Opening the text

Lohārgala-māhātmya
Tīrtha-māhātmya (Pilgrimage Geography & Ritual-Manual)
ជំពូកនេះបង្ហាញជាសន្ទនាបែបបង្រៀន។ បន្ទាប់ពីស្តាប់រឿងព្រះធម៌មុនៗ ព្រឹថិវីសួរព្រះវរាហៈថា តើមានក្សេត្រដ៏សម្ងាត់ (guhya) និងមង្គលលើសសានន្ទូរ៉ាឬទេ។ ព្រះវរាហៈឆ្លើយដោយពណ៌នាមហិមារបស់ទីរថៈ លោហារគលា នៅតំបន់ហិមាល័យឆ្ងាយ; ទោះស្ថិតក្នុងចំណោមម្លេច្ឆៈ ក៏អ្នកមានបុណ្យ និងអ្នកឧស្សាហ៍រំលឹកព្រះអង្គអាចទៅដល់បាន។ ព្រះអង្គនិទានដើមកំណើតតាមទេវកថា៖ ដោយវៃಷ್ಣវមាយា ព្រះអង្គស្ថាបនា “អរគលា” ដ៏ទេវីយ (របាំងការពារ) បង្ក្រាបកម្លាំងសត្រូវ ហើយបង្កើតផលប្រយោជន៍នៃពិធីបូជា។ បន្ទាប់មកមានការរាយនាមគុណ្ឌជាច្រើនក្នុងសម្បូរបែបលោហារគលា—មួយៗមានចំនួនស្ទ្រីមទឹក វិន័យអាហារប្រកាន់ (អុបវាស) ការទទួលទស្សនៈ (នារទ កុមារ គោរី ជាដើម) និងកម្រិតគោលដៅក្រោយស្លាប់; ចុងក្រោយសន្យាថានឹងបានដល់លោករបស់ព្រះវរាហៈផ្ទាល់។ សំណួររបស់ផែនដីត្រូវបានដាក់ជាការស្វែងរករបៀបរៀបចំសីលធម៌-ពិធីការដើម្បីធ្វើឲ្យសុខុមាលភាពលើផែនដីមានស្ថិរភាព តាមរយៈវិន័យ ភាពបរិសុទ្ធ និងការចូលរួមជាមួយទឹកបរិសុទ្ធដោយមានក្បួនក្រម។
Verse 1
अथ लोहर्गलमाहात्म्यम् ॥ सूत उवाच ॥ सानन्दूरस्य माहात्म्यमेतच्छ्रुत्वा वसुन्धरा ॥ कृताञ्जलिपुटा भूत्वा वराहं पुनरब्रवीत् ॥
ឥឡូវនេះចាប់ផ្តើមពោលអំពីមហាត្ម្យ (សេចក្តីសរសើរព្រះគុណ) នៃ លោហារគល។ សូតៈបាននិយាយថា៖ ក្រោយស្តាប់រឿងមហិមារបស់ សានន្ទូរា រួច វសុន្ធរា (ផែនដី) បានប្រណមដៃ ហើយនិយាយទៅកាន់ វរាហា ម្តងទៀត។
Verse 2
धरण्युवाच ॥ श्रुतमेतज्जगन्नाथ विष्णो गुह्यमनुत्तमम् ॥ यच्छ्रुत्वा सुमहाभाग जाता॒स्मि विगतज्वरा ॥
ធរណីបាននិយាយថា៖ ឱ ព្រះជាម្ចាស់នៃលោក ឱ វិស្ណុ សម្ងាត់ដ៏លើសលប់នេះ ខ្ញុំបានស្តាប់ហើយ។ ឱ អ្នកមានភាគធំ ក្រោយស្តាប់ហើយ ក្តៅក្រហាយដូចជាជំងឺក្តៅ (គឺទុក្ខកង្វល់) របស់ខ្ញុំបានរលាយបាត់។
Verse 3
अपरं वा॒स्ति चेत्किञ्चिद्गुह्यं क्षेत्रं शुभावहम् ॥ सानन्दूरात्परं गुह्यं क्षेत्रमस्ति न वा परम् ॥
បើមានក្សេត្រ (ដែនបរិសុទ្ធ) សម្ងាត់ផ្សេងទៀតដែលនាំមកសុភមង្គល សូមប្រាប់ផង៖ តើមានក្សេត្រដែលសម្ងាត់ជាង សានន្ទូរា ឬទេ ឬថាមិនមានអ្វីលើសពីវាទេ?
Verse 4
सुरकरण नृसिंह लोकनाथ युतससुरसुरधीऱ देववीर ॥ कमलदलसहस्रनेत्र रूपो जयति कृतान्तसमानकालरूपः ॥
ជ័យជម្នះស្ថិតលើព្រះនរសിംហៈ ព្រះវីរបុរសទេវៈ និងលោកនាថ—អ្នកមានចិត្តធ្ងន់ធ្ងរ មាំមួនក្នុងចំណោមទេវតា និងអសុរា ជាអ្នកការពារពិភពលោក; ព្រះរូបមានភ្នែកពាន់ដូចក្រដាសផ្កាឈូក ហើយព្រះរូបជាកាលស្មើនឹង ក្រឹតាន្ត (មរណៈ)។
Verse 5
गद्गदं वचनं श्रुत्वा पृथिव्याः स जनार्दनः ॥ उवाच मधुरं वाक्यं सर्वलोकार्त्तिहा हरिः ॥
ព្រះជនារទនៈ—ព្រះហរិ ដែលបំបាត់ទុក្ខវេទនានៃលោកទាំងអស់—បានស្តាប់ពាក្យរបស់ព្រះប្រឹថិវីដែលស្ទាក់ស្ទើរដោយអារម្មណ៍ ហើយបានមានព្រះវាចាផ្អែមល្ហែមឆ្លើយតប។
Verse 6
श्रीवराह उवाच ॥ शृणु देवि च तत्त्वेन यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ गुह्यमन्यत्प्रवक्ष्यामि मद्व्रतः कर्मणो जनिः ॥
ព្រះស្រីវរាហៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ ទេវី អ្នកចូរស្តាប់ដោយសេចក្តីពិតនៃអ្វីដែលអ្នកសួរខ្ញុំ។ ខ្ញុំនឹងពន្យល់រឿងមួយទៀតដែលជាការសម្ងាត់—អំពីប្រភពនៃវ្រត (vrata) និងវិធីពិធីកម្មនៃកិច្ចប្រតិបត្តិ»។
Verse 7
ततः सिद्धवटे गत्वा त्रिंशद्योजनदूरतः ॥ म्लेच्छमध्ये वरारोहे हिमवन्तं समाश्रितम् ॥
បន្ទាប់មក ខ្ញុំបានទៅកាន់សិទ្ធវដ (Siddhavaṭa) ដែលស្ថិតឆ្ងាយសាមសិបយោជន។ ឱ នាងមានត្រគាកស្រស់ស្អាត (វរារោហេ) ទីនោះស្ថិតនៅកណ្ដាលពួកម្លេច្ឆៈ ហើយបានយកហិមវន្ត (ហិមាល័យ) ជាទីពឹងជិតខាង។
Verse 8
तत्र लोहर्गले क्षेत्रे निवासो विहितः शुभः ॥ गुह्यं पञ्चदशायामं समन्तात्पञ्चयोजनम् ॥
នៅទីនោះ ក្នុងក្សេត្រ (kṣetra) ឈ្មោះ លោហារគល (Lohārgala) បានរៀបចំទីស្នាក់នៅដ៏មង្គល។ ទីតាំងនោះត្រូវបានហៅថា «សម្ងាត់»៖ ប្រវែងដប់ប្រាំយាម (yāma) ហើយព័ទ្ធជុំវិញមានវិសាលភាពប្រាំយោជន។
Verse 9
