Adhyaya 111
Avanti KhandaReva KhandaAdhyaya 111

Adhyaya 111

ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಸ್ಕಂದನ ಅವತರಣ-ಪ್ರಸಂಗವನ್ನೂ, ನರ್ಮದಾ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಕಂದತೀರ್ಥದ ವಿಧಿ-ಫಲಗಳನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ—ಸೇನಾಪತಿ ಇಲ್ಲದ ದೇವತೆಗಳು ಶಿವನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಉಮೆಯ ಕುರಿತು ಶಿವನ ಸಂಕಲ್ಪ, ದೇವಕಾರ್ಯಾರ್ಥವಾಗಿ ಅಗ್ನಿಯ ಮೂಲಕ ದಿವ್ಯ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಗ್ರಹಣ, ದೇವರ ಸಂತತಿಗೆ ಬಾಧೆ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಉಮೆಯ ಕ್ರೋಧಜನ್ಯ ಶಾಪ, ಮತ್ತು ಆ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಸ್ಥಳಾಂತರ ವಿವರವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರದೆ ಗಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಇಡುತ್ತಾನೆ; ಗಂಗೆಯು ಅದನ್ನು ಶರಸ್ತಂಬದಲ್ಲಿ (ನಾರಿನ ದಟ್ಟ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ) ನಿಕ್ಷೇಪಿಸುತ್ತದೆ. ಕೃತ್ತಿಕೆಗಳು ಶಿಶುವನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವನು ಷಣ್ಮುಖನಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ ಕಾರ್ತ್ತಿಕೇಯ, ಕುಮಾರ, ಗಂಗಾಗರ್ಭ, ಅಗ್ನಿಜ ಮುಂತಾದ ನಾಮಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ. ದೀರ್ಘ ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ತೀರ್ಥಪರಿಕ್ರಮೆಯ ನಂತರ ಸ್ಕಂದನು ನರ್ಮದೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರದಲ್ಲಿ ಘೋರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಶಿವ-ಉಮೆಯ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಅವನು ನಿತ್ಯ ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿ ನಿಯುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮಯೂರವಾಹನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಆ ಸ್ಥಳ ಸ್ಕಂದತೀರ್ಥವೆಂದು ಖ್ಯಾತ—ದುರ್ಲಭ, ಪಾಪನಾಶಕ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಶಿವಪೂಜೆ ಯಜ್ಞಸಮಾನ ಪುಣ್ಯ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಎಳ್ಳು ಮಿಶ್ರಿತ ಜಲದಿಂದ ಪಿತೃತರ್ಪಣ ಮಾಡಿ, ಒಂದೇ ವಿಧಿವತ್ ಪಿಂಡದಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಪಿತೃಗಳು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮ ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ; ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ವಿಧಿಯಿಂದ ದೇಹತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದರೆ ಶಿವಲೋಕಪ್ರಾಪ್ತಿ, ನಂತರ ವೇದವಿದ್ಯೆ, ಆರೋಗ್ಯ, ದೀರ್ಘಾಯು ಮತ್ತು ಕುಲಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಶುಭಜನ್ಮ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Shlokas

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । नर्मदादक्षिणे कूले तीर्थं परमशोभनम् । स्कन्देन निर्मितं पूर्वं तपः कृत्वा सुदारुणम्

ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯರು ಹೇಳಿದರು—ನರ್ಮದೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ತಟದಲ್ಲಿ ಪರಮಶೋಭನವಾದ ಒಂದು ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಕಂದನು ಅತ್ಯಂತ ಘೋರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । स्कन्दस्य चरितं सर्वमाजन्म द्विजसत्तम । तीर्थस्य च विधिं पुण्यं कथयस्व यथार्थतः

ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ! ಸ್ಕಂದನ ಜನ್ಮದಿಂದಲೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಹಾಗೂ ಈ ತೀರ್ಥದ ಪುಣ್ಯವಿಧಿಯನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ನನಗೆ ತಿಳಿಸಿ.

