Rig Veda 7.1.19: Mandala 7, Sukta 1, Mantra 19

Sukta 7.1

Rishi: Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7)

Devata: Agni (protector and purifier); with appeal to ṛtāvaḥ (guardians of Ṛta)

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

मा नो अग्नेऽवीरते परा दा दुर्वाससेऽमतये मा नो अस्यै । मा नः क्षुधे मा रक्षस ऋतावो मा नो दमे मा वन आ जुहूर्थाः ॥

Transliteration

mā no agne’vī́rate párā dā durvā́sase’́mataye mā no asyái | mā naḥ kṣúdhe mā rákṣasa ṛtāvo mā no dáme mā vána ā juhūrthāḥ ||

Translation

ಓ ಅಗ್ನೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ಅವೀರತೆಯೆಂಬ (ಅಂತರಂಗ ವೀರ್ಯಶಕ್ತಿಯ ನಾಶದ) ಸ್ಥಿತಿಗೆ ದೂರ ತಳ್ಳಬೇಡ; ದುರ್ವಾಸ (ಕು-ನಿವಾಸ)ಕ್ಕೂ ಅಮೃತ್ಯ (ಅಪಕ್ವ ಮರಣಸ್ಥಿತಿ)ಗೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಬೇಡ; ಈ ದುರವಸ್ಥೆಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಡಬೇಡ. ನಮ್ಮನ್ನು ಕ್ಷುಧೆಗೆ (ಹಸಿವಿಗೆ) ಒಪ್ಪಿಸಬೇಡ; ರಕ್ಷಸ್ ಎಂಬ ಭಕ್ಷಕ ಅಂಧಕಾರಕ್ಕೂ ಒಪ್ಪಿಸಬೇಡ. ಋತದ ರಕ್ಷಕರೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ಹೊರಹಾಕಬೇಡಿ—ದಮೆ (ಗೃಹ)ದಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ, ವನ (ಅರಣ್ಯ/ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕಾಡು)ದೊಳಗೂ ಅಲ್ಲ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध) अव्यय

• नः: to us / our
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: अग्नि

• अवीरते: to (a state of) lack of heroes / herolessness
• अवीरते: Sampradāna
• Type: Noun (abstract) / Adjective (as noun)
• Root: अ-वीर (प्रातिपदिक) + -ता

• परा: away, forth
• परा: —
• Type: Indeclinable
• Root: परा

• दाः: give / consign
• दाः: Kriyā
• Type: Verb
• Root: दा (दाने)

• दुर्वाससे: to ill-dwelling / bad habitation (misery)
• दुर्वाससे: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: दुर्-वस् (प्रातिपदिक) / दुर्वासस्

• अमतये: to folly / lack of right thought
• अमतये: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: अ-मति (प्रातिपदिक)

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध) अव्यय

• नः: to us / our
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• अस्यै: to this (one)
• अस्यै: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (स्त्री) / अयम्-प्रातिपदिक

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध) अव्यय

• नः: to us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• क्षुधे: to hunger
• क्षुधे: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: क्षुध् (प्रातिपदिक: क्षुध्/क्षुधा)

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध) अव्यय

• रक्षसः: from the demon / from evil
• रक्षसः: Apādāna
• Type: Noun
• Root: रक्षस्

• ऋतावो: O truthful/rite-knowing one
• ऋतावो: सम्बोधन
• Type: Adjective (vocative)
• Root: ऋतावन् (प्रातिपदिक)

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध) अव्यय

• नः: to us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• दमे: in the house / at home
• दमे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: दम

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध) अव्यय

• वने: in the forest
• वने: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: वन

• आ: towards, upon
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ

• जुहूर्थाः: (do) call/invoke / offer (oblation)
• जुहूर्थाः: Kriyā
• Type: Verb
• Root: हु (जुहोति; आह्वाने/होमे)