
ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಸೂತನ ವೃತ್ತಾಂತವಾಗಿ ಶಾರದಾ ಎಂಬ ಯುವತಿ ಗುರುಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವರ್ಷ ಕಠಿನ ನಿಯಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹಾವ್ರತವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಉದ್ಯಾಪನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭೋಜನ ಹಾಗೂ ಯೋಗ್ಯ ದಾನಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾಳೆ. ರಾತ್ರಿಜಾಗರಣದಲ್ಲಿ ಗುರು ಮತ್ತು ಭಕ್ತರು ಜಪ, ಅರ್ಚನೆ, ಧ್ಯಾನಗಳನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಿದಾಗ ದೇವಿ ಭವಾನಿ (ಗೌರಿ) ಘನ ಸಕಾರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿ, ಪೂರ್ವಾಂಧ ಮುನಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ದೇವಿ ವರ ನೀಡಲು ಮುಂದಾಗುತ್ತಾಳೆ; ಮುನಿ ಶಾರದೆಯಿಗಾಗಿ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಪೂರ್ಣವಾಗಲಿ ಎಂದು—ದೀರ್ಘಕಾಲ ಪತಿಸಹವಾಸ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುತ್ರ—ಎಂದು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ. ದೇವಿ ಕರ್ಮಕಾರಣವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾಳೆ: ಪೂರ್ವಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ದಾಂಪತ್ಯವೈಷಮ್ಯ ಉಂಟುಮಾಡಿದ ಫಲವಾಗಿ ಶಾರದೆಗೆ ಪುನಃಪುನಃ ವೈಧವ್ಯ ಬಂದಿತು; ಆದರೆ ಹಿಂದಿನ ದೇವೀಪೂಜೆಯಿಂದ ಉಳಿದ ಪಾಪ ಶಮನವಾಯಿತು. ಧರ್ಮಸಂಕಟದ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ಶಾರದೆ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಪ್ನಯೋಗದಿಂದ ತನ್ನ ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ (ಅವನು ಬೇರೆಡೆ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಪಡೆದವನು) ಸಂಗಮ ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ; ಆ ಅಲೌಕಿಕ ವಿಧಾನದಿಂದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಆಗಿ ಸಮಾಜದ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಅಶರೀರವಾಣಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅವಳ ಪತಿವ್ರತಧರ್ಮವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿ ನಿಂದಕರಿಗೆ ತಕ್ಷಣದ ಫಲಿತಾಂಶದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಹಿರಿಯರು ಅಪೂರ್ವ ಗರ್ಭೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಪೂರ್ವದೃಷ್ಟಾಂತಗಳಿಂದ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಪುತ್ರ ಜನಿಸಿ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಗೋಕರಣ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ದಂಪತಿಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಗುರುತಿಸಿ, ಪುತ್ರನ ಮೂಲಕ ವ್ರತಫಲವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿ ದಿವ್ಯಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ಫಲಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರವಣ-ಪಠನದಿಂದ ಪಾಪನಾಶ, ಸಮೃದ್ಧಿ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸೌಭಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಮಗತಿ ಲಭಿಸುವುದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
Verse 1
सूत उवाच । एवं महाव्रतं तस्याश्चरंत्या गुरुसन्निधौ । संवत्सरो व्यतीयाय नियमासक्तचेतसः
ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಈ ರೀತಿ ಗುರುಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಮಹಾವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ, ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಚಿತ್ತಳಾದ ಅವಳಿಗೆ ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ವರ್ಷ ಕಳೆಯಿತು।
Verse 2
संवत्सरांते सा बाला तत्रैव पितृमंदिरे । चकारोद्यापनं सम्यग्विप्रभोजनपूर्वकम्
ವರ್ಷಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಆ ಬಾಲಿಕೆ ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ, ಮೊದಲು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ಯಥಾವಿಧಿ ಉದ್ಯಾಪನ (ಸಮಾಪನಕರ್ಮ) ನೆರವೇರಿಸಿದಳು।
Verse 3
दत्त्वा च दक्षिणां तेभ्यो ब्राह्मणेभ्यो यथार्हतः । विसृज्य तान्नमस्कृत्य पितृभ्यामभिनंदिता
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಯಥಾರ್ಹವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ, ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಅವರನ್ನು ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಿದಳು; ತಂದೆತಾಯಿಗಳು ಅವಳನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿ ಆಶೀರ್ವದಿಸಿದರು।
Verse 4
उपोषिता स्वयं तस्मिन्दिने नियममाश्रिता । जजाप परमं मंत्रमुपदिष्टं महात्मना
ಆ ದಿನವೇ ಅವಳು ಸ್ವಯಂ ಉಪವಾಸವಿದ್ದು ನಿಯಮಾಚರಣೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದಳು; ಮಹಾತ್ಮನು ಉಪದೇಶಿಸಿದ ಪರಮಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಿದಳು।
Verse 5
अथ प्रदोषसमये प्राप्ते संपूज्य शंकरम् । तस्मिन्गृहांतिकमठे गुरोस्तस्य च सन्निधौ
ನಂತರ ಪ್ರದೋಷಕಾಲ ಬಂದಾಗ ಶಂಕರನನ್ನು ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ; ಮನೆಯ ಸಮೀಪದ ಆ ಮಠದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಗುರುವಿನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಳು।
Verse 6
जपार्चनरता साध्वी ध्यायती परमेश्वरम् । तस्मिञ्जागरणे रात्रावुपविष्टा शिवांतिके
ಜಪಾರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾದ ಆ ಸಾಧ್ವಿ ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ; ಜಾಗರಣದ ಆ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಶಿವನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದಳು।
Verse 7
युग्मम् । तस्यां रात्रौ तया सार्धं स मुनिर्जगदंबिकाम् । जपध्यान तपोभिश्च तोषयामास पार्वतीम्
