Previous Verse
Next Verse

Ramayana — Ayodhya Kanda, Sarga 75, Shloka 35

अयोध्याकाण्डे पञ्चसप्ततितमः सर्गः

Sarga 75: Bharata and Kausalya—Reproach, Oaths, and Reconciliation

अप्राप्य सदृशान् दाराननपत्यः प्रमीयताम्।अनवाप्य क्रियां धर्म्यां यस्याऽर्योऽनुमते गतः।।।।

aprāpya sadṛśān dārān anapatyaḥ pramīyatām | anavāpya kriyāṃ dharmyāṃ yasyāryo ’numate gataḥ ||

ಯಾರ ಅನುಮತಿಯಿಂದ ನನ್ನ ಆರ್ಯ ಸಹೋದರನು ವನವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದನೋ, ಆ ಪುರುಷನು ಯೋಗ್ಯ ಸಮಾನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಪಡೆಯದೆ, ಸಂತಾನವಿಲ್ಲದೆ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಧರ್ಮ್ಯ ಕರ್ಮವನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸದೆ ಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದಲಿ.

aprāpyawithout obtaining
aprāpya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Roota-pra-āp (प्र-आप्, धातु) + ya (ल्यप्)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); ‘not having obtained’
sadṛśānsuitable; worthy
sadṛśān:
Karmaviśeṣaṇa (कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootsadṛśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; विशेषण of dārān
dārānwife/wives
dārān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (pluralia tantum), द्वितीया, बहुवचन
anapatyaḥchildless
anapatyaḥ:
Kartṛviśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootan-apatya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नञ्-युक्त विशेषण (without offspring)
pramīyatāmlet him die
pramīyatām:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-mī (प्र-मी, धातु)
Formलोट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; आज्ञार्थे/आशीर्लिङ्गार्थे ‘let him die’
anavāpyawithout performing/attaining
anavāpya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootanu-āp (अनु-आप्, धातु) + ya (ल्यप्) with negation
Formल्यप्-अव्ययकृदन्त (gerund); ‘not having attained/performed’
kriyāmrite; religious act
kriyām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkriyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
dharmyāmrighteous; prescribed by dharma
dharmyām:
Karmaviśeṣaṇa (कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootdharmya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण of kriyām
yasyawhose
yasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
āryaḥthe noble one
āryaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootārya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
anumatewith consent
anumate:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootanumati (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
gataḥgone; exiled
gataḥ:
Kriyā (क्रिया/participial predicate)
TypeVerb
Rootgam (गम्, धातु) + ta (क्त)
Formक्त-कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

May the one who counselled the exile of my esteemed brother die without winning a worthy wife and without begetting offspring and without performing religious deeds!

B
Bharata
R
Rāma

FAQs

Dharma is sustained through responsible family life and dharmic actions; denial of these becomes a symbolic punishment for grave wrongdoing.

Bharata’s grief turns into formalized curses that map wrongdoing to the loss of socially and religiously valued life-goals.

Bharata’s reverence for dharmic life—marriage, progeny, and righteous rites as pillars of social order.