दुर्गमं दुःसहं चैव पापैः सर्वत्र वेष्टितम् ॥ सुलभं पुण्ययुक्तानां मम चिन्तानुसारिणाम् ॥
ទីនោះពិបាកទៅដល់ និងពិបាកអត់ធ្មត់ណាស់ ព័ទ្ធជុំវិញដោយអំពើបាបគ្រប់ទិស; ប៉ុន្តែសម្រាប់អ្នកមានបុណ្យ—អ្នកដែលដើរតាមការចងចាំ និងការគិតគូរចំពោះខ្ញុំ—វិញ វាងាយស្រួលទៅដល់។
Verse 10
ततो मे दानवाः सर्वे क्रमन्तो लोकमुत्तमम् ॥ मया चैवान्तरं कृत्वा कृत्वा मायां च वैष्णवीम् ॥
បន្ទាប់មក ដានវៈរបស់ខ្ញុំទាំងអស់បានដំណើរទៅកាន់លោកដ៏ឧត្តម; ហើយខ្ញុំបានបង្កើតចន្លោះមួយជាការបំបែក ហើយក៏បានបង្ហាញ “វៃෂ្ណវីមាយា” យុទ្ធល្បិចដែលពាក់ព័ន្ធនឹងព្រះវិṣṇu។
Verse 11
तत्र ब्रह्मा च रुद्राश्च स्कन्देन्द्रो समुरुद्गणाः ॥ आदित्या वसवो वायुरश्विनौ च महौजसम् ॥
នៅទីនោះមានព្រះព្រហ្ម និងព្រះរុទ្រៈទាំងឡាយ មានស្កន្ទ និងឥន្ទ្រ ជាមួយកងមរុត; មានអាទិត្យៈ វសុ វាយុ និងអស្វិនទ្វេ—សុទ្ធតែមានពន្លឺដ៏មហិមា។
Verse 12
सोमो बृहस्पतिश्चैव ये चान्ये वै दिवौकसः ॥ तेषां चैवार्गलं दत्त्वा चक्रं गृह्य महौजसम् ॥
មានសោម និងព្រះព្រហស្បតិ៍ ព្រមទាំងអ្នកស្ថិតនៅស្ថានសួគ៌ដទៃទៀត; ខ្ញុំបានផ្តល់ “អរគល” ជារបាំងការពារ (ដូចសោ/គន្លឹះ) ហើយបានកាន់យកចក្រដ៏ភ្លឺរលោង។
Verse 13
शतकोटिसहस्राणि शीघ्रमेव निपातितम् ॥ ततश्च देवताः सर्वास्तुष्यमाणा इतस्ततः ॥
ចំនួន “សតកោដិនៃពាន់” ត្រូវបានទម្លាក់ចុះយ៉ាងរហ័ស; បន្ទាប់មក ព្រះទេវតាទាំងអស់មានចិត្តពេញចិត្ត ហើយដើរទៅមកទីនេះទីនោះ។
Verse 14
एवं लोहर्गलं नाम क्षेत्रं चैव मया कृतम् ॥ ततो देवासुरे युद्धे हत्वा त्रिदशकण्टकान् ॥
ដូច្នេះ ខ្ញុំបានបង្កើតតំបន់បរិសុទ្ធឈ្មោះ “លោហារគល”។ បន្ទាប់មក ក្នុងសង្គ្រាមរវាងទេវ និងអសុរ ខ្ញុំបានសម្លាប់សត្រូវដែលជាដូចមុតកន្ទុយសម្រាប់ត្រីទស (ទេវ៣០) ហើយ (រឿងរ៉ាវបន្តទៅមុខ)។
Verse 15
तेषां संस्थापनं तत्र कृतं चैव महौजसाम् ॥ यो मां पश्यति तत्रस्थं प्रयत्नेन कदाचन
នៅទីនោះ ការស្ថាបនារបស់ព្រះអង្គដ៏មានតេជៈខ្លាំងទាំងនោះ ត្រូវបានធ្វើឡើងពិតប្រាកដ។ អ្នកណាក៏ដោយ នៅពេលណាក៏ដោយ ដោយការខិតខំ បានឃើញខ្ញុំស្ថិតនៅទីនោះ—
Verse 16
सोऽपि भागवतो भूमे भवत्येव सुनिष्ठितः ॥ तस्मिन्कुण्डे तु सुश्रोणि यः स्नाति नियतो नरः
—អ្នកនោះក៏ក្លាយជាភាគវតៈ (អ្នកបម្រើព្រះភគវាន) ឱ ព្រះមាតាភូមិ ហើយតាំងមាំក្នុងភក្តិ។ ហើយឱ នារីត្រគាកស្រស់ បុរសណាដែលងូតទឹកក្នុងកុណ្ឌនោះដោយការគ្រប់គ្រងខ្លួន—
Verse 17
उपोष्य च त्रिरात्रं तु विधिदृष्टेन कर्मणा ॥ ततः स्वर्गसहस्रेषु मोदते नात्र संशयः
ហើយដោយតមអាហាររយៈពេលបីយប់ តាមកិច្ចការដែលវិធី (វিধិ) បានកំណត់ បន្ទាប់មកគាត់រីករាយនៅក្នុងសួគ៌រាប់ពាន់—គ្មានសង្ស័យឡើយ។
Verse 18
अथात्र मुञ्चते प्राणान्स्वकर्मपरिनिष्ठितः ॥ सर्वान्स्वर्गान्परित्यज्य मम लोकं प्रपद्यते
បន្ទាប់មក នៅទីនេះ ដោយតាំងមាំក្នុងកាតព្វកិច្ចកម្មរបស់ខ្លួន គាត់លះបង់ដង្ហើមជីវិត; បោះបង់សួគ៌ទាំងអស់ ហើយទៅដល់លោករបស់ខ្ញុំ។
Verse 19
चतुर्विंशतिद्वादश्यां मासेन विधिना मम ॥ बलिः प्रदीयते तत्र सर्वकामविशोधनः
នៅក្នុងខែដែលបានកំណត់ នៅថ្ងៃទ្វាទសីលើកទី២៤ តាមវិធីដែលខ្ញុំបានបញ្ជាក់ មានការថ្វាយបលិ (បាលី) នៅទីនោះ—ដែលគេថាជាការសម្អាតបំណងប្រាថ្នាទាំងអស់។
Verse 20
अश्वो मे कल्पितस्तत्र सर्वरत्नविभूषितः ॥ श्वेतः कुमुदवर्णाभः शङ्खकुन्दसमप्रभः
នៅទីនោះ សេះមួយសម្រាប់ខ្ញុំត្រូវបានបង្កើតឡើង តុបតែងដោយរតនៈគ្រប់ប្រភេទ—ស ស្រស់ ដូចពណ៌ផ្កាកុមុទ (ផ្កាបូកទឹក) ហើយមានពន្លឺប្រៀបដូចសង្ខ (សំបកខ្យងបរិសុទ្ធ) និងផ្កាកុន្ទ (មល្លិ)។
Verse 21
मार्गणा मे धनुस्तत्र अक्षसूत्रं कमण्डलुः ॥ आसनं विततं दिव्यं दीयतेऽश्वोपरि स्थिरम्
នៅទីនោះ សម្រាប់ខ្ញុំ មានព្រួញ និងធ្នូ អក្សសូត្រ (ខ្សែជប/មាលា) និងកមណ្ឌលុ (ភាជន៍ទឹកបរិសុទ្ធ); ហើយមានអាសនៈទេវ្យមួយធំទូលាយ ត្រូវបានផ្តល់ឲ្យ ដាក់យ៉ាងមាំលើខ្នងសេះ។
Verse 22
श्वेतपर्वतमारोह्य पतमानः कुरून् बहून् ॥ पतितस्तत्र दृश्येत क्षतं तत्र न दृश्यते