ಆ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಆ ಮುನಿಯು ಜಪ, ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸುಗಳಿಂದ ಜಗದಂಬಿಕೆ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದನು।
Verse 8
तस्याश्च भक्त्या व्रतभाविताया मुनेस्तपोयोगसमाधिना च । तुष्टा भवानी जगदेकमाता प्रादुर्बभूवा कृतसांद्रमूर्तिः
ಅವಳ ವ್ರತಸಾಧನೆಯಿಂದ ಪರಿಪಕ್ವವಾದ ಭಕ್ತಿಗೂ, ಮುನಿಯ ತಪಸ್ಸು, ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಗಾಢ ಸಮಾಧಿಗೂ ಸಂತುಷ್ಟಳಾದ ಜಗದೇಕಮಾತೆ ಭವಾನಿ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಘನಮೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಅವರ ಮುಂದೆ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದಳು।
Verse 9
प्रादुर्भूता यदा गौरी तयोरग्रे जगन्मयी । अन्धोऽपि तत्क्षणादेव मुनिः प्राप दृशोर्द्वयम्
ಜಗನ್ಮಯೀ ಗೌರೀ ಅವರಿಬ್ಬರ ಮುಂದೆ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದಾಗ, ಅಂಧನಾಗಿದ್ದ ಮುನಿಗೂ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಎರಡೂ ಕಣ್ಣುಗಳ ದೃಷ್ಟಿ ಲಭಿಸಿತು।
Verse 10
तां वीक्ष्य जगतां धात्रीमाविर्भूतां पुरःस्थिताम् । निपेततुस्तत्पदयोः स मुनिः सा च कन्यका
ಮುಂದೆ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿ ನಿಂತ ಜಗದ್ಧಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಆ ಮುನಿಯೂ ಆ ಕನ್ಯೆಯೂ ಅವಳ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು।
Verse 11
तौ भक्तिभावोच्छ्वसितामलाशयावानंदबाष्पोक्षित सर्वगात्रौ । उत्थाप्य देवी कृपया परिप्लुता प्रेम्णा बभाषे मृदुवल्गुभाषिणी
ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಅವರ ನಿರ್ಮಲ ಹೃದಯಗಳು ಉಲ್ಲಾಸಗೊಂಡು, ಆನಂದಬಾಷ್ಪದಿಂದ ಸರ್ವಾಂಗವೂ ತೋಯ್ದಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಕೃಪೆಯಿಂದ ದೇವಿಯು ಅವರನ್ನು ಎತ್ತಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮೃದುಮಧುರ ವಚನಗಳನ್ನು ನುಡಿದಳು।
Verse 12
देव्युवाच । प्रीतास्मि ते मुनिश्रेष्ठ वत्से प्रीतास्मि तेऽनघे । किं वा ददाम्यभिमतं देवानामपि दुर्लभम्
ದೇವಿಯು ನುಡಿದಳು—ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ನಾನು ಪ್ರಸನ್ನಳಾಗಿದ್ದೇನೆ; ವತ್ಸೆ, ಓ ಅನಘೆ, ನಿನ್ನ ಮೇಲೂ ನಾನು ಪ್ರಸನ್ನಳಾಗಿದ್ದೇನೆ। ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ದುರ್ಲಭವಾದ ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಯಾವ ವರವನ್ನು ನೀಡಲಿ?
Verse 13
मुनिरुवाच । एषा तु शारदा नाम कन्या तु गतभतृका । मया प्रतिश्रुतं चास्यै तुष्टेन गतचक्षुषा
ಮುನಿಯು ಹೇಳಿದರು—ಈ ಕನ್ಯೆಯ ಹೆಸರು ಶಾರದಾ; ಇವಳು ಪತಿಹೀನಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ನಾನು ಅಂಧನಾಗಿದ್ದರೂ ಸಂತೃಪ್ತಚಿತ್ತನಾಗಿ ಅವಳಿಗೆ ಒಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದ್ದೆನು.
Verse 14
सह भर्त्रा चिरं कालं विहृत्य सुतमुत्तमम् । लभस्वेति मया प्रोक्तं सत्यं कुरु नमोऽस्तु ते
ನಾನು ಅವಳಿಗೆ—‘ಪತಿಯೊಡನೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸುಖವಾಗಿ ವಿಹರಿಸಿ, ಉತ್ತಮ ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆಯು’ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆನು. ಹೇ ದೇವಿ, ನನ್ನ ವಚನವನ್ನು ಸತ್ಯಮಾಡು; ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
Verse 15
श्रीदेव्युवाच । एषा पूर्वभवे बाला द्राविडस्य द्विजन्मनः । आसीद्द्वितीया दयिता भामिनी नाम विश्रुता
ಶ್ರೀದೇವಿಯು ಹೇಳಿದರು—ಪೂರ್ವಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಈ ಬಾಲೆ ದ್ರಾವಿಡ ದೇಶದ ಒಬ್ಬ ದ್ವಿಜನ ಎರಡನೇ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದಳು; ‘ಭಾಮಿನಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾಗಿದ್ದಳು.
Verse 16
सा भर्तृप्रेयसी नित्यं रूपमाधुर्यपेशला । भर्तारं वशमानिन्ये रूपवश्यादिकैतवैः
ಅವಳು ಸದಾ ಪತಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯಳಾಗಿದ್ದು, ರೂಪಮಾಧುರ್ಯದಿಂದ ಮನೋಹರಳಾಗಿದ್ದಳು. ರೂಪವಶೀಕರಣಾದಿ ಕಪಟೋಪಾಯಗಳಿಂದ ಪತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ವಶಕ್ಕೆ ತಂದಳು.
Verse 17
अस्यां चासक्तहृदयः स विप्रो मोहयंत्रितः । कदाचिदपि नैवागाज्ज्येष्ठपत्नीं पतिव्रताम्
ಅವಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಹೃದಯನಾದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಮೋಹಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು, ತನ್ನ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ಪತ್ನಿಯ ಬಳಿಗೂ ಎಂದಿಗೂ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ.
Verse 18
अनभ्यागमनाद्भर्तुः सा नारी पुत्रवर्जिता । सदा शोकेन संतप्ता कालेन निधनं गता
ಪತಿ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬಾರದ ಕಾರಣ ಆ ಸ್ತ್ರೀ ಪುತ್ರಹೀನಳಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಳು; ಸದಾ ಶೋಕದಿಂದ ತಪಿಸುತ್ತಾ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಮರಣ ಹೊಂದಿದಳು.
Verse 19
अस्या गृहसमीपस्थो यः कश्चिद्ब्राह्मणो युवा । इमां वीक्ष्याथ चार्वंगीं कामार्तः करमग्रहीत्
ಅವಳ ಮನೆಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಯುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು, ಸುಂದರಾಂಗಿಯಾದ ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ ಕಾಮಾತುರನಾಗಿ ಅವಳ ಕೈಯನ್ನು ಹಿಡಿದನು.
Verse 20
अनया रोषताम्राक्ष्या स विप्रस्तु निवारितः । इमां स्मरन्दिवानक्तं निधनं प्रत्यपद्यत
ಕೋಪದಿಂದ ಕೆಂಪಾದ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ ಆ ಸ್ತ್ರೀ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ತಡೆದಳು; ಆದರೆ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಅವಳನ್ನೇ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ ಅವನು ಮರಣ ಹೊಂದಿದನು.
