Adhyaya 16
Rudra SamhitaKumara KhandaAdhyaya 1637 Verses

युद्धप्रसङ्गः—देवगणयुद्धे शिवविष्णुसंयोगः / Battle Episode—Śiva–Viṣṇu Convergence in the Devas’ Conflict

ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ನಾರದನಿಗೆ ಯುದ್ಧಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಬಲಿಷ್ಠನಾದ ದುರ್ಜೇಯ ಬಾಲ-ಯೋಧನೊಂದಿಗೆ ದೇವಗಣಗಳ ಘೋರ ಸಮರ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ಆದರೂ ದೇವರುಗಳು ಶಿವಪಾದಾಂಬುಜ ಸ್ಮರಣೆಯಿಂದ ಒಳಗಿನ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದಾಗ ಅವರು ಮಹಾಬಲದಿಂದ ರಣರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಪಕ್ಷದ ಅಪೂರ್ವ ಸಹನಶೀಲತೆಯನ್ನು ಕಂಡು, ಅವನನ್ನು ನೇರ ಬಲದಿಂದಲ್ಲ, ಛಲ/ಯುಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಜಯಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಶಿವನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶಿವನು ನಿರ್ಗುಣನಾಗಿದ್ದರೂ ಗುಣರೂಪನಾಗಿರುವ ಪರಮಾರ್ಥವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿ, ಅವನ ಸನ್ನಿಧಿಯೇ ಇತರ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಯುದ್ಧಭೂಮಿಗೆ ಆಕರ್ಷಿಸುವ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಕಾರಣವೆಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನ, ಶಿವಗಣಗಳ ಹರ್ಷ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರ ಉತ್ಸವ—ಸಂಕಟಾನಂತರ ಶಿವಾಧೀನ ಧರ್ಮಕ್ರಮದ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ।

Shlokas

Verse 1

ब्रह्मोवाच । इति श्रुत्वा महेशानो भक्तानुग्रहकारकः । त्वद्वाचा युदकामोभूत्तेन बालेन नारद

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡುವ ಮಹೇಶಾನನು, ಓ ನಾರದಾ, ನಿನ್ನ ವಚನಗಳೂ ಆ ಬಾಲಕನ ಕಾರಣದಿಂದಲೂ ಯುದ್ಧಕಾಂಕ್ಷಿಯಾದನು.

Verse 2

विष्णुमाहूय संमंत्र्य बलेन महता युतः । सामरस्सम्मुखस्तस्याप्यभूद्देवस्त्रिलोचनः

ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ, ಮಹಾಬಲಯುಕ್ತನಾದ ಸಾಮರನು ಅವನ ಎದುರು ನಿಂತನು; ಅವನ ಮುಂದೆ ತ್ರಿಲೋಚನ ದೇವ (ಶಿವ)ನೂ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.

Verse 3

देवाश्च युयुधुस्तेन स्मृत्वा शिवपदाम्बुजम् । महाबला महोत्साहाश्शिवसद्दृष्टिलोकिताः

ಶಿವನ ಪಾದಪದ್ಮಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ದೇವತೆಗಳು ಅವನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಮಹಾಬಲರು, ಮಹೋತ್ಸವಾಹಿಗಳು; ಶಿವನ ಶುಭದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಸ್ಥಿರರಾದರು.

Verse 4

युयुधेऽथ हरिस्तेन महाबलपराक्रमः । महादेव्यायुधो वीरः प्रवणः शिवरूपकः

ನಂತರ ಮಹಾಬಲ-ಪರಾಕ್ರಮಿಯಾದ ಹರಿಯು ಅವನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧಮಾಡಿದನು. ಮಹಾದೇವಿಯ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಸಜ್ಜನಾದ ಆ ವೀರನು ಶಿವಸಮಾನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಶಿವನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರವಣನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 5

यष्ट्या गणाधिपस्सोथ जघानामरपुङ्गवान् । हरिं च सहसा वीरश्शक्तिदत्तमहाबलः

ಆಗ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರದತ್ತ ಮಹಾಬಲ ಹೊಂದಿದ ವೀರ ಗಣಾಧಿಪತಿ ತನ್ನ ಯಷ್ಟಿಯಿಂದ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿಸಿದನು; ಮತ್ತು ಸಹಸಾ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ಹರಿಯನ್ನೂ (ವಿಷ್ಣುವನ್ನೂ) ಆಘಾತಿಸಿದನು।

Verse 6

सर्वेऽमरगणास्तत्र विकुंठितबला मुने । अभूवन् विष्णुना तेन हता यष्ट्या पराङ्मुखाः

ಓ ಮುನೇ, ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಗಣಗಳ ಬಲ ಕುಸಿದುಹೋಯಿತು; ಆ ಯಷ್ಟಿಯ ಪ್ರಹಾರದಿಂದ ಹೊಡೆತಪಟ್ಟು ಅವರು ಮುಖ ತಿರುಗಿಸಿ ಓಡಿಹೋದರು।

Verse 7

शिवोपि सह सैन्येन युद्धं कृत्वा चिरं मुने । विकरालं च तं दृष्ट्वा विस्मयं परमं गतः

ಓ ಮುನೇ, ಶಿವನೂ ತನ್ನ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿ, ಆ ಭೀಕರನನ್ನು ಕಂಡು ಪರಮ ಆಶ್ಚರ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದನು।

Verse 8

छलेनैव च हंतव्यो नान्यथा हन्यते पुनः । इति बुद्धिं समास्थाय सैन्यमध्ये व्यवस्थितः

ಅವನನ್ನು ಕೇವಲ ತಂತ್ರದಿಂದಲೇ ಕೊಲ್ಲಬೇಕು, ಬೇರೆ ದಾರಿಯಿಲ್ಲ. ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಮಾಡಿ ಅವನು ಸೈನ್ಯದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತನು.

Verse 9

शिवे दृष्टे तदा देवे निर्गुणे गुणरूपिणि । विष्णौ चैवाथ संग्रामे आयाते सर्वदेवताः

ನಿರ್ಗುಣನಾಗಿದ್ದರೂ ಸಗುಣ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಶಿವದೇವನನ್ನು ಕಂಡಾಗ, ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಪ್ರಾರಂಭವಾದೊಡನೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು.

Verse 10

गणाश्चैव महेशस्य महाहर्षं तदा ययुः । सर्वे परस्परं प्रीत्या मिलित्वा चक्रुरुत्सवम्

ಆಗ ಮಹೇಶನ ಗಣಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷಗೊಂಡವು; ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರು.

Verse 11

अथ शक्तिसुतो वीरो वीरगत्या स्वयष्टितः । प्रथम पूजयामास विष्णुं सर्वसुखावहम्

ನಂತರ ಶಕ್ತಿಯ ವೀರ ಪುತ್ರನು, ವೀರ ಭಾವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ತನ್ನ ಶಿಸ್ತಿನ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ, ಮೊದಲು ಸರ್ವ ಸುಖಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದನು.

Verse 12

अहं च मोहयिष्यामि हन्यतां च त्वया विभो । छलं विना न वध्योऽयं तामसोयं दुरासदः

"ಮತ್ತು ನಾನು ಕೂಡ ಅವನನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ; ಆಗ ಓ ವಿಭುವೇ, ನೀನು ಅವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲು. ತಂತ್ರವಿಲ್ಲದೆ ಇವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ—ಇವನು ತಾಮಸ ಸ್ವಭಾವದವನು ಮತ್ತು ಜಯಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾದವನು."

Verse 13

इति कृत्वा मतिं तत्र सुसंमंत्र्य च शंभुना । आज्ञां प्राप्याऽभवच्छैवी विष्णुर्मोहपरायणः

ಹೀಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಯಮಾಡಿ, ಶಂಭುವಿನೊಂದಿಗೆ ಸಮ್ಯಕ್‌ವಾಗಿ ಸಂಮಂತ್ರಿಸಿ, ಅವರ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಡೆದು ವಿಷ್ಣುವು ಶೈವಭಾವವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಶಿವಸಂಕಲ್ಪಾನುಸಾರ ಮೋಹಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತತ್ಪರನಾದನು.

Verse 14

शक्तिद्वयं तथा लीनं हरिं दृष्ट्वा तथाविधम् । दत्त्वा शक्तिबलं तस्मै गणेशायाभवन्मुने

ಓ ಮುನಿಯೇ! ಹರಿಯನ್ನು ಆ ರೀತಿಯಾಗಿ ಎರಡು ಶಕ್ತಿಗಳು ಲೀನವಾದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡು, ಅವನು ಆ ಶಕ್ತಿಯ ಬಲವನ್ನು ಗಣೇಶನಿಗೆ ದತ್ತನು; ಅದರಿಂದ ಗಣೇಶನು ಬಲವಂತನಾದನು.

Verse 15

शक्तिद्वयेऽथ संलीने यत्र विष्णुः स्थितस्स्वयम् । परिघं क्षिप्तवांस्तत्र गणेशो बलवत्तरः

ಆ ಎರಡು ಶಕ್ತಿಗಳು ಲೀನವಾದಾಗ—ಸ್ವತಃ ವಿಷ್ಣು ನಿಂತಿದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ—ಅತ್ಯಂತ ಬಲವಂತನಾದ ಗಣೇಶನು ಅಲ್ಲಿ ಪರಿಘವನ್ನು (ಕಬ್ಬಿಣದ ಗದೆ) ಎಸೆದನು.

Verse 16

इति श्रीशिवपुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखण्डे गणेशयुद्धगणेशशिरश्छेदन वर्णनं नाम षोडशोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಶಿವಪುರಾಣದ ದ್ವಿತೀಯ ಭಾಗವಾದ ರುದ್ರಸಂಹಿತೆಯ ಚತುರ್ಥ ಕುಮಾರಖಂಡದಲ್ಲಿ “ಗಣೇಶಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಗಣೇಶಶಿರಶ್ಛೇದನ ವರ್ಣನೆ” ಎಂಬ ಷೋಡಶ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.

Verse 17

एकतस्तन्मुखं दृष्ट्वा शंकरोप्याजगाम ह । स्वत्रिशूलं समादाय सुक्रुद्धो युद्धकाम्यया

ಆ ಮುಖವನ್ನು ಒಂದು ಕಡೆ ನೋಡಿ ಶಂಕರನೂ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಂದನು. ತನ್ನ ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ತೀವ್ರ ಕ್ರೋಧದಿಂದ, ಯುದ್ಧಾಭಿಲಾಷೆಯಿಂದ ಮುಂದುವರಿದನು।

Verse 18

स ददर्शागतं शंभुं शूलह्स्तं महेश्वरम् । हंतुकामं निजं वीरश्शिवापुत्रो महाबलः

ಆಗ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ವೀರನು—ಶಿವಾಪುತ್ರನು—ಶೂಲಹಸ್ತನಾದ ಮಹೇಶ್ವರ ಶಂಭು ತನ್ನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು।

Verse 19

शक्त्या जघान तं हस्ते स्मृत्वा मातृपदांबुजम् । स गणशो महावीरश्शिवशक्तिप्रवर्द्धितः

ತಾಯಿಯ ಪದಾಂಬುಜಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ, ತನ್ನ ಕೈಯ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಹೊಡೆದನು. ಗಣಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಮಹಾವೀರನು ಶಿವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರವರ್ಧಿತನಾಗಿ ಪ್ರಬಲನಾದನು।

Verse 20

त्रिशूलं पतितं हस्ताच्छिवस्य परमात्मनः । दृष्ट्वा सदूतिकस्तं वै पिनाकं धनुराददे

ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಶಿವನ ಕೈಯಿಂದ ತ್ರಿಶೂಲ ಜಾರಿ ಬಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಸದೂತಿಕನು ಆಗ ಪಿನಾಕ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು।

Verse 21

तमप्यपातयद्भूमौ परिघेण गणेश्वरः । हताः पंच तथा हस्ताः पञ्चभिश्शूलमाददे

ಆಗ ಗಣೇಶ್ವರನು ಕಬ್ಬಿಣದ ಪರಿಘದಿಂದ ಅವನನ್ನೂ ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳಿಸಿದನು. ಅವನ ಐದು ಕೈಗಳು ಕಡಿದು ಬಿದ್ದವು; ಉಳಿದ ಐದು ಕೈಗಳಿಂದ ಅವನು ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಯುದ್ಧ ಮುಂದುವರಿಸಿದನು।

Verse 22

अहो दुःखतरं नूनं संजातमधुना मम । भवेत्पुनर्गणानां किं भवाचारी जगाविति

ಅಹೋ! ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಈಗ ನನಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ದುಃಖ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಮತ್ತೆ ಗಣಗಳಿಗೇನು ಆಗುವುದು?—ಎಂದು ಭವಾಚಾರೀ ಹೇಳಿದನು.

Verse 23

एतस्मिन्नंतरे वीरः परिघेण गणेश्वरः । जघान सगणान् देवान्शक्तिदत्तबलान्वितः

ಆ ಸಮರಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವೀರ ಗಣೇಶ್ವರನು, ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರದತ್ತವಾದ ಬಲದಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಕಬ್ಬಿಣದ ಪರಿಘದಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಅವರ ಗಣಗಳೊಡನೆ ಹೊಡೆದು ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿಸಿದನು।

Verse 24

गता दशदिशो देवास्सगणा परिघार्द्दिताः । न तस्थुस्समरे केपि तेनाद्भुतप्रहा रिणा

ಆ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರಹಾರಿಯ ಪರಿಘಾಘಾತಗಳಿಂದ ನೊಂದ ದೇವರುಗಳು ಗಣಗಳೊಡನೆ ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಓಡಿಹೋದರು; ಸಮರಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಎದುರು ಯಾರೂ ನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲ।

Verse 25

विष्णुस्तं च गणं दृष्ट्वा धन्योयमिति चाब्रवीत् । महाबलो महावीरो महाशूरो रणप्रियः

ಆ ಗಣವನ್ನು ನೋಡಿ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣು ಹೇಳಿದರು—“ಇವನು ಧನ್ಯನು; ಮಹಾಬಲವಂತ, ಮಹಾವೀರ, ಮಹಾಶೂರ, ರಣಪ್ರಿಯನು.”

Verse 26

बहवो देवताश्चैव मया दृष्टास्तथा पुनः । दानवा बहवो दैत्या यक्षगंधर्वराक्षसाः

“ನಾನು ಮರುಮರು ಅನೇಕ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಅನೇಕ ದಾನವರು, ದೈತ್ಯರು, ಯಕ್ಷರು, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರು ಕೂಡ ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ।”

Verse 27

नैतेन गणनाथेन समतां यांति केपि च । त्रैलोक्येऽप्यखिले तेजो रूपशौर्यगुणादिभिः

ಈ ಗಣನಾಥನಿಗೆ ಸಮಾನತೆ ಯಾರಿಗೂ ದೊರೆಯದು. ಸಮಸ್ತ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ತೇಜಸ್ಸು, ರೂಪ, ಶೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಇತರ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಸಮನಾದವನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 28

एवं संब्रुवतेऽमुष्मै परिघं भ्रामयन् स च । चिक्षेप विष्णवे तत्र शक्तिपुत्रो गणेश्वरः

ಅವನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾ ಶಕ್ತಿಪುತ್ರನಾದ ಗಣೇಶ್ವರನು ಕಬ್ಬಿಣದ ಪರಿಘವನ್ನು ಸುತ್ತಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮೇಲೆ ಎಸೆದನು.

Verse 29

चक्रं गृहीत्वा हरिणा स्मृत्वा शिवपदाम्बुजम् । तेन चक्रेण परिघो द्रुतं खंडीकृतस्तदा

ಆಗ ಹರಿ (ವಿಷ್ಣು) ಚಕ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಶ್ರೀಶಿವನ ಪದಪದ್ಮಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ, ಅದೇ ಚಕ್ರದಿಂದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಪರಿಘವನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ತುಂಡು ತುಂಡಾಗಿ ಚೂರುಮೂರು ಮಾಡಿದನು।

Verse 30

खंडं तु परिघस्यापि हरये प्राक्षिपद्गणः । गृहीत्वा गरुडेनापि पक्षिणा विफलीकृतः

ನಂತರ ಗಣನು ಪರಿಘದ ಒಂದು ತುಂಡನ್ನು ಹರಿಯ ಮೇಲೆ ಎಸೆದನು; ಆದರೆ ಪಕ್ಷಿರಾಜ ಗರುಡನು ಅದನ್ನು ಹಿಡಿದು ಆ ಪ್ರಹಾರವನ್ನು ವ್ಯರ್ಥಗೊಳಿಸಿದನು।

