Shloka 403
Duryodhana’s Śaraṇāgati and the Pāṇḍavas’ Resolve
Gandharva Encounter
कमण्डलुश्नाप्यनु तं॑ महर्षिगणसेवित: । राजन! पट्टिशके पीछे भगवान् रुद्रका अत्यन्त प्रभापूर्ण छत्र जा रहा था और उसके पीछे महर्षियोंद्वारा सेवित कमण्डलु यात्रा कर रहा था
kamaṇḍaluś cāpy anu taṃ maharṣigaṇasevitaḥ | rājan! paṭṭiśake pṛṣṭhe bhagavān rudrakaḥ atyanta-prabhāpūrṇaṃ chatraṃ gacchati sma, tasya pṛṣṭhataḥ maharṣibhiḥ sevitaḥ kamaṇḍaluḥ yātrāṃ karoti sma |
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ರಾಜನೇ, ಅವನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಮಹರ್ಷಿಗಣಸೇವಿತವಾದ ಪವಿತ್ರ ಕಮಂಡಲು ಸಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅದರ ಹಿಂದೆ ದಂಡದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಛತ್ರ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ತಪಸ್ಸಿನ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳ ಭಕ್ತಿಪೂಜೆಯಿಂದ ಶೋಭಿತವಾದ ಆ ಯಾತ್ರೆ ಹೀಗೆ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿತು.
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how true eminence is signaled by spiritual discipline and reverence: ascetic emblems like the kamaṇḍalu and the attendance of maharṣis indicate sanctity, while the radiant parasol symbolizes honor that follows dharma rather than mere worldly force.
Mārkaṇḍeya describes a dignified movement/procession: a revered figure is being followed by a kamaṇḍalu attended by great sages, and behind there is an intensely radiant parasol associated with Rudra—visual markers of sacred presence and auspiciousness.