Verse 21
एषा संमोह्य भर्तारं ज्येष्ठपत्न्यां पराङ्मुखम् । चकार तेन पापेन भवेस्मिन्विधवाऽभवत्
ಇವಳು ಪತಿಯನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸಿ, ಅವನು ತನ್ನ ಹಿರಿಯ ಪತ್ನಿಯಿಂದ ವಿಮುಖನಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದಳು; ಆ ಪಾಪದಿಂದ ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಇವಳು ವಿಧವೆಯಾದಳು.
Verse 22
याः कुर्वंति स्त्रियो लोके जायापत्योश्च विप्रियम् । तासां कौमारवैधव्यमेकविंशतिजन्मसु
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಪತಿ-ಪತ್ನಿಯರ ನಡುವೆ ವೈಮನಸ್ಯವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೆ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಜನ್ಮಗಳವರೆಗೆ ಬಾಲವೈಧವ್ಯವು ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 23
यदेतया पूर्वभवे मत्पूजा महती कृता । तेन पुण्येन तत्पापं नष्टं सर्वं तदैव हि
ಅವಳು ಪೂರ್ವಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮಹಾಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದಳು; ಆ ಪುಣ್ಯದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅವಳ ಆ ಪಾಪವು ತಕ್ಷಣವೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾಶವಾಯಿತು.
Verse 24
यो विप्रो विरहार्तः सन्मृतः कामविमोहितः । सोऽस्याः पाणिग्रहं कृत्वा भवेस्मिन्निधनं गतः
ವಿರಹದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ಕಾಮಮೋಹದಿಂದ ಮರುಳಾದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಮರಣವನ್ನಪ್ಪಿದನು; ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಅವಳ ಪಾಣಿಗ್ರಹಣ ಮಾಡಿ ಮತ್ತೆ ನಿಧನವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.
Verse 25
प्राग्जन्मपतिरेतस्याः पांड्यराष्ट्रेषु सोऽधुना । जातो विप्रवरः श्रीमान्सदारः सपरिच्छदः
ಅವಳ ಪೂರ್ವಜನ್ಮದ ಪತಿಯೇ ಈಗ ಪಾಂಡ್ಯ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಶ್ರೀಮಂತನಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ಗೃಹೋಪಕರಣಗಳೊಡನೆ ಇರುವವನು.
Verse 26
तेन भर्त्रा प्रतिनिशं सैषा प्रेम्णाभिसंगता । स्वप्ने रतिसुखं यातु श्रेष्ठं जागरणादपि
ಆ ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಅವಳು ಪ್ರತಿರಾತ್ರಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಏಕವಾಗುತ್ತಾಳೆ; ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಅವಳು ರತಿಸುಖವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ, ಅದು ಜಾಗೃತ ಸ್ಥಿತಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ.
Verse 27
षष्ट्युत्तरत्रिशतयोजनदूरसंस्थो देशादितो द्विजवरः स च कर्मगत्या । एनां वधूं प्रतिनिशं मनसोभिरामां स्वप्नेषु पश्यति चिरं रतिमादधानः
ಇಲ್ಲಿಂದ ಮೂರು ನೂರು ಅರವತ್ತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಜನ ದೂರದ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ, ಕರ್ಮಗತಿಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಈ ಮನೋಹರ ವಧುವನ್ನು ಪ್ರತಿರಾತ್ರಿ ಸ್ವಪ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ; ದೀರ್ಘಕಾಲ ಅವಳೊಂದಿಗೆ ರತಿಯಲ್ಲಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 28
सैषा वै स्वप्नसंगत्या पत्युः प्रतिनिशं सती । कालेन लप्स्यते पुत्रं वेदवेदांगपारगम्
ಈ ಸತೀಸ್ತ್ರೀ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿರಾತ್ರಿ ಪತಿಯ ಸಂಗಮದಿಂದ, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ವೇದ‑ವೇದಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನಾದ ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆಯುವಳು।
Verse 29
एतस्यां तनयं जातमात्मनश्चिरसंगमात् । सोऽपि विप्रोऽनिशं स्वप्ने द्रक्ष्यति प्रेमभावितम्
ಅವಳಲ್ಲಿ ಚಿರಕಾಲ ನಿಯತವಾದ ಸಂಗಮದಿಂದ ಒಬ್ಬ ಪುತ್ರನು ಜನಿಸುವನು; ಆ ಪುತ್ರನೂ ವಿಪ್ರನಾಗಿ, ಪ್ರೇಮಭಾವದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಹೃದಯದಿಂದ, ನಿರಂತರ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ (ಪ್ರಿಯೆಯನ್ನು) ನೋಡುವನು।
Verse 30
अनयाराधिता पूर्वे भवे साहं महामुने । अस्यैव वरदानाय प्रादुर्भूतास्मि सांप्रतम्
ಹೇ ಮಹಾಮುನೇ! ಪೂರ್ವಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಇವಳು ನನ್ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದ್ದಳು; ಆದ್ದರಿಂದ ಇವಳಿಗೆ ವರ ನೀಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ನಾನು ಈಗ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದ್ದೇನೆ।
Verse 31
सूत उवाच । अथोवाच महादेवी तां बालां प्रति सादरम् । अयि वत्से महाभागे शृणु मे परमं वचः
ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಅನಂತರ ಮಹಾದೇವಿಯು ಆ ಬಾಲಿಕೆಯನ್ನು ಸಾದರವಾಗಿ ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದಳು—“ಅಯಿ ವತ್ಸೆ, ಮಹಾಭಾಗೆ! ನನ್ನ ಪರಮ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳು।”
Verse 32
यदा कदापि भर्त्तारं क्वापि देशे पुरातनम् । द्रक्ष्यसि स्वप्नदृष्टं प्राक्ज्ञास्यसे त्वं विचक्षणा
ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಪ್ರಾಚೀನ ಖ್ಯಾತಿಯ ಯಾವುದೋ ದೇಶದಲ್ಲಿ ನೀನು ಹಿಂದೆ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಆ ಭರ್ತಾರನನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ, ನೀನು ವಿಚಕ್ಷಣೆಯಾಗಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಅವನನ್ನು ಗುರುತಿಸುವೆ।
Verse 33
त्वां द्रक्ष्यति स विप्रोपि सुनयां स्वप्नलक्षणाम् । तदा परस्परालापो युवयोः संभविष्यति
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ನಿನ್ನನ್ನು—ಸ್ವಪ್ನಲಕ್ಷಣಯುಕ್ತಳಾದ ಸು-ನಯೆಯನ್ನು—ನೋಡುವನು; ಆಗ ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಭಾಷಣೆ ಸಂಭವಿಸುವುದು.
