The Exposition of the Contents (Anukramaṇī) of the Bhaviṣya Purāṇa

Verse 1

श्रीब्रह्मोवाच । अथ ते संप्रवक्ष्यामि पुराणं सर्वसिद्धिदम् । भविष्यं भवतः सर्वलोकाभीष्टप्रदायकम् ॥ १ ॥

ಶ್ರೀಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಇದೀಗ ನಾನು ನಿನಗೆ ಈ ಪುರಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರವಚಿಸುತ್ತೇನೆ; ಇದು ಸರ್ವಸಿದ್ಧಿಗಳನ್ನು ನೀಡುವದು, ನಿನ್ನ ಭವಿಷ್ಯಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಗೂ ಸರ್ವಲೋಕಗಳ ಅಭೀಷ್ಟಗಳನ್ನು ಪ್ರದಾನಿಸುವದು ॥ ೧ ॥

Verse 2

यत्राहं सर्वदेवानामादिकर्ता समुद्गतः । सृष्ट्यर्थं तत्र संजातो मनुः स्वार्थभुवः पुरा ॥ २ ॥

ನಾನು ಸರ್ವದೇವತೆಗಳ ಆದಿಕರ್ತನಾಗಿ ಯಾವ ಮೂಲದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ್ದೇನೋ, ಸೃಷ್ಟ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾರ್ಥಭುವ ಮನು ಜನಿಸಿದನು ॥ ೨ ॥

Verse 3

स मां प्रणम्य पप्रच्छ धर्मं सर्वाथसाधकम् । अहं तस्मै तदा प्रीतः प्रावोचं धर्मसंहिताम् ॥ ३ ॥

ಅವನು ನನಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಸರ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕವಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು. ಆಗ ನಾನು ಅವನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿ ಧರ್ಮಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಅವನಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸಿದೆನು ॥ ೩ ॥

Verse 4

पुराणानां यदा व्यासो व्यासं चक्रे महामतिः । तदा तां संहितां सर्वां पंचधा व्यभजन्मुनिः ॥ ४ ॥

ಮಹಾಮತಿಯಾದ ವ್ಯಾಸನು ಪುರಾಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹ-ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದಾಗ, ಆ ಮುನಿಯು ಆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಐದು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿದನು ॥ ೪ ॥

Verse 5

अधोरकल्पवृत्तांतं नानाश्चर्यकथान्वितम् । तत्रादिमं स्मृतं पर्वं ब्राह्मं यत्रास्त्युपक्रमः ॥ ५ ॥

ಇಲ್ಲಿ ಅಧೋರ-ಕಲ್ಪದ ವೃತ್ತಾಂತವು ನಾನಾ ಆಶ್ಚರ್ಯಕಥೆಗಳೊಡನೆ ವರ್ಣಿತವಾಗಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಪರ್ವವು ‘ಬ್ರಾಹ್ಮ ಪರ್ವ’ವೆಂದು ಸ್ಮೃತ; ಅಲ್ಲಿ ಗ್ರಂಥದ ಉಪಕ್ರಮ (ಆರಂಭ) ಇದೆ॥

Verse 6

सूतशौनकसंवादे पुराणप्रश्नसंक्रमः । आदित्यचरितप्रायः सर्वाख्यानसमन्वितः ॥ ६ ॥

ಸೂತ-ಶೌನಕ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ ಪುರಾಣಸಂಬಂಧಿ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳ ಕ್ರಮ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆದಿತ್ಯನ ಚರಿತದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಆಖ್ಯಾನಗಳಿಂದ ಸಮನ್ವಿತವಾಗಿದೆ॥

Verse 7

सृष्ट्यादिलक्षणोपेतः शास्त्रसर्वस्वरूपकः । पुस्तलेखकलेखानां लक्षणं च ततः परम् ॥ ७ ॥

ಇದು ಸೃಷ್ಟ್ಯಾದಿ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದು, ಸಮಸ್ತ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಸಾರಸ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ. ನಂತರ ಪುಸ್ತಕಲೇಖನ ಮತ್ತು ತಾಳಪತ್ರಲೇಖನಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನೂ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ॥

Verse 8

संस्काराणां च सर्वेषां लक्षणं चात्र कीर्तितम् । पक्षस्यादितिथीनां च कल्पाः सप्त च कीर्तिताः ॥ ८ ॥

ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಪಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಪದಾದಿ ತಿಥಿಗಳ ಕುರಿತು ಏಳು ಕಲ್ಪವಿಧಿಗಳನ್ನೂ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ॥

Verse 9

अष्टम्याद्याः शेषकल्पा वैष्णवे पर्वणि स्मृताः । शैवे च कायतो भिन्नाः सौरे चांत्यकथान्वयः ॥ ९ ॥

ಅಷ್ಟಮಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಶೇಷ ಕಲ್ಪಗಳು ವೈಷ್ಣವ ಪರ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಮೃತವಾಗಿವೆ. ಶೈವ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಅವು ವ್ಯವಸ್ಥಾಭೇದದಿಂದ ಭಿನ್ನ; ಸೌರ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಅವು ಅಂತ್ಯಕಥೆಯ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ॥

Verse 10

प्रतिसर्गाह्वयं पश्चान्नानाख्यानसमन्वितम् । पुराणस्योपसंहारसहितं पर्व पंचमम् ॥ १० ॥

ಅನಂತರ ‘ಪ್ರತಿಸರ್ಗ’ವೆಂದು ಖ್ಯಾತವಾದ ಐದನೆಯ ಪರ್ವವು ಬರುತ್ತದೆ; ಅದು ನಾನಾಖ್ಯಾನಗಳಿಂದ ಸಮನ್ವಿತವಾಗಿ, ಪುರಾಣೋಪಸಂಹಾರಸಹಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 11

