವಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲೇ ನಾನು ಅಮೇಧ್ಯವಾದ (ಅಪವಿತ್ರ) ವಿಷಯವನ್ನು ಕಂಡೆ. ಅಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಯಾರು ಮಾಡಿಸಿದರು ಎಂಬುದು ನನಗೆ ಯಾವತ್ತೂ ತಿಳಿಯದು.”

Verse 134

ततः पुरोधा वचनं नन्दिनं चाब्रवीत्तदा । येन विस्खलितं तत्र रत्नादीनां प्रपूजनम् । सोऽपि मूढो न संदेहः कार्याकार्येषु मंदधीः

ಆಗ ಪುರೋಹಿತನು ನಂದಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು— “ಯಾರು ಅಲ್ಲಿ ರತ್ನಾದಿ ಅರ್ಪಣಗಳೊಡನೆ ನಡೆದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಳಿಸಿದನೋ, ಅವನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಮೂಢನು; ಕಾರ್ಯ–ಅಕಾರ್ಯ ವಿವೇಚನೆಯಲ್ಲಿ ಮಂದಬುದ್ಧಿಯವನು.”

Verse 135

तस्माच्चिंता न कर्तव्या त्वया अमुरपि प्रभो । प्रभाते च मया सार्द्धं गम्यतां तच्छिवालयम्

“ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಪ್ರಭು, ಅವನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ಚಿಂತಿಸಬೇಡ. ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ ನನ್ನೊಡನೆ ಆ ಶಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗೋಣ.”

Verse 136

निरीक्षणार्थं दुष्टस्य तत्कार्यं विदधाम्यहम् । एतच्छ्रुत्वा तु वचनं नन्दी तस्य पुरोधसः

ಆ ದುಷ್ಟನನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಆ ಕಾರ್ಯವನ್ನೇ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ. ತನ್ನ ಪುರೋಹಿತನ ಈ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ನಂದಿ…

Verse 137

आस्थितः स्वगृहे नक्तं दूयमानेन चेतसा । तस्यां रात्र्यां व्यतीतायामाहूय च पुरोधसम्

ಅವನು ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ತನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದನು; ದುಃಖದಿಂದ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಉರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಪುರೋಹಿತನನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿದನು.

Verse 138

गतः शिवालयं नन्दी समं तेन महात्मना । ततो दृष्टं पूर्वदिने कृतंतेन दुरात्मना

ನಂದಿ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಪುರೋಹಿತನೊಂದಿಗೆ ಶಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಅಲ್ಲಿ ಆ ದುಷ್ಟಾತ್ಮನು ಹಿಂದಿನ ದಿನ ಮಾಡಿದ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡನು.

Verse 139

सम्यक्प्रपूजनं कृत्वा नानारत्नपरिच्छदम् । पञ्चोपचारसंयुक्तं चैकादस्यन्वितं तथा

ನಾನಾ ರತ್ನಗಳು ಹಾಗೂ ಪೂಜಾಸಾಮಗ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೂಜೆ ನೆರವೇರಿಸಿ, ಪಂಚೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಏಕಾದಶೀ ವ್ರತವನ್ನೂ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಆಚರಿಸಿ.

Verse 140

अनेकस्तुतिभिः स्तुत्वा गिरीशं ब्राह्मणैः सह । तदा यामद्वयं जातं स्तूयमानस्य नंदिनः

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ಗಿರೀಶನನ್ನು (ಶಿವನನ್ನು) ಸ್ತುತಿಸಿ, ನಂದಿ ಸ್ತುತಿ ಮಾಡುತ್ತಿರಲು ಆಗ ಎರಡು ಯಾಮಗಳು (ಪ್ರಹರಗಳು) ಕಳೆದವು.

