Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 15

Devanagari script

नूनं दशरथो राजा तीर्थे चास्मिन्समीहते । त्वया दत्तं शुभं पिण्डं ततः स दर्शनं गतः

Transliteration

nūnaṃ daśaratho rājā tīrthe cāsminsamīhate | tvayā dattaṃ śubhaṃ piṇḍaṃ tataḥ sa darśanaṃ gataḥ

Translation

«ពិតប្រាកដណាស់ ព្រះរាជាទសរថ ប្រាថ្នាបុណ្យផលនៅទីរថៈនេះ។ ព្រោះអ្នកបានថ្វាយបិណ្ឌ (piṇḍa) ដ៏មង្គល ដូច្នេះទ្រង់បានទទួលការបង្ហាញខ្លួន ហើយបានមកឲ្យអ្នកឃើញ»។

Word by Word

• नूनम्: surely, indeed
• नूनम्: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: नूनम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; निश्चयार्थक-क्रियाविशेषण (indeclinable adverb of certainty)

• दशरथः: Daśaratha
• दशरथः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दशरथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative); एकवचन

• राजा: the king
• राजा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; दशरथस्य विशेषणरूपेण (appositional)

• तीर्थे: at the sacred ford/place of pilgrimage
• तीर्थे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative); एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• अस्मिन्: in this
• अस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; पुं/नपुंसक; सप्तमी-विभक्ति; एकवचन

• समीहते: desires, strives for
• समीहते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-ईह् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present); प्रथम-पुरुष (3rd person); एकवचन; आत्मनेपद

• त्वया: by you
• त्वया: Karana (Instrument/Agentive instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental); एकवचन

• दत्तम्: given
• दत्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: दा (धातु) + क्त (प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative); एकवचन; पिण्डम् इति विशेषण

• शुभम्: auspicious
• शुभम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; पिण्डम् इति विशेषण

• पिण्डम्: funeral rice-ball offering
• पिण्डम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पिण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन

• ततः: thereupon, from that
• ततः: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; तस्मात्/अनन्तरम् इत्यर्थे (ablatival/temporal adverb)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन

• दर्शनम्: vision, audience
• दर्शनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दर्शन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन

• गतः: went, attained
• गतः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
• Form: भूतकृदन्त (past active participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; कर्तरि प्रयोग

Speaker

Brāhmaṇas

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Puṣkara (Prabhāsa-kṣetra)

Type: kund

Skanda Dialogue

Listener: Rāma

Visual Art Cues

Scene: Brāhmaṇas reassure Rāma that Daśaratha sought benefit at this tīrtha and appeared because Rāma offered an auspicious piṇḍa.

Characters & Entities

• Rāma
• Daśaratha
• Puṣkara-tīrtha
• Piṇḍa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Piṇḍa-offerings done with faith at a tīrtha can bring tangible signs of Pitṛ satisfaction and connection.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The tīrtha being discussed in this passage is Puṣkara-tīrtha at Prabhāsakṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

Piṇḍa-dāna as part of Śrāddha for ancestors.