Previous Verse
Next Verse

Shloka 37

लङ्कादाहः — The Burning of Lanka

Catuḥpañcāśaḥ Sargaḥ

किं वैष्णवं वा कपिरूपमेत्य रक्षोविनाशाय परं सुतेजः।अनन्तमव्यक्तमचिन्त्यमेकं स्वमायया साम्प्रतमागतं वा।।।।

kiṁ vaiṣṇavaṁ vā kapirūpam etya rakṣo-vināśāya paraṁ sutejaḥ |

anantam avyaktam acintyam ekaṁ sva-māyayā sāmpratam āgataṁ vā ||

ಇದು ವೈಷ್ಣವ ಪರಮತೇಜಸ್ಸೇನು? ರಾಕ್ಷಸವಿನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಕಪಿರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಬಂದಿದೆಯೇ? ಅನಂತ, ಅವ್ಯಕ್ತ, ಅಚಿಂತ್ಯ, ಏಕಮಾತ್ರವಾದುದು ಸ್ವಮಾಯೆಯಿಂದ ಈಗ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾದಂತಿದೆ.

किम्what? / is it...
किम्:
Sambandha (सम्बन्ध/प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक
वैष्णवम्a Vaiṣṇava (power/being of Viṣṇu)
वैष्णवम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवैष्णव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; 'Viṣṇu-related being/power'
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय, विकल्पार्थक
कपि-रूपम्a monkey-form
कपि-रूपम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकपि (प्रातिपदिक) + रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; एत्य इति क्रियायाः कर्म
एत्यhaving come
एत्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootआ + इ (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), अव्ययभाव; 'having come'
रक्षः-विनाशायfor the destruction of demons
रक्षः-विनाशाय:
Sampradana (सम्प्रदान/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक) + विनाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; प्रयोजन (purpose)
परम्supreme
परम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (सुतेजः)
सुतेजःgreat radiance
सुतेजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसु (उपसर्ग) + तेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय/कर्ता-रूपेण
अनन्तम्endless
अनन्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनन्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (सुतेजः)
अव्यक्तम्unmanifest
अव्यक्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअव्यक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
अचिन्त्यम्unthinkable
अचिन्त्यम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअचिन्त्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
एकम्one / unique
एकम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
स्व-माययाby its own māyā
स्व-मायया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + माया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; साधन/करण
साम्प्रतम्now
साम्प्रतम्:
Adhikarana (अधिकरण-काल)
TypeIndeclinable
Rootसाम्प्रतम् (अव्यय)
Formअव्यय, कालवाचक (now/presently)
आगतम्has come
आगतम्:
Kriya (क्रिया/विधेय)
TypeVerb
Rootआ + गम् (धातु)
Formकृदन्त, क्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय, विकल्पार्थक

'Can he be the vast boundless energy, the unthinkable and infinite lord Visnu assuming the monkey-form? Is he the peerless, unmanifest form beyond all imagination who has arrived here by virtue of his Maya (illusory power) in order todestroy the demons'?

V
Viṣṇu
M
māyā
R
rākṣasas

FAQs

The verse aligns with the Rāmāyaṇa’s dharmic worldview: when adharma threatens the world, divine power is believed to manifest in fitting forms to uphold righteousness.

In panic, the rākṣasas interpret Hanumān’s extraordinary feat as possibly the manifestation of Viṣṇu’s supreme energy in a kapi-form.

Hanumān’s tejas and īśvara-bhakti (devotion expressed through fearless service) are implied, since his might is perceived as divinely sourced.