Adhyaya 36

Verse 1

पार्वत्युवाच । विश्वकर्मेश्वरं लिंगं यत्काश्यां प्रथितं परम् । तस्य लिंगस्य कथय देवदेव समुद्भवम्

ಪಾರ್ವತಿ ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದೇವದೇವ! ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಪರಮ ವಿಶ್ವಕರ್ಮೇಶ್ವರ ಲಿಂಗದ ದಿವ್ಯ ಉದ್ಭವವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು।

Verse 2

देवदेव उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि कथां पातकनाशिनीम् । विश्वकर्मेश लिंगस्य प्रादुर्भावं मनोहरम्

ದೇವದೇವನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದೇವಿ, ಕೇಳು; ಪಾತಕನಾಶಿನಿಯಾದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ವಿಶ್ವಕರ್ಮೇಶ ಲಿಂಗದ ಮನೋಹರ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವವನ್ನು।

Verse 3

विश्वकर्माभवत्पूर्वं ब्रह्मणस्त्वपरा तनुः । त्वष्टुः प्रजापतेः पुत्रो निपुणः सर्वकर्मसु

ಹಿಂದೆ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಅಪರ ತನು ರೂಪವಾಗಿ ಉಂಟಾದನು; ಅವನು ತ್ವಷ್ಟಾ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಪುತ್ರ, ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ನಿಪುಣನು।

Verse 4

कृतोपनयनः सोथ बालो गुरुकुले वसन् । चकार गुरुशुश्रूषां भिक्षान्नकृतभोजनः

ಉಪನಯನವಾದ ಬಳಿಕ ಆ ಬಾಲನು ಗುರುಕುಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ ಗುರುಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು; ಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದ ದೊರಕಿದ ಅನ್ನವನ್ನೇ ಭೋಜನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 5

एकदा तद्गुरुः प्राह प्रावृट्काले समागते । कुरूटजं मदर्थं त्वं यथा प्रावृण्न बाधते

ಒಮ್ಮೆ ಮಳೆಗಾಲ ಬಂದಾಗ ಅವನ ಗುರು ಹೇಳಿದರು—“ನನ್ನಿಗಾಗಿ ಮಳೆ ತೊಂದರೆ ಕೊಡದಂತೆ ಒಂದು ಗುಡಿಸಲು ನಿರ್ಮಿಸು.”

Verse 6

यत्कदाचिन्न भज्येत न पुरातनतां व्रजेत् । गुरुपत्न्यात्वभिहितो रे त्वाष्ट्र कुरु कंचुकम्

ಗುರುಪತ್ನಿಯು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಅವನು ಹೇಳಿದನು— “ಹೇ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರಾ! ನನಗಾಗಿ ಒಂದು ಕಂಚುಕವನ್ನು ಮಾಡು; ಅದು ಎಂದಿಗೂ ಹರಿಯದಿರಲಿ, ಎಂದಿಗೂ ಜೀರ್ಣವಾಗದಿರಲಿ।”

Verse 7

ममांगयोग्यं नो गाढं न श्लथं च प्रयत्नतः । विनैव वाससा चारु वाल्कलं च सदोज्ज्वलम्

“ಅದು ನನ್ನ ದೇಹಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಇರಲಿ—ಅತಿಯಾಗಿ ಬಿಗಿಯಾಗಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಸಡಿಲವಾಗಿಯೂ ಅಲ್ಲ; ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿ; ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಸ್ತ್ರವಿಲ್ಲದೇ ಸಹ ಸುಂದರವಾಗಿ ಸದಾ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ವಲ್ಕಲವಸ್ತ್ರವಾಗಿರಲಿ।”

Verse 8

गुरुपुत्रेण चाज्ञप्तो ममार्थं पादुके कुरु । यदारूढस्य मे पादौ न पंकः संस्पृशेत्क्वचित्

ಗುರುಪುತ್ರನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಅವನು ಹೇಳಿದನು— “ನನಗಾಗಿ ಪಾದುಕೆಯನ್ನು ಮಾಡು; ಅದನ್ನು ಧರಿಸಿದಾಗ ನನ್ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಕೆಸರು ಸ್ಪರ್ಶಿಸದಿರಲಿ।”

Verse 9

चर्मादिबंधनिर्मुक्ते धावतो मे सुखप्रदे । याभ्यां च संचरे वारि स्थल भूमाविव द्रुतम्

“ನಾನು ಓಡುವಾಗ ಸುಖಕೊಡುವಂತಿರಲಿ, ಚರ್ಮದ ಪಟ್ಟಿಗಳು ಮುಂತಾದ ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿರಲಿ; ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರಿನ ನೆಲದಲ್ಲಿಯೂ ಒಣಭೂಮಿಯಂತೆ ವೇಗವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸಬಲ್ಲೆನು।”

Verse 10

गुरुकन्यापि तं प्राह त्वाष्ट्र मे श्रवणोचिते । भूषणे स्वेन हस्तेन कुरु कांचननिर्मिते

ನಂತರ ಗುರುಕನ್ಯೆಯೂ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು— “ಹೇ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರಾ! ನನ್ನ ಕಿವಿಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಚಿನ್ನದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಣಾಭರಣಗಳನ್ನು ನಿನ್ನ ಸ್ವಹಸ್ತದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸು।”

Verse 11

कुमारी क्रीडनीयानि कौतुकानि च देहि मे । दंतिदंतमयान्येव स्वहस्तरचितानि च

ನಾನು ಕುಮಾರಿ; ನನಗೆ ಆಟಿಕೆಗಳನ್ನೂ ಮನೋಹರ ಕೌತುಕಗಳನ್ನೂ ಕೊಡು—ಆನೆದಂತದಿಂದ ಮಾಡಿದವು, ನಿನ್ನ ಸ್ವಹಸ್ತದಿಂದ ರೂಪಿಸಿದವುಗಳೇ ಆಗಲಿ.

Verse 12

गृहोपकरणं द्रव्यं मुसलोलूखलादिकम् । तथा घटय मेधाविन्यथा त्रुट्यति न क्वचित्

ಮನೆಯ ಉಪಕರಣಗಳು—ಮುಸಲ, ಉಖಲ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು—ಹೇ ಮೇಧಾವಿನಿ, ಎಲ್ಲಿಯೂ ಮುರಿಯದಂತೆ ದೃಢವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸು.

Verse 13

अक्षालितान्यपि यथा नित्यं पीठानि सत्तम । उज्ज्वलानि भवंत्येव स्थालिकाश्च तथा कुरु

ಹೇ ಸತ್ತಮ, ಪೀಠಗಳು/ಆಸನಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಪಾತ್ರೆಗಳು ತೊಳೆಯದೇ ಇದ್ದರೂ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುವಂತೆ ಮಾಡು.

