Rig Veda Sukta 4
Mandala 6Sukta 48 Mantras

Sukta 4

Sukta 6.4

Rishi

Bharadvāja (Bārhaspatya)

Devata

Agni (Hotṛ, deva-tātā)

Chandas

Trishtubh (typical for Agni hymns in this section)

ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹೋತೃನಾಗಿಯೂ ‘ದೇವತಾತಾ’ (ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುವವನು) ಆಗಿಯೂ ಆವಾಹಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾನು—ಯಜ್ಞದ ಆದಿ ಸ್ಥಾಪಕ—ಅವನಿಗಾಗಿ ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದಂತೆ, ಇಂದಿನ ಯಜಮಾನರಿಗಾಗಿ ಸಹ ಯಜ್ಞಕರ್ಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕೆಂದು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ವೇಗವಂತನೂ ಅಜೇಯನೂ ಎಂದು ಸ್ತುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ—ಅವನು ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ, ಶತ್ರುತ್ವಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಅರಾತಿಗಳನ್ನು ಮೀರಿಸಿ, ಭಕ್ತರನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ, ಭಕ್ಷಿಸದ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಕಟದಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ, ಗಾಯಕರಿಗೆ ಉದಾರ ಆಶೀರ್ವಾದ, ಮತ್ತು ವೀರ ಸಂತಾನಸಹಿತ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

Mantras

Mantra 1

यथा होतर्मनुषो देवताता यज्ञेभिः सूनो सहसो यजासि । एवा नो अद्य समना समानानुशन्नग्न उशतो यक्षि देवान् ॥

ಹೇ ಹೋತರ್, ಸಹಸಃ ಸೂನೋ (ಬಲದ ಪುತ್ರ), ದೇವತಾತಾ (ದೇವಸ್ಥಾಪಕ)! ನೀನು ಮನುಗಾಗಿ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಯಜನ ಮಾಡುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಇಂದು ನಮ್ಮಿಗಾಗಿ—ಒಂದು ಸಮಾಗಮ ಮತ್ತು ಒಂದು ಸಮಾನತೆ ಬಯಸುವವರಾಗಿ—ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಅನುಶನ್ (ಸಮ್ಮತಿಸಿ), ಇಚ್ಛಿಸುವ ದೇವರನ್ನು ಯಜಿಸು.

Mantra 2

स नो विभावा चक्षणिर्न वस्तोरग्निर्वन्दारु वेद्यश्चनो धात् । विश्वायुर्यो अमृतो मर्त्येषूषर्भुद्भूदतिथिर्जातवेदाः ॥

ನಮ್ಮ ದೂರದೂರಿಗೂ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಅಗ್ನಿ—ಉಷಸ್ಸಿನ ವೇಳೆಯ ವಿವೇಕದ ದೃಷ್ಟಿಯಂತೆ—ನಮಗಾಗಿ ವಂದನೀಯವೂ ತಿಳಿಯಬಹುದಾದ (ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನೂ) ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ. ಯಾರು ವಿಶ್ವಜೀವನ, ಮರಣಶೀಲರೊಳಗೂ ಅಮೃತ—ಉಷಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಜನಿಸಿದವನು—ಆ ಜಾತವೇದಸ್ ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ವಾಸಿಸಲಿ.

Mantra 3

द्यावो न यस्य पनयन्त्यभ्वं भासांसि वस्ते सूर्यो न शुक्रः । वि य इनोत्यजरः पावकोऽश्नस्य चिच्छिश्नथत्पूर्व्याणि ॥

ಆಕಾಶಗಳಂತೆ ಅವರು ಅವನ ವಿಶಾಲತೆಯನ್ನು ಮೆಚ್ಚುತ್ತಾರೆ; ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಅವನು ತನ್ನ ಕಿರಣ-ವೈಭವಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯಾರು ಅಜರ ಪಾವಕ, ಅವನು ಅವುಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ತಳ್ಳಿಹಾಕುತ್ತಾನೆ; ಪುರಾತನ ಕಠಿಣತೆಯನ್ನೂ ಸಹ ಚೂರುಮೂರು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

Mantra 4

वद्मा हि सूनो अस्यद्मसद्वा चक्रे अग्निर्जनुषाज्मान्नम् । स त्वं न ऊर्जसन ऊर्जं धा राजेव जेरवृके क्षेष्यन्तः ॥

ಹೇ ಪುತ್ರ, ನೀನೇ ನಿಜವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಗೃಹದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು; ಅಗ್ನಿಯು ಜನ್ಮದಿಂದಲೇ ನಮ್ಮ ಅನ್ನವನ್ನೂ ನಮ್ಮ ಮಾರ್ಗವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಊರ್ಜಾ-ಸ್ಥಾಪಕ, ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಊರ್ಜೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸು; ಜಯಶಾಲಿ ರಾಜನಂತೆ, ವೃಕ-ರಹಿತ (ನಿರ್ಭಯ) ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮೊಳಗೆ ವಾಸಿಸು.

Mantra 5

नितिक्ति यो वारणमन्नमत्ति वायुर्न राष्ट्र्यत्येत्यक्तून् । तुर्याम यस्त आदिशामरातीरत्यो न ह्रुतः पततः परिह्रुत् ॥

ಆಯ್ದ ಅನ್ನವನ್ನು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ಭಕ್ಷಿಸುವವನು, ಮತ್ತು ವಾಯುವಿನಂತೆ ತನ್ನ ಅಧಿಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿಹೋಗುವವನು; ನಿನ್ನ ಆದೇಶದಿಂದ ಶತ್ರುತ್ವಗಳನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿಯುವ ಆ ತ್ವರಿತವನು—ಹಿಡಿಯಲಾಗದ ಕುದುರೆಯಂತೆ, ಹಾರುತ್ತಾ ಹಿಡಿಯಲು ಯತ್ನಿಸುವ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮೀರಿಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

Mantra 6

आ सूर्यो न भानुमद्भिरर्कैरग्ने ततन्थ रोदसी वि भासा । चित्रो नयत्परि तमांस्यक्तः शोचिषा पत्मन्नौशिजो न दीयन् ॥

ಸೂರ್ಯನು ಕಿರಣಭರಿತ ಸ್ತುತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರುವಂತೆ, ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ನೀನು ನಿನ್ನ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಎರಡು ಲೋಕಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದೀ. ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ, ಅಭಿಷಿಕ್ತನಾಗಿ, ನೀನು ಅಂಧಕಾರಗಳನ್ನು ಸುತ್ತಲೂ ನಡೆಸುತ್ತೀ; ವೇಗಗತಿಯ ಜ್ವಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ—ಔಶಿಜನಂತೆ—ನೀನು ಯೋಗ್ಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು (ಪಥವನ್ನು) ನೀಡುತ್ತೀ.

Mantra 7

त्वां हि मन्द्रतममर्कशोकैर्ववृमहे महि नः श्रोष्यग्ने । इन्द्रं न त्वा शवसा देवता वायुं पृणन्ति राधसा नृतमाः ॥

ನಾವು ಮಂತ್ರ-ಜ್ವಾಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿನ್ನನ್ನು—ಅತ್ಯಂತ ಆನಂದಕರನನ್ನು—ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ; ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ನಮ್ಮ ಮಹಾ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೇಳು. ದೇವರುಗಳು ಇಂದ್ರನನ್ನು ಬಲದಿಂದ ಮತ್ತು ವಾಯುವನ್ನು ದಾನದಿಂದ ತುಂಬುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಾನವರು ನಿನ್ನನ್ನು ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯಿಂದ ತುಂಬುತ್ತಾರೆ.

Mantra 8

नू नो अग्नेऽवृकेभिः स्वस्ति वेषि रायः पथिभिः पर्ष्यंहः । ता सूरिभ्यो गृणते रासि सुम्नं मदेम शतहिमाः सुवीराः ॥

ಓ ಅಗ್ನೇ, ಈಗ ನಮ್ಮನ್ನು ಅವೃಕ (ಭಕ್ಷಕವಿಲ್ಲದ) ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ಸ್ವಸ್ತಿ ಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸು; ಅಂಹಸ್ (ಪಾಪ-ಸಂಕಟ)ದ ಬಿಗಿತವನ್ನು ದಾಟಿಸು. ನಿನಗೆ ಗೀತೆ ಹಾಡುವ ಸೂರಿಗಳಿಗೆ ನೀನು ಸುಮ್ನ (ಪ್ರಸನ್ನ ಕೃಪೆ)ವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು; ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಮದದಲ್ಲಿ ನಾವು ಹರ್ಷಿಸೋಣ—ನೂರು ಹಿಮಗಳವರೆಗೆ ಸ್ಥಿರರಾಗಿ, ಸುವೀರ (ವೀರ ಸಂತಾನ/ವೀರ ಶಕ್ತಿ)ಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧರಾಗೋಣ.

Frequently Asked Questions

Agni is the deity—praised as the Hotṛ (invoking priest) and as devatātā, the one who sets the gods in place within the sacrifice.

Manu represents the archetypal founder of yajña. The hymn asks Agni to perform for the present worshippers in the same correct, powerful way as he did in Manu’s model sacrifice.

The hymn asks Agni to guide the sacrificers safely on “non-devouring” paths, to carry them across distress (aṃhas), and to grant blessing, prosperity, long life, and strong offspring.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App