Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 7

Devanagari script

सोमेश्वरप्रतिष्ठाप्य प्रारब्धे यज्ञकर्मणि । सोमेन तत्र देवानामागता सा दिदृक्षया

Transliteration

someśvarapratiṣṭhāpya prārabdhe yajñakarmaṇi | somena tatra devānāmāgatā sā didṛkṣayā

Translation

«នៅពេលសោមៈបានប្រតិស្ឋាបនាព្រះលិង្គសោមេស្វរ ហើយពិធីយជ្ញបានចាប់ផ្តើម នាងបានមកទីនោះជាមួយសោមៈ ដោយប្រាថ្នាចង់ឃើញទេវតាទាំងឡាយ»។

Word by Word

• सोमेश्वर: Soma-lord (Someśvara)
• सोमेश्वर: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुष (समास); प्रातिपदिकम्; (compound base used with next kridanta)

• प्रतिष्ठाप्य: having स्थापित/installed
• प्रतिष्ठाप्य: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रति-स्था (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), परस्मैपदी; अव्ययभावः; ‘having established’

• प्रारब्धे: when begun/commenced
• प्रारब्धे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: प्र-रभ् (धातु) → प्रारब्ध (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; विशेषणम् (to यज्ञकर्मणि)

• यज्ञकर्मणि: in the sacrificial rite
• यज्ञकर्मणि: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: यज्ञकर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; यज्ञस्य कर्म (षष्ठी-तत्पुरुष)

• सोमेन: by Soma
• सोमेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• देवानाम्: of the gods
• देवानाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन

• आगता: came/arrived
• आगता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: आ-गम् (धातु) → आगत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्तरि प्रयोगः

• सा: she
• सा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सर्वनाम

• दिदृक्षया: with the desire to see
• दिदृक्षया: Hetu (Cause/Purpose/हेतु)
• Type: Noun
• Root: दृश् (धातु) → दिदृक्षा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; हेतौ/प्रयोजने (instrumental of purpose)

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Someśvara (Śiva-liṅga) in Prabhāsa-kṣetra

Type: temple

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Umā)

Visual Art Cues

Scene: Soma installs the Someśvara liṅga; as the yajña begins, the Devī arrives with Soma, eager to behold the assembled gods.

Characters & Entities

• Soma
• Someśvara
• Devas
• Maṅgalā (implied)
• Prabhāsa Kṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred acts like liṅga-pratiṣṭhā and yajña draw divine presence; the kṣetra becomes a meeting-ground of gods and devotees.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Someśvara within Prabhāsa Kṣetra, connected to Soma’s installation and sacrificial worship.

What ritualistic prescription is mentioned?

Liṅga-pratiṣṭhā (establishing Someśvara) and performance of yajña are referenced as meritorious acts.