Shloka 15
अभिमन्युवधः
Abhimanyu’s Fall and the Battlefield Aftermath
शत्रुंजयं चन्द्रकेतुं मेघवेगं सुवर्चसम्,तत्पश्चात् शत्रुंजय, चन्द्रकेतु, मेघवेग, सुवर्चा और सूर्यभास--इन पाँच वीरोंको मारकर अभिमन्युने सुबलपुत्र शकुनिको भी घायल कर दिया। तब शकुनिने भी तीन बाणोंसे अभिमन्युको घायल करके दुर्योधनसे इस प्रकार कहा--
sañjaya uvāca | śatruñjayaṃ candraketuṃ meghavegaṃ suvarcasam | tatpaścāt śatruñjaya-candraketu-meghavega-suvarcā-sūryabhāsān imān pañca vīrān hatvābhimanyunā subalaputraḥ śakunir api ghāyitaḥ | tataḥ śakunir api tribhir bāṇair abhimanyum ghāyayitvā duryodhanam idam uvāca |
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದನು— ಅಭಿಮನ್ಯು ಶತ್ರುಂಜಯ, ಚಂದ್ರಕೇತು, ಮೇಘವೇಗ, ಸುವರ್ಚಸನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು; ನಂತರ ಸೂರ್ಯಭಾಸನೊಡನೆ ಆ ಐದು ವೀರರನ್ನು ವಧಿಸಿ, ಸುಬಲನ ಪುತ್ರ ಶಕುನಿಯನ್ನೂ ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದನು. ಆಗ ಶಕುನಿ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಮೂರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅಭಿಮನ್ಯುವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ, ದುರ್ಯೋಧನನಿಗೆ ಹೀಗೆಂದನು.
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the relentless reciprocity of violence in war: prowess brings immediate results, yet every strike invites a counterstrike. It frames battlefield action within kṣatriya-duty while implicitly showing how conflict rapidly escalates and consumes many lives.
Sañjaya reports that Abhimanyu kills five named warriors and also wounds Śakuni. Śakuni retaliates by wounding Abhimanyu with three arrows and then turns to speak to Duryodhana, setting up the next lines of dialogue.