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । देवदेवेन वै तप्तं तपः पूर्वं युधिष्ठिर । विज्ञप्तेन सुरैः सर्वैरुमादेवी विवाहिता

ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ! ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ದೇವದೇವನು ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು; ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳ ವಿನಂತಿಯಿಂದ ಉಮಾದೇವಿ ಅವನೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹಿತಳಾದಳು.

Verse 4

नास्ति सेनापतिः कश्चिद्देवानां सुरसत्तम । नीयन्ते दानवैर्घोरैः सर्वे देवाः सवासवाः

ಹೇ ಸುರಶ್ರೇಷ್ಠ! ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಯಾರೂ ಸೇನಾಪತಿ ಇಲ್ಲ; ಭೀಕರ ದಾನವರು ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

Verse 5

यथा निशा विना चन्द्रं दिवसो भास्करं विना । न शोभते मुहूर्तं वै तथा सेना विनायका

ಚಂದ್ರನಿಲ್ಲದ ರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಿಲ್ಲದ ದಿನ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರವೂ ಶೋಭಿಸದಂತೆ, ನಾಯಕನಿಲ್ಲದ ಸೇನೆಯೂ ಶೋಭಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 6

एवं ज्ञात्वा महादेव परया दयया विभो । सेनानीर्दीयतां कश्चित्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः

ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ಹೇ ವಿಭೋ! ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಪರಮ ದಯೆಯಿಂದ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಒಬ್ಬ ಸೇನಾನಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು.

Verse 7

एतच्छ्रुत्वा शुभं वाक्यं देवानां परमेश्वरः । कामयान उमां देवीं सस्मार मनसा स्मरम्

ದೇವರ ಈ ಶುಭ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಿ ಪರಮೇಶ್ವರನು, ದೇವಿ ಉಮೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಮರ (ಕಾಮದೇವ)ನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದನು.

Verse 8

तेन मूर्छितसर्वाङ्गः कामरूपो जगद्गुरुः । कामयामास रुद्राणीं दिव्यं वर्षशतं किल

ಆ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಜಗದ್ಗುರು ಕಾಮರೂಪನಾಗಿ, ಸರ್ವಾಂಗದಲ್ಲೂ ಮೂರ್ಚ್ಛಿತನಾದಂತೆ ಆಗಿ, ನಿಜಕ್ಕೂ ದಿವ್ಯವಾದ ನೂರು ವರ್ಷ ರುದ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದನು.

Verse 9

देवराजस्ततो ज्ञात्वा महामैथुनगं हरम् । संमन्त्र्य दैवतैः सार्द्धं प्रैषयज्जातवेदसम्

ಆಮೇಲೆ ದೇವರಾಜನು ಹರನು ಮಹಾಮೈಥುನದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದಾನೆಂದು ತಿಳಿದು, ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ ಜಾತವೇದಸ (ಅಗ್ನಿ)ನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದನು.

Verse 10

तेन गत्वा महादेवः परमानन्दसंस्थितः । सहसा तेन दृष्टोऽसौ हाहेत्युक्त्वा समुत्थितः

ಅವನು (ಅಗ್ನಿ) ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಮಹಾದೇವನು ಪರಮಾನಂದದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು; ಅಚಾನಕವಾಗಿ ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಬಿದ್ದಾಗ ‘ಹಾ ಹಾ!’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ತಕ್ಷಣ ಎದ್ದು ನಿಂತನು.

Verse 11

ततः क्रुद्धा महादेवी शापवाचमुवाच ह । वेपमाना महाराज शृणु यत्ते वदाम्यहम्

ಅಂದು ಕ್ರುದ್ಧಳಾದ ಮಹಾದೇವಿ ಶಾಪವಾಕ್ಯವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದಳು. ನಡುಗುತ್ತಾ—ಓ ಮಹಾರಾಜ, ನಾನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಕೇಳು ಎಂದಳು.