Verse 34
तदा स्वतनयं भद्रे तस्मै देहि बहुश्रुतम् । फलमस्य व्रतस्याग्र्यं तस्य हस्ते समर्पय
ಆಗ, ಹೇ ಭದ್ರೇ, ಬಹುಶ್ರುತನಾದ ನಿನ್ನ ಸ್ವಪುತ್ರನನ್ನು ಅವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸು; ಈ ವ್ರತದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಫಲವನ್ನು ಅವನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಿಸು.
Verse 35
ततः प्रभृति तस्यैव वशे तिष्ठ सुमध्यमे । युवयोदैहिकः संगो माभूत्स्वप्नरतादृते
ಆ ಸಮಯದಿಂದ, ಹೇ ಸుమಧ್ಯಮೆ, ಅವನ ಅಧೀನದಲ್ಲೇ ಇರು; ಸ್ವಪ್ನರತಿಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ದೇಹಸಂಗಮವು ಆಗದಿರಲಿ.
Verse 36
कालात्पंचत्वमापन्ने तस्मिन्ब्राह्मणसत्तमे । अग्निं प्रविश्य तेनैव सह यास्यसि मत्पदम्
ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸತ್ತಮನು ಪಂಚತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದಾಗ, ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ನೀನು ಅವನೊಡನೆ ನನ್ನ ಪದವನ್ನು ಸೇರುವೆ.
Verse 37
पुत्रस्ते भविता सुभ्रु सर्वलोकमनोरमः । संपदश्च भविष्यंति प्राप्स्यते परमं पदम्
ಹೇ ಸुभ್ರೂ, ನಿನಗೆ ಸರ್ವಲೋಕಮನೋಹರನಾದ ಪುತ್ರನು ಹುಟ್ಟುವನು; ಸಂಪತ್ತುಗಳು ವೃದ್ಧಿಯಾಗುವವು, ಪರಮಪದವೂ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುವುದು.
Verse 38
सूत उवाच । इत्युक्त्वा त्रिजगन्माता दत्त्वा तस्यै मनोरथम् । तयोः संपश्यतोरेव क्षणेनादर्शनं गता
ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಇಂತೆಂದು ತ್ರಿಜಗನ್ಮಾತೆ ಅವಳಿಗೆ ಮನೋರಥ ವರವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ, ಅವರು ಇಬ್ಬರೂ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅಂತರಧಾನಳಾದಳು।
Verse 39
सापि बाला वरं लब्ध्वा पार्वत्याः करुणानिधेः । अवाप परमानंदं पूजयामास तं गुरुम्
ಆ ಬಾಲಿಕೆಯೂ—ಕರುಣಾನಿಧಿ ಪಾರ್ವತಿಯಿಂದ ವರವನ್ನು ಪಡೆದು—ಪರಮಾನಂದವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಆ ಗುರುವಿಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದಳು।
Verse 40
तस्यां रात्र्यां व्यतीतायां स मुनिर्लब्धलोचनः । तस्याः पित्रोश्च तत्सर्वं रहस्याचष्ट धर्मवित्
ಆ ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದ ಬಳಿಕ ಮುನಿಗೆ ದೃಷ್ಟಿ ಮರಳಿ ದೊರಕಿತು; ಧರ್ಮವಿದನಾದ ಅವನು ಅವಳ ತಂದೆತಾಯಿಗೆ ಆ ಎಲ್ಲ ವಿಷಯವನ್ನು ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದನು।
Verse 41
अथ सर्वानुपामंत्र्य शारदां च यशस्विनीम् । विधायानुग्रहं तेषां ययौ स्वैरगतिर्मुनिः
ನಂತರ ಮುನಿಯು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿನಿ ಶಾರದೆಯಿಗೂ—ಅವರಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹಾಶೀರ್ವಾದ ನೀಡಿ, ಸ್ವೈರಗತಿಯಾಗಿ ಹೊರಟನು।
Verse 42
एवं दिनेषु गच्छत्सु सा बाला च प्रतिक्षणम् । भर्तुः समागमं लेभे स्वप्ने सुख विवर्धनम्
ಹೀಗೆ ದಿನಗಳು ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಆ ಯುವತಿ ಪ್ರತಿಕ್ಷಣವೂ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಪತಿಯ ಸಂಗಮವನ್ನು ಪಡೆದಳು; ಅದರಿಂದ ಅವಳ ಸುಖವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು।
Verse 43
गौर्या वरप्रदानेन शारदा विशदव्रता । दधार गर्भं स्वप्नेपि भर्तुः संगानुभावतः
ಗೌರಿಯ ವರಪ್ರದಾನದಿಂದ, ನಿರ್ಮಲ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ದೃಢಳಾದ ಶಾರದಾ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿಯೂ ಪತಿಸಂಗದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಗರ್ಭವನ್ನು ಧರಿಸಿದಳು.
Verse 44
तां श्रुत्वा भर्तृरहितां शारदां गर्भिणी सतीम् । सर्वे धिगिति प्रोचुस्तां जारिणीति जगुर्जनाः
ಪತಿ ಇಲ್ಲದೆಯೂ ಶಾರದಾ ಗರ್ಭಿಣಿಯೆಂದು ಕೇಳಿ ಎಲ್ಲರೂ ‘ಧಿಕ್!’ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು; ಜನರು ಅವಳನ್ನು ‘ಜಾರಿಣಿ’ ಎಂದು ನಿಂದಿಸಿದರು.
Verse 45
संपरेतस्य तद्भर्तुर्ये जातिकुलवबांधवाः । तां वार्तां दुःसहां श्रुत्वा ययुस्तत्पितृमंदिरम्
ಅವಳ ಪರಲೋಕಗತ ಪತಿಯ ಜಾತಿ-ಕುಲ ಬಂಧುಗಳು ಆ ದುಸ್ಸಹ ವಾರ್ತೆ ಕೇಳಿ ಅವಳ ಪಿತೃಮನೆಗೆ ಹೋದರು.
Verse 46
अथ सर्वे समायाता ग्रामवृद्धाश्च पंडिताः । समाजं चक्रिरे तत्र कुलवृद्धैः समन्वितम्
ಆಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮದ ಹಿರಿಯರೂ ಪಂಡಿತರೂ ಎಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ, ಕುಲಹಿರಿಯರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿದ ಸಭೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದರು.
