Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 44

Devanagari script

गत्वा तत्र स नित्यं वै पूजयामास तं प्रभुम् । यावज्जीवं वरारोहे ततः सिद्धिं परां गतः

Transliteration

gatvā tatra sa nityaṃ vai pūjayāmāsa taṃ prabhum | yāvajjīvaṃ varārohe tataḥ siddhiṃ parāṃ gataḥ

Translation

គាត់បានទៅទីនោះ ហើយពិតប្រាកដថាបូជាព្រះអម្ចាស់នោះរាល់ថ្ងៃ ដរាបណាមានជីវិត។ បន្ទាប់មក គាត់បានឈានដល់សិទ្ធិដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត។

Word by Word

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देश-अव्यय (locative adverb)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• नित्यम्: always
• नित्यम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: काल-अव्ययवत् क्रियाविशेषण (adverbial accusative: always)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निश्चय/सम्भावना-सूचक-अव्यय (particle: indeed)

• पूजयामास: worshipped
• पूजयामास: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect; periphrastic), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद

• तम्: him
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• प्रभुम्: the Lord
• प्रभुम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• यावत्: as long as
• यावत्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय)
• Form: परिमाण/अवधि-अव्यय (until/as long as)

• जीवम्: life
• जीवम्: Kriya-visheshana (Extent/क्रियाविशेषण)
• Type: Noun
• Root: जीव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अवधी-अर्थे (used with यावत्: for lifetime)

• वरारोहे: O fair-hipped lady
• वरारोहे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वर + आरोह (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; बहुव्रीहि (वरम् आरोहः यस्याः सा)

• ततः: thereafter
• ततः: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: हेतु/अनन्तरता-अव्यय (then/thereafter)

• सिद्धिम्: attainment, perfection
• सिद्धिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सिद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• पराम्: supreme
• पराम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying सिद्धिम्)

• गतः: attained/went to
• गतः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (Past Active Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Narrator (Purāṇic voice)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Somnātha at Prabhāsa

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Naimiṣāraṇya ṛṣis

Visual Art Cues

Scene: A brāhmaṇa devotee repeatedly visiting the shrine, offering flowers and lamp day after day; the Lord (Somnātha/Prabhu) as a radiant liṅga or anthropomorphic Śiva, with the sea-breeze of Prabhāsa implied.

Characters & Entities

• Prabhu (Narakeśvara/Śiva implied)
• Varārohā (female addressee in frame narrative, if present)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Consistent daily worship at a sacred tirtha, sustained throughout life, culminates in supreme spiritual attainment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, where the Lord (Narakeśvara/Śiva) is worshipped.

What ritualistic prescription is mentioned?

Nitya-pūjā—daily worship of the Lord at that sacred place for one’s lifetime.