Adhyaya 3

Verse 1

सूत उवाच । भगवन्भूतभव्येश सर्वज्ञानमहानिधे । अवाप्य काशीं गीर्वाणैः किमकारि वदाच्युत

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಭಗವನ್, ಭೂತಭವ್ಯೇಶ್ವರ, ಸರ್ವಜ್ಞಾನ ಮಹಾನಿಧೇ! ದೇವರೊಂದಿಗೆ ಕಾಶಿಗೆ ತಲುಪಿ ಅಲ್ಲಿ ಏನು ಮಾಡಲಾಯಿತು? ಹೇಳು, ಅಚ್ಯುತನೇ.

Verse 2

अधीत्येमां कथां दिव्यां न तृप्तिमधियाम्यहम् । शेवधिस्तपसां देवैरगस्तिः प्रार्थितः कथम्

ಈ ದಿವ್ಯಕಥೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರೂ ನನಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ತಪಸ್ಸಿನ ನಿಧಿಯಾದ ಅಗಸ್ತ್ಯನನ್ನು ದೇವರುಗಳು ಹೇಗೆ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದರು?

Verse 3

कथं विंध्योप्यवाप स्वां प्रकृतिं तादृगुन्नतः । तववागमृतांभोधौ मनो मे स्नातुमुत्सुकम्

ಅಷ್ಟಾಗಿ ಎತ್ತೇರಿದ ವಿಂಧ್ಯನು ಹೇಗೆ ತನ್ನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದನು? ನಿನ್ನ ವಾಕ್ಯಾಮೃತ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಉತ್ಸುಕವಾಗಿದೆ.

Verse 4

इति कृत्स्नं समाकर्ण्य व्यासः पाराशरो मुनिः । श्रद्धावते स्वशिष्याय वक्तुं समुपचक्रमे

ಹೀಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಆಲಿಸಿ ಪರಾಶರನಂದನ ಮುನಿ ವ್ಯಾಸನು ಶ್ರದ್ಧಾವಂತನಾದ ತನ್ನ ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ಹೇಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 5

पाराशर उवाच । शृणु सूत महाबुद्धे भक्तिश्रद्धासमन्वितः । शुकवैशंपायनाद्याः शृण्वंत्वेते च बालकाः

ಪಾರಾಶರನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಮಹಾಬುದ್ಧಿವಂತ ಸೂತನೇ! ಭಕ್ತಿ-ಶ್ರದ್ಧೆಯೊಂದಿಗೆ ಕೇಳು. ಶುಕ, ವೈಶಂಪಾಯನ ಮೊದಲಾದವರೂ ಹಾಗೂ ಈ ಬಾಲ ಶಿಷ್ಯರೂ ಎಲ್ಲರೂ ಕೇಳಲಿ।

Verse 6

ततो वाराणसीं प्राप्य गीर्वाणाः समहर्षयः । अविलंबं प्रथमतो म णिकर्ण्यां विधानतः

ನಂತರ ದೇವತೆಗಳು ಮಹರ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ವಾರಾಣಸಿಗೆ ತಲುಪಿ, ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ, ವಿಧಿವಿಧಾನಾನುಸಾರ ಮೊದಲು ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಗೆ ಹೋದರು।

Verse 7

सचैलमभिमज्ज्याथ कृतसंध्यादिसत्क्रियाः । संतर्प्य तर्प्यादिपितॄन्कुशगंधतिलोदकैः

ಅಲ್ಲಿ ವಸ್ತ್ರಸಹಿತವಾಗಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ಸಂಧ್ಯಾವಂದನಾದಿ ಸತ್ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ನೆರವೇರಿಸಿ, ಕುಶ, ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯ ಮತ್ತು ಎಳ್ಳುಮಿಶ್ರಿತ ಜಲದಿಂದ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತರ್ಪಣ ಮಾಡಿ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದರು।

Verse 8

तीर्थवासार्थिनः सर्वान्संतर्प्य च पृथक्पृथक् । रत्नैर्हिरण्यवासोभिरश्वाभरणधेनुभिः

ಮತ್ತು ತೀರ್ಥವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಬಂದ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ರತ್ನಗಳು, ಚಿನ್ನ, ವಸ್ತ್ರಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ಆಭರಣಗಳು ಹಾಗೂ ಹಸುಗಳನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದರು।

Verse 9

विचित्रैश्च तथा पात्रैः स्वर्णरौप्यादि निर्मितैः । अमृतस्वादुपक्वान्नैः पायसै श्च सशर्करैः

ಅವರು ಸ್ವರ್ಣ-ರೌಪ್ಯಾದಿ ಲೋಹಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ವಿಚಿತ್ರ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿದರು; ಅಮೃತಸಮಾನ ಮಧುರ ಪಕ್ವಾನ್ನವನ್ನೂ, ಸಕ್ಕರೆ ಮಿಶ್ರಿತ ಪಾಯಸವನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಿದರು।

Verse 10

सगोरसैरन्नदानैर्धान्यदानैरनेकधा । गंधचंदनकर्पूरैस्तांबूलैश्चारुचामरैः

ತುಪ್ಪ-ಹಾಲಿನ ರಸದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಅನ್ನದಾನಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ವಿಧದ ಧಾನ್ಯದಾನಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳು, ಚಂದನ, ಕರ್ಪೂರ, ತಾಂಬೂಲ ಹಾಗೂ ಸುಂದರ ಚಾಮರಗಳನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಿದರು।

Verse 11

सतूलैर्मृदुपर्यंकैर्दीपिकादर्पणासनैः । शिबिकादासदासीभिर्विमानैःपशुभिर्गृहैः

ಅವರು ಹಾಸಿಗೆಗದ್ದೆಗಳೊಡನೆ ಮೃದು ಪರ್ಯಾಂಕಗಳು, ದೀಪಗಳು, ಕನ್ನಡಿಗಳು, ಆಸನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು; ಶಿಬಿಕೆಗಳು, ದಾಸ-ದಾಸಿಯರು, ವಾಹನಗಳು, ಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಮನೆಗಳನ್ನೂ ದಾನಮಾಡಿದರು।

Verse 12

चित्रध्वजपताकाभिरुल्लोचैश्चंद्रचारुभिः । वर्षाशनप्रदानैश्च गृहोपस्करसंयुतैः

ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಧ್ವಜ-ಪತಾಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಚಂದ್ರಸಮಾನ ಸುಂದರ ಛತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮಳೆಗಾಲಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ವಸ್ತ್ರ-ಆಸನಾದಿ ಸಾಮಗ್ರಿ ಮತ್ತು ಗೃಹೋಪಕರಣಗಳೊಡನೆ ದಾನಗಳನ್ನೂ ನೀಡಿದರು।