Verse 47
अन्तर्वत्नीं समाहूय शारदां विनताननाम् । अतर्जयन्सुसंक्रुद्धाः केचिदासन्पराङ्मुखाः
ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದ, ತಲೆಬಾಗಿದ ಮುಖದ ಶಾರದೆಯನ್ನು ಕರೆಸಿ, ಕೆಲವರು ತೀವ್ರ ಕೋಪದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಬೆದರಿಸಿ ಗದರಿಸಿದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಮುಖ ತಿರುಗಿಸಿಕೊಂಡರು.
Verse 48
अयि जारिणि दुर्बुद्धे किमेतत्ते विचेष्टितम् । अस्मत्कुले सुदुष्कीर्त्तिं कृतवत्यसि बालिशे
ಎಲೈ ವ್ಯಭಿಚಾರಿಣಿಯೇ, ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವಳೇ! ಇದೇನು ನಿನ್ನ ವರ್ತನೆ? ಎಲೈ ಮೂರ್ಖಳೆ, ನೀನು ನಮ್ಮ ಕುಲಕ್ಕೆ ಘೋರ ಅಪಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ತಂದಿರುವೆ.
Verse 49
इति संतर्जयंतस्ते ग्रामवृद्धा मनीषिणः । सर्वे संमंत्रयामासुः किं कुर्म इति भाषिणः
ಹೀಗೆ ಅವಳನ್ನು ಬೆದರಿಸುತ್ತಾ ಮತ್ತು ಗದರಿಸುತ್ತಾ, ಗ್ರಾಮದ ಆ ಜ್ಞಾನಿ ಹಿರಿಯರೆಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ 'ನಾವೀಗ ಏನು ಮಾಡೋಣ?' ಎಂದು ಆಲೋಚಿಸತೊಡಗಿದರು.
Verse 50
तत्रोचुः के च वृद्धास्तां बालां प्रति विनिर्दयाः । एषा पापमतिर्बाला कुलद्वयविनाशिनी
ಅಲ್ಲಿ ಆ ತರುಣಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ದಯರಾದ ಕೆಲವು ಹಿರಿಯರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ಈ ಪಾಪಬುದ್ಧಿಯ ಹುಡುಗಿಯು ಎರಡೂ ಕುಲಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ.'
Verse 51
कृत्वास्याः केशवपनं छित्त्वा कर्णौ च नासिकाम् । निर्वास्यतां बहिर्ग्रामात्परित्यज्य स्वगोत्रतः
'ಇವಳ ತಲೆ ಬೋಳಿಸಿ, ಕಿವಿ ಮತ್ತು ಮೂಗುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಸ್ವಗೋತ್ರದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಿ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಆಚೆಗೆ ಅಟ್ಟಿಬಿಡಬೇಕು.'
Verse 52
इति सर्वे समालोच्य तां तथा कर्तुमुद्यताः । अथांतरिक्षे संभूता शुश्रुवे वागगोचरा
ಎಲ್ಲರೂ ಹೀಗೆ ಆಲೋಚಿಸಿ ಅವಳನ್ನು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಸಿದ್ಧರಾದರು. ಆಗ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅಗೋಚರವಾದ ಒಂದು ವಾಣಿ ಕೇಳಿಸಿತು.
Verse 53
अनया न कृतं पापं न चैव कुलदूषणम् । व्रतभंगो न चैतस्यास्सुचरित्रेयमंगना
ಇವಳು ಯಾವ ಪಾಪವನ್ನೂ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಕುಲಕ್ಕೆ ಕಳಂಕವನ್ನೂ ತಂದಿಲ್ಲ. ಇವಳ ವ್ರತಭಂಗವೂ ಆಗಿಲ್ಲ; ಈ ಸ್ತ್ರೀ ಸಚ್ಚಾರಿತ್ರ್ಯವುಳ್ಳವಳು.
Verse 54
इतः परमियं नारी जारिणीति वदंति ये । तेषां दोषविमूढानां सद्यो जिह्वा विदीर्यते
ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಯಾರು ಈ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಜಾರಿಣಿ (ವ್ಯಭಿಚಾರಿಣಿ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೋ, ದೋಷದಿಂದ ಮೂಢರಾದ ಅವರ ನಾಲಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಸೀಳಿಹೋಗುತ್ತದೆ.
Verse 55
इत्यंतरिक्षे जनितां वाणीं श्रुत्वाऽशरीरिणीम् । सर्वे प्रजहृषुस्तस्या जननीजनकादयः
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಆ ಅಶರೀರವಾಣಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ಅವಳ ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಮುಂತಾದವರೆಲ್ಲರೂ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.
Verse 56
ततः ससंभ्रमाः सर्वे ग्रामवृद्धाः सभाजनाः । मुहूर्त्तं मौनमालंब्य भीतास्तस्थुरधोमुखाः
ಅನಂತರ ಗಾಬರಿಗೊಂಡ ಗ್ರಾಮದ ಹಿರಿಯರು ಮತ್ತು ಸಭಾಸದರು, ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಮೌನವನ್ನು ತಾಳಿ, ಭಯಭೀತರಾಗಿ ತಲೆತಗ್ಗಿಸಿ ನಿಂತರು.
Verse 57
तत्र केचिदविश्वस्ता मिथ्यावाणीत्यवादिषुः । तेषां जिह्वा द्विधा भिन्ना ववमुस्ते कृमीन्क्षणात्
ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ನಂಬಿಕೆಯಿಲ್ಲದವರು 'ಇದು ಸುಳ್ಳು ಮಾತು' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ತಕ್ಷಣವೇ ಅವರ ನಾಲಿಗೆಗಳು ಎರಡು ಭಾಗವಾಗಿ ಸೀಳಿದವು ಮತ್ತು ಅವರು ಕ್ರಿಮಿಗಳನ್ನು ಕಾರಿದರು.
Verse 58
ततः संपूजयामासुस्तां बालां ज्ञातिबांधवाः । बांधवाश्च स्त्रियो वृद्धाः शशंसुः साधुसाध्विति
ನಂತರ ಅವಳ ಜ್ಞಾತಿ-ಬಂಧುಗಳು ಆ ಬಾಲಿಕೆಯನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಿದರು. ಕುಲದ ವೃದ್ಧ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮರುಮರು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿ— “ಸಾಧು, ಸಾಧು!” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
Verse 59
मुमुचुः केचिदानंदबाष्पबिंदून्कुलोत्तमाः । कुलस्त्रियः प्रमुदितास्तामुद्दिश्य समाश्वसन्
ಕುಲದ ಕೆಲ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಆನಂದಾಶ್ರುಬಿಂದುಗಳನ್ನು ಸುರಿಸಿದರು. ಮನೆಯ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಹರ್ಷದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಸಾಂತ್ವನದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
Verse 60
अथ तत्रापरे प्रोचुर्देवो वदति नानृतम् । कथमेषां दधौ गर्भं शीलान्न चलिता ध्रुवम्
ಆಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ಇತರರು ಹೇಳಿದರು— “ದೇವನು ಅಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಇವಳು ಗರ್ಭವನ್ನು ಹೇಗೆ ಧರಿಸಿದಳು? ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅವಳು ಶೀಲದಿಂದ ಚಲಿಸಲಿಲ್ಲ.”
