Rig Veda 10.83.2 — Mandala 10, Sukta 83, Mantra 2
Sukta 10.83
Rishi: Traditionally per Anukramaṇī for RV 10.83 (attribution varies); hymn is addressed to Manyu
Devata: Manyu
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
मन्युरिन्द्रो मन्युरेवास देवो मन्युर्होता वरुणो जातवेदाः । मन्युं विश ईळते मानुषीर्याः पाहि नो मन्यो तपसा सजोषाः ॥
Transliteration
mányur índro mányur evā́sa devó mányur hótā váruṇo jātávedāḥ | mányuṃ víśa īḷate mā́nuṣīr yā́ḥ pā́hi no manyo tápasā sajóṣāḥ ||
Translation
ಮನ್ಯುವೇ ಇಂದ್ರನು; ಮನ್ಯುವೇ ನಿಜವಾಗಿ ದೇವನು. ಮನ್ಯುವೇ ಹೋತೃ, ವರುಣ, ಜಾತವೇದ. ಮಾನವ ಜನಾಂಗಗಳು ಮನ್ಯುವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತವೆ; ಓ ಮನ್ಯು, ತಪಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಸಜೋಷವಾಗಿ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.
Word by Word
मन्युःwrath; sacred fury (Manyu)
मन्युः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता) / विषय
TypeNoun
Rootमन्यु- (प्रातिपदिक) < √मन् (मन्यते ‘to think/feel’, esp. wrath)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता)
TypeNoun
Rootइन्द्र- (प्रातिपदिक)
मन्युःwrath (Manyu)
मन्युः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता) / विषय
TypeNoun
Rootमन्यु-
एवindeed; just
एव:
—
TypeIndeclinable
Rootएव (निपात)
सःhe
सः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवःgod
देवः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
मन्युःwrath (Manyu)
मन्युः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता) / विषय
TypeNoun
Rootमन्यु-
होताHotṛ-priest; invoker
होता:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता)
TypeNoun
Rootहोतृ- (प्रातिपदिक; agent-noun from √हु ‘to sacrifice/invoke’)
वरुणःVaruṇa
वरुणः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता)
TypeNoun
Rootवरुण- (प्रातिपदिक)
जातवेदाःJātavedas (Agni), ‘all-knowing’
जातवेदाः:
कर्तृ (समन्वय-कर्ता)
TypeNoun (epithet)
Rootजातवेदस्- (प्रातिपदिक; ‘knower of births’, epithet esp. of Agni)
मन्युम्wrath (Manyu)
मन्युम्:
कर्म
TypeNoun
Rootमन्यु-
विशःthe clans; the peoples
विशः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootविश्- (प्रातिपदिक)
ईळतेpraise; invoke
ईळते:
क्रिया
TypeVerb
Root√ईळ्/ईड् (Vedic) ‘to praise, invoke’
मानुषीःhuman
मानुषीः:
विशेषण (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमानुषी- (प्रातिपदिक)
याःwho; which
याः:
सम्बन्ध (विशः/मानुषीः के प्रति)
TypeRelative pronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पाहिprotect
पाहि:
क्रिया
TypeVerb
Root√पा ‘to protect’
नःus; of us
नः:
सम्प्रदान (हित-सम्बन्ध) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
मन्योO Manyu (O Wrath)
मन्यो:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootमन्यु- (प्रातिपदिक)
तपसाwith heat; with ardour (tapas)
तपसा:
करण
TypeNoun
Rootतपस्- (प्रातिपदिक)
सजोषाःin accord; allied; together with (us/our side)
सजोषाः:
विशेषण (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसजोषस्- (प्रातिपदिक; ‘in companionship/accord’, from सह + जोष)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.