Verse 141

आयातो हि महाकालस्थारूपो महाबलः । कालरूपो महारौद्रो धनुष्पाणिः प्रतापवान्

ಆಗ ಮಹಾಕಾಲಸ್ಥ ರೂಪಧಾರಿಯಾದ ಮಹಾಬಲವಂತನು, ಕಾಲಸ್ವರೂಪನು, ಮಹಾರೌದ್ರನು, ಧನುಸ್ಸು ಹಿಡಿದ ಪ್ರತಾಪವಂತನು ಅಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದನು।

Verse 142

तं दृष्ट्वा भयवित्रस्तो नन्दी स विललाप ह । पुरोधाश्चैव सहसा भयभीतस्तदाभवत्

ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ನಂದಿ ಭಯದಿಂದ ನಡುಗಿ ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದನು; ಪುರೋಹಿತನೂ ಸಹಸಾ ಭಯಭೀತನಾದನು।

Verse 143

किरातेन कृतं तत्र यथापूर्वमविस्खलम् । तां पूजां प्रपदाहत्य बिल्वपत्रं समर्पयत्

ಅಲ್ಲಿ ಕಿರಾತನು ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಯವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ್ದನು. ಆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಬಿಲ್ವಪತ್ರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದನು।

Verse 144

स्नपनं तस्य कृत्वा च ततो गंडूषवारिणा । नैवेद्यं तत्पलं चैव किरातः शिवमर्पयत्

ಅದಕ್ಕೆ ಸ್ನಪನವನ್ನು ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಗಂಡೂಷಜಲದಿಂದ, ಕಿರಾತನು ಶಿವನಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನೂ ಆ ಫಲವನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಿದನು।

Verse 145

दण्डवत्पतितो भूमावुत्थाय स्वगृहं गतः । तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यं चिंतयामास वै चिरम्

ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ಬಿದ್ದು, ನಂತರ ಎದ್ದು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹೋದನು. ಆ ಮಹದಾಶ್ಚರ್ಯವನ್ನು ಕಂಡು ಬಹುಕಾಲ ಚಿಂತಿಸಿದನು।

Verse 146

पुरोधसा सह तदा नंदीव्याकुलचेतसा । तेन चाकारिता विप्रा बहवो वेदवादिनः

ಆಗ ವ್ಯಾಕುಲಚಿತ್ತನಾದ ನಂದಿ ತನ್ನ ಪುರೋಹಿತನೊಡನೆ ಸೇರಿ ವೇದವ್ಯಾಖ್ಯಾತರಾದ ಅನೇಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿದನು।

Verse 147

निवेद्य तेषु तत्सर्वं किरातेन च यत्कृतम् । किं कार्यमथ भो विप्राः कथ्यतां च यथातथम्

ಕಿರಾತನು ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅವರಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಿ, ‘ಹೇ ವಿಪ್ರರೇ, ಈಗ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು? ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ’ ಎಂದು ಕೇಳಿದನು।

Verse 148

संप्रधार्य ततः सर्वे मिलित्वा धर्मशास्त्रतः । ऊचुः सर्वे तदा विप्रा नंदिनं चातिशंकिनम्

ನಂತರ ಎಲ್ಲರೂ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಸೇರಿ ಚಿಂತಿಸಿ, ಅತಿಶಯ ಶಂಕಿತನಾದ ನಂದಿಗೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಹೇಳಿದರು।

Verse 149

इदं विघ्नं समुत्पन्नं दुर्निवार्यं सुरैरपि । तस्मादानय लिंगं त्वं स्वगृहं वैश्यसत्त्

“ಈ ವಿಘ್ನವು ಉಂಟಾಗಿದೆ; ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಇದನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವುದು ದುಷ್ಕರ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೈಶ್ಯನೇ, ಲಿಂಗವನ್ನು ನಿನ್ನ ಮನೆಗೆ ತಂದುಕೊ।”

Verse 150

तथेति मत्वासौ नंदी शिवस्योत्पाटनं तदा । कृत्वा स्वगृह मानीय प्रतिष्ठाप्य यताविधि

“ತಥಾಸ್ತು” ಎಂದು ನಂದಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ, ಆಗ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಅಲ್ಲಿಂದ ತೆಗೆದು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ತಂದು ವಿಧಿವಿಧಾನವಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು।

Verse 151

सुवर्णपीठिकां कृत्वा नवरत्नसुशोभिताम् । उपचारैरनेकैश्च पूजयामास वै तदा

ನವರತ್ನಗಳಿಂದ ಸುಶೋಭಿತವಾದ ಸ್ವರ್ಣಪೀಠಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಆಗ ಅನೇಕ ಉಪಚಾರಗಳು ಹಾಗೂ ಅರ್ಪಣೆಗಳಿಂದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದನು।