Verse 12

अहं यस्मात्सुरैः सर्वैर्याचिता पुत्रजन्मनि । कृता रतिश्च विफला संप्रेष्य जातवेदसम्

ಪುತ್ರಜನ್ಮಕ್ಕಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ನನ್ನನ್ನು ಯಾಚಿಸಿದ್ದರು; ಆದರೆ ಜಾತವೇದ (ಅಗ್ನಿ)ಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ ಕಾರಣ ಆ ರತಿ ವಿಫಲವಾಯಿತು.

Verse 13

तस्मात्सर्वे पुत्रहीना भविष्यन्ति न संशयः । हरेणोक्तस्ततो वह्निरस्माकं बीजमावह

ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಪುತ್ರಹೀನರಾಗುವಿರಿ—ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ನಂತರ ಹರನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ವಹ್ನಿಯು ನಮ್ಮ ಬೀಜವನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಹೋದನು.

Verse 14

यथा भवति लोकेषु तथा त्वं कर्तुमर्हसि । मम तेजस्त्वया शक्यं गृहीतुं सुरसत्तम । देवकार्यार्थसिद्ध्यर्थं नान्यः शक्तो जगत्त्रये

ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯವೋ ಹಾಗೆಯೇ ನೀನು ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಓ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠ, ನನ್ನ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ನೀನೇ ಗ್ರಹಿಸಬಲ್ಲೆ; ದೇವಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಸಮರ್ಥರಲ್ಲ.

Verse 15

अग्निरुवाच । तेजसस्तव मे देव का शक्तिर्धारणे विभो । करोति भस्मसात्सर्वं त्रैलोक्यं सचराचरम्

ಅಗ್ನಿ ಹೇಳಿದರು—ಓ ಪ್ರಭು, ನಿಮ್ಮ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಧರಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ನನಗೆ ಎಲ್ಲಿ? ಅದು ಚರಾಚರಗಳೊಡನೆ ಸಮಸ್ತ ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನೇ ಭಸ್ಮಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 16

ईश्वर उवाच । उदरस्थेन बीजेन यदि ते जायते रुजा । तदा क्षिपस्व तत्तेजो गङ्गातोये हुताशन

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಉದರದಲ್ಲಿರುವ ಆ ಬೀಜದಿಂದ ನಿನಗೆ ನೋವು ಉಂಟಾದರೆ, ಹೇ ಹುತಾಶನ! ಆ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಗಂಗಾಜಲದಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಷೇಪಿಸು।

Verse 17

एवमुक्त्वा महादेवोऽमोघं बीजमुत्तमम् । हव्यवाहमुखे सर्वं प्रक्षिप्यान्तरधीयत

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಮಹಾದೇವನು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ, ಅಮೋಘವಾದ ಬೀಜವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹವ್ಯವಾಹ (ಅಗ್ನಿ)ಯ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ, ನಂತರ ಅಂತರ್ಧಾನನಾದನು।

Verse 18

गते चादर्शनं देवे दह्यमानो हुताशनः । गङ्गातोये विनिक्षिप्य जगाम स्वंनिवेशनम्

ದೇವ (ಶಿವ) ಅദೃಶ್ಯನಾದ ಬಳಿಕ, ಅಸಹ್ಯ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಹುತಾಶನನು ಅದನ್ನು ಗಂಗಾಜಲದಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಷೇಪಿಸಿ ತನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋದನು।

Verse 19

असहन्ती तु तत्तेजो गङ्गापि सरितां वरा । शरस्तम्बे विनिक्षिप्य जगामाशु यथागतम्

ಆ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರದೆ, ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾದ ಗಂಗೆಯೂ ಅದನ್ನು ಶರಸ್ತಂಬದಲ್ಲಿ (ಕಬ್ಬಿನ ಗುಚ್ಛದಲ್ಲಿ) ನಿಕ್ಷೇಪಿಸಿ, ಬಂದ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ಶೀಘ್ರ ಹಿಂದಿರುಗಿದಳು।

Verse 20

तत्र जातं तु तद्दृष्ट्वा सर्वे देवाः सवासवाः । कृत्तिकां प्रेषयामासुः स्तन्यं पाययितुं तदा

ಅಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಶಿಶುವನ್ನು ನೋಡಿ, ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಆಗ ಅವನಿಗೆ ಸ್ತನ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿಸಲು ಕೃತ್ತಿಕೆಯರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರು।

Verse 21

दृष्ट्वा ता आगताः सर्वा गङ्गागर्भे महामतेः । षण्मुखैः षण्मुखो भूत्वा पिपासुरपिबत्स्तनम्

ಅವರನ್ನೆಲ್ಲ ಗಂಗಾಗರ್ಭಸಮಾನ ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಮಹಾಮತಿ ಷಣ್ಮುಖನು ಆರು ಮುಖಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ತೃಷೆಯಿಂದ ಅವರ ಸ್ತನ್ಯದುಗ್ಧವನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿದನು।

Verse 22

जातकर्मादिसंस्कारान्वेदोक्तान्पद्मसम्भवः । चकार सर्वान्दाजेन्द्र विधिदृष्टेन कर्मणा

ಹೇ ದಾಜೇಂದ್ರ! ಪದ್ಮಸಂಭವ ಬ್ರಹ್ಮನು ವೇದೋಕ್ತ ಜಾತಕರ್ಮಾದಿ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ವಿಧಿದೃಷ್ಟ ಕರ್ಮಪದ್ದತಿಯಂತೆ ನೆರವೇರಿಸಿದನು।

Verse 23

षण्मुखात्षण्मुखो नाम कार्त्तिकेयस्तु कृत्तिकात् । कुमारश्च कुमारत्वाद्गङ्गागर्भोऽग्निजोऽपरः

ಆರು ಮುಖಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಅವನು ‘ಷಣ್ಮುಖ’; ಕೃತ್ತಿಕೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ‘ಕಾರ್ತ್ತಿಕೇಯ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು. ಸದಾ ಯೌವನದಿಂದ ‘ಕುಮಾರ’, ಹಾಗೆಯೇ ‘ಗಂಗಾಗರ್ಭ’ ಮತ್ತು ‘ಅಗ್ನಿಜ’—ಅಗ್ನಿಜಾತ—ಎಂದೂ ಖ್ಯಾತನಾದನು।

Verse 24

एवं कुमारः सम्भूतो ह्यनधीत्य स वेदवित् । शास्त्राण्यनेकानि वेद चचार विपुलं तपः

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಕುಮಾರನು ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದನು; ಔಪಚಾರಿಕ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡದಿದ್ದರೂ ಅವನು ವೇದವಿತ್. ಅನೇಕ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಅರಿತು, ಅಪಾರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು।

Verse 25

देवारण्येषु सर्वेषु नदीषु च नदेषु च । पृथिव्यां यानि तीर्थानि समुद्राद्यानि भारत

ಹೇ ಭಾರತ! ಎಲ್ಲಾ ದೇವಾರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ನದಿಗಳಲ್ಲೂ ಉಪನದಿಗಳಲ್ಲೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಸಮುದ್ರಾದಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ (ಅವನು ಸಂಚರಿಸಿದನು)।

Verse 26

ततः पर्याययोगेन नर्मदातटमाश्रितः । नर्मदादक्षिणे कूले चचार विपुलं तपः

ನಂತರ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಅವನು ನರ್ಮದಾ ತಟವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ನರ್ಮದೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು।

Verse 27

ऋग्यजुःसामविहितं जपञ्जाप्यमहर्निशम् । ध्यायमानो महादेवं शुचिर्धमनिसंततः

ಅವನು ಋಗ್-ಯಜುಃ-ಸಾಮವಿಹಿತ ಜಪವನ್ನು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಜಪಿಸುತ್ತಾ, ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ, ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಪ್ರಾಣಪ್ರವಾಹಗಳನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ್ದನು।

Verse 28

ततो वर्षसहस्रान्ते पूर्णे देवो महेश्वरः । उमया सहितः काले तदा वचनमब्रवीत्

ನಂತರ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ, ಯೋಗ್ಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನು ಆಗ ಈ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದರು।

Verse 29

ईश्वर उवाच । अहं ते वरदस्तात गौरी माता पिता ह्यहम् । वरं वृणीष्व यच्चेष्टं त्रिषु लोकेषु दुर्लभम्

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಮಗನೇ, ನಾನು ನಿನಗೆ ವರದಾತನು; ಗೌರೀ ನಿನ್ನ ತಾಯಿ, ನಾನೇ ನಿನ್ನ ತಂದೆ. ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲೂ ದುರ್ಲಭವಾದುದಾದರೂ ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ವರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡು।

Verse 30

षण्मुख उवाच । यदि तुष्टो महादेव उमया सह शङ्कर । वृणोमि मातापितरौ नान्या गतिर्मतिर्मम

ಷಣ್ಮುಖನು ಹೇಳಿದರು—ಮಹಾದೇವ, ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಶಂಕರ, ನೀವು ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿದ್ದರೆ, ನಾನು ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರನ್ನೇ ತಾಯಿ-ತಂದೆಯಾಗಿ ವರಣಿಸುತ್ತೇನೆ; ನನಗೆ ಬೇರೆ ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲ, ಬೇರೆ ಸಂಕಲ್ಪವೂ ಇಲ್ಲ।

Verse 31

एतच्छ्रुत्वा शुभं वाक्यं पुत्रस्य वदनाच्च्युतम् । तथेत्युक्त्वा तु स्नेहेन प्रेम्णा तं परिषस्वजे

ಪುತ್ರನ ಮುಖದಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಈ ಶುಭ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವನು “ತಥಾಸ್ತು” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಸ್ನೇಹಪ್ರೇಮದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿದನು।

Verse 32

ततस्तं मूर्ध्न्युपाघ्राय ह्युमयोवाच शङ्करः

ನಂತರ ಶಂಕರನು ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವನ ಶಿರಸ್ಸನ್ನು ಸ್ನೇಹದಿಂದ ಮುದ್ದಿಟ್ಟು (ಘ್ರಾಣಿಸಿ) ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದರು।

Verse 33

ईश्वर उवाच । अक्षयश्चाव्ययश्चैव सेनानीस्त्वं भविष्यसि

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ನೀನು ಅಕ್ಷಯನೂ ಅವ್ಯಯನೂ ಆಗುವಿ; ದೇವಗಣಗಳ ಸೇನಾನಿಯಾಗುವಿ।

Verse 34

शिखी च ते वाहनं दिव्यरूपो दत्तो मया शक्तिधरस्य संख्ये । सुरासुरादींश्च जयेति चोक्त्वा जगाम कैलासवरं महात्मा

ದಿವ್ಯರೂಪದ ನವಿಲು ನಿನ್ನ ವಾಹನವಾಗಿ—ಶಕ್ತಿಧರನ ಯುದ್ಧಾರ್ಥ—ನಾನೇ ನೀಡಿದ್ದೇನೆ. ‘ದೇವಾಸುರಾದಿಗಳನ್ನು ಜಯಿಸು’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೈಲಾಸಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು।

Verse 35

गते चादर्शनं देवे तदा स शिखिवाहनः । स्थापयित्वा महादेवं जगाम सुरसन्निधौ

ದೇವನು ತೆರಳಿ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಅಡಗಿದ ನಂತರ, ನವಿಲುವಾಹನನು ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ದೇವತೆಗಳ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಹೋದನು।

Verse 36

तदाप्रभृति तत्तीर्थं स्कन्दतीर्थमिति श्रुतम् । सर्वपापहरं पुण्यं मर्त्यानां भुवि दुर्लभम्

ಅಂದಿನಿಂದ ಆ ತೀರ್ಥವು ‘ಸ್ಕಂದತೀರ್ಥ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಅದು ಪರಮ ಪುಣ್ಯಕರ, ಸರ್ವಪಾಪಹರ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ದುರ್ಲಭವಾಗಿದೆ.