Verse 14

सूपकर्मण्यपि च मां प्रशाधि त्वष्ट्रनंदन । यथांगुल्यो न दह्यंते पाकः स्याच्च यथा शुभः

ಅಡುಗೆ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ನನ್ನನ್ನು ತರಬೇತುಗೊಳಿಸಿ ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸು, ಹೇ ತ್ವಷ್ಟೃನಂದನ; ನನ್ನ ಬೆರಳುಗಳು ಸುಡದಂತೆ, ಪಾಕವು ಶುಭವಾಗಿ ಸಿದ್ಧವಾಗಲಿ.

Verse 15

एकस्तंभमयं गेहमेकदारुविनिर्मितम् । तथा कुरु वरं त्वाष्ट्र यत्रेच्छा तत्र धारये

ಹೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದೇ ಕಂಬವಿರುವ, ಒಂದೇ ಮರದ ತುಂಡಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಮನೆ ಮಾಡು; ನಾನು ಇಚ್ಛಿಸುವ ಕಡೆ ಅದನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಇಡಬಹುದಾಗಿರಲಿ.

Verse 16

ये सहाध्यायिनोप्यस्य वयोज्येष्ठाश्च तेपि हि । सर्वेसर्वे समीहंते कर्म तत्कृतमेव हि

ಅವನ ಸಹಾಧ್ಯಾಯಿಗಳೂ—ಹೌದು, ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರೂ ಸಹ—ಎಲ್ಲರೂ ಎಲ್ಲರೂ ಆ ಕಾರ್ಯವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅವನಿಂದಲೇ ಒಬ್ಬನೇ ನೆರವೇರಲಿದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದರು.

Verse 17

तथेति स प्रतिज्ञाय सर्वेषां पुरतोद्रिजे । मध्ये वनं प्राविशच्च महाचिंताभयार्दितः

“ತಥಾಸ್ತು” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವನು ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆಯೇ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದನು; ನಂತರ ಮಹಾ ಚಿಂತೆಯೂ ಭಯವೂ ಕಾಡುತ್ತ, ಪರ್ವತಜನಿತ ದೇಶದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.

Verse 18

किंचित्कर्तुं न जानाति प्रतिज्ञातं च तेन वै । सर्वेषां पुरतः सर्वं करिष्यामीति निश्चितम्

ಅವನು ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಹೇಗೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ; ಆದರೂ ಅವನು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದ್ದನು; ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆ “ನಾನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ದೃಢವಾಗಿ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದನು.

Verse 19

किं करोमि क्व गच्छामि को मे साहाय्यमर्पयेत् । बुद्धेरपि वनस्थस्य शरणं कं व्रजामि च

“ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲಿ? ನನಗೆ ಸಹಾಯ ಯಾರು ನೀಡುವರು? ಈ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿಯೂ ತಡಕಾಡುತ್ತಿದೆ—ಹಾಗಾದರೆ ನಾನು ಯಾರ ಶರಣಿಗೆ ಹೋಗಲಿ?”

Verse 20

अंगीकृत्य गुरोर्वाक्यं गुरुपत्न्या गुरोः शिशोः । यो न निष्पादयेन्मूढः स भवेन्निरयी नरः

ಗುರುವಿನ ವಾಕ್ಯವನ್ನು—ಗುರುಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ಗುರುಪುತ್ರನ ವಾಕ್ಯವನ್ನೂ—ಅಂಗೀಕರಿಸಿ, ಮೋಹದಿಂದ ಅದನ್ನು ನೆರವೇರಿಸದವನು ನರಕಗಾಮಿ ಮನುಷ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 21

गुरुशुश्रूषणं धर्म एको हि ब्रह्मचारिणाम् । अनिष्पाद्य तु तद्वाक्यं कथं मे निष्कृतिर्भवेत्

ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಗಳಿಗೆ ಗುರುಶುಶ್ರೂಷೆಯೇ ಏಕೈಕ ಪ್ರಧಾನ ಧರ್ಮ. ಗುರುವರ್ತನೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸದೆ ಹೋದರೆ ನನಗೆ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಹೇಗೆ ದೊರೆಯುವುದು?

Verse 22

गुरूणां वाक्यकरणात्सर्व एव मनोरथाः । सिद्ध्यंतीतरथा नैव तस्मात्कार्यं हि तद्वचः

ಗುರುಗಳ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲ ಮನೋರಥಗಳು ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತವೆ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಯಾವುದೂ ಸಿದ್ಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 23

कथं तद्वचसः सिद्धिं प्राप्स्याम्यत्र वने स्थितः । कश्च मेत्र सहायी स्याद्धिषणादुर्बलस्य वै

ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಆ ವಚನಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆಯುವೆ? ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ದುರ್ಬಲನಾದ ನನಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಯಾರು ಸಹಾಯಕನಾಗುವರು?

Verse 24

आस्तां गुरुकथा दूरं योऽन्यस्यापि लघोरपि । ओमित्युक्त्वा न कुरुते कार्यं सोथ व्रजत्यधः

ಗುರುಕಥೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಿ; ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಸಣ್ಣ ಕೆಲಸಕ್ಕೂ ‘ಓಂ/ಹೌದು’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಮಾಡದವನು ಅಧೋಗತಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 25

कथमेतानि कर्माणि करिष्येऽज्ञोऽसहायवान् । अंगीकृतानि तद्भीत्या नमस्ते भवितव्यते

ನಾನು ಅಜ್ಞಾನಿ, ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದವನು; ಈ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಾಡುವೆ? ಆದರೂ ಕರ್ತವ್ಯಭಯದಿಂದ ಅವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ್ದೇನೆ; ನಮಸ್ಕಾರ—ನಡೆಯಬೇಕಾದುದು ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 26

यावदित्थं चिंतयति स त्वाष्ट्रो वनमध्यगः । तावत्तदेव संप्राप्तस्तेनैकोऽदर्शि तापसः

ತ್ವಷ್ಟೃಪುತ್ರ (ತ್ವಾಷ್ಟ್ರ) ಅರಣ್ಯದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನೇ ತಪಸ್ವಿ ಆಗಮಿಸಿ ಅವನಿಗೆ ದೃಶ್ಯನಾದನು।

Verse 27

अथ नत्वा स तं प्राह वने दृष्टं तपस्विनम् । को भवान्मानसं मे यो नितरां सुखयत्यहो

ನಂತರ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಆ ತಪಸ್ವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಅವನು ಹೇಳಿದನು—“ಭಗವನ್, ನೀವು ಯಾರು? ನನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅತ್ಯಂತವಾಗಿ ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತೀರಿ.”

