Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 84

Devanagari script

सौभाग्यभाग्यभूर्या वै विख्याता मणिकर्णिका । ददामि तस्यां सर्वस्वमग्रजायांत्यजाय वा

Transliteration

saubhāgyabhāgyabhūryā vai vikhyātā maṇikarṇikā | dadāmi tasyāṃ sarvasvamagrajāyāṃtyajāya vā

Translation

ಸೌಭಾಗ್ಯ-ಭಾಗ್ಯದ ಮಹಾಭೂಮಿಯಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಸರ್ವಸ್ವವನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತೇನೆ—ಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೂ ತ್ಯಜಿತನಿಗೂ ಸಹ.

Word by Word

• सौभाग्य-भाग्य-भूर्या: abounding in good fortune and auspiciousness
• सौभाग्य-भाग्य-भूर्या: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सौभाग्य (प्रातिपदिक) + भाग्य (प्रातिपदिक) + भूरि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः (समाहार-द्वन्द्व/समुच्चयार्थ) ‘सौभाग्यं च भाग्यं च भूरि च’ इति; मणिकर्णिका इत्यस्य विशेषणम्

• वै: indeed
• वै: सम्बन्ध/निपात (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निपात (emphatic particle)

• विख्याता: well-known, renowned
• विख्याता: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: वि+ख्या (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; मणिकर्णिका इत्यस्य विशेषणम्

• मणिकर्णिका: Maṇikarṇikā (sacred place)
• मणिकर्णिका: कर्ता/विषय (Topic/Subject)
• Type: Noun
• Root: मणिकर्णिका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• ददामि: I give
• ददामि: क्रिया (Main verb)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: लट् (Present/लट्), उत्तमपुरुष (1st/उत्तम), एकवचन; परस्मैपद

• तस्याम्: in that (place)
• तस्याम्: अधिकरण (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन

• सर्वस्वम्: everything, all one’s wealth
• सर्वस्वम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्वस्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• अग्रजायाम्: to the elder sister (Agrajā)
• अग्रजायाम्: सम्प्रदान (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: अग्रजा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन

• अन्त्यजाय: to an outcaste (antyaja)
• अन्त्यजाय: सम्प्रदान (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: अन्त्यज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन

• वा: or
• वा: सम्बन्ध/निपात (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)
• Form: विकल्पार्थक अव्यय (disjunctive particle)

Speaker

Skanda (deduced, Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Maṇikarṇikā

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Purāṇic audience within Kāśīkhaṇḍa frame

Visual Art Cues

Scene: Maṇikarṇikā ghāṭa at dawn: steps descending to the Ganga, sacred fire altars in the distance, Śiva’s unseen presence radiating boons equally to a learned brāhmaṇa and a destitute outcaste, both with folded hands.

Characters & Entities

• Maṇikarṇikā
• Kāśī (Varanasi)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

At Maṇikarṇikā, divine generosity is universal—grace is not restricted by status or worthiness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Maṇikarṇikā in Kāśī (Varanasi).

What ritualistic prescription is mentioned?

No single rite is specified; the verse emphasizes the place’s inherent power to bestow blessings and liberation.