Verse 31

एवं विचरितं कालं महावीरावुभावपि । विष्णुश्चापि गणश्चैव युयुधाते परस्परम्

ಹೀಗೆ ಕಾಲ ಸಾಗಿತು; ಆ ಇಬ್ಬರು ಮಹಾವೀರರು—ವಿಷ್ಣುವೂ ಶಿವಗಣನೂ—ಪರಸ್ಪರ ಎದುರು ನಿಂತು ಯುದ್ಧಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು।

Verse 32

पुनर्वीरवरश्शक्तिसुतस्स्मृतशिवो बली । गृहीत्वा यष्टिमतुलां तया विष्णुं जघान ह

ಮತ್ತೆ ಆ ವೀರವರ—ಶಕ್ತಿಸುತ, ಸ್ಮೃತಶಿವನೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವ ಬಲಿಷ್ಠನು—ಅತുല ದಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಅದರಿಂದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಹೊಡೆದನು।

Verse 33

अविषह्य प्रहारं तं स भूमौ निपपात ह । द्रुतमुत्थाय युयुधे शिवापुत्रेण तेन वै

ಆ ಪ್ರಹಾರವನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರದೆ ಅವನು ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದನು; ನಂತರ ತಕ್ಷಣ ಎದ್ದು ಆ ಶಿವಪುತ್ರನೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಯುದ್ಧಮಾಡಿದನು।

Verse 34

एतदंतरमासाद्य शूलपाणिस्तथोत्तरे । आगत्य च त्रिशूलेन तच्छिरो निरकृंतत

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾದ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಂಡು, ಶೂಲಪಾಣಿಯಾದ ಶಿವನು ಮುಂದೆ ಬಂದು ತನ್ನ ತ್ರಿಶೂಲದಿಂದ ಅವನ ಶಿರವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು.

Verse 35

छिन्ने शिरसि तस्यैव गणनाथस्य नारद । गणसैन्यं देवसैन्यमभवच्च सुनिश्चलम्

ಓ ನಾರದನೇ, ಆ ಗಣನಾಥನ ಶಿರವು ಕತ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಶಿವಗಣಗಳ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳ ಸೈನ್ಯವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ತಬ್ಧವಾಯಿತು.

Verse 36

नारदेन त्वयाऽऽगत्य देव्यै सर्वं निवेदितम् । मानिनि श्रूयतां मानस्त्याज्यो नैव त्वयाधुना

ನಾರದನೊಂದಿಗೆ ಬಂದು ನೀನು ದೇವಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಸಿದ್ದೀಯೆ. ಓ ಮಾನಿನಿಯೇ, ಕೇಳು: ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ನಿನ್ನ ಸ್ವಾಭಿಮಾನವನ್ನು ಮತ್ತು ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಬಿಡಬಾರದು.

Verse 37

इत्युक्त्वाऽन्तर्हितस्तत्र नारद त्वं कलिप्रियः । अविकारी सदा शंभुर्मनोगतिकरो मुनिः

ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಧಾನನಾದನು. “ಓ ನಾರದ, ನೀನು ಕಲಿಯುಗಕ್ಕೆ ಪ್ರಿಯನು.” ಮುನಿಯು ಹೇಳಿದನು—“ಶಂಭು ಸದಾ ನಿರ್ವಿಕಾರನು; ಮನೋಗತಿಯಂತೆ ವೇಗವಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡುವವನು.”

Frequently Asked Questions

A battlefield episode in which devas fight a powerful, śakti-empowered opponent; Viṣṇu is summoned, and Śiva’s intervention reframes the conflict toward resolution and communal celebration (utsava).

The chapter reads battle as theology: devas gain steadiness by remembering Śiva’s feet, and the text foregrounds Śiva as nirguṇa yet guṇarūpin—transcendent but actively manifest as the decisive ground of victory and order.

Śiva appears as Maheśa/Trilocana (the three-eyed Lord) and as the nirguṇa deity who nevertheless assumes guṇa-conditioned forms; Viṣṇu/Hari appears as the cosmic ally whose might still operates within Śiva’s overarching sovereignty.