Verse 28

त्वद्दर्शनेन मे गात्रं चिंतासंतापतापितम् । हिमानी गाहनेनेव शीतलं भवति क्षणम्

ನಿಮ್ಮ ದರ್ಶನದಿಂದ ನನ್ನ ದೇಹ—ಚಿಂತಾಶೋಕದ ತಾಪದಿಂದ ದಗ್ಧವಾದುದು—ಹಿಮಜಲಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದಂತೆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಶೀತಳವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 29

किं त्वं मे प्राक्तनं कर्म प्राप्तं तापसरूपधृक् । अथवा करुणावार्धिराविर्भूतः शिवो भवान्

ನೀವು ನನ್ನ ಪೂರ್ವಕರ್ಮವೇ ತಪಸ್ವಿ ರೂಪ ಧರಿಸಿ ನನ್ನ ಮುಂದೆ ಬಂದಿರುವಿರಾ? ಅಥವಾ ಕರುಣಾಸಾಗರನಾದ ಸ್ವಯಂ ಶಿವನೇ ನೀವು ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದಿರಾ?

Verse 30

योसि सोसि नमस्तुभ्यमुपदेशेन युंक्ष्व माम् । गुरूक्तं गुरुपत्न्युक्तं गुर्वपत्योक्तमेव च

ನೀವು ಯಾರು ಆಗಿರಲಿ ಹಾಗೆಯೇ ಇರಲಿ—ನಮಸ್ಕಾರ; ಉಪದೇಶದಿಂದ ನನಗೆ ಬೋಧಿಸಿ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿರಿ. ಗುರು ಹೇಳಿದುದು, ಗುರುಪತ್ನಿ ಹೇಳಿದುದು, ಗುರುಪುತ್ರ ಹೇಳಿದುದು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನನಗೆ ಪ್ರಮಾಣವೇ.

Verse 31

कथं कर्तुमहं शक्तः कर्म तत्र दिशाद्भुतम् । कुरु मे बुद्धिसाहाय्यं निर्जने बंधुतां गतः

ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೂ ಅತೀತವಾದ ಆ ಅದ್ಭುತ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ನೆರವೇರಿಸಬಲ್ಲೆ? ಈ ನಿರ್ಜನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನೀನು ನನಗೆ ಬಂಧುವಾಗಿದ್ದೀ—ಸದ್ದ್ಬುದ್ಧಿಯ ಸಹಾಯವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು।

Verse 32

इत्युक्तस्तेन स वने तापसो ब्रह्मचारिणा । कारुण्यपूर्णहृदयो यथोक्तमुपदिष्टवान्

ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಆ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಹೃದಯದ ತಪಸ್ವಿ ಕೇಳಿದಂತೆ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಉಪದೇಶಿಸಿದನು।

Verse 33

य आप्तत्वेन संपृष्टो दुर्बुद्धिं संप्रयच्छति । स याति नरकं घोरं यावदाभूतसंप्लवम्

ಆಪ್ತನೆಂದು ನಂಬಿ ಕೇಳಿದರೂ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಹಾನಿಕರ ಸಲಹೆ ನೀಡುವವನು, ಭೂತಸಂಪ್ರಳಯದವರೆಗೆ ಘೋರ ನರಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 34

तापस उवाच । ब्रह्मचारिञ्शृणु ब्रूयां किमद्भुततरं त्विदम् । विश्वेशानुग्रहाद्ब्रह्माप्यभवत्सृष्टिकोविदः

ತಪಸ್ವಿ ಹೇಳಿದರು—ಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ, ಕೇಳು; ಇದಕ್ಕಿಂತ ಅದ್ಭುತವೇನು? ವಿಶ್ವೇಶನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಸೃಷ್ಟಿಕೌಶಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಂಡಿತನಾದನು।

Verse 35

यदि त्वं त्वाष्ट्र सर्वज्ञं काश्यामाराधयिष्यसि । ततस्ते विश्वकर्मेति नाम सत्यं भविष्यति

ಹೇ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರ, ನೀನು ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವಜ್ಞ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದರೆ, ‘ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾ’ ಎಂಬ ನಾಮವು ನಿನಗೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸತ್ಯವಾಗುವುದು।

Verse 36

विश्वेशानुग्रहात्काश्यामभिलाषा न दुर्लभाः । सुलभो दुर्लभो वै यद्यत्र मोक्षस्तनुत्यजाम्

ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಶುಭಾಭಿಲಾಷೆಯೂ ದುರ್ಳಭವಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ದೇಹತ್ಯಾಗಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಮೋಕ್ಷ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ, ಅದು ಇತರತ್ರ ದುರ್ಳಭವೇ.

Verse 37

सृष्टेःकरण सामर्थ्यं सृष्टिरक्षाप्रवीणता । विधिना विष्णुना प्रापि विश्वेशानुग्रहात्परात्

ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೂ, ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಪ್ರಾವೀಣ್ಯವೂ—ಇವು ವಿಧಾತನಿಗೂ ವಿಷ್ಣುವಿಗೂ ಪರಮ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದಲೇ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ.

Verse 38

याहि वैश्वेश्वरं सद्म पद्मया समधिष्ठितम् । निर्वाणसंज्ञया बाला यदीच्छेः स्वान्मनोरथान्

ಪದ್ಮಾದೇವಿಯಿಂದ ಅಧಿಷ್ಠಿತವಾದ ವೈಶ್ವೇಶ್ವರನ ಧಾಮಕ್ಕೆ ಹೋಗು; ‘ನಿರ್ವಾಣಾ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಬಾಲೆಯೇ, ನಿನ್ನ ಮನೋರಥಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕೆಂದರೆ.

Verse 39

स हि सर्वप्रदः शंभुर्याचितश्चोपमन्युना । पयोमात्रं ददौ तस्मै सर्वं क्षीराब्धिमेव च

ಶಂಭು ಸರ್ವಪ್ರದನು. ಉಪಮನ್ಯು ಬೇಡಿಕೊಂಡಾಗ ಅವನಿಗೆ ಕೇವಲ ಹಾಲನ್ನು ನೀಡಿದನು—ಆ ದಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕ್ಷೀರಸಾಗರವನ್ನೇ ನೀಡಿದಂತಾಯಿತು.

Verse 40

आनंदकानने शंभोः किं किं केन न लभ्यते । यत्र वासकृतां पुंसां धर्मराशिः पदेपदे

ಶಂಭುವಿನ ಆನಂದಕಾನನದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೆ ಏನು ದೊರೆಯದು? ಅಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ವಾಸಮಾಡಿದವರಿಗೂ ಹೆಜ್ಜೆಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಧರ್ಮರಾಶಿಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ.

