Adhyaya 62: The Fire-God Enters the Brahmin Youth; Varuthini’s Love-Sickness and Kali’s Disguise

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणेऽथ ब्राह्मणवाक्यम् नामैकषष्टितमोऽध्यायः । द्विषष्टितमोऽध्यायः—६२ मार्कण्डेय उवाच । एवंतु वदतस्तस्य द्विजपुत्रस्य पावकः । गार्हपत्यः शरीरे तु सन्निधानमथाकरॊत् ॥

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕುಮಾರನು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಗಾರ್ಹಪತ್ಯರೂಪವಾದ ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಯು ಆಗ ಅವನದೇ ದೇಹದೊಳಗೆ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.

Verse 2

तेन चाधिष्ठितः सोऽथ प्रभामण्डलमध्यगः । व्यदीपयत तं देशं मूर्तिमानिव हव्यवाट् ॥

ಆ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾಗಿ ಅವನು ತೇಜೋಮಂಡಲದೊಳಗೆ ನಿಂತು ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನೆಲ್ಲ ಪ್ರಕಾಶಮಯಗೊಳಿಸಿದನು; ಅಗ್ನಿಯೇ ದೇಹಧಾರಿಯಾಗಿ ಬಂದಂತಿತ್ತು.

Verse 3

तस्यास्तु सुतरां तत्र तादृग्रूपे द्विजन्मनि । अनुरागोऽभवद्विप्रं पश्यन्त्या देवयोषितः ॥

ಆದರೆ ಆ ದಿವ್ಯ ಕನ್ಯೆ ಅಲ್ಲಿ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಯುವಕನನ್ನು ಅಂಥ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಅವನ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ರಾಗ/ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದಳು.

Verse 4

ततः सोऽधिष्ठितस्तेन हव्यवाहेन तत्क्षणात् । यथापूर्वं तथा गन्तुं प्रवृत्तो द्विजनन्दनः ॥

ನಂತರ ಆ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಪುತ್ರನು ತಕ್ಷಣವೇ ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ಹೋಗಲು ಹೊರಟನು.

Verse 5

जगाम च त्वरायुक्तस्तया देव्याः निरीक्षितः । आदृष्टिपातात्तन्वङ्ग्या निश्वासोत्कम्पिकन्धरम् ॥

ಅವನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದನು; ಆದರೆ ಆ ದಿವ್ಯ ಕನ್ಯೆಯ ದೃಷ್ಟಿ ಬಿದ್ದ ತಕ್ಷಣ—ಆ ಸೂಕುಮಾರಾಂಗಿಯ ಕಟಾಕ್ಷಪಾತದಿಂದ—ಅವನ ಕಂಠವು ನಿಶ್ವಾಸಗಳಿಂದ ಕಂಪಿತವಾಯಿತು।

Verse 6

ततः क्षणेनैव तदा निजगेहमवाप्य सः । यथाप्रोक्तं द्विजश्रेष्ठश्चकार सकलाः क्रियाः ॥

ನಂತರ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಅವನು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ತಲುಪಿದನು; ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಶಾಸ್ತ್ರವಿಧಿಯಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿದನು।

Verse 7

अथ सा चारुसर्वाङ्गी तत्रासक्तात्ममानसा । निश्वासपरमा निन्ये दिनशेषं तथा निशाम् ॥

ಆಮೇಲೆ ಆ ಸುಲಲಿತಾಂಗಿಯ ಕನ್ಯೆ, ಮನಸ್ಸು-ಹೃದಯವು ಅವನಲ್ಲೇ ಆಸಕ್ತವಾಗಿ, ದಿನದ ಉಳಿದ ಭಾಗವನ್ನೂ ರಾತ್ರಿಯನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಿಶ್ವಾಸಗಳಲ್ಲೇ ಕಳೆಯಿತು।

Verse 8

निश्वसन्त्यनवद्याङ्गी हाहेति रुदती मुहुः । मन्दभाग्येति चात्मानं निनिन्द मदिरेक्षणा ॥

