Rig Veda 6.49.5 — Mandala 6, Sukta 49, Mantra 5
Sukta 6.49
Devata: Aśvins (Nāsatyas)
Samhita Patha (Devanagari)
स मे वपुश्छदयदश्विनोर्यो रथो विरुक्मान्मनसा युजानः । येन नरा नासत्येषयध्यै वर्तिर्याथस्तनयाय त्मने च ॥
Transliteration
sá me vápūś chadayad aśvínor yó rátho virúkmān mánasā yujānáḥ | yéna narā nā́satyā iṣayádhyai vartír yā́thas tánayāya tmáne ca ||
Translation
ಆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ವಪು (ರೂಪ) ನನಗೆ ಆವರಣವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಿ—ಅಶ್ವಿನರ ರಥವು, ಸುವರ್ಣದ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ದೀಪ್ತ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುಕ್ತಗೊಂಡದ್ದು. ಅದರಿಂದ, ಹೇ ನಾಸತ್ಯರೇ, ಹೇ ನರರ ಅಧಿಪತಿಗಳೇ, ನಮ್ಮ ಆಶಯವನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸಲು ನೀವು ಬನ್ನಿರಿ—ಸಂತಾನ (ಭವಿಷ್ಯ)ಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪಕ್ಕಾಗಿ ಕೂಡ.
Word by Word
सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (स-आदेशः) सर्वनाम-प्रातिपदिक
मेfor me / to me
मे:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् सर्वनाम-प्रातिपदिक
वपुःform, body, appearance
वपुः:
Karma
TypeNoun
Rootवपुस् (नपुंसकलिङ्ग प्रातिपदिक)
छदयत्covered, concealed
छदयत्:
Kriyā
TypeVerb
Rootछद् (छादनॆ) धातु
अश्विनोःof the Aśvins
अश्विनोः:
Sambandha
TypeNoun (proper) / Dual deity-name
Rootअश्विन् (देवनाम-प्रातिपदिक)
यःwhich / who
यः:
Kartā
TypePronoun (relative)
Rootयद् (य-आदेशः) सर्वनाम-प्रातिपदिक
रथःchariot
रथः:
Kartā
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
विरुक्मात्from the gleaming/golden (one); from the radiant (chariot)
विरुक्मात्:
Apādāna
TypeAdjective (used substantively)
Rootवि-रुक्म (बहुव्रीहि/कर्मधारय-प्रातिपदिक)
मनसाwith the mind
मनसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
युजानःyoking, harnessing
युजानः:
Kartā
TypeParticiple
Rootयुज् (योजने) धातु
येनby which
येन:
Karaṇa
TypePronoun (relative)
Rootयद् सर्वनाम-प्रातिपदिक
नराthe two men (the Aśvins)
नरा:
Kartā
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
नासत्यO Nāsatyas (Aśvins)
नासत्य:
Sambodhana
TypeNoun (proper)
Rootनासत्य (देवनाम-प्रातिपदिक)
ईषयध्यैto set in motion / to speed
ईषयध्यै:
Prayojana
TypeVerbal noun (infinitive)
Rootईष् (ईषणॆ/प्रेरणे) धातु
वर्तिःa course, track, path
वर्तिः:
Kartā
TypeNoun
Rootवर्ति (स्त्रीलिङ्ग प्रातिपदिक; ‘मार्ग/वृत्ति’)
याथःyou two have gone / you two go
याथः:
Kriyā
TypeVerb
Rootया (गत्यर्थे) धातु
तनयायfor the son / offspring
तनयाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootतनय (प्रातिपदिक)
त्मनेfor oneself
त्मने:
Sampradāna
TypeNoun
Rootत्मन् (आत्मन्-सम्बद्ध प्रातिपदिक; वैदिक रूप)
चand
च:
Samuccaya
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.