Verse 41

स्वर्धुनी स्पर्शमात्रेण महापातकसंततिः । यत्र संक्षयति क्षिप्रं तां काशीं को न संश्रयेत्

ಯಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಧುನಿಯ ಸ್ಪರ್ಶಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಮಹಾಪಾತಕಗಳ ಸರಣಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ—ಆ ಕಾಶಿಯನ್ನು ಯಾರು ಆಶ್ರಯಿಸದೆ ಇರುವರು?

Verse 42

न तादृग्धर्मसंभारो लभ्यते क्रतुकोटिभिः । यादृग्वाराणसी वीथी संचारेण पदेपदे

ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ಕ್ರತುಗಳಿಂದಲೂ ಅಂಥ ಧರ್ಮಸಂಭಾರ ದೊರೆಯದು; ವಾರಾಣಸಿಯ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಜ್ಜೆಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಸಂಚರಿಸುವುದರಿಂದ ದೊರೆಯುವದು ಅಂಥದು.

Verse 43

धर्मार्थकाममोक्षाणां यद्यत्रास्ति मनोरथः । तदा वाराणसीं याहि याहि त्रैलोक्यपावनीम्

ಧರ್ಮಾರ್ಥಕಾಮಮೋಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಯಾದರೂ ನಿನಗೆ ಮನೋರಥವಿದ್ದರೆ, ಆಗ ವಾರಾಣಸಿಗೆ ಹೋಗು; ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುವ ನಗರಿಗೆ ಹೋಗು.

Verse 44

सर्वकामफलप्राप्तिस्तदैव स्याद्ध्रुवं नृणाम् । यदैव सर्वदः सर्वः काश्यां विश्वेश्वरः श्रितः

ಮಾನವನು ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವದಾತನೂ ಸರ್ವಸ್ವರೂಪನೂ ಆದ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ, ಅವನಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಕಾಮನೆಗಳ ಫಲಪ್ರಾಪ್ತಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 45

स तापसोक्तमाकर्ण्य त्वाष्ट्र इत्थं सुहृष्टवान् । काशीसंप्रात्युपायं च तमेव समपृच्छत

ತಪಸ್ವಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರನು ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷಗೊಂಡನು; ಕಾಶಿಯನ್ನು ಸೇರುವ ಉಪಾಯವನ್ನು ಅದೇ ಮುನಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು.

Verse 46

त्वाष्ट्र उवाच । तदानंदवनं शंभोः क्वास्ति तापससत्तम । यत्र नो दुर्लभं किंचित्साधकानां त्रयीस्थितम्

ತ್ವಾಷ್ಟ್ರನು ಉವಾಚ—ಹೇ ತಪಸ್ವಿಶ್ರೇಷ್ಠ! ಶಂಭುವಿನ ಆ ಆನಂದವನ ಎಲ್ಲಿದೆ? ತ್ರಯೀಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾದ ಸಾಧಕರಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಏನೂ ದುರ್ಲಭವಲ್ಲ।

Verse 47

स्वर्गे वा मर्त्यलोके वा बलिसद्मनि वा मुने । क्व तदानंदगहनं यत्रानंदपयोब्धिजा

ಹೇ ಮುನೀ! ಅದು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲೋ, ಮತ್ಯಲೋಕದಲ್ಲೋ, ಅಥವಾ ಬಲಿಯ ಸದ್ಮನದಲ್ಲೋ? ಆನಂದಪಯೋಧಿಯಂತೆ ಉಕ್ಕುವ ಆ ಆನಂದಗಹನ ಎಲ್ಲಿದೆ?

Verse 48

यत्र विश्वेश्वरो देवो विश्वेषां कर्णधारकः । व्याचष्टे तारकं ज्ञानं येन तन्मयतां ययुः

ಎಲ್ಲರ ಕರ್ಣಧಾರಕನಾದ ದೇವ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು ‘ತಾರಕ’ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸುವ ಸ್ಥಳ ಅದು; ಅದರಿಂದ ಜೀವಗಳು ಪರತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ತन्मಯರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 49

सुलभा यत्र नियतमानंदवनचारिणः । अपि नैःश्रेयसी लक्ष्मीः किमन्येल्प मनोरथाः

ಆನಂದವನದಲ್ಲಿ ನಿಯಮದಿಂದ ವಾಸಿಸುವವರಿಗೆ ನೈಃಶ್ರೇಯಸೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ (ಮೋಕ್ಷಸಂಪತ್ತು) ಕೂಡ ಸುಲಭವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ—ಇನ್ನೂ ಇತರ ಸಣ್ಣ ಮನೋರಥಗಳೇನು?

Verse 50

कस्तां मां प्रापयेच्छंभोः कथं यामि तथा वद । स तपस्वीति तद्वाक्यमाकर्ण्य श्रद्धयान्वितम्

“ಶಂಭುವಿನ ಆ ಧಾಮಕ್ಕೆ ನನ್ನನ್ನು ಯಾರು ಕರೆದೊಯ್ಯುವರು? ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೋಗಲಿ—ಹಾಗೆಯೇ ಹೇಳು.” ಈ ಶ್ರದ್ಧಾಭರಿತ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ತಪಸ್ವಿ ಉತ್ತರಿಸಿದನು।

Verse 51

प्राहागच्छ नयामि त्वां यियासुरहमप्यहो । दुर्लभं प्राप्य मानुष्यं यदि काशी न सेविता

ಅವನು ಹೇಳಿದನು—“ಬಾ, ನಿನ್ನನ್ನು ನಾನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ; ನಾನೂ ಹೋಗಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅಯ್ಯೋ! ದುರ್ಲಭ ಮಾನವಜನ್ಮ ಪಡೆದು ಕಾಶಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ದರ್ಶನ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ಅದು ಮಹಾ ನಷ್ಟ.”

Verse 52

पुनःक्व नृत्वं श्रेयोभूः क्व काशीकर्मबंधहृत् । वृथागते हि मानुष्ये काशीप्राप्तिविवर्जनात्

“ಮತ್ತೆ, ಕೇವಲ ‘ಮಾನವನಾಗಿರುವುದು’ ಏನು, ಎಲ್ಲಿ ಕಾಶೀ—ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ನೀಡುವದು, ಕರ್ಮಬಂಧನವನ್ನು ಹರಿಸುವದು! ಕಾಶೀಪ್ರಾಪ್ತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಮಾನವಜೀವನ ನಿಜಕ್ಕೂ ವ್ಯರ್ಥ.”