Verse 37

तत्र तीर्थे तु यो राजन्भक्त्या स्नात्वार्चयेच्छिवम् । गन्धमाल्याभिषेकैश्च याज्ञिकं स लभेत्फलम्

ಓ ರಾಜನೇ, ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಶಿವನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಿ—ಗಂಧ, ಮಾಲೆ ಹಾಗೂ ಅಭಿಷೇಕಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ—ಅವನು ಯಜ್ಞಫಲಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 38

स्कन्दतीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेत्पितृदेवताः । तिलमिश्रेण तोयेन तस्य पुण्यफलं शृणु

ಸ್ಕಂದತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಎಳ್ಳುಮಿಶ್ರಿತ ನೀರಿನಿಂದ ಪಿತೃದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ಕೇಳು—ಅದು ಮಹತ್ತಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 39

पिण्डदानेन चैकेन विधियुक्तेन भारत । द्वादशाब्दानि तुष्यन्ति पितरो नात्र संशयः

ಓ ಭಾರತ, ವಿಧಿಯುಕ್ತವಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಒಂದೇ ಪಿಂಡದಾನದಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ತೃಪ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 40

तत्र तीर्थे तु राजेन्द्र शुभं वा यादि वाशुभम् । इह लोके परे चैव तत्सर्वं जायतेऽक्षयम्

ಓ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ—ಶುಭವಾಗಲಿ ಅಶುಭವಾಗಲಿ—ಅದರ ಫಲ ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಕ್ಷಯವಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 41

तत्र तीर्थे तु यः कश्चित्प्राणत्यागं करिष्यति । शास्त्रयुक्तेन विधिना स गच्छेच्छिवमन्दिरम्

ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ವಿಧಾನದಂತೆ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವರೋ, ಅವರು ಶಿವಮಂದಿರವೆಂಬ ಶಿವಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುವರು।

Verse 42

कल्पमेकं वसित्वा तु देवगन्धर्वपूजितः । अत्र भारतवर्षे तु जायते विमले कुले

ಒಂದು ಕಲ್ಪಕಾಲ ವಾಸಿಸಿ ದೇವ-ಗಂಧರ್ವರಿಂದ ಪೂಜಿತನಾಗಿ, ನಂತರ ಈ ಭಾರತವರ್ಷದಲ್ಲಿ ವಿಮಲವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುವನು।

Verse 43

वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञः सर्वव्याधिविवर्जितः । जीवेद्वर्षशतं साग्रं पुत्रपौत्रसमन्वितः

ಅವನು ವೇದ-ವೇದಾಂಗಗಳ ತತ್ತ್ವಜ್ಞನಾಗಿ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಪುತ್ರ-ಪೌತ್ರಸಹಿತ, ನೂರಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ವರ್ಷ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜೀವಿಸುವನು।

Verse 44

इदं ते कथितं राजन्स्कन्दतीर्थस्य सम्भवम् । धन्यं यशस्यमायुष्यं सर्वदुःखघ्नमुत्तमम् । सर्वपापहरं पुण्यं देवदेवेन भाषितम्

ರಾಜನೇ, ಸ್ಕಂದತೀರ್ಥದ ಉದ್ಭವವೂ ಮಹಿಮೆಯೂ ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಿದೆನು. ಇದು ಪರಮೋತ್ತಮ—ಧನ್ಯತೆ, ಯಶಸ್ಸು, ಆಯುಷ್ಯ ನೀಡುವದು; ಸರ್ವದುಃಖನಾಶಕ; ಸರ್ವಪಾಪಹರ ಪುಣ್ಯ—ದೇವದೇವನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದದು।

Verse 111

। अध्याय

ಅಧ್ಯಾಯಸಮಾಪ್ತಿ—ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು.