Previous Verse
Next Verse

Shloka 52

कैलास-मन्दाकिनी-स्वच्छोदा-लौहित्य-सरयू-उद्गमवर्णनम्

Kailāsa and the Origins of Mandākinī, Svacchodā, Lauhitya, and Sarayū

एताञ्जनपदान्मान्यान्गङ्गा भावयते शुभान् / ततः प्रतिहता विन्ध्यात्प्रविष्टा लवणोदधिम्

etāñjanapadānmānyāngaṅgā bhāvayate śubhān / tataḥ pratihatā vindhyātpraviṣṭā lavaṇodadhim

ಗಂಗೆ ಈ ಮಾನ್ಯ ಜನಪದಗಳನ್ನು ಶುಭಕರವಾಗಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ; ನಂತರ ವಿಂಧ್ಯದಿಂದ ತಡೆಗೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟು ಲವಣೋದಧಿ ಎಂಬ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು।

etānthese
etān:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine), Dvitīyā vibhakti (Accusative/2nd), Bahuvacana (Plural); pronoun used adjectivally
janapadāncountries/regions
janapadān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjanapada (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine), Dvitīyā vibhakti (Accusative/2nd), Bahuvacana (Plural)
mānyānhonourable, esteemed
mānyān:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmānya (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine), Dvitīyā vibhakti (Accusative/2nd), Bahuvacana (Plural)
gaṅgāGaṅgā (the river)
gaṅgā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootgaṅgā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (Feminine), Prathamā vibhakti (Nominative/1st), Ekavacana (Singular)
bhāvayatemakes (them) flourish / blesses
bhāvayate:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√bhū (धातु) [causative: bhāvaya]
FormLaṭ-lakāra (Present), Prathama-puruṣa (3rd person), Ekavacana (Singular), Ātmanepada; ṇijanta (causative)
śubhānauspicious, good
śubhān:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśubha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine), Dvitīyā vibhakti (Accusative/2nd), Bahuvacana (Plural)
tataḥthen/thereafter
tataḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
FormAdverb (kāla/krama-vācaka: ‘then/from there’)
pratihatāchecked/obstructed
pratihatā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootprati-√han (धातु) → pratihata (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (Feminine), Prathamā vibhakti (Nominative/1st), Ekavacana (Singular); bhūta-kṛdanta (past passive participle)
vindhyātfrom the Vindhya (mountain)
vindhyāt:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootvindhya (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine), Pañcamī vibhakti (Ablative/5th), Ekavacana (Singular)
praviṣṭāhaving entered
praviṣṭā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootpra-√viś (धातु) → praviṣṭa (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (Feminine), Prathamā vibhakti (Nominative/1st), Ekavacana (Singular); bhūta-kṛdanta (past active participle/PPP in sense of ‘entered’)
lavaṇa-udadhiṃthe salt ocean
lavaṇa-udadhiṃ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootlavaṇa (प्रातिपदिक) + udadhi (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine), Dvitīyā vibhakti (Accusative/2nd), Ekavacana (Singular); samāsa: karmadhāraya (lavaṇaḥ udadhiḥ)