Verse 53

आयुष्यं च भविष्यं च सर्वमेव वृथागतम् । अतोहं सफलीकर्तुं मानुष्यं चातिचंचलम्

“ಆಯುಷ್ಯವೂ ಭವಿಷ್ಯವೂ—ಎಲ್ಲವೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಕಳೆಯುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಅತ್ಯಂತ ಚಂಚಲ ಮಾನವಜೀವನವನ್ನು ಸಫಲಗೊಳಿಸಲು ನಾನು (ಇಂತೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ).”

Verse 54

यास्यामि काशीमायाहि मायां हित्वा त्वमप्यहो । इति तेन सह त्वाष्ट्रो मुनिनातिकृपालुना

“ನಾನು ಕಾಶಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೇನೆ—ನೀನೂ ಬಾ; ಮಾಯೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು!” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಆ ಅತ್ಯಂತ ಕೃಪಾಳು ಮುನಿಯೊಂದಿಗೆ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರನೂ ಹೊರಟನು.

Verse 55

पुरीं वैश्वेश्वरीं प्राप्तो मनःस्वास्थ्यमवाप च । ततः प्रापय्य तां काशीं तापसः क्वाप्यतर्कितम्

ವೈಶ್ವೇಶ್ವರೀ ಪುರಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನ ಶಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು. ನಂತರ ಆ ತಪಸ್ವಿ ಅವನನ್ನು ಕಾಶಿಯೊಳಗೇ ಎಲ್ಲೋ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದನು.

Verse 56

जगाम कुंभसंभूत स त्वाष्ट्रोपीत्यमन्यत । अवश्यं स हि विश्वेशः सर्वेषां चिंतितप्रदः

ಆಮೇಲೆ ಕುಂಭಸಂಭೂತ ಮುನಿಯು ಹೊರಟನು. ತ್ವಷ್ಟೃಪುತ್ರನು ಮನದಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿದನು—“ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು ಎಲ್ಲ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅವರ ಚಿರಕಾಲದ ಚಿಂತಿತ ಇಷ್ಟಫಲವನ್ನು ತಪ್ಪದೆ ನೀಡುವನು.”

Verse 57

सत्पथस्थिरवृतीनां दूरस्थोपि समीपगः । यस्मिन्प्रसन्नदृक्त्र्यक्षस्तं दविष्ठमपि ध्रुवम्

ಸತ್ಪಥದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ವೃತ್ತಿಯುಳ್ಳವರಿಗೆ ಅವನು ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾನೆ. ಯಾರ ಮೇಲೆ ತ್ರಿನೇತ್ರನಾದ ಪ್ರಭುವಿನ ಪ್ರಸನ್ನ ದೃಷ್ಟಿ ಬೀಳುತ್ತದೋ, ಅವರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಕರವೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 58

सुनेदिष्ठं करोत्येव स्वयंवर्त्मोपदेशयन् । क्वाहं तत्र वने बालश्चिंताकुलितमानसः । क्व तापसः स यो मां वै सूदिश्येह चानयत्

ಅವನು ಸ್ವತಃ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿ ನಮ್ಮ ಪಥವನ್ನು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ‘ಎಲ್ಲಿ ನಾನು—ಆ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತೆಯಿಂದ ಕಲುಷಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ಬಾಲಕ—ಎಲ್ಲಿ ಆ ತಪಸ್ವಿ, ನನಗೆ ಸರಿದಾರಿ ತೋರಿಸಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆತಂದವನು!’

Verse 59

खेलोयमस्य त्र्यक्षस्य यस्य भक्तस्य कुत्रचित् । न दुर्लभतरं किंचिदहो क्वाहं क्व काशिका

ಇದು ತ್ರಿನೇತ್ರ ಪ್ರಭುವಿನ ಲೀಲೆ—ಅವನ ಭಕ್ತನಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಯಾವುದೂ ದುರ್ಲಭವಲ್ಲ. ಅಹೋ! ಎಲ್ಲಿ ನಾನು, ಎಲ್ಲಿ ಈ ಕಾಶಿಕಾ (ಕಾಶೀ)!

Verse 60

नाराधितो मया शंभुः प्राक्तने जन्मनि क्वचित् । शरीरित्वानुमानेन ज्ञातमेतदसंशयम्

ಹಿಂದಿನ ಯಾವುದೋ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ನಾನು ಶಂಭುವನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿಲ್ಲ. ದೇಹಧಾರಿತ್ವದ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಅನುಮಾನದಿಂದ ಇದನ್ನು ನಾನು ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ.

Verse 61

अस्मिञ्जन्मनि बालत्वान्न चैवाराधितः स्फुटम् । प्रत्यक्षमेव मे वैतत्कुतोनुग्रहधीर्मयि

ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲೇ ಬಾಲ್ಯಾವಸ್ಥೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ಅವರನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಆರಾಧಿಸಲಿಲ್ಲ. ಇದು ನನಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ತಿಳಿದಿದೆ—ಹಾಗಿರಲು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಅನುಗ್ರಹಬುದ್ಧಿ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುವುದು?

Verse 62

आज्ञातं गुरुभक्तिर्मे हेतुः शंभुप्रसादने । ययेहानुगृहीतोस्मि विश्वेशेन कृपालुना

ಈಗ ನನಗೆ ತಿಳಿಯಿತು—ಗುರುಭಕ್ತಿಯೇ ಶಂಭುವಿನ ಪ್ರಸಾದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ; ಅದರಿಂದ ಕೃಪಾಳು ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು ಇಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡಿದನು.

Verse 63

अथवा कारणापेक्षस्त्र्यक्षस्त्वितरदेववत् । रंकमप्यनुगृह्णाति केवलं कारणं कृपा

ಅಥವಾ—ಇತರ ದೇವತೆಗಳಂತೆ ತ್ರಿನೇತ್ರನು ಯಾವುದೋ ಕಾರಣವನ್ನು ನೋಡಿದರೂ, ದರಿದ್ರನನ್ನೂ ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಏಕೈಕ ಕಾರಣ ಕೃಪೆಯೇ.

Verse 64

यदि नो मय्यनुक्रोशः कथं तापससंगतिः । तद्रूपेण स्वयं शंभुरानिनायेह मां ध्रुवम्

ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಅನುಕಂಪ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಆ ತಪಸ್ವಿಯ ಸಂಗತಿ ನನಗೆ ಹೇಗೆ ಸಿಗುತ್ತಿತ್ತು? ಅದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂ ಶಂಭುವೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತಂದನು.

Verse 65

न दानानि न वै यज्ञा न तपांसि व्रतानि च । शंभोः प्रसादहेतूनि कारणं तत्कृपैव हि

ದಾನಗಳೂ ಅಲ್ಲ, ಯಜ್ಞಗಳೂ ಅಲ್ಲ, ತಪಸ್ಸೂ ಅಲ್ಲ, ವ್ರತಗಳೂ ಅಲ್ಲ—ಇವು ಶಂಭುವಿನ ಪ್ರಸಾದಕ್ಕೆ ನಿಜವಾದ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲ; ಆ ಕೃಪೆಗೆ ಕಾರಣ ಕೇವಲ ಅವರ ಕರುಣೆಯೇ.

Verse 66

दयामपि तदा कुर्यादसौ विश्वेश्वरः पराम् । यदाश्रुत्युक्तमध्वानं सद्भिः क्षुण्णं न संत्यजेत्

ಆಗ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು ಪರಮ ಕರುಣೆಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾನೆ—ಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಸಜ್ಜನರು ನಡೆದ ಧರ್ಮಮಾರ್ಗವನ್ನು ಯಾರು ತ್ಯಜಿಸದಿರುತ್ತಾರೋ ಅವರಿಗೆ।

Verse 67

अनुक्रोशं समर्थ्येति स त्वाष्ट्रः र्शाभवं शुचिः । संस्थाप्य लिंगमीशस्याराधयत्स्वस्थमानसः

ಕರುಣೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕೆಂದು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿ, ಋಶೆಯಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಶುದ್ಧ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರನು—ಈಶನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ—ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಈಶನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು।

Verse 68

आनीय पुष्पसंभारमार्तवं काननाद्बहु । स्नात्वाभ्यर्चयतीशानं कंदमूलफलाशनः

ಕಾಡಿನಿಂದ ಋತುವಿಗೆ ತಕ್ಕ ಬಹಳ ಹೂವಿನ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ತಂದು, ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಕಂದ-ಮೂಲ-ಫಲಗಳನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಅವನು ಈಶಾನನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದನು।

Verse 69

इत्थं त्वष्टृतनूजस्य लिंगाराधनचेतसः । त्रिहायनात्प्रसन्नोभूत्तस्येशः करुणानिधिः

ಈ ರೀತಿ ತ್ವಷ್ಟೃನ ಪುತ್ರನು ಲಿಂಗಾರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಮೂರು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿದನು; ಆಗ ಕರುಣಾನಿಧಿಯಾದ ಈಶನು ಅವನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾದನು।

Verse 70

तस्मादेव हि लिंगाच्च प्रादुर्भूय भवोऽब्रवीत् । वरं वरय रे त्वाष्ट्र दृढभक्त्यानया तव

ಅದೇ ಲಿಂಗದಿಂದ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದ ಭವನು ಹೇಳಿದನು—“ಓ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರಾ, ವರವನ್ನು ಬೇಡು; ನಿನ್ನ ಈ ದೃಢಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಾನು ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿದ್ದೇನೆ।”

Verse 71

प्रसन्नोस्मि भृशं बाल गुर्वर्थकृतचेतसः । गुरुणा गुरुपत्न्या च गुर्वपत्यद्वयेन च

ಓ ಬಾಲಕಾ! ನಾನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಗುರುಹಿತಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠವಾಗಿದೆ—ಗುರು, ಗುರುಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ಗುರುವರ್ಯರ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳನ್ನೂ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿದ್ದೀ.

Verse 72

यथार्थितं तथा कर्तुं ते सामर्थ्यं भविष्यति

ನೀನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಬೇಡಿದಂತೆ ಅದನ್ನೇ ನೆರವೇರಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ನಿನಗೆ ಲಭಿಸುವುದು.

Verse 73

अन्यान्वरांश्च ते दद्यां त्वाष्ट्र तुष्टस्त्वदर्चया । ताञ्शृणुष्व महाभाग लिंगस्यास्याद्भुतश्रियः

ಓ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರಾ! ನಿನ್ನ ಅರ್ಚನೆಯಿಂದ ನಾನು ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ನಿನಗೆ ಇನ್ನಿತರ ವರಗಳನ್ನೂ ನೀಡುವೆ. ಓ ಮಹಾಭಾಗನೇ! ಈ ಲಿಂಗದ ಅದ್ಭುತ ಶ್ರೀಯನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 74

त्वं सुवर्णादिधातूनां दारूणां दृषदामपि । मणीनामपिरत्नानां पुष्पाणामपि वाससाम्

ನೀನು ಸ್ವರ್ಣಾದಿ ಧಾತುಗಳು, ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲೂ; ಮಣಿಗಳು-ರತ್ನಗಳ ಮೇಲೂ; ಹಾಗೆಯೇ ಹೂಗಳು ಮತ್ತು ವಸ್ತ್ರಗಳ ಮೇಲೂ ಜ್ಞಾನ/ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 75

कर्पूरादिसुगंधीनां द्रव्याणामप्यपामपि । कंदमूलफलानां च द्रव्याणामपि च त्वचाम्

ನೀನು ಕರ್ಪೂರಾದಿ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಮೇಲೂ, ನೀರಿನ ಮೇಲೂ; ಕಂದ-ಮೂಲ-ಫಲಗಳ ಮೇಲೂ ಹಾಗೂ ತ್ವಚೆ/ಬೊಕ್ಕೆಯಿಂದ ದೊರೆಯುವ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಮೇಲೂ ಅಧಿಕಾರ/ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 76

सर्वेषां वस्तुजातानां कर्तुं कर्म प्रवेत्स्यसि । यस्य यस्य रुचिर्यत्र सद्म देवालयादिषु

ನೀನು ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ವಸ್ತುಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸಮರ್ಥನಾಗುವೆ. ಯಾರಿಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಯಾವ ರುಚಿಯಿದೆಯೋ—ಮನೆ, ದೇವಾಲಯ ಮೊದಲಾದವುಗಳಲ್ಲಿ—ಅದರಂತೆ ನೀನೇ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಕೊಡಬಲ್ಲೆ.

Verse 77

तस्य तस्येह तुष्ट्यै त्वं तथा कर्तुं प्रवेत्स्यसि । सर्वनेपथ्यरचनाः सर्वाः सूपस्य संस्कृतीः

ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ನೀನು ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡಬಲ್ಲೆ. ಎಲ್ಲಾ ಅಲಂಕಾರ-ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಹಾರ-ಪಾಕಗಳ ಎಲ್ಲ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು (ಪರಿಷ್ಕಾರಗಳು) ನಿನಗೆ ತಿಳಿದಿರುತ್ತವೆ.