ក្រោយឡើងលើភ្នំស (White Mountain) ហើយធ្លាក់ឆ្លងកាត់ចម្ងាយជាច្រើន «កុរុ» (ឯកតាវាស់ចម្ងាយ) គេអាចឃើញថាគាត់ដូចជាធ្លាក់នៅទីនោះ; ប៉ុន្តែមិនឃើញមានរបួស ឬស្នាមខូចខាតនៅទីនោះឡើយ។
Verse 23
अनेकान्येव रूपाणि पातयित्वा नभस्तलात् ॥ शान्तो दान्तः परिक्लिष्टः स चाश्वो दिवि वर्तते
ក្រោយបានទម្លាក់រូបរាងផ្សេងៗជាច្រើនចេញពីផ្ទៃមេឃ សេះនោះ—ស្ងប់ស្ងាត់ មានវិន័យគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ និងនឿយហត់—ស្ថិតនៅក្នុងសួគ៌។
Verse 24
सूत उवाच ॥ ततो भूम्या वचः श्रुत्वा ब्रह्मपुत्रो महामुनिः ॥ विस्मयं परमं प्राप्तो विष्णुमायोपबृंहितः
សូត្រ បាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មក ក្រោយបានស្តាប់ពាក្យរបស់ព្រះធរណី មហាមុនី ព្រះបុត្ររបស់ព្រះព្រហ្ម បានទទួលនូវការភ្ញាក់ផ្អើលដ៏អតិបរមា—ដោយមាយារបស់ព្រះវិṣṇុបានបន្ថែមកម្លាំងដល់បទពិសោធន៍នោះ។
Verse 25
ततः स विस्मयाविष्टो ब्रह्मपुत्रो महामतिः ॥ सनत्कुमारो भगवान् पुनरेवमभाषत
បន្ទាប់មក ព្រះបុត្ររបស់ព្រះព្រហ្មាដែលមានបញ្ញាធំ ត្រូវភាពអស្ចារ្យគ្របដណ្តប់—ព្រះភគវាន សនត្កុមារ—បាននិយាយឡើងម្ដងទៀតដូច្នេះ។
Verse 26
सनत्कुमार उवाच ॥ धन्यासि देवि सुश्रॊणि सुपुण्यासि वरानने ॥ देवि यल्लोकनाथस्य साक्षाद्दर्शनमागता
សនត្កុមារ បានមានព្រះវាចា៖ “ឱ ទេវី អ្នកមានភ្លៅស្រស់ស្អាត អ្នកមានបុណ្យធម៌ច្រើន ឱ អ្នកមានមុខស្រស់—អ្នកពិតជាមានសំណាង ព្រោះអ្នកបានមកដល់ដើម្បីទទួលទស្សនៈដោយផ្ទាល់នៃព្រះអម្ចាស់នៃលោក។”
Verse 27
पद्मपत्रविशालाक्षो यत्त्वया परिभाषितः ॥ तेनोक्तं शंस सकलं सर्वेषां सुखवर्धनम्
“ព្រះអង្គដែលមានព្រះនេត្រធំដូចស្លឹកផ្កាឈូក ដែលអ្នកបានសន្ទនាដោយគោរព—សូមប្រកាសឲ្យពេញលេញនូវអ្វីដែលព្រះអង្គបានមានព្រះវាចា ព្រោះវាបង្កើនសុខសាន្តដល់សត្វទាំងអស់។”
Verse 28
ततः स पुण्डरीकाक्षः किमाचष्ट ततः परम् ॥ कर्मणा विधिदृष्टेन सर्वभागवतप्रियः
បន្ទាប់មក ព្រះពុណ្ឌរីកាក្ស (ព្រះនេត្រដូចផ្កាឈូក) បានពន្យល់អ្វីបន្តទៀត? ព្រះអង្គជាទីស្រឡាញ់របស់ភក្តទាំងអស់ ហើយមានព្រះវាចាស្របតាមពិធីវិធី ដូចដែលកំណត់ដោយការប្រព្រឹត្តកម្មតាមវិន័យ។
Verse 29
(सूत उवाच) ॥ तस्य तद्वचनं श्रुत्वा कुमारस्य महौजसः ॥ उवाच मधुरं वाक्यमाभाष्य ब्रह्मणः सुतम्
សូត បាននិយាយថា៖ ក្រោយបានស្តាប់ព្រះវាចារបស់កុមារដែលមានតេជៈខ្លាំងនោះ គាត់បានសន្ទនាជាមួយបុត្ររបស់ព្រះព្រហ្មា ហើយនិយាយពាក្យផ្អែមល្ហែម។
Verse 30
शृणु वत्स जगन्नाथो यथा मामाह चोदितः ॥ श्रीवराह उवाच ॥ एवं तत्रैव कर्माणि क्रियन्ते विधिपूर्वकम्
ស្តាប់ចុះ កូនជាទីស្រឡាញ់; ដូចដែលព្រះអម្ចាស់នៃលោក កាលត្រូវបានជំរុញ បានមានព្រះបន្ទូលមកកាន់ខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងប្រាប់ដូច្នោះ។ ព្រះវរាហៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ នៅទីនោះឯង ពិធីកម្ម និងកិច្ចអនុស្ឋាន ត្រូវបានអនុវត្តតាមវិធីសាស្ត្រដែលបានកំណត់។
Verse 31
शोधकानि च पापानां मृदूनि च शुभानि च ॥ अश्वानां तत्कुलीनानामावहन्ति सुमध्यमे
ពួកគេនាំមកថ្វាយសេះពីវង្សកុលដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់នោះ ឱ នារីចង្កេះស្រស់ស្អាត—ជាគ្រឿងបូជាដែលសម្អាតបាប ទន់ភ្លន់ និងជាមង្គល។
Verse 32
नान्यं वहन्ति ते चाश्वा मम वाहा दुरत्ययाः ॥ कुण्डं पञ्चसरो नाम गुह्यं क्षेत्रं परं मम
សេះទាំងនោះមិនដឹកអ្នកដទៃឡើយ; វាជាវាហនៈរបស់ខ្ញុំ ដែលលំបាកឈ្នះ។ មានស្រះមួយឈ្មោះ ‘បញ្ចសរ’—ជាគ្រឹះដែនបរិសុទ្ធសម្ងាត់ និងឧត្តមបំផុតរបស់ខ្ញុំ។
Verse 33
चतुर्धाराः पतन्त्यत्र शङ्खवर्णा मनोजवाः ॥ तत्र स्नानं तु कुर्वीत चतुर्भक्तोषितो नरः
នៅទីនេះមានទឹកធ្លាក់បួនសាយ—សដូចស័ង្ខ និងលឿនដូចចិត្ត។ នៅទីនោះ បុរសដែលពេញចិត្តដោយអាហារបួនពេល (មានវិន័យ និងមធ្យមភាព) គួរធ្វើស្នានបរិសុទ្ធ។
Verse 34
लोकं चैत्राङ्गदं गत्वा गन्धर्वैः सह मोदते ॥ अथ चेन्मुञ्चते प्राणांस्तस्मिन्क्षेत्रे परे मम
ពេលទៅដល់លោកដែលហៅថា ‘ចៃត្រាង្គដ’ គាត់រីករាយជាមួយពួកគន្ធព៌។ ហើយបើគាត់លះបង់ដង្ហើមជីវិតនៅក្នុងដែនបរិសុទ្ធឧត្តមបំផុតរបស់ខ្ញុំនោះ…