Verse 13

उपानत्पादुकाभिश्च यतिनश्च तपस्विनः । योग्यैः पट्टदुकूलैश्च विविधैश्चित्ररल्लकैः

ಯತಿಗಳು ಮತ್ತು ತಪಸ್ವಿಗಳಿಗೆ ಪಾದರಕ್ಷೆ-ಪಾದುಕಗಳು, ಅವರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಪಟ್ಟವಸ್ತ್ರಗಳು, ರೇಷ್ಮೆ ದೂಕೂಲಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಚಿತ್ರವರ್ಣದ ರಲ್ಲಕ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ದಾನಮಾಡಿದರು।

Verse 14

दंडैः कमंडलुयुतैरजिनैर्मृगसंभवैः । कौपीनैरुच्चमंचैश्च परिचारककांचनैः

ದಂಡಗಳು, ಕಮಂಡಲುಗಳು, ಮೃಗಾಜಿನ, ಕೌಪೀನ, ಎತ್ತರದ ಆಸನ-ಶಯ್ಯೆಗಳು ಹಾಗೂ ಪರಿಚಾರಕರಿಗೆ ಸ್ವರ್ಣವೇತನ ನೀಡುವುದರಿಂದ—ಕಾಶಿಯ ಪವಿತ್ರ ಆಶ್ರಮಧರ್ಮಜೀವನ ಪೋಷಿತವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 15

मठैर्विद्यार्थिनामन्नैरतिथ्यर्थं महाधनैः । महापुस्तकसंभारैर्लेखकानां च जीवनैः

ಮಠಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ನದಾನ ಮಾಡಿ, ಅತಿಥಿ-ಸತ್ಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಮಹಾಧನ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಮಹಾಗ್ರಂಥಸಂಗ್ರಹ ಒದಗಿಸಿ, ಲೇಖಕರಿಗೆ ಜೀವನೋಪಾಯ ಕಲ್ಪಿಸುವುದರಿಂದ—ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾ-ಧರ್ಮಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತವೆ।

Verse 16

बहुधौषधदानैश्च सत्रदानैरनेकशः । ग्रीष्मे प्रपार्थद्रविणैर्हेमंतेग्निष्टिकेंधनैः

ಬಹುವಿಧ ಔಷಧಿದಾನಗಳಿಂದ, ಅನೇಕ ಸತ್ರದಾನಗಳಿಂದ (ಉಚಿತ ಅನ್ನಶಾಲೆಗಳಿಂದ); ಗ್ರೀಷ್ಮದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಛತ್ರಗಳಿಗೆ ದ್ರವ್ಯ ನೀಡಿ, ಹೇಮಂತದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಗೆ ಇಂಧನ ಒದಗಿಸಿ—ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಋತುನುರೂಪ ದಾನಧರ್ಮ ನಡೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 17

छत्राच्छादनिकाद्यर्थे वर्षाकालोचितैर्बहु । रात्रौ पाठप्रदीपैश्च पादाभ्यंजनकादिभिः

ಮಳೆಗಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಛತ್ರ, ಆವರಣ ಮೊದಲಾದ ಅನೇಕ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಿ; ರಾತ್ರಿ ಪಠಣಕ್ಕಾಗಿ ದೀಪಗಳನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಪಾದಾಭ್ಯಂಜನಾದಿ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿ—ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನ ಸುಲಭಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ।

Verse 18

पुराणपाठकांश्चापि प्रतिदेवालयं धनैः । देवालये नृत्यगीतकरणार्थैरनेकशः

ಪ್ರತಿ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲೂ ಪುರಾಣಪಾಠಕರಿಗೆ ಧನ ನೀಡಿಸಿ; ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ-ಗೀತ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಪುನಃಪುನಃ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿ—ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಆರಾಧನೆಯ ಮಹಿಮೆ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 19

देवालय सुधाकार्यैर्जीर्णोद्धारैरनेकधा । चित्रलेखनमूल्यैश्च रंगमालादिमंडनैः

ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಸುಧಾಕಾರ್ಯ ಮಾಡಿ, ಅನೇಕ ವಿಧದ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಪವಿತ್ರ ಚಿತ್ರಲೇಖನಕ್ಕೆ ಮೌಲ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಮಾಲೆ ಮೊದಲಾದ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಂದ (ಕಾಶಿಯ ಮಂದಿರಸೇವೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ)।

Verse 20

नीराजनैर्गुग्गुलुभिर्दशां गादि सुधूपकैः । कर्पूरवर्तिकाद्यैश्च देवार्चार्थैरनेकशः

ಆರತಿಯ ನೀರಾಜನದಿಂದ, ಗುಗ್ಗುಲು ಧೂಪದಿಂದ, ದಶಾಂಗಾದಿ ಉತ್ತಮ ಧೂಪಗಳಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ಕರ್ಪೂರ ವರ್ತಿಕೆ ಮೊದಲಾದ ದೇವಾರ್ಚನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಪುನಃಪುನಃ ಅರ್ಪಿಸುವುದರಿಂದ (ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮಂದಿರಸೇವೆಯ ಪುಣ್ಯ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ)।

Verse 21

पंचामृतानां स्नपनैः सुगंध स्नपनैरपि । देवार्थं मुखवासैश्च देवोद्यानैरनेकशः

ಪಂಚಾಮೃತದಿಂದ ದೇವಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಸುಗಂಧ ಸ್ನಪನ ವಿಧಿಗಳಿಂದಲೂ, ದೇವರಿಗೆ ಮುಖವಾಸ (ಮುಖಸುಗಂಧ) ಅರ್ಪಿಸಿ, ದೇವೋದ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ—ಪುನಃಪುನಃ—(ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ದೇವಸೇವೆ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ)।

Verse 22

महापूजार्थमाल्यादि गुंफनार्थैस्त्रिकालतः । शंखभेरीमृदंगादिवाद्यनादैः शिवालये

ಮಹಾಪೂಜಾರ್ಥವಾಗಿ ತ್ರಿಕಾಲದಲ್ಲೂ ಮಾಲೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಗುಂಫಿಸಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವುದರಿಂದ, ಮತ್ತು ಶಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಶಂಖ, ಭೇರಿ, ಮೃದಂಗ ಮೊದಲಾದ ವಾದ್ಯಗಳ ನಾದಗಂಭೀರ ಧ್ವನಿಯಿಂದ (ಕಾಶಿಯ ಪೂಜಾ ವೈಭವ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ)।

Verse 23

घंटागुडुककुंभादि स्नानोपस्करभाजनैः । श्वेतैर्मार्जनवस्त्रैश्च सुगंधैर्यक्षकर्दमैः

ಘಂಟೆ, ಗುಡುಕ (ಚಿಕ್ಕ ಕಲಶ), ಕುಂಭ ಮೊದಲಾದ ಸ್ನಾನೋಪಸ್ಕರ ಪಾತ್ರಗಳಿಂದ; ಬಿಳಿ ಮಾರ್ಜನ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ; ಮತ್ತು ಸುಗಂಧ ಲೇಪನಗಳು ಹಾಗೂ ಚಂದನಾದಿ ಸುಗಂಧ ಕರ್ಧಮಗಳಿಂದ (ಕಾಶಿಯ ಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಪೂಜಾಸಾಮಗ್ರಿ ಸಮೃದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ)।