Verse 152

अथापरे द्युरायातः कितरातः शिवमंदिरम् । यावद्विलोक्यामास लिंगमैशं न दृष्टवान्

ನಂತರ ಮತ್ತೊಂದು ದಿನ ಕಿರಾತನು ಶಿವಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಬಂದನು; ಸುತ್ತಲೂ ನೋಡಿದರೂ ಈಶ್ವರನ ಲಿಂಗವು ಅವನಿಗೆ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ।

Verse 153

मौनं विहाय सहसा ह्याक्रोशन्निदमब्रवीत् । हे शंभो क्व गतोसि त्वं दर्शयात्मानमद्य वै

ಮೌನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಅವನು ಅಚಾನಕ ಕೂಗಿ ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ಶಂಭೋ! ನೀನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದೆ? ಇಂದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನಗೆ ದರ್ಶನಕೊಡು।”

Verse 154

न दृष्टोसि मया त्वं हि त्यजाम्यद्य कलेवरम् । हे शंभो हे जगन्नाथ त्रिपुरांतकर प्रभो

“ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ದರ್ಶಿಸಲಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದು ಈ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವೆ. ಹೇ ಶಂಭೋ, ಹೇ ಜಗನ್ನಾಥ, ಹೇ ತ್ರಿಪುರಾಂತಕ ಪ್ರಭೋ!”

Verse 155

हे रुद्र हे महादेवदर्शयात्मानमात्मना

“ಹೇ ರುದ್ರ, ಹೇ ಮಹಾದೇವ—ನಿನ್ನ ಸ್ವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನನಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸು।”

Verse 156

एवं साक्षेपमधुरैर्वाक्यैः क्षिप्तः सदाशिवः । किरातेन ततो रंगैर्वीरोसौ जठरं स्वकम्

ಇಂತೆ ಕಿರಾತನ ಮಧುರವಾದರೂ ವ್ಯಂಗ್ಯಮಿಶ್ರ ವಚನಗಳಿಂದ ಚುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟ ಸದಾಶಿವನು; ಆಗ ಕ್ರೀಡೆಯಂತೆ ಆ ವೀರ ಕಿರಾತನು ತನ್ನದೇ ಉದರವನ್ನು ಹೊಡೆದನು।

Verse 157

विभेदाशु ततो बाहूनास्फोट्यैव रुषाब्रवीत् । हे शंभो दर्शयात्मानं कुतो मां त्यज्य यास्यसि

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ತಕ್ಷಣ ಭುಜಗಳನ್ನು ಝಳಿಪಿಸಿ ಕೋಪದಿಂದ ಹೇಳಿದನು— “ಹೇ ಶಂಭೋ, ನಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸು; ನನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನೀನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವೆ?”

Verse 158

इति क्षित्वा ततोंत्राणि मांसमुकृत्त्य सर्वतः । तस्मिन्गर्ते करेणैव किरातः सहसाक्षिपत्

ಇಂತೆ ಹೇಳಿ ಅವನು ತನ್ನ ಅಂತ್ರಗಳನ್ನು ಎಳೆದು ತೆಗೆದು, ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು; ನಂತರ ಕಿರಾತನು ತನ್ನ ಕೈಯಿಂದಲೇ ಅದನ್ನು ಅಚಾನಕ್ ಆ ಗುಂಡಿಗೆ ಎಸೆದನು।

Verse 159

स्वस्थं च हृदयं कृत्वा सस्नौ तत्सरसि ध्रुवम् । तथैव जलमानीय बिल्वपत्त्रं त्वरान्वितः

ನಂತರ ಹೃದಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಆ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದನು; ಹಾಗೆಯೇ ತ್ವರೆಯಿಂದ ನೀರು ಮತ್ತು ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳನ್ನು ತಂದನು।

Verse 160

पूजयित्वा यथान्यायं दंडवत्पतितो भुवि

ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಪೂಜಿಸಿ ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮವಾಗಿ ಬಿದ್ದನು।

Verse 161

ध्यानस्थितस्ततस्तत्र किरातः शिवसंनिधौ । प्रादुर्भूतस्तदा रुद्रः प्रमथैः परिवारितः