Verse 35
गन्धर्वलोकमुत्सृज्य मम लोकं स गच्छति ॥ ततो नारदकुण्डे तु मम क्षेत्रे परे महत्
ក្រោយពីចាកចេញពីលោកគន្ធព៌ (Gandharva-loka) គេនោះទៅដល់លោករបស់ព្រះអង្គ។ បន្ទាប់មក នៅនារទកុណ្ឌ (Nārada-kuṇḍa) ក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធដ៏ឧត្តម និងមហិមារបស់ព្រះអង្គ (គួរធ្វើពិធី)។
Verse 36
पञ्च धाराः पतन्त्यत्र तालवृक्षसमोपमाः ॥ तत्र स्नानं तु कुर्वीत एकभक्तोषितो नरः
នៅទីនេះ មានទឹកធ្លាក់ប្រាំខ្សែ ធំខ្ពស់ប្រហែលដើមត្នោត។ នៅទីនោះ បុរសគួរធ្វើស្នានបរិសុទ្ធ ដោយបានគោរពវិន័យបរិភោគអាហារតែម្តង (ក្នុងមួយថ្ងៃ)។
Verse 37
प्रमुच्य नारदं दिव्यं मम लोकं च गच्छति ॥ ततो वसिष्ठकुण्डं तु तस्मिन्क्षेत्रं परं मम
ក្រោយពីបានរួចផុត (ពីផលកម្ម) នៅនារទកុណ្ឌដ៏ទេវីយៈ គេនោះក៏ទៅដល់លោករបស់ព្រះអង្គ។ បន្ទាប់មក គឺវសិષ્ઠកុណ្ឌ (Vasiṣṭha-kuṇḍa) ដែលនៅទីនោះមានក្សេត្របរិសុទ្ធដ៏ឧត្តមរបស់ព្រះអង្គ។
Verse 38
धाराः पतन्ति तिस्रस्तु न स्थूला नाति वै कृशाः ॥ तत्राभिषेकं कुर्वीत पञ्च कालोषितो नरः
នៅទីនោះ មានទឹកធ្លាក់បីខ្សែ—មិនក្រាស់ពេក និងមិនស្តើងពេក។ នៅទីនោះ បុរសគួរធ្វើអភិសេក (abhiṣeka) ដោយបានគោរពវិន័យបញ្ចកាល (pañca-kāla)។
Verse 39
वासिष्ठं लोकमासाद्य मोदते नात्र संशयः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम कर्मसु निष्ठितः ॥ वासिष्ठं लोकमुत्सृज्य मम लोकं प्रपद्यते ॥ पञ्चकुण्डेति विख्यातं तस्मिन्क्षेत्रे परे मम
ក្រោយពីទៅដល់លោកវសិષ્ઠ (Vāsiṣṭha-loka) គេនោះរីករាយ—គ្មានសង្ស័យឡើយ។ បន្ទាប់មក ដោយមាននិស្ស័យក្នុងពិធីកម្មរបស់ព្រះអង្គ គេនោះបោះបង់ប្រាណ (prāṇa) នៅទីនេះ។ ក្រោយពីចាកចេញពីលោកវសិષ્ઠ គេនោះទៅដល់លោករបស់ព្រះអង្គ។ បន្ទាប់ទៀត គឺទីកន្លែងដែលល្បីថា បញ្ចកុណ្ឌ (Pañcakuṇḍa) ក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធដ៏ឧត្តមរបស់ព្រះអង្គ។
Verse 40
पञ्च धाराः पतन्त्यत्र हिमकूटविनिःसृताः ॥ तत्राभिषेकं कुर्वीत पञ्चकालोषितो नरः
នៅទីនេះ មានស្ទឹងប្រាំធ្លាក់ចុះ កើតចេញពីហិមកូដ។ នៅទីនោះ បុរសគួរធ្វើពិធីអភិសេក បន្ទាប់ពីបានគោរពវិន័យបញ្ចកាល។
Verse 41
स तत्र गच्छेद्वै भूमे यत्र पञ्चशिखो मुनिः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम भक्तो जितेन्द्रियः
គាត់គួរតែទៅពិតប្រាកដ ទៅកាន់ទីកន្លែងលើផែនដី ដែលមុនីបញ្ចសិខា ស្ថិតនៅ។ បន្ទាប់មក នៅទីនេះ អ្នកភក្តិរបស់ខ្ញុំ—អ្នកឈ្នះឥន្ទ្រីយ៍—លះបង់ដង្ហើមជីវិត។
Verse 42
पञ्चचूडं समुत्सृज्य स याति परमां गतिम् ॥ सप्तर्षिकुण्डं विख्यातमस्मिन्क्षेत्रे परे मम
ក្រោយពីចាកចេញពីបញ្ចចូឌា គាត់ទៅដល់គតិដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត។ (បន្ទាប់មក) មានសប្តឫសិ-កុណ្ឌដ៏ល្បីល្បាញ នៅក្នុងក្សេត្រដ៏ឧត្តមរបស់ខ្ញុំនេះ។
Verse 43
सप्त धाराः पतन्त्यत्र हिमवत्पर्वतस्थिताः ॥ तत्राभिषेकं कुर्वीत सप्तभक्तोषितो नरः
នៅទីនេះ មានស្ទឹងប្រាំពីរធ្លាក់ចុះ ស្ថិតនៅលើភ្នំហិមវត។ នៅទីនោះ បុរសគួរធ្វើពិធីអភិសេក បន្ទាប់ពីបានគោរពវិន័យសប្ត-ភក្ត (អាហារប្រាំពីរចំណែក)។
Verse 44
मोदते ऋषिलोकेषु ऋषिकन्याभिसंवृतः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्रागलोभविवर्जितः
គាត់រីករាយនៅក្នុងលោករបស់ឫសិ ទាំងឡាយ ដោយមានកូនស្រីឫសិព័ទ្ធជុំវិញ។ បន្ទាប់មក នៅទីនេះ ដោយគ្មានរាគៈ និងលោភៈ គាត់លះបង់ដង្ហើមជីវិត។
Verse 45
तत्र धारा पतत्येका शरभङ्गश्रिता नदी ॥ स्नानं यस्तत्र कुर्वीत षष्ठभक्तोषितो नरः
នៅទីនោះ មានធារតែមួយហូរធ្លាក់ចុះ—ជាទន្លេដែលពាក់ព័ន្ធនឹង សរភង្គៈ។ បុរសណាដែលងូតទឹកនៅទីនោះ ដោយបានគោរពវិន័យ ṣaṣṭha-bhakta (អត់អាហារ/កំណត់អាហារតាមវិន័យ) រួច,
Verse 46
मोदते तस्य लोकेषु ऋषिकन्याप्रमोदितः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान् सर्वसङ्गविवर्जितः
—គាត់រីករាយនៅក្នុងលោកទាំងនោះ ដោយបានរីករាយជាមួយកូនស្រីរបស់ឥសី (ṛṣi-kanyā)។ បន្ទាប់មក នៅទីនេះឯង គាត់លះបង់ដង្ហើមជីវិត ដោយគ្មានការចងពាក់ណាមួយទាំងអស់។
