The Account of the Ekādaśī Vow Observed Throughout the Twelve Months
ಸನಾತನನು ನಾರದನಿಗೆ ಏಕಾದಶೀ ವ್ರತದ ಮಾನ್ಯ ವಿಧಾನವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ—ಪುಷ್ಪಾಲಂಕೃತ ಮಂಡಪ ಸಿದ್ಧತೆ, ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಸ್ನಾನ, ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಷ್ಣುಪೂಜೆ, ಹೋಮ, ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ, ಸ್ತೋತ್ರಪಠಣ, ಸಂಗೀತ, ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ, ಜಯಘೋಷ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿಜಾಗರಣೆ। ನಂತರ ಹನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳ ಏಕಾದಶಿಗಳು ಹಾಗೂ ದ್ವಾದಶೀ ಪಾರಣ ಕ್ರಮವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ—ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಷೋಡಶೋಪಚಾರ ಪೂಜೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭೋಜನ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣಾದಾನ; ಫಲವಾಗಿ ಪಾಪನಾಶ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಸಂತಾನಲಾಭ ಮತ್ತು ವೈಕುಂಠಪ್ರಾಪ್ತಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ। ವರೂಥಿನಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಣ-ಅನ್ನ-ಗೋದಾನಾದಿ ದಾನವಿಶೇಷ, ನಿರ್ಜಲಾ ಏಕಾದಶಿಯ ಪುಣ್ಯ ಇಪ್ಪತ್ತ್ನಾಲ್ಕು ಏಕಾದಶಿಗಳಿಗೆ ಸಮ, ಯೋಗಿನಿಯ ದಾನಮಹಿಮೆ, ಶಯನೀ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಪೌರುಷಸೂಕ್ತ ಪೂಜೆಯಿಂದ ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯ ಪ್ರವೇಶ, ಪ್ರಬೋಧಿನಿಯಲ್ಲಿ ವೇದಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ‘ಜಾಗರಣೆ’ ವಿಧಿ ಮತ್ತು ಉತ್ಸವ ಅರ್ಪಣೆಗಳು ವರ್ಣಿತವಾಗಿವೆ। ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ದಶಮೀ–ಏಕಾದಶೀ–ದ್ವಾದಶೀ ಮೂರು ದಿನಗಳ ನಿಯಮ—ಆಹಾರ ಕಡಿತ, ಪಾತ್ರೆ/ಆಹಾರ ನಿರ್ಬಂಧ, ಸತ್ಯ-ಅಹಿಂಸಾ-ಶೌಚ ಪಾಲನೆ, ನಿಂದೆ ಹಾಗೂ ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಯ ತ್ಯಾಗ—ಸಂಹಿತೆಯಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ।
Shlokas
Verse 1
सनातन उवाच । एकादश्यां तु दलयोर्निराहारः समाहितः । नानापुष्पैर्मुने कृत्वा विचित्रं मण्डपं शुभम् ॥ १ ॥
ಸನಾತನನು ಹೇಳಿದನು— ಓ ಮುನೇ! ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತನಾಗಿ ನಿರಾಹಾರವಾಗಿರಬೇಕು; ಮತ್ತು ನಾನಾವಿಧ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಶುಭ್ರವಾದ, ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಮಂಡಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು.
Verse 2
स्रात्वा सम्यग्विधानेन सोपवासो जितेंद्रियः । संपूज्य विधिवद्विष्णुं श्रद्धया सुसमाहितः ॥ २ ॥
ವಿಧಿಯಂತೆ ಸಮ್ಯಕ್ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ಉಪವಾಸದಿಂದ ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹ ಹೊಂದಿ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಸುಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತನಾಗಿ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 3
उपचारैर्बहुविधैर्जपैर्होमैः प्रदक्षिणैः । स्तोत्रपाठैर्बहुविधैर्गीतवाद्यैर्मनोहरैः ॥ ३ ॥
ಬಹುವಿಧ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ, ಜಪಗಳಿಂದ, ಹೋಮಗಳಿಂದ, ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಗಳಿಂದ, ನಾನಾವಿಧ ಸ್ತೋತ್ರಪಾಠಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ಮನೋಹರ ಗೀತ-ವಾದ್ಯಗಳಿಂದ (ಪ್ರಭುವನ್ನು) ಪೂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 4
दंडवत्प्रणिपातैश्च जयशब्दैर्मनोहरैः । रात्रौ जागरणं कृत्वा याति विष्णोः परं पदम् ॥ ४ ॥
ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮಗಳಿಂದ, ಮನೋಹರ ‘ಜಯ’ ಘೋಷಗಳಿಂದ, ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿಜಾಗರಣ ಮಾಡಿ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।
Verse 5
चैत्रस्य शुक्लैकादश्यां सोपवासो नरोत्तमः । कृत्वा च नियमान्सर्वान्वक्ष्यमाणान्दिनत्रये ॥ ५ ॥
ಚೈತ್ರಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ, ಓ ನರೋತ್ತಮ, ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; ಮತ್ತು ಮುಂದೆ ಹೇಳಲಾಗುವ ಎಲ್ಲಾ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಮೂರು ದಿನ ಪಾಲಿಸಬೇಕು।
Verse 6
द्वादश्यामर्चयेद्भक्तया वासुदेवं सनातनम् । उपचारैः षोडशभिस्ततः संभोज्य बांधवान् ॥ ६ ॥
ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸನಾತನ ವಾಸುದೇವನನ್ನು ಷೋಡಶೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।
Verse 7
दत्वा च दक्षिणां तेभ्यो विसृज्याश्नीत च स्वयम् ॥ । इयं तु कामदा नाम सर्वपातकनाशिनी ॥ ७ ॥
ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ತಾನೇ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು. ಈ ಆಚಾರಕ್ಕೆ ‘ಕಾಮದಾ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು; ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ.
Verse 8
भुक्तिमुक्तिप्रदा विप्र भक्त्या सम्यगुपोषिता । वैशाखकृष्णैकादश्यां समुपोष्य विधानतः ॥ ८ ॥
ಓ ವಿಪ್ರನೇ! ವೈಶಾಖ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ವಿಧಾನದಂತೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸಿದರೆ, ಅದು ಭೋಗವೂ ಮೋಕ್ಷವೂ ಎರಡನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತದೆ.
Verse 9
वरूथिनीं परदिने पूजयेन्मृधुसूदनम् । स्वर्णान्नकन्याधेनूनां दानमत्र प्रशस्यते ॥ ९ ॥
ವರೂಥಿನಿಯ ಮುಂದಿನ ದಿನ ಮಧುಸೂದನ (ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ, ಪಕ್ವ ಅನ್ನ, ಕನ್ಯೆ (ಧರ್ಮಾನುಸಾರ) ಮತ್ತು ಹಸುಗಳ ದಾನವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿತವಾಗಿದೆ.
Verse 10
वरूथिनीव्रतं कृत्वा नरो नियमतत्परः । सर्वपाप विनिर्मुक्तो वैष्णवं लभते पदम् ॥ १० ॥
ನಿಯಮದಲ್ಲಿ ತತ್ಪರನಾಗಿ ವರೂಥಿನೀ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ನರನು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ವೈಷ್ಣವ ಪದ—ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮ ಧಾಮವನ್ನು—ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 11
वैशाखशुक्लैकादश्यां समुपोष्य च मोहिनीम् । स्नात्वा परेऽह्नि संपूज्य गंधाद्यैः पुरुषोत्तमम् ॥ ११ ॥
ವೈಶಾಖ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಮೋಹಿನೀ ಏಕಾದಶಿ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ನಂತರದ ದಿನ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಗಂಧಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಪುರುಷೋತ್ತಮ (ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 12
संभोज्य विप्रान्मुच्येत पातकेभ्यो न संशयः । ज्येष्ठस्य कृष्णकादश्यां समुपोष्य परां नृप ॥ १२ ॥
ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದರೆ ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಹೇ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠ, ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿದರೆ ಪರಮ ಗತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
Verse 13
द्वादश्यां नैत्यिकं कृत्वा समभ्यर्च्य त्रिविक्रमम् । ततो द्विजाग्र्यान्संभोज्य दत्वा तेभ्यश्च दक्षिणाम् ॥ १३ ॥
ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮ (ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನೂ ನೀಡಬೇಕು.
Verse 14
सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुलोकं व्रजेन्नरः । ज्येष्ठस्य शुक्लैकादश्यां निर्जलां समुपोष्य तु ॥ १४ ॥
ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಜಲ ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸಿದವನು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ವಿಷ್ಣುಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 15
उदयादुदयं यावद्भास्करस्य द्विजोत्तम । प्रभाते कृतनित्यस्तु द्वादश्यामुपचारकैः ॥ १५ ॥
ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ಭಾಸ್ಕರನ ಒಂದು ಉದಯದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಉದಯದವರೆಗೆ (ವ್ರತವಾಗಿ) ಇದ್ದು, ಪ್ರಾತಃಕಾಲ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಉಪಚಾರಗಳೊಂದಿಗೆ (ಪ್ರಭುವನ್ನು) ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.
Verse 16
ह्यषीकेशं समभ्यर्च्य विप्रान् संभोज्य भक्तितः । चतुर्विंशैकादशीनां फलं यत्तत्समाप्नुयात् ॥ १६ ॥
ಹೃಷೀಕೇಶ (ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿ, ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದರೆ, ಇಪ್ಪತ್ತ್ನಾಲ್ಕು ಏಕಾದಶಿ ವ್ರತಗಳ ಫಲವೆಂದು ಹೇಳಿರುವುದನ್ನೇ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 17
आषाढकृष्णैकादश्यां योगिनीं समुपोष्य वै । नारायणं समभ्यर्च्य द्वादश्यां कृतनित्यकः ॥ १७ ॥
ಆಷಾಢ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಯೋಗಿನೀ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು, ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಿ, ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।
Verse 18
ततः संभोज्य विप्राग्र्यान्दत्वा तेभ्यश्च दक्षिणाम् । सर्वदानफलं प्राप्य मोदते विष्णुमन्दिरे ॥ १८ ॥
ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿದರೆ, ಸರ್ವ ದಾನಫಲವನ್ನು ಪಡೆದು ವಿಷ್ಣುಮಂದಿರಧಾಮದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ।
Verse 19
आषाढशुक्लैकादश्यां यद्विधानं श्रृणुष्व तत् । उपोष्य तस्मिन् दिवसे विधिवन्मंडपे शुभे ॥ १९ ॥
ಈಗ ಆಷಾಢ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ಏಕಾದಶಿಯ ವಿಧಿವಿಧಾನವನ್ನು ಕೇಳು. ಆ ದಿನ ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು, ಶುದ್ಧ ಶುಭ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 20
स्थापयेत्प्रतिमां विष्णोः शंखचक्रगदांबुजैः । लसच्चतुर्भुजामग्र्यां कांचनीं वाथ राजतीम् ॥ २० ॥
ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದೆ, ಪದ್ಮಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಚತುರ್ಭುಜ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು—ಬಂಗಾರದದಾಗಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯದಾಗಲಿ—ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು।
Verse 21
पीतांबरधरां शुभ्रे पर्य्यंके स्वास्तृते द्विज । ततः पंचामृतैः स्नाप्य मन्त्रैः शुद्धजलेन च ॥ २१ ॥
ಓ ದ್ವಿಜನೇ! ಪೀತಾಂಬರಧಾರಿಯಾದ (ದೇವತೆಯನ್ನು) ಶುಚಿಯಾಗಿ ಹಾಸಿದ ಶುದ್ಧ ಪర్యಂಕದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ; ನಂತರ ಪಂಚಾಮೃತಗಳಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಶುದ್ಧ ಜಲದಿಂದಲೂ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 22