ಆಗ ಶಿವಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನನಿಷ್ಠನಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಆ ಕಿರಾತನ ಮುಂದೆ, ಪ್ರಮಥಗಣಗಳಿಂದ ಪರಿವಾರಿತನಾದ ರುದ್ರನು ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದನು।

Verse 162

कर्पूरगौरोद्युतिमान्कपर्दी चंद्रशेखरः । तं गृहीत्वा करे रुद्र उवाच परिसांत्वयन्

ಕರ್ಪೂರಗೌರ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ಜಟಾಧಾರಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರನಾದ ರುದ್ರನು ಅವನ ಕೈ ಹಿಡಿದು, ಸಾಂತ್ವನ ನೀಡುತ್ತಾ ಹೇಳಿದರು।

Verse 163

भोभो वीर महाप्राज्ञ मद्भक्तोसि महामते । वरं वृणीष्वात्महितं यत्तेऽभिलषितं महत्

“ಓ ವೀರ, ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ, ಮಹಾಮತೇ! ನೀನು ನನ್ನ ಭಕ್ತನು. ನಿನ್ನ ಆತ್ಮಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಿನಗೆ ಇರುವ ಮಹತ್ತಾದ ಅಭಿಲಾಷೆಯನ್ನು ವರವಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೋ।”

Verse 164

एवमुक्तः स रुद्रेण महाकालो मुदान्वितः । पपात दंडवद्भूमौ भक्त्या परमया युतः

ರುದ್ರನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮಹಾಕಾಲನು ಪರಮಭಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದಂಡವತ್ ಬಿದ್ದು ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು।

Verse 165

ततो रुद्रं बभापे स वरं सम्प्रार्थयाम्यहम् । अहं दासोस्मि ते रुद्र त्वं मे स्वामी न संशयः

ನಂತರ ಅವನು ರುದ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ನಾನು ಒಂದು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತೇನೆ. ಓ ರುದ್ರಾ, ನಾನು ನಿನ್ನ ದಾಸನು; ನೀನೇ ನನ್ನ ಸ್ವಾಮಿ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।”

Verse 166

एतद्बुद्धात्मनो भक्तिं देहि जन्मनिजन्मनि । त्वं माता च पिता त्वं च त्वं बंधुश्च सखा हि मे

ಹೇ ಪ್ರಭು! ಈ ಭಾವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ನನ್ನ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಜನ್ಮಜನ್ಮಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು. ನೀನೇ ನನ್ನ ತಾಯಿ, ನೀನೇ ತಂದೆ; ನೀನೇ ಬಂಧು, ನಿಜವಾದ ಸಖನು.

Verse 167

त्वं गुहुस्त्वं महामंत्रो मंत्रवेद्योऽसि सर्वदा । तस्मात्त्वदपरं नान्यत्त्रिषु लोकेषु किंचन

ನೀನೇ ಗುಹ್ಯ ರಹಸ್ಯ, ನೀನೇ ಮಹಾಮಂತ್ರ; ನೀನು ಸದಾ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಜ್ಞೇಯನು. ಆದ್ದರಿಂದ ತ್ರಿಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಿಂತ ಹೊರತು ಇನ್ನೇನೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 168

निष्कामं वाक्यमाकर्ण्य किरातस्य तदा भवः । ददौ पार्षदमुख्यत्वं द्वारपालत्वमेव च

ಕಿರಾತನ ನಿಷ್ಕಾಮ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆಗ ಭವ (ಶಿವ)ನು ಅವನಿಗೆ ತನ್ನ ಪಾರ್ಷದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯತ್ವವನ್ನೂ, ದ್ವಾರಪಾಲತ್ವವನ್ನೂ ದಯಪಾಲಿಸಿದನು.

Verse 169

तदा डमरुनादेन नादितं भुवनत्रयम् । भेरीभांकारशब्देन शंखानां निनदेन च

ಆಗ ಡಮರುನಾದದಿಂದ, ಭೇರಿಗಳ ಭಾಂಕಾರ ಶಬ್ದದಿಂದ, ಶಂಖಗಳ ನಿನಾದದಿಂದ ತ್ರಿಭುವನವೂ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಿತು.

Verse 170

तदा दुंदुबयो नेदुः पटहाश्चसहस्रशः । नंदी तं नादमाकर्ण्य विस्मयात्तवरीतो ययौ

ಆಗ ದುಂದುಭಿಗಳು ಗರ್ಜಿಸಿದವು, ಸಾವಿರಾರು ಪಟಹಗಳು ಮೊಳಗಿದವು. ಆ ನಾದವನ್ನು ಕೇಳಿ ನಂದಿ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

Verse 171

तपोवनं यत्र शिवः स्थितः प्रमथसंवृतः । किरातो हि तथा दृष्टो नंदिना च तदा भृशम्

ಪ್ರಮಥಗಣಗಳಿಂದ ಪರಿವೃತನಾಗಿ ಶಿವನು ತಪೋವನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ನಂದಿ ಬಂದು, ಅಲ್ಲಿ ಕಿರಾತನನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡನು.

Verse 172

उवाच प्रश्रितो वाक्यं स नंदी विस्मयान्वितः । किरातं स्तोतुकामऽसौ परमेण समाधिना

ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ತುಂಬಿದ ನಂದಿ ವಿನಯಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದನು; ಕಿರಾತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಪರಮ ಸಮಾಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಯಿತು.

Verse 173

इहानीतस्त्वया शंभुस्त्वं भक्तोसि परंतप । त्वं भक्तोऽहमिह प्राप्तो मां निवेदय शंकरे

“ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಶಂಭು ಇಲ್ಲಿ ತರಲ್ಪಟ್ಟನು; ಹೇ ಪರಂತಪ, ನೀ ಭಕ್ತನು. ನಾನೂ ಭಕ್ತನಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ—ನನ್ನನ್ನು ಶಂಕರನಿಗೆ ನಿವೇದಿಸು.”

Verse 174

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य किरातस्त्वरयान्वितः । नंदिनं च करे गृह्य शंकरं समुपागतः

ಅವನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಕಿರಾತನು ತ್ವರಿತಗೊಂಡನು; ನಂದಿಯ ಕೈ ಹಿಡಿದು ಶಂಕರನ ಬಳಿಗೆ ಸಮೀಪಿಸಿದನು.

Verse 175

प्रहस्य भगवान्रुद्रः किरातं वाक्यमब्रवीत् । कोऽयं त्वया समानीतो गणानामिह सन्निधौ

ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನು ನಗುತ್ತಾ ಕಿರಾತನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ಗಣಗಳ ಈ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನೀನು ಯಾರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕರೆತಂದೆ?”

Verse 176

किरात उवाच । विज्ञप्तोऽसौ किरातेन शंकरो लोकशंकरः । तव भक्तः सदा देव तव पूजारतो ह्यसौ

ಕಿರಾತನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಶಂಕರ, ಲೋಕಶಂಕರ! ಕಿರಾತನ ಮೂಲಕ ಈ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವಿಷಯ ನನಗೆ ತಿಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಹೇ ದೇವ, ಇವನು ಸದಾ ನಿನ್ನ ಭಕ್ತನು; ನಿತ್ಯ ನಿನ್ನ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 177

प्रत्यहं रत्नमाणिक्यैः पुष्पैश्चोच्चावचैरपि । जीवितेन धनेनापि पूजितोऽसि न संशयः

ಪ್ರತಿದಿನ ರತ್ನ-ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳಿಂದ, ನಾನಾವಿಧ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ತನ್ನ ಜೀವವೂ ಧನವೂ ಅರ್ಪಿಸಿ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲದೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 178

तस्माज्जानीहि मन्मित्रं नंदिनं भक्तवत्सल

ಆದುದರಿಂದ, ಹೇ ಭಕ್ತವತ್ಸಲ, ನನ್ನ ಮಿತ್ರ ನಂದಿನನನ್ನು ಗುರುತಿಸು.

Verse 179

महादेव उवाच । न जानामि महाभाग नंदिनं वैश्यचर्चितम् । त्वं मे भक्तः सखा चेति महाकाल महामते

ಮಹಾದೇವನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ, ವೈಶ್ಯರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿತನಾದ ಈ ನಂದಿನನನ್ನು ನಾನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಹೇ ಮಹಾಕಾಲ, ಹೇ ಮಹಾಮತೇ, ನೀನು ನನ್ನ ಭಕ್ತನೂ ಸಖನೂ ಆಗಿದ್ದೀಯೆ.

