HomeRig VedaMandala 1Sukta 168Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 1.168

Rishi: Agastya Maitrāvaruṇi
Devata: Maruts
Chandas: Triṣṭubh

सातिर्न वोऽमवती स्वर्वती त्वेषा विपाका मरुतः पिपिष्वती । भद्रा वो रातिः पृणतो न दक्षिणा पृथुज्रयी असुर्येव जञ्जती ॥

सा॒तिर्न वोऽम॑वती॒ स्व॑र्वती त्वे॒षा विपा॑का मरुत॒: पिपि॑ष्वती । भ॒द्रा वो॑ रा॒तिः पृ॑ण॒तो न दक्षि॑णा पृथु॒ज्रयी॑ असु॒र्ये॑व॒ जञ्ज॑ती ॥

sātír na vo ’mavatī svàrvatī tvéṣā vipā́kā marutaḥ pípiṣvatī | bhadrā́ vo rātíḥ pṛṇató ná dákṣiṇā pṛthujráyī asuryéva jáñjatī ||

ನಮಗಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಸಾತಿ (ವಿಜಯ-ಶಕ್ತಿ) ಅಮವತೀ (ಬಲಸಂಪನ್ನ)ಯಾಗಲಿ, ಸ್ವರ್ವತೀ (ಸೂರ್ಯ-ಪೂರ್ಣತೆಯುಳ್ಳ)ಯಾಗಲಿ—ಹೇ ಮರುತರೆ—ತೀಕ್ಷ್ಣ, ವಿಪಾಕಾ (ಪರಿಪಕ್ವಗೊಳಿಸುವ), ಪಿಪಿಷ್ವತೀ (ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ). ಶುಭವಾಗಲಿ ನಿಮ್ಮ ರಾತಿ (ದಾನ)—ದಕ್ಷಿಣೆಯಂತೆ, ದಾತನನ್ನು ತುಂಬಿಸುವುದು; ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುವುದು, ಅಸುರ್ಯ (ಪ್ರಭುತ್ವ-ಶಕ್ತಿ)ಯಂತೆ ಪ್ರೇರಿಸುವುದು, ನಮ್ಮನ್ನು ವಿಶಾಲ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುವುದು.

सा॒तिः । न । वः॒ । अम॑ऽवती । स्वः॑ऽवती । त्वे॒षा । विऽपा॑का । म॒रु॒तः॒ । पिपि॑ष्वती । भ॒द्रा । वः॒ । रा॒तिः । पृ॒ण॒तः । न । दक्षि॑णा । पृ॒थु॒ऽज्रयी॑ । असु॒र्या॑ऽइव । जञ्ज॑ती ॥सातिः । न । वः । अमवती । स्वःवती । त्वेषा । विपाका । मरुतः । पिपिष्वती । भद्रा । वः । रातिः । पृणतः । न । दक्षिणा । पृथुज्रयी । असुर्याइव । जञ्जती ॥sātiḥ | na | vaḥ | ama-vatī | svaḥ-vatī | tveṣā | vi-pākā | marutaḥ | pipiṣvatī | bhadrā | vaḥ | rātiḥ | pṛṇataḥ | na | dakṣiṇā | pṛthu-jrayī | asuryāiva | jañjatī

सातिःwinning, gain, success
सातिः:
Kartā
TypeNoun
Rootसाति- (प्रातिपदिक; √सन्/सा ‘to gain, win’ > ‘winning, gaining’)
नःfor us / our
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
अमवतीstrong, powerful
अमवती:
Kartā
TypeAdjective
Rootअमवत्- (अम ‘strength’ + -वत्)
स्वर्वतीrich in light, radiant
स्वर्वती:
Kartā
TypeAdjective
Rootस्वर्वत्- (स्वर् ‘sunlight/heavenly light’ + -वत्)
त्वेषाfierce, brilliant
त्वेषा:
Kartā
TypeAdjective
Rootत्वेष- (प्रातिपदिक ‘fierce, impetuous, brilliant’)
विपाकाfully ripened, bringing mature results
विपाका:
Kartā
TypeAdjective
Rootवि-पाक- (वि + पाक ‘ripening, maturity; result’)
मरुतःO Maruts
मरुतः:
(Address)
TypeNoun
Rootमरुत्-
पिपिष्वतीstrengthening, invigorating (impelling)
पिपिष्वती:
Kartā
TypeParticiple/Adjective
Root√पिष् (पिषँ ‘to crush, grind; to strengthen/impel’), कृत्: -वत्/शतृ-प्रायः स्त्रीरूपम्
भद्राauspicious, good
भद्रा:
Kartā
TypeAdjective
Rootभद्र-
वःyour
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद्
रातिःgift, giving
रातिः:
Kartā
TypeNoun
Rootराति- (प्रातिपदिक; √रा/√रद् ‘to give’ > ‘gift, giving’)
पृणतःof the one who fills/satisfies
पृणतः:
Adhikaraṇa
TypeParticiple
Root√पॄ (पॄ ‘to fill, satisfy’), शतृ (वर्तमान कृदन्त)
like, as
:
TypeIndeclinable
Root
दक्षिणाpriestly fee, gift (dakṣiṇā)
दक्षिणा:
Kartā
TypeNoun
Rootदक्षिणा-
पृथुज्रयीwide-ranging, far-speeding
पृथुज्रयी:
Kartā
TypeAdjective
Rootपृथु-ज्रयिन्/ज्रयी- (पृथु ‘broad’ + ज्रयि/ज्रयी ‘running, speeding; course’)
असुर्येवlike (something) asuric/mighty
असुर्येव:
Kartā
TypeAdjective + Indeclinable (compound with iva)
Rootअसुर्य- (असुर-सम्बन्धि/असुरवत्) + इव
जञ्जतीsurging, rushing; repeatedly arising
जञ्जती:
Kartā
TypeParticiple/Adjective
Root√जन्/√जञ्ज् (intensive/iterative of √जन् ‘to be born, arise; to move/urge’), वर्तमान कृदन्त/प्रत्ययान्त स्त्रीरूपम्