Mahabharata — Adi Parva, Shloka 34
कृपकृपी-जननम्
The Birth of Kṛpa and Kṛpī; Kṛpa’s Attainment of Astras
दत्त: क्रीतः कृत्रिमश्न॒ उपगच्छेत् स्वयं च यः । सहोढो ज्ञातिरेताश्व हीनयोनिधृतश्च यः
dattaḥ krītaḥ kṛtrimāś ca upagacchet svayaṃ ca yaḥ | sahūḍho jñātiretāś ca hīnayoni-dhṛtaś ca yaḥ ||
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು— ‘ಅಬಂಧು-ದಾಯಾದ’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವ ಆರು ವಿಧದ ಪುತ್ರರು ಇವರು: (1) ದತ್ತ—ತಾಯಿ-ತಂದೆಗಳು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಸಿದವನು; (2) ಕ್ರೀತ—ಧನ ನೀಡಿ ಖರೀದಿಸಿದವನು; (3) ಕೃತ್ರಿಮ—ತಾನೇ ಬಂದು ‘ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಪುತ್ರ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿದವನು; (4) ಸಹೂಢ—ವಿವಾಹ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಗರ್ಭವತಿಯಾಗಿದ್ದ ವಧುವಿನ ಗರ್ಭದಿಂದ ಜನಿಸಿದವನು; (5) ಜ್ಞಾತಿರೇತ—ಕುಲದ ಜ್ಞಾತಿಯಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನ; (6) ಹೀನಯೋನಿಧೃತ—ತನ್ನಿಗಿಂತ ಕೆಳಗಿನ ಜಾತಿ/ವರ್ಣದ ಸ್ತ್ರೀಯ ಗರ್ಭದಿಂದ ಜನಿಸಿದವನು. ಇವರೆಲ್ಲ ಅಬಂಧು-ದಾಯಾದರು।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse classifies certain socially recognized forms of sonship that do not arise from direct blood descent, indicating how dharma-text traditions distinguished between biological lineage and legally/socially constituted heirs for purposes such as inheritance and family continuity.
Vaiśampāyana is enumerating categories of ‘sons’ acknowledged in traditional legal-ethical discourse, explaining which kinds are considered non-agnatic heirs (abandhu-dāyāda) and defining each type by the manner of acquisition or birth circumstances.