Verse 78

सर्वाणि शिल्पकार्याणि तौर्यत्रिकमथापि च । सर्वं ज्ञास्यसि कर्तुं त्वं द्वितीय इव पद्मभूः

ನೀನು ಎಲ್ಲಾ ಶಿಲ್ಪಕಾರ್ಯಗಳನ್ನೂ, ತೌರ್ಯತ್ರಿಕವೆಂಬ ತ್ರಿವಿಧ ಸಂಗೀತಕಲೆಯನ್ನೂ ಸಹ ಆಳವಾಗಿ ಕಲಿಯುವೆ. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡಲು ನೀನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವೆ—ಪದ್ಮಭೂ ಬ್ರಹ್ಮನ ಎರಡನೆಯವನಂತೆ.

Verse 79

नानाविधानि यंत्राणि नानायुधविधानकम् । जलाशयानां रचनाः सुदुर्गरचनास्तथा

ನೀನು ನಾನಾವಿಧ ಯಂತ್ರಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು, ವಿವಿಧ ರೂಪದ ಆಯುಧಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು, ಜಲಾಶಯಗಳ ರಚನೆಯನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಬಲಿಷ್ಠ ದುರ್ಗಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನೂ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವೆ.

Verse 80

तादृक्कर्तुं पुरा वेत्सि यादृङ्नान्योऽधियास्यति । कलाजातं हि सर्वं त्वमवयास्यसि मे वरात्

ಯಾವ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಊಹಿಸಲಾರರೋ, ಅವನ್ನು ನೀನು ಮುಂಚೆಯೇ ತಿಳಿದು ನೆರವೇರಿಸಬಲ್ಲೆ. ನನ್ನ ವರದಿಂದ ನೀನು ಸಮಸ್ತ ಕಲಾಜಾತವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಳುವೆ.

Verse 81

सर्वेंद्रजालिकी विद्या त्वदधीना भविष्यति । सर्वकर्मसु कौशल्यं सर्वबुद्धिवरिष्ठताम्

ಸರ್ವ ಇಂದ್ರಜಾಲ ವಿದ್ಯೆಗಳು ನಿನ್ನ ಅಧೀನವಾಗುವವು. ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಕೌಶಲ್ಯ ದೊರೆಯುವುದು; ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ನೀನು ಪರಮ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ।

Verse 82

सर्वेषां च मनोवृत्तिं त्वं ज्ञास्यसि वरान्मम । किं बहूक्तेन यत्स्वर्गे यत्पाताले यदत्र च

ನನ್ನ ವರದಿಂದ ನೀನು ಎಲ್ಲರ ಮನೋವೃತ್ತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯುವೆ. ಹೆಚ್ಚು ಹೇಳುವುದೇಕೆ—ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿರುವುದು, ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿರುವುದು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಇರುವುದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನೀನು ಗ್ರಹಿಸುವೆ।

Verse 83

अतिलोकोत्तरं कर्म तत्सर्वं वेत्स्यसि स्वयम्

ಲೋಕಮಿತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ, ಅತಿಲೋಕೋತ್ತರವಾದ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನೀನು ಸ್ವತಃ ತಿಳಿಯುವೆ।

Verse 84

विश्वेषां विश्वकर्माणि विश्वेषु भुवनेषु च । यतो ज्ञास्यसि तन्नाम विश्वकर्मेति तेऽनघ

ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಲ್ಲೂ, ಎಲ್ಲ ಭುವನಗಳಲ್ಲೂ ಎಲ್ಲರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನೀನು ತಿಳಿಯುವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ನಿರಪರಾಧಿ, ನಿನ್ನ ಹೆಸರು ‘ವಿಶ್ವಕರ್ಮ’ ಆಗುವುದು।

Verse 85

अपरः को वरो देयस्तव तं प्रार्थयाश्वहो । तवादेयं न मे किंचिल्लिंगार्चनरतस्य हि

ನಿನಗೆ ಇನ್ನೇನು ವರ ನೀಡಬೇಕು? ಅದನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಬೇಡು. ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದ ನಿನಗೆ ನನ್ನಿಂದ ನೀಡಲಾಗದದೇನೂ ಇಲ್ಲ।

Verse 86

अन्यत्रापि हि यो लिंगं समर्चयति सन्मतिः । तस्यापि वांछितं देयं किंपुनर्योविकाशिकम्

ಬೇರೆಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸತ್ಸಂಮತಿಯುಳ್ಳವನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಸಮರ್ಚಿಸಿದರೆ ಅವನಿಗೂ ಇಷ್ಟವರವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು; ಹಾಗಾದರೆ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸುವವನಿಗೆ ಎಷ್ಟೋ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ!

Verse 87

येन काश्यां समभ्यर्चि येन काश्यां प्रतिष्ठितम् । येन काश्यां स्तुतं लिंगं स मे रूपाय दर्पणः

ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರು ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೋ, ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರು ಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರೋ, ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರು ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರೋ—ಅವನೇ ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದ ದರ್ಪಣವಾಗಿದೆ.

Verse 88

तत्त्वं स्वच्छोसि मुकुरो मम नेत्रत्रयस्य हि । काश्यां लिंगार्चनात्त्वाष्ट्र वरं वरय सुव्रत

ನೀನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ನನ್ನ ತ್ರಿನೇತ್ರಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಮಲ ದರ್ಪಣ. ಓ ತ್ವಾಷ್ಟೃ (ವಿಶ್ವಕರ್ಮ), ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಒಂದು ವರವನ್ನು ಬೇಡು—ಓ ಸುವ್ರತಧಾರಿ.

Verse 89

काश्यां यो राजधान्यां मे हित्वा मामन्यमर्चयेत् । स वराकोल्पधीर्मुष्टोऽल्पतुष्टिर्मुक्तिवर्जितः

ನನ್ನ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮತ್ತೊಬ್ಬನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವನು ದೀನ, ಅಲ್ಪಬುದ್ಧಿ, ಕೃಪಣ, ಸ್ವಲ್ಪದಲ್ಲೇ ತೃಪ್ತನಾಗುವವನು ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿವರ್ಜಿತನು.