Verse 180

उपाधिरहिता च येऽपि चैव मनस्विनः । तेऽतीव मे प्रिया भक्तास्ते विशिष्टा नरोत्तमाः

ಉಪಾಧಿ-ಭೇದಚಿಹ್ನೆಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾಗಿರುವವರು—ಅಂತಹ ಭಕ್ತರು ನನಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯರು; ಅವರು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ವಿಶಿಷ್ಟ ನರೋತ್ತಮರು.

Verse 181

तव भक्तो ह्यहं तात स च मे प्रियकृत्तरः । तावुभौ स्वीकृतौ तेन पार्षदत्वेन शंभुना

ತಾತ, ನಾನು ನಿನ್ನ ಭಕ್ತನು; ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯಸೇವೆ ಮಾಡುವವನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ಶಂಭುವು ನಮ್ಮಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಪಾರ್ಷದತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು.

Verse 182

ततो विमानानि बहूनि तत्र समागतान्येव महाप्रभाणि । किरातवर्येण स वैश्यवर्य उद्धारितस्तेन महाप्रभेण

ಆಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ವಿಮಾನಗಳು ಸೇರಿಕೊಂಡವು. ಆ ಮಹಾಪ್ರಭುವಾದ ಕಿರಾತಶ್ರೇಷ್ಠನಿಂದ ವೈಶ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠನು ಉದ್ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 183

कैलासं पर्वतं प्राप्तौ विमानैर्वेगवत्तरैः । सारूप्यमेव संप्राप्तावीश्वरेण महात्मना

ವೇಗವತ್ತಾದ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿದರು. ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಈಶ್ವರನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಅವರು ಸಾರೂಪ್ಯ—ದಿವ್ಯರೂಪಸಾಮ್ಯ—ಪಡೆದರು.

Verse 184

नीराजितौ गिरिजया शिवेन सहितौ तदा । उवाचेदं ततो देवी प्रहस्य गजगामिनी

ಆಗ ಶಿವನೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ಗಿರಿಜೆಯು ಅವರಿಬ್ಬರಿಗೂ ನೀರಾಜನ ಮಾಡಿ ಆರತಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದಳು. ನಂತರ ಗಜಗಾಮಿನಿಯಾದ ದೇವಿ ನಗುತ್ತಾ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 185

यथा त्वं हि महादेव तथा चैतौ न संशयः । स्वरूपेण च गत्या च हास्यभावैः सुपूजितौ

ಓ ಮಹಾದೇವ, ನಿನ್ನನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಲಾಯಿತೋ ಹಾಗೆಯೇ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲದೆ—ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಸುಪೂಜಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ತಮ್ಮ ಸ್ವರೂಪದಿಂದ, ತಮ್ಮ ಗತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಹಾಸ್ಯಭಾವದಿಂದ.

Verse 186

मया त्वमेक एवासीः सेवितो वै न संशयः । देव्यास्तद्वचनं श्रुत्वा किरातो वैश्य एव च

“ನನ್ನಿಂದ ನೀನೊಬ್ಬನೇ ಸೇವಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ.” ದೇವಿಯ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಕಿರಾತನೂ ವೈಶ್ಯನೂ (ತಕ್ಷಣ) ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು।

Verse 187

सद्यः पराङ्मुखौ भूत्वा शंकरस्य च पश्यतः । भवावस्त्वनुकंप्यौ च भवता हि त्रिलोचन

ತಕ್ಷಣವೇ ಅವರು ಇಬ್ಬರೂ ಮುಖ ತಿರುಗಿಸಿ ಪರಾಂಗ್ಮುಖರಾದರು; ಶಂಕರನು ಅದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದನು. (ದೇವಿ ಹೇಳಿದರು) “ಹೇ ತ್ರಿಲೋಚನ! ಇವರು ಇಬ್ಬರೂ ನಿನ್ನ ಕರುಣೆಗೆ ಪಾತ್ರರು.”

Verse 188

तव द्वारि स्थितौ नित्यं भाववस्ते नमोनमः

“ಅವರು ನಿತ್ಯ ನಿನ್ನ ದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುತ್ತಾರೆ—ಇದೇ ಅವರ ಭಾವ. ಹೇ ಭವ! ನಿನಗೆ ಪುನಃಪುನಃ ನಮಸ್ಕಾರ।”

Verse 189

तयोर्भावं स भगवान्विदित्वा प्रहसन्भवः । उवाच परया भक्त्या भवतोरस्तु वांछितम्

ಅವರಿಬ್ಬರ ಅಂತರಂಗ ಭಾವವನ್ನು ತಿಳಿದು ಭಗವಾನ್ ಭವನು ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದರು—“ನಿಮ್ಮ ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿಮ್ಮ ವಾಂಛಿತವು ನೆರವೇರಲಿ.”

Verse 190

तदा प्रभृति तावेतौ द्वारपालौ बभूवतुः । शिवद्वारि स्थितौ विप्रा मध्याह्ने शिवदर्शिनौ

ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಅವರು ಇಬ್ಬರೂ ದ್ವಾರಪಾಲಕರಾದರು. ಹೇ ವಿಪ್ರರೇ! ಶಿವನ ದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಅವರು ಮಧ್ಯಾಹ್ನದಲ್ಲಿ ಶಿವದರ್ಶನ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು।

Verse 191

एको नंदी महाकालो द्वावेतौ शिववल्लभौ । ऊचतुस्तौ मुदायुक्तावेक एव सदाशिवः

ಒಬ್ಬನು ನಂದಿ, ಇನ್ನೊಬ್ಬನು ಮಹಾಕಾಲ, ಇವರಿಬ್ಬರೂ ಶಿವನಿಗೆ ಪ್ರಿಯರು. ಆನಂದದಿಂದ ಅವರು, "ಸದಾಶಿವನು ಒಬ್ಬನೇ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

Verse 192

एकांगुलिं समुद्धृत्य महादेवोभ्यभाषत । तथा नंदी उवाचेदमुद्धृत्य स्वांगुलिद्वयम्

ಮಹಾದೇವನು ಒಂದು ಬೆರಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಮಾತನಾಡಿದನು. ಆಗ ನಂದಿಯು ತನ್ನ ಎರಡು ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಾಗೆಯೇ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

Verse 193

एवं संज्ञान्वितौ द्वारि तिष्ठतस्तौ महात्मनः । शंकरस्य महाभागाः श्रृण्वंतु ऋषयो ह्यमी

ಹೀಗೆ ಸಂಜ್ಞೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆ ಇಬ್ಬರು ಮಹಾತ್ಮರು ದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿಂತರು. ಎಲೈ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮರಾದ ಋಷಿಗಳೇ, ಶಂಕರನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 194

शैलादेन पुरा प्रोक्तं शिवधर्ममनंतकम् । प्राणिनां कृपया विप्राः सर्वेषां दुष्कृतात्मनाम्

ಎಲೈ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೇ! ಹಿಂದೆ ಶೈಲಾದನು ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೆ, ದುರಾತ್ಮರ ಮೇಲೂ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಅನಂತವಾದ ಶಿವಧರ್ಮವನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದನು.

Verse 195

ये पापिनोऽप्यधर्मिष्ठा अंधा मूकाश्च पंगवः । कुलहीना दुरात्मानः श्वपचा अपि मानवाः

ಪಾಪಿಗಳು, ಅಧರ್ಮಿಗಳು, ಕುರುಡರು, ಮೂಕರು, ಕುಂಟರು, ಕುಲಹೀನರು, ದುರಾತ್ಮರು ಮತ್ತು ಚಂಡಾಲರಾದ ಮಾನವರು ಕೂಡ.

Verse 196

यादृशास्तादृशाश्चान्ये शिवभक्तिपुरस्कृताः । तेऽपि गच्छंति सांनिध्यं देवदेवस्य शूलिनः

ಯಾವ ರೀತಿಯವರಾಗಿರಲಿ, ಇನ್ನಾವ ವಿಧದವರಾಗಿರಲಿ—ಶಿವಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟರೆ, ಅವರೂ ದೇವದೇವನಾದ ಶೂಲಧಾರಿ ಮಹಾದೇವನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 197

लिंगं सिकतामयं ये पूजयंति विपश्चितः । ते रुद्रलोकं गच्छंति नात्र कार्या विचारणा

ವಿವೇಕಿಗಳಾದ ಭಕ್ತರು ಮರಳಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಿದರೆ, ಅವರು ರುದ್ರಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೋ ವಿಚಾರವೋ ಬೇಡ.