Verse 47
शरभङ्गं समुत्सृज्य मम लोके महीयते ॥ कुण्डमग्निसरो नाम सर्वमायाभिसंवृतम्
ដោយលះបង់សរភង្គៈ គាត់ត្រូវបានគោរពលើកតម្កើងនៅក្នុងលោករបស់ខ្ញុំ។ មានអាងទឹកមួយឈ្មោះ ‘អគ្គនិសារ’ ដែលត្រូវបានគ្របដណ្ដប់ទាំងស្រុងដោយម៉ាយា (ការលាក់បាំង/មោហៈ)។
Verse 48
भूमिं नीत्वा जलं तत्र तिष्ठत्येव वरानने ॥ तत्र स्नानं प्रकुर्वीत चाष्टकालोषितो नरः
នៅទីនោះ ទោះនាំទឹកមកលើដីក៏ដោយ វានៅតែស្ថិតនៅទីនោះដដែល ឱ នារីមុខស្រស់។ បុរសណាដែលបានគោរពកាលៈប្រាំបី (cāṣṭa-kāla) គួរធ្វើស្នាននៅទីនោះ។
Verse 49
गच्छत्यङ्गिरसो लोकं सुखभागी न संशयः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम कर्मपरायणः
គាត់ទៅដល់លោករបស់អង្គិរសៈ ជាអ្នកមានចំណែកក្នុងសុខ—មិនមានសង្ស័យឡើយ។ បន្ទាប់មក នៅទីនេះ គាត់លះបង់ដង្ហើមជីវិត ដោយឧស្សាហ៍ព្យាយាមក្នុងកិច្ចការដែលខ្ញុំបានកំណត់ (karman)។
Verse 50
अग्निलोकं समुत्सृज्य मम लोकं स गच्छति ॥ कुण्डं बृहस्पतेर्भूमे सर्ववेदोदकाश्रितम्
ដោយបោះបង់លោកអគ្គនីចោល គេទៅដល់លោករបស់យើង។ ឱ ផែនដីអើយ មានស្រះរបស់ព្រហស្បតិ៍ ដែលត្រូវបានគាំទ្រដោយទឹកនៃវេទទាំងអស់។
Verse 51
धारा चैका पतत्यत्र हिमकूटसमाश्रिता ॥ तत्र स्नानं प्रकुर्वीत षष्ठकालोषितो नरः
ហើយនៅទីនេះ មានស្ទឹងតែមួយធ្លាក់ចុះ ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងហិមកូត។ បុរសដែលបានគោរពវត្តរយៈពេល ṣaṣṭha-kāla គួរធ្វើស្នាននៅទីនោះ។
Verse 52
गत्वा बृहस्पतेर्लोकं मुनिकन्याभिमोदितः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम लोकं समाश्रितः
ក្រោយទៅដល់លោករបស់ព្រហស្បតិ៍ ដោយបានទទួលការស្វាគមន៍ពីកូនស្រីនៃមុនីទាំងឡាយ បន្ទាប់មកនៅទីនេះ គេបោះបង់ដង្ហើមជីវិត ដោយយកជាស្រមោលជ្រកក្នុងលោករបស់យើង។
Verse 53
सोऽपि याति परां सिद्धिं समुत्सृज्य बृहस्पतिम् ॥ वैश्वानरस्य कुण्डं तु गुह्यं क्षेत्रं परं मम
គេនោះក៏សម្រេចសិទ្ធិដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ដោយបោះបង់ព្រហស្បតិ៍ចោល។ ប៉ុន្តែស្រះរបស់វៃឝ្វានរៈ គឺជាគ្រឹះដ្ឋានបរិសុទ្ធដ៏សម្ងាត់—ជាដែនដ៏ឧត្តមរបស់យើង។
Verse 54
गत्वा बृहस्पतेर्लोकं मुनिकन्याभिमोहितः ॥ वैश्वानरेषु लोकेषु मोदते नात्र संशयः
ក្រោយទៅដល់លោករបស់ព្រហស្បតិ៍ ដោយត្រូវកូនស្រីនៃមុនីទាំងឡាយបង្កើតមោហៈ គេរីករាយនៅក្នុងលោកទាំងឡាយរបស់វៃឝ្វានរៈ—មិនមានសង្ស័យឡើយ។
Verse 55
अथात्र मुंचते प्राणान्मम कर्मपरायणः ॥ वैश्वानरं समुत्सृज्य मम लोकं स गच्छति
ឥឡូវនេះ អ្នកណាម្នាក់នៅទីនេះលះបង់ដង្ហើមជីវិត—ដោយស្មោះត្រង់ចំពោះកិច្ចពិធីតាមវិន័យ—ក្រោយចាកចេញពីលោកវៃស្វានរៈ គេនឹងទៅដល់លោករបស់ព្រះអង្គ។
Verse 56
कार्त्तिकेयस्य कुण्डं तु गुह्यं क्षेत्रं परं मम ॥ यत्र पञ्चदशा धाराः पतन्ति हिमपर्वतात्
អាងទឹក (កុណ្ឌ) របស់ ការត្តិកេយៈ ពិតជាទីធម៌សម្ងាត់—ជាដែនបរិសុទ្ធដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ព្រះអង្គ—ដែលមានស្ទឹងដប់ប្រាំខ្សែធ្លាក់ចុះពីភ្នំហិមាល័យ។
Verse 57
तत्र स्नानं प्रकुर्वीत षष्ठकालोषितो नरः ॥ कुमारं पश्यति व्यक्तं षण्मुखं शुभदर्शनम्
នៅទីនោះ បុរសដែលបានស្នាក់នៅតាមវិន័យរយៈពេលប្រាំមួយកាលពិធី គួរធ្វើស្នាន; គេនឹងឃើញ កុមារៈ បង្ហាញច្បាស់—មានមុខប្រាំមួយ និងជាទិដ្ឋភាពមង្គល។
Verse 58
अथात्र मुंचते प्राणान्कृत्वा चान्द्रायणं शुचिः ॥ कार्त्तिकेयं समुत्सृज्य मोदते मम मण्डले
ឥឡូវនេះ អ្នកណាម្នាក់នៅទីនេះលះបង់ដង្ហើមជីវិត—ដោយបរិសុទ្ធ ក្រោយបានបំពេញវ្រត ចន្ទ្រាយណៈ—ចាកចេញពីមណ្ឌលរបស់ ការត្តិកេយៈ ហើយរីករាយនៅក្នុងមណ្ឌលរបស់ព្រះអង្គ។
Verse 59
उमाकुण्डमिति ख्यातं तस्मिन्क्षेत्रे परं मम ॥ सा गौरी यत्र चोत्पन्ना महादेववराङ्गना
នៅក្នុងដែនបរិសុទ្ធដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ព្រះអង្គ នោះត្រូវបានគេស្គាល់ថា ‘ឧមា-កុណ្ឌ’ ជាទីដែល ព្រះគោរី បានកើតឡើង—ជាព្រះសហព័ន្ធដែលបានជ្រើសរើសរបស់ មហាទេវៈ។
Verse 60