Verse 90

तदानंदवनेह्यत्र समर्च्योहं मुमुक्षुभिः । द्रुहिणोपेंद्रचंद्रेंद्रैरिहान्यो न समर्च्यते

ಆದ್ದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಆನಂದವನದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವರು ನನ್ನನ್ನೇ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರರೂ ಸಹ ಬೇರೆ ಯಾರನ್ನೂ ಪೂಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 91

यथानंदवनं प्राप्य त्वं मामर्चितवानसि । तथान्ये पुण्यकर्माणो मामभ्यर्च्यैव मामिताः

ನೀನು ಆನಂದವನವನ್ನು ಸೇರಿ ನನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದಂತೆ, ಇತರ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಗಳೂ ನನ್ನನ್ನೇ ಮಾತ್ರ ಆರಾಧಿಸಿ ನನ್ನನ್ನೇ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

Verse 92

अनुग्राह्योऽसि नितरां ततो वरय दुर्लभम् । श्राणितं तदवैहि त्वं वद मा चिरयस्व भोः

ನೀನು ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಯೋಗ್ಯನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ದುರ್ಲಭ ವರವನ್ನು ಬೇಡು. ಅದು ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿ; ಹೇಳು, ಓ ಪ್ರಿಯನೇ, ತಡಮಾಡಬೇಡ।

Verse 93

विश्वकर्मोवाच । इदं यत्स्थापितं लिंगं मयाज्ञेनापि शंकर । तल्लिंगमन्येप्याराध्य संतु समृद्धिभाजनम्

ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಶಂಕರ, ಅಜ್ಞಾನವಶದಿಂದ ನಾನು ಈ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ಇತರರೂ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಸಮೃದ್ಧಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಲಿ.

Verse 94

अन्यच्च नाथ प्रार्थ्योसि तच्च विश्राणयिष्यसि । मया विनिर्मापयिता स्वं प्रासादं कदा भवान्

ಇನ್ನೊಂದು ವಿಷಯ, ಓ ನಾಥ, ನಿನ್ನನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ—ಅದನ್ನೂ ದಯಪಾಲಿಸು. ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಪ್ರಾಸಾದ-ಮಂದಿರವನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಯಾವಾಗ ನಿರ್ಮಿಸಿಸಿಕೊಳ್ಳುವೆ?

Verse 95

देवदेव उवाच । एवमस्तु यदुक्तं ते तव लिंगसमर्चकाः । समृद्धिभाजनं वै स्युः स्युश्च निर्वाणदीक्षिताः

ದೇವದೇವನು ಹೇಳಿದನು—ನೀನು ಹೇಳಿದಂತೆ ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ. ನಿನ್ನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸಮರ್ಚಿಸುವವರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಮೃದ್ಧಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗುವರು; ಹಾಗೆಯೇ ನಿರ್ವಾಣ-ದೀಕ್ಷೆಯಿಂದಲೂ ದೀಕ್ಷಿತರಾಗುವರು.

Verse 96

यदा च राजा भविता दिवोदासो विधेर्वरात् । तदा मे वचनात्तात प्रासादं मे विधास्यति

ವಿಧಾತ ಬ್ರಹ್ಮನ ವರಪ್ರಭಾವದಿಂದ ರಾಜ ದಿವೋದಾಸನು ಉದ್ಭವಿಸಿದಾಗ, ಓ ಪ್ರಿಯನೇ, ನನ್ನ ವಚನದಂತೆ ಅವನು ನನ್ನಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾಸಾದಸಮಾನ ಮಂದಿರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಸುವನು।

Verse 97

नवीकृत्य पुनः काशी निर्विष्टा तेन भूभुजा । गणेशमायया राज्यात्परिनिर्विण्णचेतसा

ಕಾಶಿಯನ್ನು ಪುನಃ ನವೀಕರಿಸಿ ಆ ರಾಜನು ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದನು; ಗಣೇಶನ ದಿವ್ಯಮಾಯಾ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ರಾಜ್ಯಭೋಗಗಳಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ವಿಣ್ಣವಾಯಿತು।

Verse 98

विष्णोः सदुपदेशाच्च मामेव शरणं गतः । निर्वाणलक्ष्मीः प्राप्तेह हित्वा राज्यश्रियं चलाम्

ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸದുപದೇಶದಿಂದ ಅವನು ನನ್ನನ್ನೇ ಶರಣಾಗತನು; ಚಂಚಲ ರಾಜ್ಯಶ್ರೀಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಇಲ್ಲೀಯೇ ನಿರ್ವಾಣಲಕ್ಷ್ಮಿ—ಮೋಕ್ಷಸಂಪತ್ತು—ಅನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 99

विश्वकर्मन्व्रज गुरोः शासनाय यतस्व च । गुरुभक्तिकृतो यस्मान्मद्भक्ता नात्र संशयः

ಹೇ ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾ, ಗುರುವಿನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಹೋಗಿ ಯತ್ನಿಸು; ಗುರುವಿನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನ್ನ ಭಕ್ತನೇ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 100

ये गुरुं चावमन्यंते तेवमान्या मयाप्यहो । तस्माद्गुरूपदिष्टं हि कुरु शिष्यसमीहितम्

ಗುರುವಿಗೆ ಅವಮಾನ ಮಾಡುವವರು ನನ್ನಿಂದಲೂ ತಿರಸ್ಕೃತರು; ಆದ್ದರಿಂದ ಗುರು ಉಪದೇಶಿಸಿದುದನ್ನೇ ಮಾಡು, ಶಿಷ್ಯಧರ್ಮಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸು।

Verse 110

ममार्च्यमविमुक्ताख्यं ततो देवि ममा ख्यकम् । विश्वनाथेति विश्वस्मिन्प्रथितं विश्वसौख्यदम्

ನನ್ನ ಆರಾಧ್ಯ ಸ್ವರೂಪವು ‘ಅವಿಮುಕ್ತ’ವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ನಂತರ, ಹೇ ದೇವಿ, ನನ್ನ ಖ್ಯಾತನಾಮ ‘ವಿಶ್ವನಾಥ’—ಇದು ಸಮಸ್ತ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕ್ಷೇಮಸೌಖ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

Verse 120

काश्यां स्वलीलया देवि तिर्यग्योनिजुषामपि । ददामि चांते तत्स्थानं यत्र यांति न याज्ञिकाः

ಹೇ ದೇವಿ, ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಸ್ವಲೀಲೆಯಿಂದ ನಾನು ತಿರ್ಯಗ್ಯೋನಿಯಲ್ಲಿ (ಪಶುಜನ್ಮ) ಜನಿಸಿದ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಂಥ ಪದ/ಧಾಮವನ್ನು ನೀಡುತ್ತೇನೆ; ಅಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ ಯಾಜ್ಞಿಕರೂ ಹೋಗಲಾರರು.

Verse 125

चतुर्दशानां लिंगानां श्रुत्वाख्यानानि सत्तमः । चतुर्दश सुलोकेषु पूजां प्राप्स्यत्यनुत्तमाम्

ಹದಿನಾಲ್ಕು ಲಿಂಗಗಳ ಪವಿತ್ರಾಖ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ಸತ್ತಮನು ಹದಿನಾಲ್ಕು ಶುಭಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅನುತ್ತಮವಾದ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವನು.