Rig Veda 5.13.5 — Mandala 5, Sukta 13, Mantra 5

Sukta 5.13

Rishi: Atri (Ātreya)

Devata: Agni

Chandas: Gāyatrī (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

त्वामग्ने वाजसातमं विप्रा वर्धन्ति सुष्टुतम् । स नो रास्व सुवीर्यम् ॥

Transliteration

tvā́m agne vāja-sā́tamam víprā vardhanti su-ṣṭútam | sá no rāsva su-vī́ryam ||

Translation

ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಬಲವನ್ನು ಗಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಅತಿವಿಜಯಿಯಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ವಿಪ್ರರು (ಋಷಿಗಳು) ಸುಸಂಸ್ಕೃತ ಸ್ತುತಿಯಿಂದ ವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಮಗೆ ಸುವೀರ್ಯ—ಸತ್ಯ ವೀರ್ಯ, ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಶಕ್ತಿ—ದಯಪಾಲಿಸು.

Word by Word

• त्वाम्: you (as the object)
• त्वाम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• वाजसातमम्: the most prize-winning / best at winning booty
• वाजसातमम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: वाजसातम (प्रातिपदिक; वाज + सातम ‘most winning of prizes’)

• विप्राः: the inspired poets/priests
• विप्राः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)

• वर्धन्ति: they strengthen / they make grow
• वर्धन्ति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वृध् (धातु) ‘to grow, increase, strengthen’

• सुष्टुतम्: well-praised
• सुष्टुतम्: कर्म
• Type: Adjective (past passive participle used adjectivally)
• Root: सु- + स्तुत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √स्तु ‘to praise’)

• सः: he (you)
• सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नः: to us / for us
• नः: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• रास्व: grant! / give!
• रास्व: क्रिया
• Type: Verb (imperative)
• Root: रा (धातु) ‘to give, grant’

• सुवीर्यम्: good heroism / excellent strength
• सुवीर्यम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सु- + वीर्य (प्रातिपदिक) ‘good heroism/valour, manly power’