ನಿಶ್ವಾಸ ಬಿಡುತ್ತಾ ಆ ನಿರ್ದೋಷಾಂಗಿಯ ಹರಿಣಾಕ್ಷಿ ಕನ್ಯೆ ‘ಹಾ! ಹಾ!’ ಎಂದು ಮರುಮರು ಅತ್ತುಕೊಂಡಳು; ತನ್ನನ್ನೇ ದೂಷಿಸಿ ‘ನಾನು ದುರ್ಭಾಗ್ಯವತಿ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದಳು।

Verse 9

न विहारे न चाहारे रमणीयॆ न वा वने । न कन्दरॆषु रम्यॆषु सा बबन्ध तदा रतिम् ॥

ಆಗ ಅವಳಿಗೆ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ, ಆಹಾರದಲ್ಲಿ, रम್ಯವಾದ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ, ಮನೋಹರ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಲ್ಲಿಯೂ ಆನಂದ ದೊರಕಲಿಲ್ಲ; ಅವಳ ಪ್ರೀತಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ನೆಲೆಯೂರಲಿಲ್ಲ।

Verse 10

चकार रममाणे च चक्रवाकयुगे स्पृहाम् । मुक्ता तेन वरारोहा निनिन्द निजयौवनम् ॥

ಚಕ್ರವಾಕ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಜೋಡಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೀಡಿಸುವುದನ್ನು ಕಂಡ ಆ ಸುಂದರ ನಿತಂಬಿನಿ ಸ್ತ್ರೀ ಕಾಮಾಕುಲಳಾದಳು; ಆ ಭಾವದಿಂದ ಸಂಯಮ ಸಡಿಲಾಗಿ ತನ್ನ ಯೌವನವನ್ನೇ ದೂಷಿಸಿದಳು।

Verse 11

क्वागताहमिमं शैलं दुष्टदैवबलात्कृता । क्व च प्राप्तः स मे दृष्टेर्गोचरं तादृशो नरः ॥

ನಾನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದೆ—ಈ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ—ಕ್ರೂರ ವಿಧಿಯ ಬಲದಿಂದ ತಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟು? ಮತ್ತು ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಗೋಚರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಆ ಸಾದೃಶ ಪುರುಷನು ಈಗ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದನು?

Verse 12

यद्यद्य स महाभागो न मे सङ्गमुपैष्यति । तत्कामाग्निरवश्यं मां क्षपयिष्यति दुःसहः ॥

ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ನನ್ನೊಡನೆ ಸಂಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರದಿದ್ದರೆ, ಅಸಹ್ಯವಾದ ಕಾಮಾಗ್ನಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ದಹಿಸಿ ಭಸ್ಮಮಾಡುವುದು।

Verse 13

रमणीयमभूद्यत्तत्पुंस्कोकिलनिनादितम् । तेन हीनन्तदेवैतद्दहतीवाद्य मामलम् ॥

ಆ ತೋಟವು ಮನೋಹರವಾಗಿತ್ತು, ಗಂಡು ಕೋಗಿಲೆಗಳ ಕೂಜಿನಿಂದ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಆದರೆ ಅವನ ವಿರಹದಿಂದ ಅದೇ ಮನೋಹರತೆ ಇಂದು ನನ್ನನ್ನು ಸಾಕಷ್ಟು ದಹಿಸುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ।

Verse 14

मार्कण्डेय उवाच इथ्थं सा मदनाविष्टा जगाम मुनिसत्तम । ववृधे च तदा रागस्तस्यास्तस्मिन् प्रतिक्षणम् ॥

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ, ಹೀಗೆ ಅವಳು ಪ್ರೇಮಾವಿಷ್ಟಳಾಗಿ ವಿಲಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು; ನಂತರ ಅವನ ಮೇಲಿನ ಅವಳ ರಾಗವು ಕ್ಷಣಕ್ಷಣವೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು।

Verse 15

कलिर्नाम्ना तु गन्धर्वः सानुरागो निराकृतः । तया पूर्वमभूत्सोऽथ तदवस्थां ददर्श ताम् ॥

ಆಗ ಕಾಳಿ ಎಂಬ ಗಂಧರ್ವನು—ಅವಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸಿದ್ದರೂ ಅವಳು ಹಿಂದೆ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದವನು—ಅವಳನ್ನು ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡನು।

Verse 16

स चिन्तयामास तदा किं न्वेषा गजगामिनी । निश्वासपवनम्लाना गिरावत्र वरूथिनी ॥

ಅವನು ಚಿಂತಿಸಿದನು—‘ಈ ಗಜಗಾಮಿನಿ ಸ್ತ್ರೀ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಬಿಳಿಚಿ ಕುಗ್ಗಿ, ನಿಟ್ಟುಸಿರಿನ ಗಾಳಿಯಿಂದಲೇ ವಾಡಿ ತೂಗುತ್ತಿದೆ?’