Verse 24

जपहोमैः स्तोत्रपाठैः शिवनामोच्चभाषणैः । रासक्रीडादिसंयुक्तैश्चलनैः सप्रदक्षिणैः

ಜಪ-ಹೋಮ, ಸ್ತೋತ್ರಪಾಠ ಮತ್ತು ಉಚ್ಚಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಶಿವನಾಮೋಚ್ಚಾರಣದಿಂದ, ರಾಸಕ್ರೀಡಾದಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುಕ್ತವಾದ ಪವಿತ್ರ ನೃತ್ಯಚಲನಗಳೊಡನೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಹಿತವಾಗಿ—ಅವರು ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡಿದರು।

Verse 25

एवमादिभिरुद्दंडैः क्रियाकांडैरनेकशः । पंचरात्रमुषित्वा तु कृत्वा तीर्थान्यनेकशः

ಇಂತಹ ಅನೇಕ ಕಠೋರ ಕ್ರಿಯಾಕಾಂಡಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ವಿಧಿಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಪುನಃಪುನಃ ಆಚರಿಸಿ, ಅವರು ಐದು ರಾತ್ರಿಗಳು ತಂಗಿ ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನೂ ಸಂದರ್ಶಿಸಿದರು।

Verse 26

दीनानाथांश्च संतर्प्य नत्वा विश्वेश्वरं विभुम् । ब्रह्मचर्यादिनियमैस्तीर्थमेवं प्रसाध्य च

ದೀನರು ಹಾಗೂ ಅನಾಥರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ಸರ್ವವಿಭುವಾದ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯಾದಿ ನಿಯಮಗಳಿಂದ ಅವರು ಆ ತೀರ್ಥವ್ರತವನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸಮ್ಯಕ್ ನೆರವೇರಿಸಿದರು।

Verse 27

पुनः पुनर्विश्वनाथं दृष्ट्वा स्तुत्वा प्रणम्य च । जग्मुः परोपकारार्थमगस्तिर्यत्र तिष्ठति

ಪುನಃಪುನಃ ವಿಶ್ವನಾಥನನ್ನು ದರ್ಶಿಸಿ, ಸ್ತುತಿಸಿ, ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಪರೋಪಕಾರಾರ್ಥವಾಗಿ ಅವರು ಅಗಸ್ತ್ಯಮುನಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು।

Verse 28

स्वनाम्ना लिंगमास्थाप्य कुंडं कृत्वा तदग्रतः । शतरुद्रियसूक्तेन जपन्निश्चलमानसः

ತನ್ನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅದರ ಮುಂದೆ ಕುಂಡವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಅಚಲ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಶತರುದ್ರೀಯ ಸೂಕ್ತವನ್ನು ಜಪಿಸಿದನು।

Verse 29

तं दृष्ट्वा दूरतो देवा द्वितीयमिव भास्करम् । ज्वलज्ज्वलनसंकाशैरंगैः सर्वत्रसोज्ज्वलम्

ಅವನನ್ನು ದೂರದಿಂದ ಕಂಡ ದೇವರುಗಳು ಅವನನ್ನು ಎರಡನೇ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಭಾವಿಸಿದರು. ಅವನ ಅಂಗಗಳು ಜ್ವಲಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ, ಅವನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು.

Verse 30

साक्षात्किंवाडवाग्निर्वा मूर्त्या वै तप्यते तपः । स्थाणुवन्निश्चलतरं निर्मलं सन्मनो यथा

ಅವನು ಸాక్షಾತ್ ವಾಡವಾಗ್ನಿಯೇ ಮೂರ್ತಿಯಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆಯೇ? ಕಂಬದಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿಶ್ಚಲನಾಗಿ—ಸಜ್ಜನರ ಮನಸ್ಸಿನಂತೆ ನಿರ್ಮಲನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 31

अथवा सर्व तेजांसि श्रित्वेमां ब्राह्मणीं तनुम् । शीलयंति परं धाम शातंशांत पदाप्तये

ಅಥವಾ ಎಲ್ಲಾ ತೇಜಸ್ಸುಗಳು ಈ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದೇಹವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಪರಮ ಧಾಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿವೆ—ಅತಿಶಾಂತ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯಲು.

Verse 32

तपनस्तप्यतेऽत्यर्थं दहनोपि हि दह्यते । यत्तीव्रतपसाद्यापि चपलाऽचपलाभवत्

ಸೂರ್ಯನೂ ಅತಿಯಾಗಿ ದಗ್ಧವಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಅಗ್ನಿಯೂ ದಹಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ; ಏಕೆಂದರೆ ತೀವ್ರ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸ್ವಭಾವತಃ ಚಂಚಲವಾದುದೂ ಸ್ಥಿರವಾಯಿತು.

Verse 33

यस्याश्रमे ऽत्र दृश्यंते हिंस्रा अपि समंततः । सत्त्वरूपा अमी सत्त्वास्त्यक्त्वा वैरं स्वभावजम्

ಅವನ ಈ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೂ ಹಿಂಸ್ರ ಜೀವಿಗಳೂ ಸಹ ಸೌಮ್ಯಸ್ವರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ; ಅವು ಸ್ವಭಾವಜನ್ಯ ವೈರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸತ್ತ್ವರൂപಿಗಳಾಗಿವೆ.

Verse 34

शुंडादंडेन करटिः सिंहं कंडूयतेऽभयः । अष्टापदांके स्वपिति केसरी केसरोद्भटः

ನಿರ್ಭಯ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಆನೆ ತನ್ನ ಶುಂಡದಂಡದಿಂದ ಸಿಂಹವನ್ನು ಕೆರೆಯುತ್ತದೆ; ಘನ ಕೇಶರದಿಂದ ದೀಪ್ತನಾದ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಕೇಸರಿ ಆನೆಯ ಮಡಿಲಲ್ಲೇ ನಿಶ್ಚಿಂತ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 35

सूकरः स्तब्धरोमापि विहाय निजयूथकम् । चरेद्वनशुनां मध्ये मुस्तान्यस्तेक्षणोबली

ಕಠಿಣ ರೋಮವಿರುವ ಹಂದಿಯೂ ತನ್ನ ಗುಂಪನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕಾಡುನಾಯಿಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತದೆ—ಬಲಿಷ್ಠನಾದರೂ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ವಿನಯದಿಂದ ತಗ್ಗಿಸಿ—ಕಾಶಿಯ ನಿರ್ಭಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ।

Verse 36

भूदारोपि न भूदारं तथाकुर्याद्यथाऽन्यतः । सर्वा लिंगमयी काशी यतस्तद्भीतियंत्रितः

ಸ್ವಭಾವತಃ ಉಗ್ರನಾದವನೂ ಇಲ್ಲಿ ಬೇರೆಡೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಉಗ್ರವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಸಮಸ್ತ ಕಾಶಿ ಲಿಂಗಮಯೀ, ಆ ಪರತತ್ತ್ವದ ಭಯಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲರೂ ನಿಯಂತ್ರಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 37

क्रोडीकृत्य क्रोडपोतं तरक्षुः क्रीडयत्यहो । शार्दूलबालानुत्सार्य शार्दूलीमेणपोतकः

ಅಹೋ ಆಶ್ಚರ್ಯ! ತರಕ್ಷು (ಹೈನಾ) ಚಿಕ್ಕ ವರಾಹಶಿಶುವನ್ನು ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಆಟವಾಡುತ್ತದೆ; ಶಾರ್ದೂಲೀ (ಹುಲಿ) ತನ್ನ ಮರಿಗಳನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿ ಜಿಂಕೆಶಿಶುವಿನೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 38

चलत्पुच्छोथ पिबति फेनिलेनाननेन वै । स्वपंतं लोमशं भल्लं वानरश्चलदंगुलिः

ಆಮೇಲೆ ಬಾಲವನ್ನು ಅಲೆಯುತ್ತಾ, ಬೆರಳುಗಳು ಸದಾ ಚಲಿಸುವ ವಾನರನು ನುರಿಗಟ್ಟಿದ ಬಾಯಿಂದ ಕುಡಿಯುತ್ತದೆ; ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ರೋಮಶ ಭಲ್ಲ (ಕರಡಿ) ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 39

यूका संवीक्ष्यवीक्ष्यैव भक्षयेद्दंतकोटिभिः । गोलांगूलारक्तमुखानीलां गा यूथथनायकाः

ಮರುಮರು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದರೆ ಜೂ ಕೂಡ ದಂತಕೋಟಿಗಳಿಂದ ಕಚ್ಚುತ್ತದೆ; ಹಿಂಡಿನ ನಾಯಕರು—ನೀಲದೇಹರು, ರಕ್ತಮುಖರು, ಗೋಳವಾಲರು—ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 40

जातिस्वभावमात्सर्यं त्यक्त्वैकत्र रमंति च । शशाः क्रीडंति च वृकैस्तैः पृष्ठलुंठनैर्मुहुः

ಜಾತಿ-ಸ್ವಭಾವಜನ್ಯ ಮಾತ್ಸರ್ಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ರಮಿಸುತ್ತಾರೆ; ಮೊಲಗಳು ಕೂಡ ತೋಳಗಳೊಂದಿಗೆ ಮರುಮರು ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಉರುಳುತ್ತಾ ಆಟವಾಡುತ್ತವೆ।

Verse 41

आखुश्चाखुभुजः कर्णं कंडूयेत चलाननः । मयूरपुच्छपुटगो निद्रात्योतुः सुखाधिकम्

ಚಲಿಸುವ ಮುಖದ ಇಲಿ, ಇಲಿಭುಜದ (ಬೆಕ್ಕು ಮುಂತಾದ) ಕಿವಿಯನ್ನು ಕೆರೆಯುತ್ತದೆ; ನವಿಲುಬಾಲದ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವವನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸುಖದಿಂದ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 42

स्वकंठं घर्षयत्येव केकिकंठे भुजंगमः । भुजंगमफणापृष्ठे नकुलः स्वकुलोचितम्

ಹಾವು ನವಿಲಿನ ಕಂಠದ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಕಂಠವನ್ನು ಘರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ; ಫಣಧಾರಿ ಹಾವಿನ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಮುಂಗುಸಿ ತನ್ನ ಕುಲೋಚಿತವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ—ಆದರೂ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವೈರವಿಲ್ಲ।

Verse 43

वैरं परित्यज्य लुठेदुत्प्लुत्योत्प्लुत्य लीलया । आलोक्य मूषकं सर्पश्चरंतं वदनाग्रतः

ಹಾವು ವೈರವನ್ನ ತ್ಯಜಿಸಿ, ಲೀಲೆಯಿಂದ ಮರುಮರು ಜಿಗಿದು ಜಿಗಿದು ಉರುಳುತ್ತದೆ; ತನ್ನ ಬಾಯಿಯ ಅಗ್ರದ ಮುಂದೆ ನಡೆಯುವ ಇಲಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಇದ್ದರೂ (ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ)।

Verse 44

क्षुधांधोपि न गृह्णाति सोपि तस्माद्बिभेति नो । प्रसूयमानां हरिणीं दृष्ट्वा कारुण्यपूर्णदृक्

ಹಸಿವಿನಿಂದ ಅಂಧನಾದವನಾದರೂ ಅವಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಅವಳೂ ಅವನಿಗೆ ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸವವೇದನೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಹರಿಣಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಅವನ ದೃಷ್ಟಿ ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬುತ್ತದೆ.

Verse 45

तद्दृष्टिपातं मुंचन्वै व्याघ्रो दूरं व्रजत्यहो । व्याघ्री व्याघ्रस्य चरितं मृगी मृगविचेष्टितम् । उभे कथयतो ऽन्योन्यं सख्याविवमुदान्विते

ಆ ಕರುಣಾಭರಿತ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹುಲಿ—ಅದ್ಭುತವಾಗಿ—ದೂರಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಹುಲಿಹೆಣ್ಣು ಹುಲಿಯ ನಡೆನುಡಿಯನ್ನು, ಹರಿಣಿಹೆಣ್ಣು ಮೃಗಗಳ ಚಲನವಲನವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ; ಇಬ್ಬರೂ ಹರ್ಷದಿಂದ ಸ್ನೇಹಿತರಂತೆ ಪರಸ್ಪರ ಮಾತಾಡುತ್ತವೆ.

Verse 46

दृष्ट्वाप्युद्दंडकोदंडं शबरं शंबरोमृगः । धृष्टो न वर्त्म त्यजति सोपि कंडूयतेपि तम्

ದಂಡವೂ ಕೋದಂಡವೂ ಎತ್ತಿದ ಬೇಟೆಗಾರನನ್ನು ಕಂಡರೂ ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ಶಂಬರಮೃಗ ದಾರಿಯನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಬೇಟೆಗಾರನೂ ಅದಕ್ಕೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಕೇವಲ ತನ್ನನ್ನು ತಾನೆ ಕೆರಕಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

Verse 47

रोहितोऽरण्यमहिषमुद्धर्षति निराकुलः । चमरीशबरीकेशैः संमिमीते स्ववालधिम्

‘ರೋಹಿತ’ ಮೃಗವು ಅಶಾಂತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕಾಡುಮಹಿಷದೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಭಯವಾಗಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಚಮರೀ-ಶಬರೀ ರೋಮಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಬಾಲವನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ/ಅಳೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 49

हुंडौ च मुंड युद्धाय न सज्जेते जयैषिणौ । एणशावं सृगालोपि मृदुस्पृशति पाणिना

ಜಯವನ್ನು ಬಯಸುವ ಹುಂಡ ಮತ್ತು ಮುಂಡರೂ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನರಿಯೂ ಸಹ ಏಣಮೃಗದ ಮರಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಪಂಜದಿಂದ ಮೃದುವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 50

तृण्वंति तृणगुल्मादीन्श्वापदास्त्वापदास्पदम् । लोकद्वये दुःखहंहि धिक्तन्मांसस्य भक्षणम्

ಅರಣ್ಯ ಶ್ವಾಪದಗಳು ತೃಣ-ಗುಲ್ಮಾದಿಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಹಸಿವು ತಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಮಾಂಸವು ವಿಪತ್ತಿನ ಆಸನವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು ಇಹ-ಪರ ಲೋಕ ಎರಡಲ್ಲಿಯೂ ದುಃಖ ತರುತ್ತದೆ—ಆ ಮಾಂಸಭಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಧಿಕ್ಕಾರ.

Verse 51

यः स्वार्थं मांसपचनं कुरुते पापमोहितः । यावंत्यस्य तु रोमाणि तावत्स नरके वसेत्

ಪಾಪಮೋಹದಿಂದ ತನ್ನ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಂಸವನ್ನು ಬೇಯಿಸುವವನು, ತನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ರೋಮಗಳೆಷ್ಟು ಇದ್ದವೋ ಅಷ್ಟೇ ವರ್ಷಗಳು ನರಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವನು.

Verse 52

परप्राणैस्तु ये प्राणान्स्वान्पुष्णं ति हि दुर्धियः । आकल्पं नरकान्भुक्त्वा ते भुज्यंतेत्र तैः पुनः

ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯವರು ಪರಪ್ರಾಣಗಳಿಂದ ಸ್ವಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸಿದರೆ, ಅವರು ಒಂದು ಕಲ್ಪ ನರಕಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ನಂತರ ಇಲ್ಲಿ ಅದೇ ಜೀವಿಗಳಿಂದಲೇ ಮತ್ತೆ ಭಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 53

जातुमांसं न भोक्तव्यं प्राणैः कंठगतैरपि । भोक्तव्यं तर्हि भोक्तव्यं स्वमांसं नेतरस्य च

ಎಂದಿಗೂ ಮಾಂಸವನ್ನು ತಿನ್ನಬಾರದು—ಪ್ರಾಣ ಕಂಠಕ್ಕೆ ಬಂದರೂ ಸಹ. ಏನಾದರೂ ತಿನ್ನಲೇಬೇಕಾದರೆ, ಪರರದು ಅಲ್ಲ; ಸ್ವಮಾಂಸವನ್ನೇ ತಿನ್ನಬೇಕು.

Verse 54

वरमेतेश्वापदा वै मैत्रावरुणि सेवया । येषां न हिंसने बुद्धिर्नतु हिंसापरा नराः

ಓ ಮೈತ್ರಾವರುಣಿ! ಸೇವೆಗೆ ಯೋಗ್ಯರು ಈ ಅರಣ್ಯ ಶ್ವಾಪದಗಳೇ ಉತ್ತಮ; ಇವುಗಳ ಬುದ್ಧಿ ಹಿಂಸೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲಸಿಲ್ಲ, ಹಿಂಸಾಪರರಾದ ಮನುಷ್ಯರು ಅಲ್ಲ.

Verse 55

बकोपि पल्वले मत्स्यान्नाश्नात्यग्रेचरानपि । न महांतोप्यमहतो मत्स्या मत्स्यानदंति वै

ಕೊಳದಲ್ಲಿಯೂ ಬಕವು ಮುಂದೆ ಇರುವ ಮೀನುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನದು; ದೊಡ್ಡ ಮೀನುಗಳೂ ಚಿಕ್ಕ ಮೀನುಗಳನ್ನು ನುಂಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 56

एकतः सर्वमांसानि मत्स्यमांसं तथकैतः । स्मृतिः स्मृतेति किंत्वेभिरतोमत्स्याञ्जहत्यमी

ಒಂದು ಕಡೆ ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಮಾಂಸಗಳು—ಮೀನಿನ ಮಾಂಸವೂ; ಆದರೆ ‘ಸ್ಮೃತಿ, ಸ್ಮೃತಿ’ ಎಂದು ಮಾತ್ರ ಹೇಳುವುದರಿಂದ ಏನು ಫಲ? ಆದ್ದರಿಂದ ಇವರು ಮೀನುಭಕ್ಷಣವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 57

श्येनोपि वर्तिकां दृष्ट्वा भवत्येष पराङ्मुखः । चित्रमत्रापि मधुपा भ्रमंति मलिनाशयाः

ಗಿಡುಗವೂ ಕ್ವೇಲ್‌ನ್ನು ಕಂಡು ಅದರತ್ತ ತಿರುಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ, ಇಲ್ಲಿ ಮಲಿನಾಶಯದ ಜೇನುನೊಣಗಳು ಇನ್ನೂ ಅಲೆಯುತ್ತಿವೆ.

Verse 58

सुचिरं नरकान्भुक्त्वा मदिरापानलंपटाः । मधुपा एव गायंते भ्रांतिभाजः पुनः पुनः

ಮದ್ಯಪಾನಕ್ಕೆ ಲಂಪಟರಾದವರು ದೀರ್ಘಕಾಲ ನರಕಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಜೇನುನೊಣಗಳಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ; ಭ್ರಾಂತಿಯ ಪಾಲುದಾರರಾಗಿ ಮರುಮರು ಗುನುಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 59

अतएव पुराणेषु गाथेति परिगीयते । स्फुटार्थात्र पुराणज्ञैर्ज्ञात्वा तत्त्वं पिनाकिनः

ಆದ್ದರಿಂದ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ‘ಗಾಥಾ’ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅರ್ಥ ಸ್ಪಷ್ಟ—ಪುರಾಣಜ್ಞರು ಪಿನಾಕಿ (ಶಿವ) ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದು ನಿರ್ಣಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.

Verse 60

क्व मांसं क्व शिवे भक्तिः क्व मद्यं क्व शिवार्चनम् । मद्यमांसरतानां च दूरे तिष्ठति शंकरः

ಮಾಂಸಕ್ಕೆ ಶಿವಭಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಏನು ಸಂಬಂಧ? ಮದ್ಯಕ್ಕೆ ಶಿವಾರ್ಚನೆಯೊಂದಿಗೆ ಏನು ಸಂಬಂಧ? ಮದ್ಯ-ಮಾಂಸಾಸಕ್ತರಿಂದ ಶಂಕರನು ದೂರದಲ್ಲೇ ನಿಂತಿರುತ್ತಾನೆ।

Verse 61

विना शिवप्रसादं हि भ्रांतिः क्वापि न नश्यति । अतएव भ्रमंत्येते भ्रमराः शिववर्जिताः

ಶಿವಪ್ರಸಾದವಿಲ್ಲದೆ ಭ್ರಾಂತಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ನಾಶವಾಗದು. ಆದಕಾರಣ ಶಿವವರ್ಜಿತರಾದ ಈ ‘ಭ್ರಮರ’ರು ಸದಾ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾರೆ।

Verse 62

इत्याश्रमचरान्दृष्ट्वा तिर्यञ्चोपि मुनीनिव । अबोधिविबुधैरित्थं प्रभावः क्षेत्रजस्त्वयम्

ಈ ರೀತಿ ಆಶ್ರಮವಾಸಿ ಮುನಿಗಳಂತೆ ವರ್ತಿಸುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನೂ ನೋಡಿ, ವಿದ್ವಾಂಸರು ತಿಳಿದರು—ಇದು ಕ್ಷೇತ್ರಜನ್ಯ ಪ್ರಭಾವ.

Verse 63

यतो विश्वेश्वरेणैते तिर्यञ्चोप्यत्रवासिनः । निधनावसरे मोच्यास्तारक स्योपदेशतः

ಯಾಕೆಂದರೆ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು ವಿಧಿಸಿದ್ದಾನೆ—ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳೂ ಮರಣಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಾರಕೋಪದೇಶದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 64

ज्ञात्वा क्षेत्रस्य माहात्म्यं यो वसेत्कृतनिश्चयः । तं तारयति विश्वेशो जीवंतमथवा मृतम्

ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದು ದೃಢನಿಶ್ಚಯದಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನನ್ನು ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು—ಜೀವಂತನಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಮೃತನಾಗಿರಲಿ—ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 65

अविमुक्तरहस्यज्ञा मुच्यंते ज्ञानि नो नराः । अज्ञानिनोपि तिर्यञ्चो मुच्यंते गतकिल्बिषाः

ಅವಿಮುಕ್ತ (ಕಾಶಿ) ರಹಸ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಜ್ಞಾನಿಗಳೂ—ಪ್ರಾಣಿಗಳೂ ಸಹ—ಪಾಪಕ್ಷಯವಾಗಿ ವಿಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 66

इत्याश्चर्यपरा देवा यावद्यांत्याश्रमं मुनेः । तावत्पक्षिकुलं दृष्ट्वा भृशं मुमुदिरे पुनः

ಇಂತೆ ಆಶ್ಚರ್ಯಭರಿತರಾದ ದೇವರುಗಳು ಮುನಿಯ ಆಶ್ರಮದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟರು. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ನೋಡಿ ಅವರು ಮತ್ತೆ ಬಹಳ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.

Verse 67

सारसो लक्ष्मणाकंठे कंठमाधाय निश्चलः । मन्यामहे न निद्रातिध्यायेद्विश्वेश्वरं किल

ಒಂದು ಸಾರಸ ಪಕ್ಷಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣೆಯ ಕಂಠದ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಕಂಠವನ್ನು ಇಟ್ಟು ನಿಶ್ಚಲವಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ. ಅದು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ—ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ (ಶಿವ)ನ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ನಾವು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ.

Verse 68

कंडूयमाना वरटा स्वचंचुपुटकोटिभिः । हंसं कामयमानं तु वारयेत्पक्षधूननैः

ಒಂದು ಹೆಣ್ಣುಪಕ್ಷಿ ತನ್ನ ಚಂಚುವಿನ ತುದಿಗಳಿಂದ ಕೆರೆಯುತ್ತಾ, ಕಾಮದಿಂದ ಉರಿಯುವ ಹಂಸವನ್ನು ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಝಳಪಿಸಿ ತಡೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 69

निरुद्ध्यमान चक्रेण चक्रीक्रेंकितभाषणैः । वदतीति किमत्रापि कामिता कामिनां वर

ಚಕ್ರದಿಂದ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಚಕ್ರೀ (ಚಕ್ರವಾಕ) ಕರ್ಕಶ ಕ್ರೆಂಕಿತ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ಮಾತಾಡುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾದರೆ, ಹೇ ಕಾಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ತಾನೇ ಕಾಮಿತಳಾದವಳ ಕುರಿತು ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನೇನು ಹೇಳಬೇಕು?

Verse 70

कलकंठः किलोत्कंठं मंजुगुंजति कुंजगः । ध्यानस्थः श्रोष्यति मुनिः पारावत्येति वार्यते

ಉತ್ಕಂಠಿತ ಕೋಗಿಲೆ ಕುಂಜವನದಲ್ಲಿ ಮಧುರವಾಗಿ ಗುಂಜಿಸುತ್ತದೆ. ‘ಮುನಿ ಧ್ಯಾನಸ್ಥರು; ಅವರು ಕೇಳಿಬಿಡುತ್ತಾರೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಪಾರಾವತಿಯನ್ನು ಕೂಗುವುದರಿಂದ ತಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 71

केकीकेकां परित्यज्य मौनं तिष्ठति तद्भयात् । चकोरश्चंद्रिका भोक्ता नक्तव्रतमिवास्थितः

‘ಕೇಕೀ-ಕೇಕೀ’ ಕೂಗು ತ್ಯಜಿಸಿ ನವಿಲು, ಮುನಿಗೆ ವ್ಯತ್ಯಯವಾಗಬಹುದೆಂಬ ಭಯದಿಂದ ಮೌನವಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ. ಚಂದ್ರಿಕಾಭೋಕ್ತ ಚಕೋರನು ನಕ್ತವ್ರತ ಆಚರಿಸುವವನಂತೆ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 72

पठंती सारिकासारं शुकंसंबोधयत्यहो । अपारावारसंसारसिंधुपारप्रदः शिवः

ಸಾರಿಕೆ ಸಾರವನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾ ಗಿಳಿಯನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತದೆ—ಅಹೋ, ಎಷ್ಟು ಅದ್ಭುತ! ಅಪಾರ ಸಂಸಾರಸಿಂಧುವಿನ ಪಾರ ನೀಡುವವನು ಶಿವನೇ.

Verse 73

कोकिलः कोमलालापैः कलयन्किलकाकलीम् । कलिकालौ कलयतः काशीस्थान्नेतिभाषते

ಕೋಗಿಲೆ কোমಲ ಆಲಾಪಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಕಾಕಲಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಾ, ಕಲಿಯುಗದ ಕಠೋರತೆಯನ್ನೇ ಎಣಿಸುವವರಿಗೆ ‘ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದವರಿಗೆ ಹಾಗಲ್ಲ’ ಎಂದು ಹೇಳುವಂತಿದೆ.

Verse 74

मृगाणां पक्षिणामित्थं दृष्ट्वा चेष्टां त्रिविष्टपम् । अकांडपातसंकष्टं निनिंदुस्त्रिदशा बहु

ಮೃಗಗಳೂ ಪಕ್ಷಿಗಳೂ ಇಂತಹ ವರ್ತನೆ ತೋರಿದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ತ್ರಿದಶರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನೂ ಬಹಳವಾಗಿ ನಿಂದಿಸಿದರು—ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಪತನದ ಸಂಕಟದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾಗಿ.

Verse 75

वरमेतेपक्षिमृगाः पशवः काशिवासिनः । येषां न पुनरावृत्तिर्नदेवानपुनर्भवाः

ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪಕ್ಷಿ, ಮೃಗ, ಪಶುಗಳೂ ಧನ್ಯರು; ಏಕೆಂದರೆ ಅವರಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ಮರಳುವಿಕೆ ಇಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಪುನರ್ಜನ್ಮರಹಿತ ಮುಕ್ತಿ ದೇವರಿಗೂ ಸುಲಭವಲ್ಲ.

Verse 76

काशीस्थैः पतितैस्तुल्या न वयं स्वर्गिणः क्वचित् । काश्यां पाताद्भयं नास्ति स्वर्गेपाताद्भयं महत्

ನಾವು ಎಂದಿಗೂ ಸ್ವರ್ಗಗಮನವನ್ನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ; ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪತಿತರಂತೆ ಆಗುವುದೂ ನಮಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ. ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಪತನಭಯವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯಕ್ಷಯದಿಂದ ಬೀಳುವ ಭಯ ಮಹತ್ತರ.

Verse 77

वरं काशीपुरी वासो मासोपवसनादिभिः । विचित्रच्छत्रसंछायं राज्यं नान्यत्र नीरिपु

ಹೇ ನಿರರಿಪು ರಾಜನೇ! ಮಾಸೋಪವಾಸಾದಿ ತಪಸ್ಸುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಶೀಪುರಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಬೇರೆಡೆ ವಿಚಿತ್ರ ಛತ್ರಛಾಯೆಯುಳ್ಳ ರಾಜ್ಯವೂ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲು ಅಲ್ಲ.

Verse 78

शशकैर्मशकैः काश्यां यत्पदं हेलयाप्यते । तत्पदं नाप्यतेऽन्यत्र योगयुक्त्यापि योगिभिः

ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮೊಲ, ಸೊಳ್ಳೆ ಮೊದಲಾದ ಅಲ್ಪಜೀವಿಗಳೂ ಸಹ ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆಯುವ ಪರಮಪದವನ್ನು, ಬೇರೆಡೆ ಯೋಗಿಗಳು ಯೋಗಯುಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಪಡೆಯಲಾರರು.

Verse 79

वरं वाराणसीरंको निःशंकोयो यमादपि । न वयं त्रिदशायेषां गिरितोपीदृशी दशा

ವಾರಾಣಸಿಯಲ್ಲಿ ಬಡವನಾಗಿದ್ದರೂ ಯಮನಿಗೂ ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ನಿಶ್ಶಂಕವಾಗಿ ಬದುಕುವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಬೇರೆಡೆ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ದೇವಾಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಅಂಥ ಸ್ಥಿತಿ—ಅಂಥ ಸುಖ—ಸಿಗದು.

Verse 80

ब्रह्मणो दिवसाष्टांशेषपदमैंद्रं विनश्यति । सलोकपाल सार्कं च सचंद्रग्रहतारकम्

ಬ್ರಹ್ಮನ ದಿನದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಅಷ್ಟಮಾಂಶ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಾಗ ಇಂದ್ರಪದವು ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ—ಲೋಕಪಾಲರೊಂದಿಗೆ ಸೂರ್ಯನು, ಹಾಗೆಯೇ ಚಂದ್ರ, ಗ್ರಹಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳೂ ಲಯವಾಗುತ್ತವೆ।

Verse 81

परार्धद्वयनाशेपि काशीस्थो यो न नश्यति । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन काश्यां श्रेयः समाचरेत्

ಎರಡು ಪರಾರ್ಧಗಳ ನಾಶ (ಮಹಾಪ್ರಳಯ)ದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವವನು ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಪರಮಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 82

यत्सुखं काशिवासेत्र न तद्ब्रह्मांडमंडपे । अस्ति चेत्तत्कथं सर्वे काशीवासाभिलाषुकाः

ಇಲ್ಲಿ ಕಾಶೀವಾಸದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಸುಖವು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಮಂಡಪದಲ್ಲಿಯೂ (ಉನ್ನತ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ) ಇಲ್ಲ. ಅದು ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಕಾಶೀವಾಸವನ್ನು ಏಕೆ ಬಯಸುತ್ತಾರೆ?

Verse 83

जन्मांतरसहस्रेषु यत्पुण्यं समुपार्जितम् । तत्पुण्यपरिवर्तेन काश्यां वासोऽत्र लभ्यते

ಸಾವಿರಾರು ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಪುಣ್ಯ—ಆ ಪುಣ್ಯದ ‘ಪರಿವರ್ತನೆ’ (ವಿನಿಮಯ)ಯಿಂದಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 84

लब्धोपि सिद्धिं नो यायाद्यदि कुद्ध्येत्त्रिलोचनः । तस्माद्विश्वेश्वरं नित्यं शरण्यं शरणं व्रजेत्

ಸಿದ್ಧಿ ದೊರೆತರೂ ತ್ರಿಲೋಚನನು ಅಪ್ರಸನ್ನನಾದರೆ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆ ಸಿಗದು. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿತ್ಯ ಶರಣದಾತ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನ ಶರಣು ಸೇರಬೇಕು।

Verse 85

धर्मार्थकाममोक्षाख्यं पुरुषार्थचतुष्टयम् । अखंडं हि यथा काश्यां न तथा न्यत्र कुत्रचित्

ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ, ಮೋಕ್ಷ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಪುರುಷಾರ್ಥಗಳು ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಅಖಂಡವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ; ಬೇರೆ ಯಾವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೂ ಹಾಗಿಲ್ಲ।

Verse 86

आलस्येनापि यो यायाद्गृहाद्विश्वेश्वरालयम् । अश्वमेधाधिको धर्मस्तस्य स्याच्च पदेपदे

ಆಲಸ್ಯದಿಂದಾದರೂ ಯಾರು ಮನೆಯಿಂದ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವನೋ, ಅವನಿಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲೂ ಅಶ್ವಮೇಧಕ್ಕಿಂತ ಅಧಿಕ ಧರ್ಮಫಲ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 87

यः स्नात्वोत्तरवाहिन्यां याति विश्वे शदर्शने । श्रद्धया परया तस्य श्रेयसोंतो न विद्यते

ಉತ್ತರवाहಿನಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪರಮ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ವಿಶ್ವೇಶದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಹೋಗುವವನಿಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿಗೆ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ।

Verse 88

स्वर्धुनी दर्शनात्स्पर्शात्स्नानादाचमनादपि । संध्योपासनतो जप्यात्तर्पणाद्देवपूजनात्

ಸ್ವರ್ಧುನಿಯ ದರ್ಶನ, ಸ್ಪರ್ಶ, ಸ್ನಾನ, ಆಚಮನ ಮಾತ್ರದಿಂದ; ಸಂಧ್ಯೋಪಾಸನೆ, ಜಪ, ತರ್ಪಣ ಮತ್ತು ದೇವಪೂಜೆಯಿಂದ—(ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ) ಪುಣ್ಯ ನಿರಂತರ ವೃದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 89

पंचतीर्थावलोकाच्च ततो विश्वेश्वरेक्षणात् । श्रद्धास्पर्शनपूजाभ्यां धूपदीपादिदानतः

ಪಂಚತೀರ್ಥಗಳ ದರ್ಶನದಿಂದ, ನಂತರ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರದರ್ಶನದಿಂದ; ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ ಪೂಜಿಸುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಧೂಪ-ದೀಪಾದಿ ದಾನದಿಂದ—(ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ) ಪುಣ್ಯ ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ।