Verse 61
इति सर्वान्सभ्यजना न्संशयाविष्टचेतसः । विलोक्य वृद्धस्तत्रैको सर्वज्ञो लोकतत्त्ववित्
ಈ ರೀತಿ ಸಂಶಯಾವಿಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಎಲ್ಲ ಗೌರವಾನ್ವಿತರನ್ನು ನೋಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವೃದ್ಧ—ಸರ್ವಜ್ಞನು, ಲೋಕತತ್ತ್ವವಿದನು—ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಅವಲೋಕಿಸಿದನು.
Verse 62
मायामयमिदं विश्वं दृश्यते श्रूयते च यत् । किं भाव्यं किमभाव्यं वा संसारेऽस्मिन्क्षणात्मके
ಕಾಣುವುದೂ ಕೇಳುವುದೂ ಆದ ಈ ವಿಶ್ವವೆಲ್ಲ ಮಾಯಾಮಯ. ಕ್ಷಣಭಂಗುರವಾದ ಈ ಸಂಸಾರದಲ್ಲಿ ಏನು ‘ಭವ್ಯ’, ಏನು ‘ಅಭವ್ಯ’?
Verse 64
यूपकेतोश्च राजर्षेः शुक्रं निपतितं जले । सशुक्रं तज्जलं पीत्वा वेश्या गर्भं दधौ किल
ರಾಜರ್ಷಿ ಯೂಪಕೇತುವಿನ ಶುಕ್ರವು ಜಲದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿತು. ಆ ಶುಕ್ರಮಿಶ್ರಿತ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿದು ಒಬ್ಬ ವೇಶ್ಯೆ—ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಗರ್ಭವತಿಯಾದಳು.
Verse 65
मुनेर्विभांडकस्यापि शुक्रं पीत्वा सहांभसा । हरिणी गर्भिणी भूत्वा ऋष्यशृंगमसूयत
ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮುನಿ ವಿಭಾಂಡಕನ ಶುಕ್ರವನ್ನು ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಕುಡಿದು ಒಂದು ಹರಿಣಿ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿ, ಋಷ್ಯಶೃಂಗನನ್ನು ಪ್ರಸವಿಸಿದಳು.
Verse 66
सुराष्ट्रस्य तथा राज्ञः करं स्पृष्ट्वा मृगांगना । तत्क्षणाद्गर्भिणी भूत्वा मुनिं प्रासूत तापसम्
ಹಾಗೆಯೇ ಸೂರಾಷ್ಟ್ರದ ರಾಜನ ಕೈಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ ಕೂಡಲೇ ಒಂದು ಮೃಗಾಂಗನೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿ, ಒಬ್ಬ ತಾಪಸ ಮುನಿಯನ್ನು ಪ್ರಸವಿಸಿದಳು.
Verse 67
तथा सत्यवती नारी शफरीगर्भसंभवा । तथैव महिषीगर्भो जातश्च महिषासुरः
ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸತ್ಯವತಿ ಎಂಬ ನಾರಿ ಶಫರೀ ಮೀನಿನ ಗರ್ಭದಿಂದ ಜನಿಸಿದಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಿಷಿಯ ಗರ್ಭದಿಂದ ಮಹಿಷಾಸುರನು ಜನಿಸಿದನು.
Verse 68
तथा संति पुरा नार्यः कारुण्याद्गर्भसंभवाः । तथा हि वसुदेवेन रोहिण्या स्तनयोऽभवत्
ಹಾಗೆಯೇ ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕರುಣೆಯಿಂದ (ಅದ್ಭುತ ನಿಮಿತ್ತದಿಂದ) ಗರ್ಭಸಂಭವವಾದ ಸ್ತ್ರೀಯರೂ ಇದ್ದರು. ಹಾಗೆಯೇ ವಸುದೇವನಿಂದ ರೋಹಿಣಿಗೆ ಸಂತಾನವು ಉಂಟಾಯಿತು.
Verse 69
देवतानां महर्षीणां शापेन च वरेण च । अयुक्तमपि यत्कर्म युज्यते नात्र संशयः
ದೇವತೆಗಳೂ ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ನೀಡಿದ ಶಾಪವೂ ವರವೂ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ, ಅಯುಕ್ತವೆನಿಸುವ ಕರ್ಮವೂ ಯುಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।
Verse 70
सांबस्य जठराज्जातं मुसलं मुनिशापतः । युवनाश्वस्य गर्भोऽभून्मुनीनां मंत्रगौरवात्
ಮುನಿಗಳ ಶಾಪದಿಂದ ಸಾಂಬನ ಜಠರದಿಂದ ಒಂದು ಮುಸಲವು ಜನಿಸಿತು; ಮುನಿಗಳ ಮಂತ್ರಗಳ ಗಂಭೀರ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಯುವನಾಶ್ವನಿಗೂ ಗರ್ಭ ಉಂಟಾಯಿತು।
Verse 71
नूनमेषापि कल्याणी महर्षेः पादसेवनात् । महाव्रतानुभावाच्च धत्ते गर्भमनिं दिता
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಈ ಕಲ್ಯಾಣಿ, ನಿರ್ದೋಷಿಣಿ ಸ್ತ್ರೀ ಮಹರ್ಷಿಯ ಪಾದಸೇವೆಯಿಂದಲೂ ಮಹಾವ್ರತಗಳ ಅನುಭವಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಗರ್ಭವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾಳೆ।
Verse 72
अस्मिन्नर्थे रहस्येनां सत्यं पृच्छंतु योषितः । ततो निवृत्तसंदेहो भविष्यति महाजनः
ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರು ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಸತ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಲಿ; ಆಗ ಮಹಾಜನರ ಸಂಶಯ ನಿವೃತ್ತಿಯಾಗುವುದು।
Verse 73
ततस्तद्वचनादेव तामपृच्छन्स्त्रियो मिथः । ताभ्यः शशंस तत्सर्वं सा स्ववृत्तं महाद्भुतम्
ನಂತರ ಆ ಮಾತಿನಂತೆ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಪರಸ್ಪರವಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಕೇಳಿದರು; ಅವಳು ತನ್ನ ಮಹಾದ್ಭುತವಾದ ಸ್ವವೃತ್ತಾಂತವನ್ನೆಲ್ಲ ಅವರಿಗೆ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದಳು।
Verse 74
विजानंतस्ततः सर्वे मानयित्वा च तां सतीम् । मोदमानाः प्रशंसंतः प्रययुः स्वं स्वमालयम्
ಅದನ್ನು ತಿಳಿದು ಎಲ್ಲರೂ ಆ ಸತೀ ಸಾಧ್ವಿಯನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು; ಹರ್ಷದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದರು।
Verse 75
अथ काले शुभे प्राप्ते शारदा विमलाशया । असूत तनयं बाला बालार्कसमतेजसम्
ನಂತರ ಶುಭಕಾಲ ಬಂದಾಗ ನಿರ್ಮಲಾಶಯಳಾದ ಶಾರದಾ, ಉದಯಿಸುವ ಬಾಲಸೂರ್ಯನಂತೆ ತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಪುತ್ರನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು।
Verse 76
स कुमारो महोदारलक्षणः कमलेक्षणः । अवाप्य महतीं विद्यां बाल्य एव महामतिः
