Shloka 14
अध्याय २२० — बलिवासवसंवादः
Bali–Vāsava Dialogue on Kāla and Steadfastness
सर्वभूतहिते युक्तो न सम यो द्विषते जनम् | महाह्द इवाक्षो भ्य: प्रज्ञातृप्त: प्रसीदति
sarvabhūtahite yukto na sa yo dviṣate janam | mahāhrada ivākṣobhyaḥ prajñātṛptaḥ prasīdati |
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಹಿತದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ ಯಾರನ್ನೂ ದ್ವೇಷಿಸದವನು, ಮಹಾ ಜಲಾಶಯದಂತೆ ಗಂಭೀರವೂ ಅಚಲವೂ ಆಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಅಂಥ ಆತ್ಮಸಂಯಮಿ ಜೀವಿಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ದೊರೆಯಲು ಕಷ್ಟವಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೂ ದಾನಮಾಡಿ, ಇತರರಿಗೆ ಸುಖ ನೀಡುವುದರಿಂದ ತಾನೂ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಎಂದಿಗೂ ಕದಡುವುದಿಲ್ಲ; ಜ್ಞಾನಜನ್ಯ ತೃಪ್ತಿಯಿಂದ ಸದಾ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that true ethical excellence lies in universal benevolence and the absence of hatred. A person devoted to the good of all beings becomes inwardly steady and unshaken, attaining lasting contentment and serenity through wisdom and self-restraint.
In the Shanti Parva, Bhishma instructs Yudhishthira on dharma after the war. Here he describes the qualities of a virtuous, self-controlled person: one who benefits others, harbors no malice, and remains calm and satisfied like a deep, undisturbed reservoir.