एषु पंचसु पूर्वस्मिन् ब्रह्मणो महिमाधिकाः । धर्मे कामे च मोक्षे तु विष्णोश्चापि शिवस्य च ॥ ११ ॥

ಈ ಐದುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದಲ್ಲೇ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಹಿಮೆ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಧರ್ಮ, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ—ಮತ್ತು ಶಿವನದೂ—ಮಹಿಮೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ।

Verse 12

द्वितीयं च तृतीये च सौरे वर्गचतुष्टये । प्रतिसर्गाह्वयं त्वंत्यं प्रोक्तं सर्वकथान्वितम् ॥ १२ ॥

ಎರಡನೆಯ ಹಾಗೂ ಮೂರನೆಯ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಸೌರ ವಿಭಾಗದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಗಗಳೊಳಗೆ, ‘ಪ್ರತಿಸರ್ಗ’ ಎಂಬ ಅಂತಿಮ ಭಾಗವು ಸರ್ವಕಥಾನ್ವಿತವಾಗಿ ಉಪದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ।

Verse 13

सभविष्यं विनिर्द्दिष्टं पर्व व्यासेन धीमता । चतुर्द्दशसहस्रं तु पुराणं परिकीर्तितम् ॥ १३ ॥

ಭವಿಷ್ಯ (ಪುರಾಣ) ಉಪಾಂಗಗಳೊಡನೆ ಧೀಮಾನ್ ವ್ಯಾಸರಿಂದ ಪರ್ವರೂಪವಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಗೊಂಡಿತು; ಆ ಪುರಾಣವು ಹದಿನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ಶ್ಲೋಕಗಳೆಂದು ಕೀರ್ತಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 14

भविष्यं सर्वदेवानां साम्यं यत्र प्रकीर्तितम् । गुणानां तारतम्येन समं ब्रह्मेति हि श्रुतिः ॥ १४ ॥

ಅಲ್ಲಿ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸರ್ವದೇವರ ಸಾಮ್ಯವನ್ನು ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ಶ್ರುತಿ ‘ಬ್ರಹ್ಮ ಸಮ’ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಗುಣಗಳ ತಾರತಮ್ಯದ ಅರ್ಥದಲ್ಲೇ ಎಂಬುದು।

Verse 15

तं लिखित्वा तु यो दद्यात्पौष्यां विद्वान्विमत्सरः । गुडधेनुयुतं हेमवस्त्रमाल्यविभूषणैः ॥ १५ ॥

ಈ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಬರೆಯಿಸಿ, ಅಸೂಯಾರಹಿತನಾದ ಪಂಡಿತನು ಪುಷ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರದಿನದಲ್ಲಿ ಗುಡಧೇನು ಸಹಿತ ಚಿನ್ನ, ವಸ್ತ್ರ, ಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಮಹಾಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 16

वाचकं पुस्तकं चापि पूजयित्वा विधानतः । गंधाद्यैर्भोज्यभक्ष्यैश्च कृत्वा नीराजनादिकम् ॥ १६ ॥

ವಿಧಾನದಂತೆ ವಾಚಕನನ್ನೂ ಪವಿತ್ರ ಪುಸ್ತಕವನ್ನೂ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ, ಗಂಧಾದಿ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಭೋಜ್ಯ-ಭಕ್ಷ್ಯ ನೈವೇದ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ನೀರಾಜನ (ಆರತಿ) ಮೊದಲಾದ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 17

यो वै जितेंद्रियो भूत्वा सोपवासः समाहितः । अथ वैकहविष्याशी कीर्तयेच्छृणुयादपि ॥ १७ ॥

ಯಾರು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಸಂಯಮದಿಂದ ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು ಸಮಾಧಾನಚಿತ್ತನಾಗಿ, ಒಂದೇ ಹವಿಷ್ಯಾಹಾರದಲ್ಲಿ ಇರುವನೋ, ಅವನು (ಈ ನಾಮ/ಉಪದೇಶಗಳನ್ನು) ಕೀರ್ತಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಶ್ರವಣವೂ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 18

स मुक्तः पातकैर्घोरैः प्रयाति ब्रह्मणः पदम् । योऽप्यनुक्रमणीमेतां भविष्यस्य निरूपिताम् ॥ १८ ॥

ಅವನು ಭಯಂಕರ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ಮುಂದೆ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಷಯಗಳ ಈ ಅನುಕ್ರಮಣಿಯನ್ನು ಯಾರು ಕೇಳಿದರೂ ಅಥವಾ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರೂ।

Verse 19

पठेद्वा श्रृणुयाच्चैतां भुक्तिं मुक्तिं च विंदति ॥ १९ ॥

ಇದನ್ನು ಪಠಿಸಿದರೂ ಅಥವಾ ಕೇಳಿದರೂ, ಭೋಗವೂ ಮೋಕ್ಷವೂ ಎರಡನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 20

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे भविष्यपुराणानुक्रमणी निरूपणं नाम शततमोऽध्यायः ॥ १०० ॥

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಬೃಹನ್ನಾರದೀಯಪುರಾಣದ ಪೂರ್ವಭಾಗದ ಬೃಹದುಪಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಚತುರ್ಥಪಾದದಲ್ಲಿ ‘ಭವಿಷ್ಯಪುರಾಣಾನುಕ್ರಮಣೀ ನಿರೂಪಣಂ’ ಎಂಬ ನಾಮದ ಶತಮ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು ॥ ೧೦೦ ॥