ಆ ಕುಮಾರನು ಮಹೋದಾರ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನು, ಕಮಲನಯನನು; ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಮಹಾವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಪಡೆದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಮಹಾಮತಿಯಾಗಿದ್ದನು।
Verse 77
अथोपनीतो गुरुणा काले लोकमनोरमः । स शारदेय एवेति लोके ख्याति मवाप ह
ನಂತರ ಯೋಗ್ಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗುರುವು ಅವನಿಗೆ ಉಪನಯನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು; ಲೋಕಮನೋಹರನಾದ ಅವನು ‘ಶಾರದೇಯ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾತನಾದನು।
Verse 78
ऋग्वेदमष्टमे वर्षे नवमे यजुषां गणम् । दशमे सामवेदं च लीलयाध्यगमत्सुधीः
ಎಂಟನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಋಗ್ವೇದವನ್ನು, ಒಂಬತ್ತನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಯಜುರ್ವೇದದ ಸಂಹಿತಾಸಮೂಹವನ್ನು, ಹತ್ತನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಾಮವೇದವನ್ನು—ಆ ಸುಧೀನು ಲೀಲೆಯಂತೆ, ಆಟದಂತೆ, ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದನು।
Verse 79
अथ त्रिलोकमहिते संप्राप्ते शिवपर्वणि । गोकर्णं प्रययुः सर्वे जनाः सर्वनिवासिनः
ನಂತರ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮಹಿಮಿಸಲ್ಪಡುವ ಶಿವಪರ್ವವು ಬಂದಾಗ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಾಸಿಸುವ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಗೋಕರ್ಣದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟರು।
Verse 80
शारदापि स्वपुत्रेण गोकर्णं प्रययौ सती
ಸತೀ ಶಾರದೆಯೂ ತನ್ನ ಪುತ್ರನೊಂದಿಗೆ ಗೋಕರ್ಣಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದಳು।
Verse 81
तत्रापश्यत्समायातं सदा स्वप्नेषु लक्षितम् । पूर्वजन्मनि भर्त्तारं द्विजबंधुजनावृतम्
ಅಲ್ಲಿ ಅವಳು ಅವನು ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡಳು—ಅವಳಿಗೆ ಸದಾ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಿತನಾಗಿದ್ದವನೇ; ಪೂರ್ವಜನ್ಮದ ಪತಿಯನ್ನು, ದ್ವಿಜ ಬಂಧುಜನರಿಂದ ಆವರಿತನಾಗಿ।
Verse 82
तं दृष्ट्वा प्रेमनिर्विण्णा पुलकांकितविग्रहा । निरुद्धबाष्पप्रसरा तस्थौ तन्न्यस्तलोचना
ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ಅವಳು ಪ್ರೇಮದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲಳಾದಳು; ದೇಹದಲ್ಲಿ ರೋಮಾಂಚ ಉಂಟಾಯಿತು; ಕಣ್ಣೀರಿನ ಹರಿವನ್ನು ತಡೆದು, ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಅವನ ಮೇಲೆಯೇ ನೆಟ್ಟು ನಿಂತಳು।
Verse 83
स च विप्रोऽपि तां दृष्ट्वा रूपलक्षणलक्षिताम् । स्वप्ने सदा भुज्यमानामात्मनो रतिदायिनीम्
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ—ರೂಪ ಮತ್ತು ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವಳನ್ನು—ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ತನ್ನ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ರತಿಯನ್ನು ನೀಡುವವಳಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದ ಅದೇ ಸ್ತ್ರೀಯೆಂದು ಅರಿತನು।
Verse 84
तं कुमारमपि स्वप्ने दृष्ट्वा चात्म शरीरजम् । विलोक्य विस्मयाविष्टस्तदंतिकमुपाययौ
ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿಯೂ ಹಿಂದೆ ಕಂಡಿದ್ದ, ತನ್ನದೇ ದೇಹಜನು ಆದ ಆ ಕುಮಾರನನ್ನೂ ನೋಡಿ ಅವನು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಆವರಿತನಾಗಿ, ಅವರನ್ನು ನೋಡಿಯೇ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಹೋದನು।
Verse 85
भद्रे त्वां प्रष्टुमिच्छामि यत्किंचिन्मनसि स्थितम् । इति प्रथममाभाष्य रहः स्थानं निनाय ताम्
“ಭದ್ರೇ, ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇರುವುದೇನೋ ಅದನ್ನು ನಾನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.” ಎಂದು ಮೊದಲು ಹೇಳಿ, ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತಾಡಿ ಅವಳನ್ನು ಏಕಾಂತಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು।
Verse 86
का त्वं कथय वामोरु कस्य भार्यासि सुव्रते । को देशः कस्य वा पुत्री किन्नामेत्यब्रवीच्च ताम्
ಅವನು ಅವಳಿಗೆ—“ನೀನು ಯಾರು? ಹೇಳು, ಓ ವಾಮೋರು; ನೀನು ಯಾರ ಪತ್ನಿ, ಓ ಸುವ್ರತೇ? ನೀನು ಯಾವ ದೇಶದವಳು, ಯಾರ ಮಗಳು, ನಿನ್ನ ಹೆಸರು ಏನು?” ಎಂದು ಕೇಳಿದನು।
Verse 87
इति तेन समापृष्टा सा नारी बाष्पलोचना । व्याजहारात्मनोवृत्तं बाल्ये वैधव्यकारणम्
ಹೀಗೆ ಅವನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ, ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿದ್ದ ಆ ಸ್ತ್ರೀ ತನ್ನ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನೂ, ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲೇ ವೈಧವ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವನ್ನೂ ವಿವರಿಸಿದಳು।
Verse 88
पुनः पप्रच्छ तां बालां पुत्रः कस्यायमुत्तमः । कथं धृतो वा जठरे बालोऽयं चंद्रसन्निभः
ಮತ್ತೆ ಅವನು ಆ ಯುವತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು—“ಈ ಉತ್ತಮನಾದ ಪುತ್ರನು ಯಾರದು? ಹಾಗೆಯೇ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ ಈ ಬಾಲನು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಹೇಗೆ ಹೊತ್ತಿರಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು?”
Verse 90
इति तस्या वचः श्रुत्वा विहस्य ब्राह्मणोत्तमः । प्रोवाच कष्टात्कष्टं हि चरितं तव भामिनि
ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದನು—“ಓ ಭಾಮಿನಿ, ನಿನ್ನ ಜೀವನಕಥೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಕಷ್ಟದ ಮೇಲೆ ಕಷ್ಟವೇ.”
Verse 91
पाणिग्रहणमात्रं ते कृत्वा भर्त्ता मृतः किल । कथं चायं सुतो जातस्तस्य कारणमुच्यताम्
“ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ಕೇವಲ ಪಾಣಿಗ್ರಹಣ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ನಿನ್ನ ಪತಿ ಮೃತನಾದನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಈ ಪುತ್ರ ಹೇಗೆ ಜನಿಸಿದನು? ಅದರ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳು.”
Verse 92
इति तेनोदितां वाणीमाकर्ण्यातीव लज्जिता । क्षणं चाश्रुमुखी भूत्वा धैर्यादित्थमभाषत
ಅವನು ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವಳು ಬಹಳ ಲಜ್ಜಿತಳಾದಳು. ಕ್ಷಣಕಾಲ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಮುಖ ತುಂಬಿ, ನಂತರ ಧೈರ್ಯ ತಂದು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡಿದಳು.
Verse 93
शारदोवाच । तदलं परिहासोक्त्या त्वं मां वेत्सि महामते । त्वामहं वेद्मि चार्थेऽस्मिन्प्रमाणं मन आवयोः
ಶಾರದಾ ಹೇಳಿದರು—“ಪರಿಹಾಸದ ಮಾತುಗಳು ಸಾಕು. ಓ ಮಹಾಮತೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವೆ; ನಾನೂ ನಿನ್ನನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ. ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣ ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಹೃದಯದ ಬೋಧವೇ.”
Verse 94
इत्युक्त्वा सर्वमावेद्य देव्या दत्तं वरादिकम् । व्रतस्यार्धं कुमारं तं ददौ तस्मै धृतव्रतम्
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಅವಳು ದೇವಿಯಿಂದ ದೊರೆತ ವರಾದಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಸಿತು; ನಂತರ ವ್ರತದ ‘ಅರ್ಧಫಲ’ದಂತೆ ಇರುವ ಆ ಕುಮಾರನನ್ನು ವ್ರತನಿಷ್ಠನಾದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿತು.
Verse 95
सोऽपि प्रमुदितो विप्रः कुमारं प्रतिगृह्य तम् । पित्रोरनुमतेनैव तां निनाय निजालयम्
ಆ ವಿಪ್ರನೂ ಪರಮಾನಂದದಿಂದ ಆ ಕುಮಾರನನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ತಂದೆ‑ತಾಯಿಯ ಅನುಮತಿಯಿಂದಲೇ ಅವಳನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ವಗೃಹಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು।
Verse 96
सापि स्थित्वा बहून्मासांस्तस्य विप्रस्य मंदिरे । तस्मिन्कालवशं प्राप्ते प्रविश्याग्निं तमन्वगात्
ಅವಳೂ ಆ ವಿಪ್ರನ ಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ವಾಸಿಸಿದಳು. ಅವನು ಕಾಲವಶನಾಗಿ (ಮರಣಿಸಿ) ಹೋದಾಗ, ಅವಳು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಅವನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದಳು।
Verse 97
ततस्तौ दंपती भूत्वा विमानं दिव्यमास्थितौ । दिव्यभोगसमायुक्तौ जग्मतुः शिवमंदिरम्
ನಂತರ ಅವರು ದಂಪತಿಗಳಾಗಿ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನವನ್ನು ಏರಿದರು. ದಿವ್ಯಭೋಗಗಳಿಂದ ಸಮನ್ವಿತರಾಗಿ ಅವರು ಶಿವಧಾಮ (ಶಿವಮಂದಿರ)ಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು।
Verse 98
इत्येततत्पुण्यमाख्यानं मया समनुवर्णितम् । पठतां शृण्वतां सम्यग्भुक्तिमुक्तिफलप्रदम्
ಇಂತೆ ಈ ಪುಣ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ನಾನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಿದೆನು. ಇದನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಓದುವವರಿಗೂ ಕೇಳುವವರಿಗೂ ಭುಕ್ತಿ‑ಮುಕ್ತಿಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ।
Verse 99
आयुरारोग्यसंपत्तिधनधत्यविवर्द्धनम् । स्त्रीणां मंगलसौभाग्यसंतानसुखसाधनम्
ಇದು ಆಯುಸ್ಸು, ಆರೋಗ್ಯ, ಸಂಪತ್ತು, ಧನ ಹಾಗೂ ಧಾನ್ಯವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಮಂಗಳ, ಸೌಭಾಗ್ಯ, ಸಂತಾನ ಮತ್ತು ಸುಖವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತದೆ।
Verse 100
एतन्महाख्यानमघौघनाशनं गौरीमहेशव्रतपुण्यकीर्तनम् । भक्त्या सकृद्यः शृणुयाच्च कीर्त्तयेद्भुक्त्वा स भोगान्पदमेति शाश्वतम्
ಈ ಮಹಾಖ್ಯಾನವು ಪಾಪಪ್ರವಾಹಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು; ಗೌರೀ–ಮಹೇಶ್ವರ ವ್ರತದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೀರ್ತಿಸುವುದು. ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಒಮ್ಮೆ అయినರೂ ಕೇಳಿ ಕೀರ್ತಿಸುವವನು, ಶುಭಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಶಾಶ್ವತ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.