पौरुषेणैव सूक्तेन ह्युपचारान् प्रकल्पयेत् । नीराजनांतान्पाद्यादींस्ततः संप्रार्थयेद्धरिम् ॥ २२ ॥
ಪೌರುಷಸೂಕ್ತದಿಂದಲೇ ಪಾದ್ಯಾದಿಯಿಂದ ನೀರಾಜನಾಂತವರೆಗೆ ಉಪಚಾರಗಳನ್ನು ವಿಧಿಯಾಗಿ ಸಮರ್ಪಿಸಿ, ನಂತರ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹರಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು।
Verse 23
सुप्ते त्वयि जगन्नाथ जगत्सुप्तं भवेदिदम् । विबुद्धे त्वयि बुद्धं च जगत्सर्वं चराचरम् ॥ २३ ॥
ಓ ಜಗನ್ನಾಥಾ! ನೀನು ನಿದ್ರಿಸಿದಾಗ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತದೆ; ನೀನು ಎಚ್ಚರವಾದಾಗ ಚರಾಚರ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ।
Verse 24
इति संप्रार्थ्य देवाग्रे चातुर्मास्यप्रचोदितान् । नियमांस्तु यथाशक्ति गृह्णीयाद्भक्तिमान्नरः ॥ २४ ॥
ಈ ರೀತಿ ದೇವನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ, ಭಕ್ತನು ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಧಿಸಲಾದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು।
Verse 25
ततः प्रभाते द्वादश्यां समर्चेच्छेषशायिनम् । उपचारैः षोडशभिस्ततः संभोज्य वाडवान् ॥ २५ ॥
ನಂತರ ದ್ವಾದಶಿಯ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶೇಷಶಾಯಿಯಾದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಷೋಡಶೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ವಿಧಿಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ, ಬಳಿಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।
Verse 26
प्रतोष्य दक्षिणाभिश्च स्वयं भुञ्जीत वाग्यतः । ततः प्रभृति विप्रेंद्र गन्धाद्यैः प्रत्यहं यजेत् ॥ २६ ॥
ದಕ್ಷಿಣೆಗಳಿಂದ (ಋತ್ವಿಜರನ್ನು) ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ವಾಕ್ಸಂಯಮದಿಂದ ತಾನೇ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು; ಆಮೇಲೆ, ಓ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರ, ಪ್ರತಿದಿನ ಗಂಧಾದಿಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 27
कृत्वैवं विधिना विप्र देवस्य शयनीव्रतम् । भुक्तिमुक्तियुतो मर्त्यो भवेद्विष्णोः प्रसादतः ॥ २७ ॥
ಹೇ ವಿಪ್ರನೇ! ಈ ವಿಧಿಯಂತೆ ದೇವನ ಶಯನೀ-ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಭೋಗವೂ ಮೋಕ್ಷವೂ ಎರಡನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 28
श्रावणे कृष्णपक्षे तु एकादश्यां द्विजोत्तम । कामिकां समुपोष्यैव नियमेन नरोत्तम ॥ २८ ॥
ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ! ಶ್ರಾವಣದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ನಿಯಮ-ಸಂಯಮದಿಂದ ಕಾಮಿಕಾ ಏಕಾದಶಿ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.
Verse 29
द्वादश्यां कृतनित्यस्तु श्रीधरं पूजयेद्धरिम् । उपचारैः षोडश भिस्ततः संभोज्य वै द्विजान् ॥ २९ ॥
ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಹರಿಯಾದ ಶ್ರೀಧರನನ್ನು ಷೋಡಶೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ದ್ವಿಜರಿಗೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.
Verse 30
दत्वा च दक्षिणां तेभ्यो विसृज्याश्नीत बांधवैः । एवं यः कुरुते विप्रकामिकाव्रतमुत्तमम् ॥ ३० ॥
ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ವಿದಾಯ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವವನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಪ್ರಕಾಮಿಕಾ-ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 31
स सर्वकामाँल्लब्ध्वेह याति विष्णोः परं पदम् । एकादश्यां नभःशुक्ले पवित्रां समुपोष्य वै ॥ ३१ ॥
ಅವನು ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಇಷ್ಟಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ—ನಭಸ್ (ಭಾದ್ರಪದ) ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಉಪವಾಸವನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಆಚರಿಸಿದರೆ.
Verse 32
द्वादश्यां नियतो भूत्वा पूजयेच्च जनार्दनम् । उपचारैः षोडशभिस्ततः संभोज्य वाडवान् ॥ ३२ ॥
ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ನಿಯಮವಂತನಾಗಿ, ಷೋಡಶೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.
Verse 33
दत्वा च दक्षिणां तेभ्यः पुत्रं प्राप्येह सद्गुणम् । याति विष्णोः पदं साक्षात्सर्वदेवनमस्कृतः ॥ ३३ ॥
ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿದರೆ, ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲೇ ಸದ್ಗುಣವಂತನಾದ ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಎಲ್ಲ ದೇವರಿಂದ ನಮಸ್ಕೃತನಾಗಿ ನೇರವಾಗಿ ವಿಷ್ಣುಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 34
नभस्यकृष्णैकादश्यामजाख्यां समुपोष्य वै । अर्चेदुर्पेंद्रं द्वादश्यामुपचारैः पृथग्विधैः ॥ ३४ ॥
ನಭಸ್ಯ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ‘ಅಜಾ’ ಎಂಬ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ವಿಧಿಯಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ವಿಧದ ನಾನಾ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಉಪೇಂದ್ರನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು.
Verse 35
विप्रान्संभोज्य मिष्टान्नैर्विसृजेत्प्राप्तदक्षिणान् । एवं कृतव्रतो विप्रभक्त्याऽजायाः समाहितः ॥ ३५ ॥
ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಸಿಹಿಯಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅನ್ನದಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣೆ ಪಡೆದ ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯ ಮಾಡಬೇಕು. ಹೀಗೆ ವ್ರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ವಿಪ್ರಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಮಾಹಿತನಾಗಿ ಅಜಾ (ಅಜನ್ಮ ದಿವ್ಯ) ಯಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.
Verse 36
भुक्त्वेह भोगानखिलान्यात्यंते वैष्णवं क्षयम् । नभस्यशुक्लैकादश्यां पद्माख्यां समुपोष्य वै ॥ ३६ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಅಕ್ಷಯ ವೈಷ್ಣವ ಧಾಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ—ನಭಸ್ (ಭಾದ್ರಪದ) ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ‘ಪದ್ಮಾ’ ಎಂಬ ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ವಿಧಿಯಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿದರೆ.
Verse 37
कृत्वा नित्यार्चनं तत्र कटिदानमथाचरेत् । पूर्वं संस्थापितायास्तु प्रतिमाया द्विजोत्तम ॥ ३७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯಾರ್ಚನೆ ನೆರವೇರಿಸಿ, ನಂತರ ಕಟಿದಾನ ವಿಧಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ಇದು ಪೂರ್ವದಲ್ಲೇ ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತ ಪ್ರತಿಮೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿದೆ.
Verse 38
समुत्सवविधानेन नीत्वा तां सलिलाशये । कृतांबुस्पर्शनां तत्र संप्रपूज्य विधानतः ॥ ३८ ॥
ಉತ್ಸವವಿಧಾನದಂತೆ ಅವಳನ್ನು ಜಲಾಶಯಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ, ಅಲ್ಲಿ ಜಲಸ್ಪರ್ಶನ ಕ್ರಿಯೆ ಮಾಡಿ, ವಿಧಿಯಂತೆ ಸಮ್ಯಕ್ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 39
आनीय मण्डपे तस्मिन् वामपार्श्वेन शाययेत् । ततः प्रभाप्ते द्वादश्यां गन्धाद्यैरर्च्य वामनम् ॥ ३९ ॥
ಆ ಮಂಟಪಕ್ಕೆ ಅವಳನ್ನು ತಂದು ಎಡಬದಿಯಲ್ಲಿ ಶಯನಗೊಳಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ದ್ವಾದಶಿಯ ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ ಗಂಧಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ವಾಮನ ಭಗವಂತನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು.
Verse 40
संभोज्य वाडवान्दत्वा दक्षिणां च विसर्जयेत् । एवं यः कुरुते विप्र पद्माव्रतमनुत्तमम् ॥ ४० ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ಗೋদান ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ, ನಂತರ ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ ಕರ್ಮವನ್ನು ಸಮಾಪ್ತಿಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಓ ವಿಪ್ರ, ಹೀಗೆ ಮಾಡುವವನು ಅನುತ್ತಮ ಪದ್ಮವ್ರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 41
भुक्तिं प्राप्येह मुक्तिं तु लभतेंऽते प्रपंचतः । इषस्य कृष्णैका दश्यामिंदिरां समुपोष्य वै ॥ ४१ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಭೋಗಸಂಪತ್ತನ್ನು ಪಡೆದು, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಂಸಾರಪ್ರಪಂಚದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ—ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಆಶ್ವಿನ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಇಂದಿರಾ ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವುದರಿಂದ.
Verse 42
शालग्रामशिलाग्रे तु मध्याह्ने श्राद्धमाचरेत् । विष्णोः प्रीतिकरं विप्र ततः प्रातर्हरेर्दिने ॥ ४२ ॥
ಮಧ್ಯಾಹ್ನದಲ್ಲಿ ಶಾಲಗ್ರಾಮಶಿಲೆಯ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಹೇ ವಿಪ್ರ, ಇದು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಕರ. ನಂತರ ಹರಿದಿನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಬೇಕು.
Verse 43
पद्मनाभं समभ्यर्च्य भूदेवान्भोजयेत्सुधीः । विसृज्य दक्षिणां दत्वा ताँस्ततोऽश्नीत च स्वयम् ॥ ४३ ॥
ಪದ್ಮನಾಭನನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅರ್ಚಿಸಿ, ಜ್ಞಾನಿ ಭೂದೇವರನ್ನು (ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು) ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಿ, ನಂತರ ತಾನೇ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 44
एवं कृतव्रतो मर्त्यो भुक्त्वा भोगानिहेप्सितान् । पितॄणां कोटिमुद्धृत्य यात्यंते वैष्णवं गृहम् ॥ ४४ ॥
ಈ ರೀತಿ ವ್ರತವನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ ಆಚರಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯನು ಇಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಪಿತೃಗಳ ಒಂದು ಕೋಟಿಯನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣವ ಧಾಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 45
एकादश्यामिषे शुक्ले विप्र पाशांकुशाह्वयाम् । उपोष्य विधिवद्विष्णोर्दिने विष्णुं समर्चयेत् ॥ ४५ ॥
ಹೇ ವಿಪ್ರ, ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ‘ಪಾಶಾಂಕುಶಾ’ ಎಂಬ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ವಿಷ್ಣುದಿನದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸಮರ್ಚಿಸಬೇಕು.
Verse 46
ततः संभोज्य विप्राग्र्यान्दत्वा तेभ्यश्च दक्षिणाम् । भक्त्या प्रणम्य विसृजेदश्नीयाच्च स्वयं ततः ॥ ४६ ॥
ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಿದ ಬಳಿಕವೇ ತಾನೇ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 47
एवं यः कुरुते भक्त्या नरः पाशांकुशाव्रतम् । स भुक्त्वेह वरान्भोगान्याति विष्णोः सलोकताम् ॥ ४७ ॥
ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪಾಶಾಂಕೂಶ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ನರನು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರಗಳನ್ನೂ ಸುಖಭೋಗಗಳನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸಿ, ನಂತರ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವಿನ ಸಾಲೋಕ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।
Verse 48
कार्तिके कृष्णपक्षे तु एकादश्यां द्विजोत्तम । रमामुपोष्य विधिवद्द्वादश्यां प्रातरर्चयेत् ॥ ४८ ॥
ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ! ಕಾರ್ತಿಕದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ರಮಾ (ಲಕ್ಷ್ಮೀ)ಗಾಗಿ ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು, ದ್ವಾದಶಿಯ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು।
Verse 49
केशवं केशिहंतारं देवदेवं सनातनम् । भोजयेच्च ततो विप्रान्विसृजेल्लब्धदक्षिणान् ॥ ४९ ॥
ಕೇಶಿಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ದೇವದೇವನಾದ ಸನಾತನ ಕೇಶವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣೆ ಪಡೆದವರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 50
एवं कृतव्रतो विप्र भोगान्भुक्त्वेह वांछितान् । व्योमयानेन सांनिध्यं लभते च रमापतेः ॥ ५० ॥
ಹೇ ವಿಪ್ರ! ಈ ರೀತಿ ವ್ರತವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದವನು ಇಲ್ಲಿ ಬಯಸಿದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ನಂತರ ವ್ಯೋಮಯಾನದಲ್ಲಿ ರಮಾಪತಿ (ವಿಷ್ಣು)ಯ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।
Verse 51
ऊर्जस्य शुक्लैकादश्यां समुपोष्य प्रबोधिनीम् । केशवं बोधयेद्रात्रौ सुप्तं गीतादिमंगलैः ॥ ५१ ॥
ಊರ್ಜ (ಕಾರ್ತಿಕ) ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಏಕಾದಶಿ—ಪ್ರಬೋಧಿನೀ—ಯನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು, ರಾತ್ರಿ ‘ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುವ ಕೇಶವನನ್ನು ಭಜನೆ-ಕೀರ್ತನೆ ಮೊದಲಾದ ಮಂಗಳಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಎಚ್ಚರಿಸಬೇಕು।
Verse 52
ऋग्यजुःसाममंत्रैश्च वाद्यैर्नानाविधैरपि । द्राक्षेक्षुदाडिमैश्चान्यै रंभाश्रृंगाटकादिभिः ॥ ५२ ॥
ಋಗ್, ಯಜುಃ, ಸಾಮ ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ನಾನಾವಿಧ ವಾದ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ, ದ್ರಾಕ್ಷೆ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ ಮತ್ತು ಬಾಳೆ, ಸಿಂಗಾಡಿ ಮೊದಲಾದ ವಿವಿಧ ನೈವೇದ್ಯಗಳಿಂದ (ಭಗವಂತನ) ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 53
समर्पणैस्ततो रात्र्यां व्यतीतायां परेऽहनि । स्नात्वा नित्यक्रियां कृत्वा गदादामोदरं यजेत् ॥ ५३ ॥
ನಂತರ ಸಮರ್ಪಣಭಾವದಿಂದ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕಳೆಯಿಸಿ, ಮುಂದಿನ ದಿನ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಗದಾಧಾರಿ ಶ್ರೀ ದಾಮೋದರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 54
उपचारैः षोडशभिः पौरुषेणापि सूक्ततः । संभोज्य विप्रान्विसृजेद्दक्षिणाभिः प्रतोषितान् ॥ ५४ ॥
ಷೋಡಶೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಆರಾಧಿಸಿ, ಪೌರುಷ ಸೂಕ್ತವನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪಠಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣೆಯಿಂದ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ ಅವರನ್ನು ವಿದಾಯ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 55
ततस्तां प्रतिमां हैमीं सधेनुं गुरवेऽर्पयेत् । एवं यः कुरुते भक्त्या बोधिनीव्रतमादृतः ॥ ५५ ॥
ನಂತರ ಆ ಚಿನ್ನದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಹಾಲುಕೊಡುವ ಹಸುವಿನೊಂದಿಗೆ ಗುರುವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಬೇಕು। ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಭಕ್ತಿ-ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಬೋಧಿನೀ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು ವ್ರತವನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ।
Verse 56
स भुक्त्वेह वरान्भोगान्वैष्णवं लभते पदम् । मार्गस्य कृष्णैकादश्यामुत्पन्नां समुपोष्य वै ॥ ५६ ॥
ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ವೈಷ್ಣವ ಪರಮಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಕೃಷ್ಣ ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ವಿಧಿಯಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿದರೆ।
Verse 57
द्वादश्यां कृष्णमभ्यर्चेद्गंधाद्यैरुपचारकैः । ततः संभोज्य विप्राग्र्यान्दत्वा तेभ्यश्च दक्षिणाम् ॥ ५७ ॥
ದ್ವಾದಶೀ ದಿನ ಗಂಧಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಗೌರವದಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಬೇಕು.
Verse 58
विसृज्य पश्चाद्भुंजीत स्वयमिष्टैः समाहितः । एवं यो भक्तिभावेन उत्पन्नाव्रतमाचरेत् ॥ ५८ ॥
ವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಮಾಧಾನವಾಗಿ ಇಟ್ಟು, ತಾನು ಇಷ್ಟಪಡುವ ಯೋಗ್ಯ ಆಹಾರದಿಂದ ಸ್ವತಃ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು. ಈ ರೀತಿ ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನೇ ಅದನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 59
स विमानं समारुह्य यात्यंते वैष्णवं पदम् । मार्गस्य शुक्लैकादश्यां मोक्षाख्यां समुपोष्य वै ॥ ५९ ॥
ಅವನು ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನವನ್ನು ಏರಿ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣವ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ—ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಏಕಾದಶಿ ‘ಮೋಕ್ಷಾ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ದಿನದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಯಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸಿದ ಕಾರಣ.
Verse 60
द्वादश्यां प्रातरभ्यर्च्य ह्यनंतं विश्वरूपकम् । सर्वैरेवोपचारैस्तु विप्रान्संभोजयेद्द्विजः ॥ ६० ॥
ದ್ವಾದಶೀ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಅನಂತನಾದ ವಿಶ್ವರೂಪ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ಉಪಚಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.
Verse 61
विसृज्य दक्षिणां दत्वा स्वयं भुंजीत बांधवैः । एवं कृत्वा व्रतं विप्र भुक्त्वा भोगानिहेप्सितान् ॥ ६१ ॥
ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ, ನಂತರ ಸ್ವತಃ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು. ಓ ವಿಪ್ರ, ಈ ರೀತಿ ವ್ರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವನು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲೇ ಇಷ್ಟವಾದ ಭೋಗಸುಖಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 62
दश पूर्वान्दश परान्समुद्धृत्य व्रजेद्धरिम् । पौपस्य कृष्णैकादश्यां सफलां समुपोष्य वै । द्वादश्यामच्युतं प्रार्च्य सर्वैरेवोपचारकैः ॥ ६२ ॥
ಹತ್ತು ಪೂರ್ವಜರು ಮತ್ತು ಹತ್ತು ವಂಶಜರನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ ಭಕ್ತನು ಹರಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಪೌಷ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಫಲಪ್ರದ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಅಚ್ಯುತನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 63
संभोज्य विप्रान्मधुरैर्विसृजेल्लब्धदक्षिणान् । एवं कृत्वा व्रतं विप्र सफलाया विधानतः ॥ ६३ ॥
ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಸಿಹಿ ಭೋಜನಗಳನ್ನು ನೀಡಿಸಿ, ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯ ಮಾಡಬೇಕು. ಓ ವಿಪ್ರ, ಈ ರೀತಿ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ವ್ರತ ಮಾಡಿದರೆ ಅದು ಫಲಪ್ರದವಾಗಿ ಸಫಲವಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 64
भुक्त्वेह भोगानखिलान्यात्यंते वैष्णवं पदम् । पौषस्य शुक्लैकादश्यां पुत्रदां समुपोष्य वै ॥ ६४ ॥
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣವ ಪರಮಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ಪೌಷ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷ ಪುತ್ರದಾ ಏಕಾದಶಿಯ ಉಪವಾಸವನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವುದರಿಂದ.
Verse 65
द्वादश्यां चक्रिणं प्रार्येदर्घाद्यैरुपचारकैः । ततः संभोज्य विप्राग्र्यान्दत्वा तेभ्यस्तु दक्षिणाम् ॥ ६५ ॥
ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಚಕ್ರಧಾರಿ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಅರ್ಘ್ಯಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಭೋಜನ ನೀಡಿ ಅವರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ದಕ್ಷಿಣೆ ಕೊಡಬೇಕು.
Verse 66
विसृज्य स्वयमश्नीयाच्छेषान्नं स्वेष्टबांधवैः । एवं कृतव्रतो विप्र भुक्वा भोगानिहेप्सितान् ॥ ६६ ॥
ಮೊದಲು ಪ್ರಸಾದ/ಅನ್ನವನ್ನು ಹಂಚಿ, ನಂತರ ತಾನೇ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು; ಉಳಿದ ಅನ್ನವನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು. ಓ ವಿಪ್ರ, ಈ ರೀತಿ ವ್ರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವನು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟವಾದ ಸುಖಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 67
विमानवरमारुह्य यात्यंते हरिमंदिरम् । माघम्य कृष्णैकादश्यां षट्तिलां समुपोष्य वै ॥ ६७ ॥
ಶ್ರೇಷ್ಠ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನವನ್ನು ಏರಿ ಅವರು ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಹರಿಯ ಮಂದಿರ-ಧಾಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ—ಮಾಘಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಷಟ್ತಿಲಾ ವ್ರತವನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಉಪವಾಸದಿಂದ ಆಚರಿಸಿದರಿಂದ।
Verse 68
स्नात्वा दत्वा तर्पयित्वा हुत्वा भुक्त्वा समर्च्य च । तिलैरेव द्विजश्रेष्ठ द्वादश्यां प्रातरेव हि ॥ ६८ ॥
ಓ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ದ್ವಾದಶೀ ದಿನ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲೇ ಎಳ್ಳಿನಿಂದಲೇ ಸ್ನಾನ, ದಾನ, ತರ್ಪಣ, ಹೋಮ, ಭೋಜನ ಹಾಗೂ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಪೂಜೆ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 69
वैकुंठं सम्यगभ्यर्व्य सर्वैरेवोपचारकैः । द्विजान्संभोज्य विसृजेद्दत्वा तेभ्यश्च दक्षिणाम् ॥ ६९ ॥
ಎಲ್ಲ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ವೈಕುಂಠನನ್ನು (ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು) ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಆರಾಧಿಸಿ, ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಂತರ ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 70
एवं कृत्वा व्रतं विप्र विधिना सुसमाहितः । भुक्त्वेह वांछितान्भोगानंते विष्णुपदं लभेत् ॥ ७० ॥
ಓ ವಿಪ್ರಾ! ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ಥಿರಚಿತ್ತನಾಗಿ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು, ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬಯಸಿದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।
Verse 71
माघस्य शुक्लैकादश्यां समुपोष्य जयाह्वयाम् । प्रातर्हरि दिनेऽभ्यर्च्चेच्छ्रीपतिं पुरुषं द्विज ॥ ७१ ॥
ಓ ದ್ವಿಜಾ! ಮಾಘಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಏಕಾದಶಿ—‘ಜಯಾ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ—ಆ ದಿನ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ಹರಿಯ ಪವಿತ್ರ ದಿನದ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಪತಿ ಪರಮಪುರುಷನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು।
Verse 72
भोजयित्वा दक्षिणां च दत्वा विप्रान्विसृज्य च । स्वयं भुंजीत तच्छेषं प्रयतो निजबांधवैः ॥ ७२ ॥
ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ, ಅವರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ನಿಯಮದಿಂದ ತನ್ನ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಉಳಿದ ಅನ್ನವನ್ನು ತಾನೇ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 73
य एवं कुरुते विप्र व्रतं केशवतोषणम् । स भुक्त्वेह वरान्भोगानंते विष्णोः पदं व्रजेत् ॥ ७३ ॥
ಓ ವಿಪ್ರನೇ! ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಕೇಶವನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಯಾರು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರಗಳನ್ನೂ ಭೋಗಗಳನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸಿ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।
Verse 74
तपस्यकृष्णैकादश्यां विजयां समुपोष्य वै । द्वादश्यां प्रातरभ्यर्च्य योगीशं गंधपूर्वकैः ॥ ७४ ॥
ತಪಸ್ಯ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ‘ವಿಜಯಾ’ ಉಪವಾಸವನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸಿ; ದ್ವಾದಶಿಯ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಿಂದ ಗಂಧಾದಿಗಳಿಂದ ಯೋಗೀಶ್ವರನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು।
Verse 75
ततः संभोज्य भूदेवान्दक्षिणाभिः प्रतोष्य तान् । विसृज्य बांधवैः सार्द्धं स्वयमश्नीत वाग्यतः ॥ ७५ ॥
ನಂತರ ಭೂದೇವರಾದ ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣೆಗಳಿಂದ ಅವರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಬೇಕು; ಬಳಿಕ ವಾಕ್ಸಂಯಮದಿಂದ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ತಾನೇ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 76
एवं कृतव्रतो मर्त्यो भुक्त्वा भोगानिहेप्सितान् । देहांते वैष्णवं लोकं याति देवैः सुसत्कृतः ॥ ७६ ॥
ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ವ್ರತವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯನು, ಇಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟವಾದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ದೇಹಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ದೇವರಿಂದ ಸತ್ಕೃತನಾಗಿ ವೈಷ್ಣವ ಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।
Verse 77
फाल्गुनस्य सिते पक्षे एकादश्यां द्विजोत्तम । उपोष्यामलकीं भक्त्या द्वादश्यां प्रातरर्चयेत् ॥ ७७ ॥
ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ! ಫಾಲ್ಗುಣ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಮಲಕೀ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; ದ್ವಾದಶಿಯ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಮಲಕಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 78
पुंडरीकाक्षमखिलैरुपचारैस्ततो द्विजान् । भोजयित्वा वरान्नेन दद्यात्तेभ्यस्तु दक्षिणाम् ॥ ७८ ॥
ನಂತರ ಎಲ್ಲಾ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಪುಂಡರೀಕಾಕ್ಷ (ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅನ್ನದಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು.
Verse 79
एवं कृत्वा विधानेनामलक्यां पूजनादिकम् । सितैकादश्यां तपस्ये व्रजेद्विष्णोः परं पदम् ॥ ७९ ॥
ಈ ರೀತಿ ವಿಧಿವಿಧಾನವಾಗಿ ಆಮಲಕೀ ಪೂಜೆ ಮೊದಲಾದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದವನು, ತಪಸ್ಯ (ಫಾಲ್ಗುಣ) ಶುಕ್ಲ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 80
चैत्रस्य कृष्णैकादशीं पापमोचनिकां द्विज । उपाष्य द्वादश्यांप्रातर्गोविंदं पूजयेत्तथा ॥ ८० ॥
ಹೇ ದ್ವಿಜ! ಚೈತ್ರ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಪಾಪಮೋಚನೀ ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ಉಪವಾಸದಿಂದ ಆಚರಿಸಿ, ನಂತರ ದ್ವಾದಶಿಯ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗೋವಿಂದನನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 81
उपचारैः षोडशभिर्द्विजान्संभोज्य दक्षिणाम् । दत्वा तेभ्यो विसृज्याथ स्वयं भुंजीत बान्धवैः ॥ ८१ ॥
ಷೋಡಶ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ದ್ವಿಜರನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು; ಬಳಿಕ ಅವರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯ ಮಾಡಿ, ತಾನು ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 82
एव यः कुरुते विप्र पापमोचनिकाव्रताम् । स याति वैष्णवं लोकं विमानेन तु भास्वता ॥ ८२ ॥
ಹೇ ವಿಪ್ರಾ! ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಪಾಪಮೋಚನಿಕಾ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು ಪಾಪವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣವ ಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 83
इत्थं कृष्णो तथा शुक्ले व्रतं चैकादशीभवम् । मोक्षदं कीर्तितं विप्र नास्त्यस्मिन्संशयः क्वचित् ॥ ८३ ॥
ಹೇ ವಿಪ್ರಾ! ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದಲ್ಲಿಯೂ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಲ್ಲಿಯೂ ಏಕಾದಶೀ ವ್ರತವು ಮೋಕ್ಷದಾಯಕವೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲ।
Verse 84
यतस्त्रिदिनसंसाध्यं कीर्तिनं पापनाशनम् । सर्वव्रतोत्तमं विप्र ततो ज्ञेयं महाफलम् ॥ ८४ ॥
ಹೇ ವಿಪ್ರಾ! ಇದು ಮೂರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಬಹುದಾದುದು, ಪಾಪನಾಶಕವೆಂದು ಕೀರ್ತಿತವಾದುದು, ಸರ್ವ ವ್ರತಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಮಹಾಫಲದಾಯಕವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
Verse 85
त्यजेच्चत्वारि भुक्तानि नारदै तद्दिनत्रये । आद्यंतयोरेकमेकं मध्यमे द्वयमेव हि ॥ ८५ ॥
ಹೇ ನಾರದಾ! ಈ ಮೂರು ದಿನಗಳ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ಭೋಜನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು—ಮೊದಲ ದಿನ ಒಂದು, ಕೊನೆಯ ದಿನ ಒಂದು, ಮಧ್ಯದ ದಿನ ಎರಡು.
Verse 86
अथ ते नियमान्वच्मि व्रते ह्यस्मिन्दिनत्रये । कांस्यं मांसं मसूरान्नं चणकान्कोद्रवांस्तथा ॥ ८६ ॥
ಈಗ ಈ ಮೂರು ದಿನಗಳ ವ್ರತದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ: ಕಾಂಸ್ಯ ಪಾತ್ರೆಗಳು, ಮಾಂಸ, ಮಸೂರ ಅನ್ನ, ಕಡಲೆಕಾಳು ಮತ್ತು ಕೋದ್ರವ ಧಾನ್ಯ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.
Verse 87
शाकं मधु परान्नं च पुनर्भोजनमैथुने । दशम्यां दश वस्तूनि वर्जयेद्वैष्णवः सदा ॥ ८७ ॥
ದಶಮಿಯಂದು ವೈಷ್ಣವನು ಸದಾ ಹತ್ತು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು—ಶಾಕ, ಮಧು, ಪರಾನ್ನ, ಪುನರ್ಭೋಜನ (ಮತ್ತೆ ಊಟ) ಮತ್ತು ಮೈಥುನ ಮೊದಲಾದವು।
Verse 88
द्यूतक्रीडां च निद्रां च तांबूलं दंतधावनम् । परापवादं पैशुन्यं स्तेयं हिंसां तथा रतिम् ॥ ८८ ॥
ಜೂಜಾಟ-ಕ್ರೀಡೆ, ಅತಿನಿದ್ರೆ, ತಾಂಬೂಲ ಸೇವನೆ, ದಂತಧಾವನ, ಪರಾಪವಾದ ಮತ್ತು ಪೈಶುನ್ಯ, ಕಳವು, ಹಿಂಸೆ ಹಾಗೂ ರತಿ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು।
Verse 89
कोपं ह्यनृतवाक्यं च एकादश्यां विवर्ज्जयेत् । कांस्यं मांसं सुरां क्षौद्रं तैलं विण्म्लेच्छभाषणम् ॥ ८९ ॥
ಏಕಾದಶಿಯಂದು ಕೋಪ ಮತ್ತು ಅಸತ್ಯವಾಕ್ಯವನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಂಸ್ಯ, ಮಾಂಸ, ಸುರಾ, ಕ್ಷೌದ್ರ (ಮಧು), ತೈಲ, ವಿಣ್ ಮತ್ತು ಮ್ಲೇಚ್ಛಭಾಷಣ (ಅಶುದ್ಧ ಮಾತು) ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು।
Verse 90
व्यायामं च प्रवासं च पुनर्भोजनमैथुने । अस्पृश्यस्पर्शमाशूरे द्वादश्यां द्वादश त्यजेत् ॥ ९० ॥
ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ಜ್ಞಾನಿಯು ವ್ಯಾಯಾಮ, ಪ್ರವಾಸ, ಪುನರ್ಭೋಜನ (ಮತ್ತೆ ಊಟ), ಮೈಥುನ ಮತ್ತು ಅಸ್ಪೃಶ್ಯಸ್ಪರ್ಶ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು।
Verse 91
एवं नियमकृद्विप्र उपवासं समाचरेत् । शक्तोऽशक्तुस्तु मतिमानेकभुक्तं न नक्तकम् ॥ ९१ ॥
ಹೀಗೆ, ಹೇ ವಿಪ್ರ, ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಬುದ್ಧಿವಂತನು—ಶಕ್ತನಾಗಲಿ ಅಶಕ್ತನಾಗಲಿ—ನಕ್ತಕ (ರಾತ್ರಿ ಭೋಜನ) ಅಲ್ಲ, ಏಕಭುಕ್ತ (ಒಮ್ಮೆ ಭೋಜನ) ವ್ರತವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬೇಕು।
Verse 92
अयाचितं वापि चरेन्न त्यजेद्व्रतमीदृशम् ॥ ९२ ॥
ಅಯಾಚಿತ ಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದಲೇ ಜೀವನ ನಡೆಸಬೇಕಾದರೂ, ಇಂತಹ ವ್ರತವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ತ್ಯಜಿಸಬಾರದು।
Verse 93
इति श्रीबृहन्नारदीय पुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थभागे द्वादशमासस्थितैकादशीव्रतकथनं नाम विंशत्यधिकशततमोऽध्यायः ॥ १२० ॥
ಇಂತೆ ಶ್ರೀ ಬೃಹನ್ನಾರದೀಯ ಪುರಾಣದ ಪೂರ್ವಭಾಗದ ಬೃಹದುಪಾಖ್ಯಾನದ ಚತುರ್ಥಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ದ್ವಾದಶಮಾಸಸ್ಥಿತ ಏಕಾದಶೀ ವ್ರತಕಥನ’ ಎಂಬ ನಾಮದ ೧೨೦ನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।
Frequently Asked Questions
Dvādaśī functions as the vrata’s ritual ‘completion’ (pāraṇa context): after the fast, one performs Viṣṇu-pūjā with ṣoḍaśopacāra, feeds brāhmaṇas, gives dakṣiṇā, formally dismisses them, and then eats—sealing the vow’s merit and restoring regulated nourishment.
It is defined as a complete waterless fast and is praised as so potent that worship of Hṛṣīkeśa plus brāhmaṇa-feeding yields merit equivalent to observing twenty-four Ekādaśī fasts.
After installing and worshiping Viṣṇu (notably via Pauruṣa Sūkta) and praying about the Lord’s cosmic ‘sleep’ and ‘awakening,’ the devotee undertakes Cāturmāsya observances according to capacity, with continued daily worship from that point onward.
Across Daśamī/Ekādaśī/Dvādaśī the chapter stresses controlled diet (meal reductions), avoidance of specific foods/utensils (e.g., bell-metal; meat; certain grains/legumes), and ethical purity: no slander, theft, violence, sexual indulgence; on Ekādaśī specifically, avoidance of anger and false speech.