Verse 90

प्रदक्षिणैः स्तोत्रजपैर्नमस्कारैस्तु नर्त्तनैः । देवदेवमहादेव शंभो शिवशिवेति च

ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ, ಸ್ತೋತ್ರಪಠಣ-ಜಪ, ನಮಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾ—“ದೇವದೇವ ಮಹಾದೇವ! ಶಂಭೋ! ಶಿವ ಶಿವ!” ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರೆ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ ಮಹಾಪುಣ್ಯಕರವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 91

धूर्जटे नीलकंठेश पिनाकिञ्शशिशेखर । त्रिशूलपाणे विश्वेश रक्षरक्षेतिभाषणैः

“ಧೂರ್ಜಟೇ! ನೀಲಕಂಠೇಶ! ಪಿನಾಕೀ! ಶಶಿಶೇಖರ! ತ್ರಿಶೂಲಪಾಣೀ ವಿಶ್ವೇಶ! ರಕ್ಷ ರಕ್ಷ!” ಎಂದು ಬೇಡಿದರೆ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಶಿವರಕ್ಷೆ ಹಾಗೂ ಮಂಗಳಪುಣ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 92

मुक्तिमंडपिकायां च निमेषार्धो पवेशनात् । तत्र धर्मकथालापात्पुराणश्रवणादपि

ಮುಕ್ತಿ-ಮಂಡಪಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಮಿಟಕಿನ ಅರ್ಧಕ್ಷಣವಾದರೂ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೆ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ಧರ್ಮಕಥಾ ಸಂಭಾಷಣೆ ಮತ್ತು ಪುರಾಣಶ್ರವಣ ಮಾಡಿದರೂ—ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಪುಣ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 93

नित्यादिकर्मकरणात्तथातिथिसमर्चनैः । परोपकरणाद्यैश्च धर्मस्स्यादुत्तरोत्तरः

ನಿತ್ಯ-ನೈಮಿತ್ತಿಕ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದರಿಂದ, ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿ ಸತ್ಕರಿಸುವುದರಿಂದ, ಪರೋಪಕಾರಾದಿ ಸೇವೆಯಿಂದ—ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರ ಧರ್ಮವು ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ।

Verse 94

शुक्लपक्षे यथा चंद्रः कलया कलयैधते । एवं काश्यां निवसतां धर्मराशिः पदेपदे

ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ಕಲೆಕಲೆಯಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುವಂತೆ, ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರ ಧರ್ಮಸಂಚಯವು ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ।

Verse 95

श्रद्धाबीजो विप्रपादांबुसिक्तः शाखाविद्यास्ताश्चतस्रो दशापि । पुष्पाण्यर्था द्वे फले स्थूलसूक्ष्मे मोक्षःकामो धर्मवृक्षोयमीड्यः

ಶ್ರದ್ಧೆಯೇ ಬೀಜವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಲನದ ಜಲದಿಂದ ಸಿಂಚಿತವಾದ ಈ ಧರ್ಮವೃಕ್ಷವು ವಂದನೀಯ. ಇದರ ಶಾಖೆಗಳು ವಿದ್ಯೆಗಳು—ನಾಲ್ಕು ಮತ್ತು ಹತ್ತು; ಪುಷ್ಪಗಳು ಅರ್ಥ; ಎರಡು ಫಲಗಳು ಸ್ಥೂಲ-ಸೂಕ್ಷ್ಮ—ಕಾಮ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ.

Verse 96

सर्वार्थानामत्रदात्री भवानी सर्वान्कामान्पूरयेदत्र ढुंढिः । सर्वाञ्जंतून्मोचयेदंतकाले विश्वेशोत्रश्रोत्रमंत्रोपदेशात्

ಇಲ್ಲಿ ಭವಾನಿ ಸಮಸ್ತ ಅರ್ಥ-ಸಂಪತ್ತನ್ನು ದಾನಮಾಡುತ್ತಾಳೆ; ಇಲ್ಲಿ ಢುಂಢಿ ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ತಾರಕಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 97

काश्यां धर्मस्तच्चतुष्पादरूपः काश्यामर्थः सोप्यने कप्रकारः । काश्यां कामः सर्वसौख्यैकभूमिः काश्यां श्रेयस्तत्तु किंनात्र यच्च

ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವು ಚತುಷ್ಪಾದರೂಪವಾಗಿ ದೃಢವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದೆ; ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಥವೂ ನಾನಾ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಮವು ಸರ್ವಸೌಖ್ಯಗಳ ಏಕೈಕ ಭೂಮಿ; ಕಾಶಿಯಲ್ಲೇ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸೂ ಇದೆ—ಇಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ ಏನು?

Verse 98

विश्वेश्वरो यत्र न तत्र चित्रं धर्मार्थकामामृतरूपरूपः । स्वरूपरूपः स हि विश्वरूपस्तस्मान्न काशी सदृशी त्रिलोकी

ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು ಇರುವಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯವೇನು—ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಅಮೃತಸಮಾನ ಮೋಕ್ಷಪ್ರದಾನವು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲೇ ಅಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಅವನು ಸ್ವರೂಪರೂಪ, ವಿಶ್ವರೂಪ; ಆದ್ದರಿಂದ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕಾಶಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ನಗರಿ ಇಲ್ಲ.

Verse 99

इति ब्रुवाणा गीर्वाणा ददृशुस्तूटजं मुनेः । होमधूमसुगंधाढ्यं बटुभिर्बहुभिर्वृतम्

ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತ ದೇವಗಣಗಳು ಮುನಿಯ ಪರ್ಣಕುಟೀರವನ್ನು ಕಂಡರು—ಹೋಮಧೂಮದ ಸುಗಂಧದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಅನೇಕ ಬಟುಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.

Verse 100

श्यामाकांजलियाञ्चार्थमृषिकन्यानुयायिभिः । धृतोपग्रहदर्भास्यैर्मृगशावैरलंकृतम्

ಭಿಕ್ಷಾರ್ಥವಾಗಿ ಶ್ಯಾಮಾ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ಅಂಜಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಬಂದ ಋಷಿಕನ್ಯೆಯರು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿರಲು, ಬಾಯಲ್ಲಿ ಉಪಗ್ರಹರೂಪ ದರ್ಭಾ-ಕುಶವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಮೃಗಶಾವಕಗಳಿಂದ ಅದು ಅಲಂಕೃತವಾಗಿತ್ತು।

Verse 107

विधूय सर्व पापानि ज्ञात्वाऽज्ञात्वा कृतान्यपि । हंसवर्णेन यानेन गच्छेच्छिवपुरं ध्रुवम्

ತಿಳಿದು-ತಿಳಿಯದೆ ಮಾಡಿದವುಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳನ್ನು ವಿದುಯಿಸಿ, ಹಂಸವರ್ಣದ ದಿವ್ಯಯಾನದಲ್ಲಿ ಆರೂಢನಾಗಿ, ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶಿವಪುರವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।