Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 24

Devanagari script

किमेतदाश्चर्यपरमिति भोभो द्विजोत्तमाः । कथ्यतां कारणं सर्वं शास्त्रदृष्ट्या विभाव्य च

Transliteration

kimetadāścaryaparamiti bhobho dvijottamāḥ | kathyatāṃ kāraṇaṃ sarvaṃ śāstradṛṣṭyā vibhāvya ca

Translation

“ಇದು ಏನು ಪರಮ ಆಶ್ಚರ್ಯ? ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಶಾಸ್ತ್ರದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ವಿಚಾರಿಸಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳಿರಿ.”

Word by Word

• किम्: what
• किम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: क (प्रश्नवाचक-सर्वनाम/प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; प्रश्नार्थक

• एतत्: this
• एतत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; ‘this’

• आश्चर्यपरम्: most astonishing
• आश्चर्यपरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: आश्चर्य (प्रातिपदिक) + पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; समासः: आश्चर्यं परं (कर्मधारय) = ‘supremely wondrous’

• इति: thus
• इति: Quotation marker (इति)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; उद्धरण-चिह्न/वाक्य-समाप्ति-निपातः (quotative particle)

• भो: O!
• भो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: भो (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; सम्बोधन-निपातः (vocative particle)

• भो: O!
• भो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: भो (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; सम्बोधन-निपातः

• द्विजोत्तमाः: O best of Brahmins
• द्विजोत्तमाः: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th), बहुवचनम्; समासः: द्विजाः उत्तमाः (कर्मधारय)

• कथ्यताम्: let (it) be told
• कथ्यताम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √कथ् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्; कर्मणि-प्रयोगः (passive) = ‘let it be told’

• कारणम्: the cause
• कारणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कारण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्

• सर्वम्: entire
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (कारणम्)

• शास्त्रदृष्ट्या: by the scriptural viewpoint
• शास्त्रदृष्ट्या: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: शास्त्र (प्रातिपदिक) + दृष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; तृतीया, एकवचनम्; समासः: शास्त्रस्य दृष्टिः (षष्ठी-तत्पुरुष)

• विभाव्य: having reflected
• विभाव्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि-√भू/√भाव् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययार्थे ल्यप्/य-प्रत्ययान्त अव्यय-भावकृदन्त (gerund) = ‘having considered/examined’

• च: and
• च: Connector (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चय

Speaker

Rājā (the king)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: brāhmaṇas (dvijottamāḥ)

Visual Art Cues

Scene: The king addresses the assembled brāhmaṇas with folded hands or earnest gesture, asking for the cause; the priests appear contemplative, as if weighing śāstric categories of doṣa.

Characters & Entities

• Rājā
• Dvijottamas (Brāhmaṇas)
• Śāstra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is to be discerned through śāstra and qualified counsel; extraordinary events should be interpreted with scriptural grounding.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader frame is the Revā (Narmadā) region in Revā Khaṇḍa; this verse focuses on dharmic inquiry rather than a named tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

The prescription is methodological: analyze the cause ‘by śāstra-dṛṣṭi’ (scriptural standards) with learned brāhmaṇas.