तत्र स्नानं तु कुर्वीत दशरात्रोषितो नरः ॥ गौरीं देवीं स पश्येत्तु तस्या लोके च मोदते
នៅទីនោះ បុរសដែលបានស្នាក់នៅដប់យប់ គួរធ្វើពិធីងូតទឹកបរិសុទ្ធ; គាត់បានឃើញព្រះនាងគោរី និងរីករាយនៅក្នុងលោករបស់ព្រះនាង។
Verse 61
अथ प्राणान्प्रमुंचेत दशरात्रोषितो नरः ॥ उमालोकं समुत्सृज्य मम लोकं प्रपद्यते
បន្ទាប់មក បុរសដែលបានស្នាក់នៅដប់យប់ អាចលះបង់ប្រាណ; ដោយចាកចេញពីលោករបស់អុម៉ា គាត់ទៅដល់លោករបស់យើង។
Verse 62
महेश्वरस्य वै कुण्डं यत्र चोद्वाहिताः उमा ॥ कादम्बैश्चक्रवाकैश्च हंससारससेवितम्
ពិតប្រាកដ មានស្រះទឹករបស់ព្រះមហេស្វរ ដែលជាកន្លែងអុម៉ាត្រូវបានរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍; ស្រះនោះមានបក្សីកាដំបា ចក្រវាកា និងហង្សជាមួយសត្វក្រៀលមកស្នាក់នៅជាញឹកញាប់។
Verse 63
तत्र स्नानं तु कुर्वीत द्वादशाहोषितो नरः ॥ मोदते रुद्रलोकेषु रुद्रकन्याभिरावृतः
នៅទីនោះ បុរសដែលបានស្នាក់នៅដប់ពីរថ្ងៃ គួរធ្វើពិធីងូតទឹកបរិសុទ្ធ; គាត់រីករាយនៅក្នុងលោករបស់រុទ្រា ដោយមានកូនស្រីរបស់រុទ្រាព័ទ្ធជុំវិញ។
Verse 64
अथात्र मुञ्चते प्राणान्कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ रुद्रलोकं समुत्सृज्य मम लोकं च गच्छति
ឥឡូវនេះ អ្នកណាក៏ដោយនៅទីនេះ ដែលលះបង់ប្រាណ បន្ទាប់ពីបានអនុវត្តវត្ដអធិប្បាយដ៏លំបាកយ៉ាងខ្លាំង; ដោយចាកចេញពីលោករុទ្រា គាត់ក៏ទៅដល់លោករបស់យើងផងដែរ។
Verse 65
प्रख्यातं ब्रह्मकुण्डं तु वेदा यत्र समुत्थिताः ॥ चतस्रो वेदधारास्तु पतन्ति च हिमालयात् ॥
ព្រះព្រហ្មកុណ្ឌៈល្បីល្បាញ—ជាទីកន្លែងដែលគេនិយាយថាវេទាទាំងឡាយបានកើតឡើង។ ពីភ្នំហិមាល័យ មានស្ទឹងបួនសាយហូរចុះមក ដែលគេហៅថា ‘ចរន្តវេទា’។
Verse 66
ततः पूर्वेण पार्श्वेन समा धारा पतेच्छुभा ॥ उच्चा च रमणीया च पाण्डरोदकशोभिता ॥
បន្ទាប់មក នៅខាងកើត មានស្ទឹងមង្គលមួយហូរចុះមក—លំហូររលូនស្មើ ខ្ពស់ និងគួរឲ្យរីករាយ ស្រស់ស្អាតដោយទឹកស្រាលស្អាតថ្លា។
Verse 67
अथ पश्चिमपार्श्वेन यजुर्वेदेन संयुता ॥ अथ दक्षिणपार्श्वेन चाथर्वणसमन्विता ॥
ឥឡូវនេះ នៅខាងលិច មានស្ទឹងមួយដែលភ្ជាប់ជាមួយយជុរវេទ; ហើយនៅខាងត្បូង មានស្ទឹងមួយទៀតដែលសមនឹងប្រពៃណីអថර්វ។
Verse 68
एका धारा पतत्यत्र इन्द्रगोपकसन्निभा ॥ यस्तत्र कुरुते स्नानं सप्तरात्रोषितो नरः ॥
នៅទីនេះ មានស្ទឹងមួយហូរចុះមក មានពណ៌ស្រដៀងឥន្ទ្រគោបក (សត្វល្អិតក្រហមភ្លឺ)។ អ្នកណាដែលស្នាក់នៅទីនោះប្រាំពីរយប់ ហើយងូតទឹកនៅទីនោះ,
Verse 69
ब्रह्मलोकं समासाद्य ब्रह्मणा सह मोदते ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणानहङ्कारविवर्जितः ॥
ពេលបានទៅដល់ព្រហ្មលោក គាត់រីករាយជាមួយព្រះព្រហ្មា។ បន្ទាប់មក នៅទីនេះ ដោយគ្មានអហង្គារ គាត់លះបង់ដង្ហើមជីវិតរបស់ខ្លួន។
Verse 70
पुनरस्योत्तरे पार्श्वे सुवर्णसदृशोपमा ॥ ऋग्वेदः पतते धारा प्रसन्ना विमलोदका ॥
ម្តងទៀត នៅខាងជើងរបស់វា មានស្ទ្រីមមួយហូរចុះមក ដូចមាសក្នុងរូបរាង៖ ស្ទ្រីមនៃឥគ្វេដៈ ស្ងប់ស្ងាត់ និងមានទឹកសុទ្ធបរិសុទ្ធ។
Verse 71
ब्रह्मलोकं परित्यज्य मम लोकं प्रपद्यते ॥ गुह्याख्याने महाभागे क्षेत्रे लोहर्गले मम ॥
ដោយលះបង់ព្រហ្មលោក គាត់ទៅដល់លោករបស់ខ្ញុំ។ ឱ មហាភាគៈ នេះមាននៅក្នុង ‘គុហ្យាខ្យាន’ ក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធរបស់ខ្ញុំ ដែលហៅថា លោហារគល។
Verse 72
न तस्य कर्म विद्येत स एवमपि संस्थितः ॥ आख्यानानां महाख्यानं धर्माणां धर्म उत्तमः ॥
សម្រាប់គាត់ មិនមានកម្មដែលចងបន្ទាប់ទៀតទេ—ដូច្នេះគាត់បានតាំងមាំ។ នេះជាមហាអាខ្យានក្នុងចំណោមអាខ្យានទាំងឡាយ និងជាធម្មដ៏ឧត្តមបំផុតក្នុងចំណោមធម្មទាំងឡាយ។
Verse 73
पवित्राणां पवित्रं तु न देयं यस्य कस्यचित् ॥ ये पठंति महाभागे स्थिताः शृण्वन्ति मत्पथे ॥
នេះជាអ្វីដែលបរិសុទ្ធបំផុតក្នុងចំណោមអ្វីដែលបរិសុទ្ធទាំងឡាយ; មិនគួរផ្តល់ឲ្យនរណាក៏បានទេ។ អ្នកដែលអានសូត្រវា ឱ មហាភាគៈ និងអ្នកដែលតាំងខ្លួនត្រឹមត្រូវហើយស្តាប់នៅលើមាគ៌ារបស់ខ្ញុំ—
Verse 74
तारितानि कुलानि स्युरुभयत्र दशापि च ॥ एतन्मरणकाले तु न कदाचित्तु विस्मरेत् ॥
គ្រួសាររបស់ពួកគេត្រូវបាននិយាយថា ត្រូវបាននាំឆ្លងផុត (ឲ្យសុវត្ថិ) ទាំងពីរភព សូម្បីដល់ដប់ជំនាន់។ ហើយនៅពេលមរណកាល មិនគួរភ្លេចវាឡើយ។
Verse 75
यदीच्छेत्पराम् सिद्धिं सर्वसंसारमोक्षणीम् ॥ एतत्ते कथितं भद्रे लोहाङ्गलमनुत्तमम् ॥
បើអ្នកណាប្រាថ្នាសិទ្ធិដ៏អធិម ដែលរំដោះពីសង្សារទាំងមូល—ឱ ស្ត្រីដ៏មង្គល នេះហើយដែលបានពន្យល់ដល់អ្នកអំពី ‘លោហាង្គល’ ដ៏អស្ចារ្យលើសគេ។
Verse 76
माहात्म्यं पद्मपत्राक्षि गुह्यं यच्च महौजसम् ॥ माङ्गल्यं च पवित्रं च मम भक्तसुखावहम् ॥
ឱ អ្នកមានភ្នែកដូចស្លឹកផ្កាឈូក មហាត្ម្យនេះជាការសម្ងាត់ និងមានអានុភាពដ៏ខ្លាំង; វាមង្គល និងបរិសុទ្ធ ហើយនាំសុខសាន្តមកដល់អ្នកស្រឡាញ់ភក្តិរបស់ខ្ញុំ។
Verse 77
तत्र तिष्ठाम्यहं भद्रे उदीचीं दिशमाश्रितः ॥ हिरण्यप्रतिमां कृत्वा जातरूपां न संशयः ॥
នៅទីនោះ ឱ ស្ត្រីដ៏មង្គល ខ្ញុំស្ថិតនៅដោយអាស្រ័យទិសខាងជើង; ហើយបានបង្កើតរូបបូជាដោយមាស—ជាមាសសុទ្ធពិតប្រាកដ មិនមានសង្ស័យ។
Verse 78
अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि यत्र तत्परमद्भुतम् ॥ लोकविस्मापनार्थाय मया तत्र च यत्कृतम् ॥
ហើយខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នកបន្ថែមទៀត—ថា អស្ចារ្យដ៏អធិមនោះស្ថិតនៅទីណា; និងអ្វីដែលខ្ញុំបានធ្វើនៅទីនោះ ដើម្បីធ្វើឲ្យលោកលោកាភ្ញាក់ផ្អើល។
Verse 79
यथा यथा वदसि च धर्मसंहितं गुह्यं परं देववरप्रणीतम् ॥ गुणोत्तमं कारणसम्प्रयुक्तं तथा तथा भावयसि मनो मम ॥
តាមរបៀបណាដែលអ្នកនិយាយសង្ខេបធម៌នេះ—សម្ងាត់ អធិម និងតែងដោយទេវៈដ៏ប្រសើរ—ល្អឥតខ្ចោះដោយគុណធម៌ និងភ្ជាប់នឹងហេតុផលត្រឹមត្រូវ; តាមរបៀបនោះដែរ អ្នកបណ្តុះ និងលើកចិត្តខ្ញុំឲ្យខ្ពស់ឡើង។
Verse 80
देवर्षिनारदं पश्येन्मोदते तेन वै समम् ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम गुह्यविनिश्चितः ॥
អ្នកណាដែលបានឃើញទេវឫសី នារ៉ដា នោះរីករាយស្មើគ្នាជាមួយព្រះឫសី; បន្ទាប់មក នៅទីនេះឯង គេបោះបង់ដង្ហើមជីវិត—នេះជាការសម្រេចសម្ងាត់របស់យើង។
Verse 81
सप्तर्षीन् स समुत्सृज्य मोदते मम संस्थितः ॥ शरभङ्गस्य कुण्डं वै क्षेत्रे गुह्यं परे मम ॥
ដោយបានលើសលប់សូម្បីតែឫសីទាំងប្រាំពីរ គេរីករាយ ដោយបានតាំងនៅក្នុងយើង។ នៅក្នុងក្សេត្រសក្ការៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ និងសម្ងាត់របស់យើង មានគុណ្ឌ (ស្រះ) របស់ សារ៉ភង្គៈ ពិតប្រាកដ។
Verse 82
धारा चैका पतत्यत्र दृश्यते हिमसंश्रयात् ॥ तत्राभिषेकं कुर्वीत षष्ठभक्तोषितो नरः ॥
នៅទីនោះមានស្ទឹងទឹកតែមួយធ្លាក់ចុះ ដែលមើលឃើញបានព្រោះអាស្រ័យលើព្រិល។ នៅទីនោះ បុរសគួរធ្វើអភិសេកស្នាន ដោយរក្សាវ្រត ‘បរិភោគនៅថ្ងៃទីប្រាំមួយ’។
Verse 83
तिस्रो धाराः पतन्त्यत्र हिमवत्पर्वताश्रिताः ॥ स्थूलाश्च रमणीयाश्च न ह्रस्वाश्चातिनिर्मलाः ॥
នៅទីនោះមានស្ទឹងទឹកបីស្ទឹងធ្លាក់ចុះ ដោយអាស្រ័យលើភ្នំហិមវត។ វាធំទូលាយ និងស្រស់ស្អាត—មិនតូចទេ ហើយស្អាតបរិសុទ្ធយ៉ាងខ្លាំង។
Verse 84
सिद्धिकामेन मर्त्येन गन्तव्यं नात्र संशयः ॥ समन्तात्पञ्चविंशति योजनानि वरानने ॥
មនុស្សស្លាប់ដែលប្រាថ្នាសិទ្ធិ (សិទ្ធិផល) ត្រូវទៅទស្សនាទីនេះជាច្បាស់—គ្មានសង្ស័យឡើយ។ ឱ អ្នកមានមុខស្រស់, តំបន់សក្ការៈនេះពង្រីកជុំវិញទាំងអស់ចម្ងាយម្ភៃប្រាំយោជន។
Pṛthivī, having heard earlier tīrtha-māhātmyas, asks Varāha whether there exists any further ‘guhya’ (secret) and supremely auspicious kṣetra surpassing Sānandūra, implying a search for a stabilizing ethical-ritual order that benefits the Earth through disciplined human practice.
Varāha reveals Lohārgala as a remote Himalayan guhyatīrtha—situated amid mleccha territories yet ‘sulabha’ to the meritorious and to those who remember him—then explains its mythic-etiological origin: by Vaiṣṇava māyā he establishes an ‘argalā’ (protective bolt/barrier), subdues hostile forces, and institutes a regulated sacred geography with graded rites and results.
The narrative culminates in a structured enumeration of Lohārgala’s internal kuṇḍas (Pañcasara, Nārada, Vasiṣṭha, Pañcakuṇḍa, Saptarṣi, Śarabhaṅga, Agnisara, Bṛhaspati, Vaiśvānara, Kārttikeya, Umā, Maheśvara, Brahma), each tied to specific bathing/fasting regimens, visionary encounters (e.g., Nārada, Kumāra, Gaurī), and ascending post-mortem destinations—ultimately resolving in the highest promise: attainment of Varāha’s own loka for the properly disciplined pilgrim.
A strong merit-claim is implied through the graded loka-attainments and the final assurance of reaching Varāha-loka; the chapter also signals a ‘controlled transmission’ phalāśruti—this guhyatīrtha knowledge is efficacious but not to be disclosed indiscriminately.
Himavant/Himālaya region; Lohārgala-kṣetra (extent described in yojanas); Siddhavaṭa (as an approach marker); udīcī diś (northern direction); Himakūṭa (mountain source imagery); internal tīrthas/kuṇḍas: Pañcasara-kuṇḍa, Nārada-kuṇḍa, Vasiṣṭha-kuṇḍa, Pañcakuṇḍa, Saptarṣi-kuṇḍa, Śarabhaṅga-kuṇḍa, Agnisara-kuṇḍa, Bṛhaspati-kuṇḍa, Vaiśvānara-kuṇḍa, Kārttikeya-kuṇḍa, Umā-kuṇḍa, Maheśvara-kuṇḍa, Brahma-kuṇḍa; references to Vedic streams (Ṛgveda, Yajurveda, Atharvaveda) as hydrological-symbolic features.
The text presents disciplined ritual conduct—fasting, regulated bathing, and mindful remembrance of Varāha—as a mechanism for moral purification and ordered engagement with sacred landscapes. Philosophically, it frames ‘guhya’ knowledge as transformative but requiring restraint in transmission, while Earth’s (Pṛthivī’s) inquiry positions terrestrial well-being as supported by human self-regulation and respectful interaction with sanctified waters.
A specific lunar timing is given: on caturviṃśati-dvādaśyām (interpretable as the 24th day and/or a dvādaśī observance context depending on recension), bali is prescribed “māsena vidhinā” (according to monthly rite). Additional time-structures are expressed through vrata-durations: trirātra (three nights), saptarātra (seven nights), daśarātra (ten nights), dvādaśāha (twelve days), and various ‘kāla’/‘bhakta’ regimens (e.g., ekabhakta, pañcakāla, ṣaṣṭhakāla, saptabhakta).
By making Pṛthivī the questioning interlocutor, the narrative implicitly links sacred geography to Earth’s stability: tīrthas are described as bounded ecological-religious zones (measured extents, difficult terrain, water-stream systems) that become ‘sulabha’ only to ethically qualified practitioners. The repeated emphasis on purity, restraint, and non-random access functions as a proto-conservation logic—protecting sensitive Himalayan water-sites through behavioral regulation and controlled knowledge circulation.
The chapter references divine and sage figures as cultural authorities anchoring the tīrtha network: Brahmā, Rudra/Maheśvara, Skanda/Kārttikeya (Ṣaṇmukha), Indra, Ādityas, Vasus, Vāyu, Aśvins, Soma, Bṛhaspati, Devarṣi Nārada, Vasiṣṭha, the Saptarṣis, and Śarabhaṅga. It also mentions mlecchas as a social-geographical marker for the region’s surrounding human landscape.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.