Verse 17

मुनिशापकृता किंनु केनचित् किं विमानिता । वाष्पवारिपरिक्लिन्नमियं धत्ते यतो मुखम् ॥

‘ಅವಳು ಮುನಿಯ ಶಾಪದಿಂದ ಪೀಡಿತಳಾಗಿದೆಯೇ, ಅಥವಾ ಯಾರಾದರೂ ಅವಳನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದ್ದಾರೇ? ಏಕೆಂದರೆ ಅವಳ ಮುಖ ಅಶ್ರುಜಲದಿಂದ ತೋಯ್ದಿದೆ.’

Verse 18

ततः स दध्यौ सुचिरं तमर्थं कौतुकात् कलिः । ज्ञातवांश्च प्रभावेण समाधेः स यथातथम् ॥

ನಂತರ ಕಾಳಿ ಕುತೂಹಲದಿಂದ ಆ ವಿಷಯವನ್ನು ಬಹುಕಾಲ ವಿಚಾರಿಸಿ, ಸಮಾಧಿಬಲದಿಂದ ಅದು ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿ ಹೇಗಿತ್ತೋ ಹಾಗೆಯೇ ನಿಖರವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು।

Verse 19

पुनः स चिन्तयामास तद्विज्ञाय मुनेः कलिः । ममोपपादितं साधु भाग्यैरेतत्पुराकृतैः ॥

ಮತ್ತೆ ಕಾಳಿ, ಮುನಿವಾಕ್ಯದಂತೆ ತಿಳಿದು, ಚಿಂತಿಸಿದನು—‘ಪೂರ್ವಕೃತ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಭಾಗ್ಯವೇ ಇದನ್ನು ನನಗಾಗಿ ಸುಸಂಯೋಜಿತವಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದೆ.’

Verse 20

मयैषा सानुरागेण बहुशः प्रार्थिता सती । निराकृतवती सेयमद्य प्राप्या भविष्यति ॥

ನಾನು ಸ्नेಹದಿಂದ ಈ ಸದ್ಗುಣವತಿಯಾದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಬೇಡಿಕೊಂಡೆನು; ಅವಳು ನನ್ನನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರೂ, ಇಂದು ಅವಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನ್ನಿಂದ ಪಡೆಯಲ್ಪಡುವಳು।

Verse 21

मानुषे सानुरागेयं तत्र तद्रूपधारिणि । रंस्यते मय्यसंदिग्धं किं कालेन करोमि तत् ॥

ನಾನು ಅಲ್ಲಿ ಮಾನವರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದಾಗ, ಸ्नेಹದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಈ ಸ್ತ್ರೀ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ರಮಿಸುವಳು. ಹಾಗಾದರೆ ಕಾಲಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುವ (ವಿಳಂಬ ಮಾಡುವ) ಅಗತ್ಯವೇನು?

Verse 22

मार्कण्डेय उवाच आत्मप्रभावेण ततस्तस्य रूपं द्विजन्मनः । कृत्वा चचार यत्रास्ते निषण्णा सा वरूथिनी ॥

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ನಂತರ ಅವನು ತನ್ನ ಸ್ವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ದ್ವಿಜನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ವರೂಥಿನೀ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದನು।

Verse 23

सा तं दृष्ट्वा वरारोहा किञ्चिदुत्फुल्ललोचना । समेत्य प्राह तन्वङ्गी प्रसीदेति पुनः पुनः ॥

ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ಆ ಸುಶ್ರೋಣಿಯ ಸ್ತ್ರೀಯ ಕಣ್ಣುಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಅರಳಿದವು; ಅವಳು ಸಮೀಪಿಸಿ, ಆ ತನ್ವಂಗಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಹೇಳಿದಳು—‘ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು’।

Verse 24

त्वया त्यक्ता न सन्देहः परित्यक्ष्यामि जीवितम् । तत्राधर्मः कष्टतरोः क्रियालोपो भविष्यति ॥

ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರೆ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ—ನಾನು ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಆಗ ಅಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಕಠೋರ ಅಧರ್ಮ ಉದ್ಭವಿಸಿ, ವಿಧಿಕರ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ತವ್ಯಗಳು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವಾಗುವವು।

Verse 25

मया समेत्य रम्येऽस्मिन् महाकन्दरकन्दरे । मत्परित्राणजं धर्ममवश्यं प्रतिपत्स्यसे ॥

ನನ್ನೊಡನೆ ಈ ರಮ್ಯ ಮಹಾಗುಹಾ-ಗರ್ಭಕ್ಕೆ ಬಾ; ನನ್ನ ರಕ್ಷಣೆಯಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಧರ್ಮವನ್ನು ನೀನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವೆ।

Verse 26

आयुषः सावशेषं मे नृणमस्ति महामते । निवृत्तस्तेन नूनं त्वं हृदयाह्लादकारकः ॥

ಹೇ ಮಹಾಮನಸ್ಕನೇ, ನನ್ನ ಜೀವ ಇರುವವರೆಗೆ ಮಾನವರ प्रति ನನ್ನ ಋಣ ಉಳಿದೇ ಇರುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷಕಾರಕನು।

Verse 27

कलिरुवाच किं करोमि क्रियाहानिर्भवत्यत्र सतो मम । त्वमप्येवंविधं वाक्यं ब्रवीषि तनुमध्यमे ॥

ಕಾಳಿ ಹೇಳಿದರು—ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ಇಲ್ಲಿ ನನಗೆ—ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಧರ್ಮಿಷ್ಠಳಾದ ನನಗೆ—ಯಥೋಚಿತ ಕರ್ಮ/ವಿಧಿಗಳ ಹಾನಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ನೀವೂ, ಓ ಸಣ್ಣಕಟಿಯವಳೇ, ಇಂತಹ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೀಯೆ!

Verse 28

तदहं सङ्कटं प्राप्तो यद्ब्रवीमि करोṣi तत् । यदि स्यात् सङ्गमो मेऽद्य भवत्याः सह नान्यथा ॥

ಈ ರೀತಿ ನಾನು ಸಂಕಟಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದೇನೆ; ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಮಾಡು. ಇಂದು ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ನನ್ನ ಸಂಯೋಗವಾಗಲಿ—ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಬೇಡ।

Verse 29

वरूथिनी उवाच प्रसीद यद्ब्रवीṣi त्वं तत्करोमि न ते मृṣā । ब्रवीम्येतदनाशङ्कं यत्ते कार्यं मयाधुना ॥

ವರುಥಿನೀ ಹೇಳಿದರು—ಪ್ರಸನ್ನವಾಗು; ನೀನು ಹೇಳುವುದನ್ನೇ ನಾನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ—ಇದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ನಾನು ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಈಗ ನಿನ್ನಿಗಾಗಿ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ?

Verse 30

कालिरुवाच नाद्य संभोगसमये द्रष्टव्योऽहं त्वया वने । निमीलिताक्ष्याः संसर्गस्तव सुभ्रु मया सह ॥

ಕಾಳಿ ಹೇಳಿದಳು—ಇಂದು ಅರಣ್ಯಸಂಯೋಗಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಬಾರದು. ಹೇ ಸುಂದರಭ್ರೂವತೀ, ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ನನ್ನೊಡನೆ ಮೈಥುನ ಮಾಡು.

Verse 31

वरूथिन्युवाच एवं भवतु भद्रन्ते यथेच्छसि तथास्तु तत् । मया सर्वप्रकारं हि वशे स्थेयं तवाधुना ॥

ವರೂಥಿನೀ ಹೇಳಿದಳು—ತಥಾಸ್ತು, ಹೇ ಆರ್ಯ; ನೀನು ಬಯಸಿದಂತೆ ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ. ನಾನು ಈಗ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ನಿನ್ನ ವಶದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತೇನೆ.